Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
1956 жылғы шахмат ойыны
1956 chess game
"Ғасырдың ойыны" – 13 жасар болашақ әлем чемпионы Боби Фишердің 1956 жылғы 17 қазанда Нью-Йорк қаласындағы Маршалл шахмат клубында өткен Розенвальд мемориалдық турнирінде Дональд Бёрнге қарсы жеңіске жеткен шахмат партиясы. Chess Review журналында Ханс Кмох оны "Ғасырдың ойыны" деп атап, былай деп жазды: "Төртқұлақты қарсыласқа қарсы 13 жасар бала ойнаған осы таңғажайып шедевр шахмат тарихындағы дағы жетістіктермен тең келеді."
The Game of the Century is a chess game that was won by the 13 year old future world champion Bobby Fischer against Donald Byrne in the Rosenwald Memorial Tournament at the Marshall Chess Club in New York City on October 17, 1956. In Chess Review, Hans Kmoch dubbed it "The Game of the Century" and wrote: "The following game, a stunning masterpiece of play performed by a boy of 13 against a formidable opponent, matches the finest on record in the history of chess prodigies."
Өмірбаян
Дональд Бёрн (1930-1976) - осы ойын кезінде жетекші американдық шахмат шеберлерінің бірі болды. Ол 1953 жылы АҚШ ашық чемпионатында жеңімпаз атанды және 1962, 1964 және 1968 жылғы Шахмат Олимпиадаларында АҚШ-ты өкілдік етті. 1962 жылы Халықаралық шебер атағын алды, ал денсаулығының нашарлауына байланысты одан да жоғары деңгейге көтеріле алмады. Бобби Фишер (1943-2008) осы кезде дамып келе жатқан жасөспірім шахматшы еді және шеберлік деңгейіндегі қарсыластарға қарсы алғашқы маңызды сынақтарының біріне тап болды. Турнирдегі жалпы өнері орташа болды, бірақ ол көп ұзамай тез өркендеп, 1957 жылы АҚШ ашық чемпионатында тай-брейктер арқылы жеңіске жетті, 1957-1958 жылдардағы АҚШ (жабық) чемпионатында (және ол қатысқан барлық жеті келесі чемпионатта) жеңіске жетті, Кандидаттар турниріне ілікті және 1958 жылы 15 жасында әлемдегі ең жас гроссмейстер атанды. Ол 1972 жылы әлем чемпионатында жеңіске жетті және барлық уақыттағы ең ұлы шахматшылардың бірі саналады. Осы ойында Фишер (қара түспен ойнайды) ерекше жаңашылдық пен импровизациялық қабілетін көрсетеді. Бёрн (ақ түспен ойнайды) стандартты ашылудан кейін 11-ші жүрісте көзге көрінбейтін қате жіберіп, бір фигураны екі рет жылжыту арқылы уақытты жоғалтады. Фишер керемет құрбандықтар жасап, 17-ші жүрісте патшайымды құрбан етеді. Бёрн патшайымды алады, бірақ Фишер оның орнына көптеген материалдарды иеленеді – мұнара, екі піл және пешка. Ойын соңында Фишердің фигуралары үйлесімді түрде , ал Бёрннің патшайымы тақтаның екінші жағында күшсіз отырады.
Donald Byrne (1930–1976) was one of the leading American chess masters at the time of this game. He won the 1953 U. S. Open Championship, and represented the United States in the 1962, 1964, and 1968 Chess Olympiads. He became an International Master in 1962, and probably would have risen further if not for ill health. Bobby Fischer (1943–2008) was at this time a promising junior facing one of his first real tests against master level opposition. His overall performance in the tournament was mediocre, but he soon had a meteoric rise, winning the 1957 U. S. Open on tiebreaks, winning the 1957–58 U. S. (Closed) Championship (and all seven later championships in which he played), qualifying for the Candidates Tournament and becoming in 1958 the world's youngest Grandmaster at age 15. He won the world championship in 1972, and is considered one of the greatest chess players of all time. In this game, Fischer (playing Black) demonstrates noteworthy innovation and improvisation. Byrne (playing White), after a standard opening, makes a seemingly minor mistake on move 11, losing a tempo by moving the same piece twice. Fischer pounces with brilliant sacrificial play, culminating in a queen sacrifice on move 17. Byrne captures the queen, but Fischer gets copious material for it – a rook, two bishops, and a pawn. At the end, Fischer's pieces coordinate to , while Byrne's queen sits useless on the other side of the board.