Жан Франсуа Фернель: «Физиология» терминін енгізген француз дәрігері
Jean Fernel
Жан Франсуа Фернель – 16 ғ. француз дәрігері, «физиология» терминін енгізген. Грек медицинасын жаңартуға үлкен үлес қосып, король сарайының дәрігері болған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
XVI ғасырдағы француз дәрігері Жан Франсуа Фернель (латынша Ioannes Fernelius; 1497 – 26 сәуір 1558) – организмнің жұмысын зерттеуді сипаттау үшін "физиология" терминін енгізген француз дәрігері.
16th century French physician
Jean François Fernel (Latinized as Ioannes Fernelius; 1497 – 26 April 1558) was a French physician who introduced the term "physiology" to describe the study of the body's function.
Өмір
Ол Мондидьеде дүниеге келді және Клермонтта алғашқы білімін алғаннан кейін Париждегі Сент-Барбе колледжіне оқуға түсті. Бастапқыда ол математика және астрономияны зерттеді, бірақ 1534 жылдан бастап медицинаға толығымен берілді, және 1530 жылы оны тәмамдады. Оның жоғары білімі, ескі грек дәрігерлерінің еңбектерін жаңғыртудағы шеберлігі мен жетістіктері оған үлкен бедел әкелді, соңында патша сарайының дәрігері қызметіне тағайындалды. Оның денесі Сен-Жак де-ла-Бушери шіркеуіне жерленді.
He was born in Montdidier and, after receiving his early education at Clermont, he entered the College of Sainte Barbe, Paris. At first he devoted himself to mathematical and astronomical studies; but from 1534 he gave himself up entirely to medicine, in which he graduated in 1530. His general erudition, and the skill and success with which he sought to revive the study of the old Greek physicians, gained him a reputation, and ultimately the office of physician to the court. His remains were entombed at the Church of Saint Jacques de la Boucherie.
Астрономия және геодезия
Фернельдің "Космотеориясы" (1528) меридиан доғасының бір градусын өлшеу (доғалық өлшем) нәтижесін қамтиды, ол Париж мен Амиен қалалары арасындағы саяхатында ат арбасының дөңгелектерінің айналымын санау арқылы жүргізген. Оның математика мен астрономия тақырыптарына арналған еңбектеріне "Моналосферарий, немесе астролябияның бір түрі, жалпы сағат құрылысы және қолданылуы" (1526) және "Пропорциялар туралы" (1528) кітаптары да кіреді.
Fernel's Cosmotheoria (1528) records a determination (arc measurement) of a degree of arc of the meridian, which he made by counting the revolutions of his carriage wheels on a journey between Paris and Amiens. His works on mathematical and astronomical subjects also include Monalosphaerium, sive astrolabii genus, generalis horarii structura et usus (1526), and De proportionibus (1528).
Физиологиясы
20 жылдан астам уақыт бойы Коэнуэль колледжінде дәрігер және медицина профессоры болған Фернельге физиология жаңа сөздік терминін енгізгендігімен байланысты есімділік танылды, бұл пән медицина саласындағы білім беру мен зерттеудің орталық тақырыптарының біріне айналды. Оның физиологияны, әсіресе миды ерте түсінуі физиологиялық тарихта жиі цитаталанатын үш тұжырымдамамен көрсетілген: оның "ең маңызды еңбегі" деп аталатын Universa Medicina үш бөлімнен тұрады: Физиология (De naturali parte негізінде дамыған), Патология және Терапеутика.
As a physician and professor of medicine at the Collège de Coenouailles for over 20 years, Fernel is credited with the neologism, physiology, a discipline which became one of the central topics of education and research in the field of medicine. His early understanding of physiology, especially of the brain, was represented by three statements commonly quoted in physiological history: What has been called his "crowning work", Universa Medicina, comprises three parts: the Physiologia (developed from the De naturali parte), the Pathologia, and the Therapeutice.