Қытайдың дәстүрлі айдаһар қайығы және жарыс спорты
Dragon boat
Қытайдың ежелгі қайығы: Дракон қайықтарының тарихы, құрылысы және 2000 жылдық дәстүрлі жарыс спорты туралы мағлұмат. Жарыс өнерi мен мәдениеттiң бiр бөлiгi.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ежелгі қытайлық қайық
Аждаһа қайықтары және жарыстар
Ancient Chinese boat
Dragon boats and racing
Аждаһа қайығы – Қытайдың оңтүстік Гуандун провинциясының Жемшін өзені дельтасы аймағынан шыққан, адам күшімен жүзетін су кемесі. Бұлар әдетте тик ағашынан жасалған, бірақ Қытайдың басқа аймақтарында әртүрлі ағаш түрлері қолданылады. Бұл қайықтар Азия, Африка, Тынық мұхиты аралдары және Пуэрто-Рикода кездесетін дәстүрлі, ескекпен жүзетін ұзын қайықтар тобының бірі. Аждаһа қайықтары жарысының тамыры 2000 жыл бұрынғы Қытайдың оңтүстігіндегі ауыл тұрғындарының бәсекелестікке түсуінен бастау алатын ежелгі халықтық салттарда, тіпті ежелгі Грекиядағы Олимпиада ойындарынан да ертерек кездеседі. Аждаһа қайықтары жарысы да, ежелгі Олимпиада да діни рәсімдер мен қоғамдық мерекелермен қатар жарыстарды қамтыды. Аждаһа қайықтары жарысы 2000 жылдан бері Қытайдың дәстүрлі ескекпен жүзетін су көлігі түрі болып табылады және 1976 жылы Гонконгте қазіргі заманғы халықаралық спорт ретінде бастау алды. Бұл қайықтар көбінесе көміртек талшығынан, шыны талшығынан және басқа жеңіл материалдардан жасалады. Жарыс кезінде аждаһа қайықтары әдетте әсемделген қытай аждаһасының басы мен құйрығымен жабдықталады. Басқа уақытта (мысалы, жаттығу кезінде) әсемдік атрибуттары әдетте алынып тасталады, бірақ барабаншылардың жаттығулары үшін барабан көбінесе қайықта қалады. Жарыс кезінде стандартты қайықта 18-20 адам, ал кішкентай қайықта 8-10 адам болады, рульдік (басқарушы) пен барабаншы есепке алынбайды. 2007 жылдың желтоқсан айында Қытай Халық Республикасының орталық үкіметі Цинмин мен Орта күз мерекелерімен бірге Аждаһа қайықтары фестивалін де ұлттық мерекелер тізіміне қосты.
A dragon boat is a human powered watercraft originating from the Pearl River Delta region of China's southern Guangdong Province. These were made of teak, but in other parts of China different kinds of wood are used. It is one of a family of traditional paddled long boats found throughout Asia, Africa, the Pacific islands, and Puerto Rico. The sport of dragon boat racing has its roots in an ancient folk ritual of contending villagers, which dates back 2000 years throughout southern China, and even further to the original games of Olympia in ancient Greece. Both dragon boat racing and the ancient Olympiad included aspects of religious observances and community celebrations, along with competitions. Dragon boat racing has been a traditional Chinese paddled watercraft activity for over 2000 years and began as a modern international sport in Hong Kong in 1976. These boats are typically made of carbon fiber, fiberglass, and other lightweight materials. For competition events, dragon boats are generally rigged with decorative Chinese dragon heads and tails. At other times (such as during training), decorative regalia is usually removed, although the drum often remains aboard for drummers to practice. For races, there are 18 20 people in a standard boat, and 8 10 in a small boat, not including the steersperson (sweep) and the drummer. In December 2007, the central government of the People's Republic of China added the Dragon Boat Festival, along with the Qingming and Mid Autumn festivals, to the schedule of national holidays.
Дизайн және құрылыс
Халықаралық дракон қайықтары федерациясы бәсекелестік ережелері бойынша дракон қайығын былай анықтайды: "қабырғасыз қиылысты құрылысқа негізделген, ашық дизайндағы ұзын, суға батып жүретін қайық, ерекшеліктері: сабағы жоқ, тік қыш, W пішіндес қимасы, минималды борт биіктігі, кіреберіс және шығаберіс тік, алдына қарай тікенекті кіл, екі рельсті тақтадан артқа жылжытылған және жоғары көтерілген шеттері бар қисық сызылымы". Дракон қайықтарының мөлшері әртүрлі, орташа өлшемді қайықтардың ұзындығы шамамен 38 фут (11,5 метр) ал үлкендері 90 футқа (27,4 метр) дейін жетеді. Қайықтың ені мен тереңдігі де өзгеріп отырады, бұл оның ұзындығына, мақсатына және экипаждың мүшелерінің санына байланысты. Дракон қайығының негізгі корпусын жасау үшін қолданылатын материалдар жылдар бойы өзгеріп келген. 1911 жылға дейін Мьянма, Таиланд және Вьетнамнан әкелінген Ге ағашы қолданылды. 1911 жылдан 1990 жылдардың соңына дейін АҚШ-тан импортталған қарағайдан жасалған. Теак ағашы ылғалға өте төзімді. Басы дракон қайығының ұзын, әдемі және төменгі денесіне жалғасады, ол драконның арқасын бейнелейді. Дракон қайықтарымен жарысу осы кезеңнен бастап жыл сайынғы су рәсімдерінің, фестивальдардың және қытай дракон су құдайына көрсетілетін дәстүрлі құрметтің негізі болып табылады. Бұл мереке ежелгі қытай ауыл шаруашылығының маңызды бөлігі болды, жазғы күріш егісін тойлады. Дракон қайықтарымен жарысу тарихи түрде Қытайдың оңтүстік-орталық "күріш алабында" өтті; күріш егістігі бар жерде дракон қайықтары да болды. Қытайдың дәстүрлі зодиагындағы он екі жануардың ішінде тек дракон ғана мифтік жаратылыс. Қалғандары миф емес, бірақ зодиактың барлық он екі жаратылысы ежелгі қытай шаруаларына жақсы танымал болды. Драконның жердегі сулардың – өзендердің, көлдердің және теңіздердің билеушісі деп саналды, сонымен қатар аспан суларына – бұлттарға, тұманға және жаңбырға да билік етеді деп ойланды. Қытай дәстүрінде жер дракондары, тау дракондары және аспан дракондары (Тянь Лун) бар. Мифтік дракон мен жылан көптеген мәдениеттерде кеңінен таралған. Қытайда дракон қайықтарымен жарысу әдетте 5-ші айдың 5-ші күніне сәйкес келеді (Григориан күнтізбесі бойынша мамырдың соңынан маусымға дейін). Жазғы күн тоғысы шамамен 21 маусымда болады, сондықтан қытайлар өз мерекелерін "Дуан Ву" немесе "Дуэн Нг" деп атайды. Күн мен дракон еркек, ал ай мен мифтік құс әйел деп есептеледі. Күн мен дракон осы жылы ең күшті болады деп саналады, сондықтан дракон қайықтарымен жарысу сияқты салт-дәстүрлі мерекелермен осыны тойлау қажет. Бұл күріш көшеттерін күріш алқаптарына отырғызу керек уақыт, осылайша сулы күріш өсіруге мүмкіндік береді. У немесе Нг күндізгі уақытта аспандағы ең жоғары нүктесін, "түске дейінгі" меридианды білдіреді. Дуан немесе Дуэн тік немесе тікелей жоғарыда орналасқанды білдіреді. Осылайша, Дуан Ву – солтүстік жарты шардағы күннің ең үлкен орны, жылдың ең ұзақ күні немесе жазғы күн тоғысы туралы ежелгі сілтеме. Дракон құдайына құрмет көрсетудің мақсаты – бақытсыздық пен апатты болдырмау және дақылдардың өнімділігі үшін қажетті жаңбырды шақыру, соның нәтижесінде аграрлық өмір салтының гүлденуіне қол жеткізу. Аспан дракондары жаңбыр, муссон, жел және бұлттарды басқарады деп есептелді. Император "Дракон" немесе "Жаратушы" болды, ал қытай халқы оның күш-қуаты мен жантығының рухына байланысты өздерін "дракон" деп атайды. Еуропалық мифологиядағы дракондар көбінесе зұлым және жынды деп есептелсе, Азия дракондары игілік және пайдалы деп саналады, сондықтан оларға құрмет көрсету керек, өлтіру емес. Бірақ жауын-шашын жеткіліксіз болса, құрғақшылық пен ашаршылық туындауы мүмкін. Қытайда драконға табыну өмірлік суды және оңтүстік-орталық Қытайда мол күріш өнімін қамтамасыз ету үшін жыл сайынғы рәсімдермен байланысты. Тағы бір рәсім – "Драконды ояту", онда даосистік діни қызметкер қайыққа бекітілген дракон басының дөңгелектелген көздеріне тиеді. Бұл драконның ұйқысынан оянып, рухын, яғни чи-ін қайта жандандыруын символдайды. Қазіргі дракон фестивальдерінде өкілге дракон басының көздерін қызыл бояуға малынған қылқаламмен бояуға шақыруға болады. Дуанвудың мәнін түсінбеген 19 ғасырдың еуропалық байқаушылары жарыс рәсімін "дракон қайықтары фестивалі" деп атады. Бұл термин Батыста танымал болды. Дракон қайықтарымен жарысу, Дуанву сияқты, Сингапур, Малайзия және Риау аралдары сияқты этникалық қытай халқының көп шоғырланған Шығыс Азияның көптеген аймақтарында тойланады, сонымен қатар ежелгі заманнан бері Рюкю аралдарында да қабылданды. Жарыстар өткізілген күнді "қос бесінші" деп атайды, өйткені Дуанву ай күнтізбесінің бесінші айының бесінші күні болып есептеледі, бұл көбінесе мамыр немесе шілде айына түседі. Дуанву Қытайдың дәстүрлі күнтізбесіне сәйкес жыл сайын есептеледі, бұл күн және ай циклдарының комбинациясы, Григориан күнтізбесінен өзгеше. Кхмер империясы теңіз шайқастарында дракон қайықтарын пайдаланған. Бүгінде Камбоджа Кхмер империясының теңіз күштерінің дракон қайықтарын пайдалануын құрметтейді, Bon Om Touk су фестивалінде дракон қайықтарымен жарыстар өткізеді. Кхмер империясынан пайда болған Лаос Меконг өзенінде ұйымдастырылатын ұқсас дракон қайықтары фестивалін Boun Suang Huea деп атайды. Әлемдегі ең ұзын дракон қайығы Камбоджада орналасқан және Kambojika Putta Khemara Tarei деп аталады.
The International Dragon Boat Federation defines a dragon boat, within competition regulations, to be: "a long displacement boat of an open design, that is based upon a rib less carvel form of hull construction, with the following distinguishing characteristics; no stem, hard chine bilge; W in cross section, minimum freeboard, punt like entry and exit; rocketed keel that is set back from the twin rail boards and curved sheet line with upsweep extremities". Dragon boats vary in size, medium sized boats can measure about 38 feet (11.5 meters), whereas larger boats can measure up to 90 feet (27.4 meters) in length. The width and depth of the boat also varies, changing according to factors like the boat's length and purpose, as well as, the number of people in its crew. The material used to build the main body of a dragon boat is diverse and has varied over the years. Before 1911, Ge wood, imported from countries like Myanmar, Thailand, and Vietnam was used. From 1911 towards the end of the 1990s, dragon boats had been built using pine wood imported from the United States. Teak wood is considerably adept at handling moisture. The head leads to the long, sleek, and low body of the dragon boat which represents the dragon's back. Dragon boat racing has been practiced continuously since this period as the basis for annual water rituals and festival celebrations, and for the traditional veneration of the Chinese dragon water deity. The celebration was an important part of the ancient Chinese agricultural society, celebrating the summer rice planting. Dragon boat racing was historically situated in the Chinese subcontinent's southern central "rice bowl"; where there were rice paddies, so too there were dragon boats. Of the twelve animals which make up the traditional Chinese zodiac, only the Dragon is a mythical creature. All the rest are non mythical animals, yet all twelve of the zodiac creatures were well known to members of ancient Chinese agrarian communities. Dragons were traditionally believed to be the rulers of water on earth: rivers, lakes, and seas; they were also thought to dominate the waters of the heavens: clouds, mists, and rains. There are earth dragons, mountain dragons, and sky or celestial dragons (Tian Long) in Chinese tradition. Mythical dragons and serpents are also found widely in many cultures around the world. Traditional dragon boat racing, in China, coincides with the 5th day of the 5th Chinese lunar month (varying from late May to June on the modern Gregorian Calendar). The summer solstice occurs around 21 June and is the reason why Chinese refer to their festival as "Duan Wu" or "Duen Ng". Both the sun and the dragon are considered to be male (the moon and the mythical phoenix, however, are considered to be female). The sun and the dragon are thought to be most potent during this time of the year, which provides a cause for observing this through ritual celebrations such as dragon boat racing. It is also the time of year when rice seedlings must be transplanted in rice paddy fields to allow for wet rice cultivation. Wu or Ng refers to the sun at its highest position in the sky during the day, the meridian of 'high noon'. Duan or Duen refers to upright or directly overhead. Thus, Duan Wu is an ancient reference to the maximum position of the sun in the northern hemisphere, the longest day of the year or the summer solstice. Venerating the dragon deity was meant to avert misfortune and calamity and to encourage rainfall, which is needed for the fertility of the crops and thus, the prosperity of an agrarian way of life. Celestial dragons were considered the controllers of rain, monsoons, winds, and clouds. The Emperor was "The Dragon" or the "Son of Heaven", and Chinese people sometimes refer to themselves as "dragons" because of its spirit of strength and vitality. Unlike dragons in European mythology, which are typically considered to be evil and demonic, Asian dragons are regarded as wholesome and benevolent, and thus worthy of veneration, not slaying. If rainfall is insufficient, however, drought and famine can result. Veneration of dragons in China seems to be associated with annual rituals to ensure life giving water and bountiful rice harvests in south central China. Another ritual called Awakening of the Dragon involves a Taoist priest dotting the bulging eyes of the carved dragon head attached to the boat. Doing so symbolizes the dragon ending its slumber and reenergizing its spirit, or ch'i. In modern dragon boat festivals, a representative can be invited to step forward to dot the eyes on a dragon boat head with a brush dipped in red paint. Not understanding the significance of Duanwu, 19th century European observers of the racing ritual referred to the associated spectacle as a "dragon boat festival". This is the term that has become known in the West. Dragon boat racing, like Duanwu, is observed and celebrated in many areas of east Asia with a significant population of ethnic Chinese such as Singapore, Malaysia, and the Riau Islands, as well as having been adopted by the Ryukyu Islands since ancient times. The date on which races were held is referred to as the "double fifth", since Duanwu is reckoned as the fifth day of the fifth lunar month, which often falls in the Gregorian calendar month of June and occasionally in May or July. Duanwu is reckoned annually in accordance with the traditional calendar system of China, which is a combination of solar and lunar cycles, unlike the solar based Gregorian calendar system. The Khmer Empire used dragon boats in their naval battles. Today, Cambodia honors the use of dragon boats by the Khmer Empire's navy by hosting dragon boat competitions at the Bon Om Touk water festival. Laos which emerged from the Khmer Empire organizes a similar dragon boat festival on the Mekong River called Boun Suang Huea. The world's longest dragon boat is located in Cambodia and known as the Kambojika Putta Khemara Tarei.
Экипаж
Стандартты дракон қайығының экипажы әдетте 22 команда мүшесінен тұрады: қайықтың бауын қарай жұптармен орналасқан 20 қайықтаушы, қайықтаушыларға қарап тұрған 1 барабаншы немесе дауыс беруші, және қайықтың корпусын басқаратын 1 рульші. Дегенмен, дракон қайықтарының ұзындығы әртүрлі болуы мүмкін, сондықтан экипаж мөлшері де сол сияқты өзгереді – тек 10 қайықтаушысы бар кішкентай дракон қайықтардан бастап, 50-ден астам қайықтаушысы, сондай-ақ барабаншы(лар) мен рульшісі бар дәстүрлі қайықтарға дейін.
The crew of a standard dragon boat typically consists of 22 team members: 20 paddlers in pairs facing toward the bow of the boat, 1 drummer or caller at the bow facing toward the paddlers, and 1 steerer standing at the rear of the boat. Dragon boats, however, do vary in length and the crew size changes accordingly, from small dragon boats with only 10 paddlers up to traditional boats which have upwards of 50 paddlers, plus drummer(s) and steerer.
Барабаншы
Барабаншының соққан дыбысы аждаһа қайығының "жүрек соғуы" деп есептеледі. Барабаншы жарыс барысында ескекшілерді ырғақты барабан соғу арқылы барлық ескекшілердің соққы жиілігі мен үйлесімділігін көрсете отырып жетектейді (яғни, ырғақты ұстау, қарқынды арттыру немесе жылдамдату, жылдамдықты төмендету сияқты). Барабаншы қол сигналдары мен дауыспен командаға бұйрықтар бере алады, сондай-ақ команданы ең жақсы нәтиже көрсетуге шақырады. Жарыс кезінде барабаншы болу міндетті, бірақ жаттығуларда барабаншы болмаса, команданы жарыс барысында рульші бағыттайды. Барабаншының міндеті тактикалық және рәсімдік сипатта болады. Әлем чемпионаттары сияқты ресми жарыстарда барабаншы барабанды міндетті түрде соғуы керек, әйтпесе командаға айып салынады. Басқа жарыстарда немесе жаттығуларда тәжірибелі команданың барабаншысы барабанды соқпауы мүмкін, себебі команда барабанның ырғағысыз өзін-өзі үйлестіре алады. Жақсы барабаншылар барабан соғуды алдыңғы екі ескекшінің соққыларымен синхронды етуге тиіс, ал керісінше емес.
The pulsation of the drum beats produced by the drummer may be considered the "heartbeat" of the dragon boat. The drummer leads the paddlers throughout a race using the rhythmic drum beat to indicate the frequency and synchronization of all the paddlers' strokes (that is, the cadence, picking up or accelerating the pace, slowing the rate, etc.). The drummer may issue commands to the crew through a combination of hand signals and voice calls, and also generally exhorts the crew to perform at their peak. A drummer is typically mandatory during racing events, but if he or she is not present during training, it is typical for the sweep to direct the crew during a race. The drummer's role is both tactical and ceremonial. In official competitions, such as world championships, drummers must physically beat the drum, else the team may be issued a penalty. In other events or practices, the drummer of an experienced team may not hit the drum, as the team can paddle naturally together, without a drum beat. Good drummers should be able to synchronize their drumming with the strokes of the leading pair of paddlers, rather than the other way around.
Қайықтағыштар
Қайықта екі-екіден жүзушілер алға қарап отырады және есу спортында қолданылатын құралдардан айырмашылығы, қайыққа тіркелмейтін, арнайы ескек қолданады. Жүзгіштер қайықтың қозғалыс бағытына қарай беттейді; дракон қайығындағылар каноэ сияқты "еседі", ал есушілер Олимпиадалық есудегідей, беткейіне қарама-қарсы бағытта "еседі". Халықаралық Аждаһа қайықтар ұйымы қабылдаған ескектің стандартталған, тұрақты беттік ауданы және Гонконгқа жақын орналасқан Қытайдың Гуандун провинциясы Жемше өзені дельтасы аймағының тұрғындары қолданған ескек пішіндерінен алынған ерекше пішіні бар. IDBF Paddle Specification 202a (PS202a) тік, кеңейтілген жиектерімен және дөңгелек иықтарымен сипатталады, геометриялық тұрғыдан қарағанда, пышақ беті мен сап мойны арасында орналасқан теңқабырлы үшбұрышқа негізделген. "Ритм берушілер", "жетекшілер" немесе "уақытты бақылаушылар" деп аталатын бірінші жұп жүзушілер команданың қарқынын белгілейді және олардың қозғалыстарын үйлестіруге жауапты, себебі барлық жүзушілердің үйлесімді болуы өте маңызды. Жарыс кезінде дракон қайығының бағытын рульші анықтайды, бірақ тоқтау және басқа маневрлер үшін жеке жүзушілер барабаншының немесе рульшінің командасына сәйкес есуі (ал қалғандары қайықты тоқтату немесе демалу) қажет болуы мүмкін. Жалпы, жүзушілер үш түрлі қозғалыс жасайды: (қалыпты) алға қарай есу, кері есу және тартып есу.
Pairs of paddlers sit facing forward in the boat, and use a specific type of paddle which, unlike equipment used in rowing, is not rigged to the boat in any way. The paddlers face the direction of boat movement; dragon boaters thus "paddle," like a canoe, while rowers "row", travelling opposite the way they face as in Olympic sculling. The paddle now accepted by the International Dragon Boat Organization has a standardized, fixed blade surface area and distinctive shape derived from the paddle shapes characteristic of that used by inhabitants of the Pearl River delta region of Guangdong Province, China adjacent to Hong Kong. The IDBF Paddle Specification 202a (PS202a) has straight flared edges and circular arced shoulders, based geometrically on an equilateral triangle positioned between the blade face and the neck of the shaft. The first pair of paddlers, called "pacers," "strokes" or "timers," set the pace for the team and are responsible for synchronizing their strokes with one another, because it is critical that all paddlers are synchronized. The direction of the dragon boat while racing is set by the steerer, but for docking and other maneuvers, individual paddlers may be asked to paddle (while others either stop the boat or rest) according to the commands given by the drummer or steerer. There are generally three different strokes used by paddlers: a (normal) forward stroke, a backstroke, and a draw stroke.
Бағыттауыш
Аждаһа қайығының қозғалыс бағытын қайықтың артында тұрған рульші басқарады. Қайықты басқарушыға қатысты көптеген терминдер бар, мысалы, рульші, рульдеуші, рульгер, жетекші және руль. Рульші ұзын (әдетте 9 фут) тік ескек, яғни басқару ескегін қолданады. Басқару ескегі арнайы механизмде бекітіледі, ол ескекті орнында ұстап, айналуға мүмкіндік береді – ескек ұстағыш. Ескек ұстағышының дизайны әртүрлі болуы мүмкін, бірақ ол ескекті сенімді ұстап, оны айналдыруға рұқсат беруі керек. Бұл механизм рульшінің қолының үстінде орналасқан, қайықтың артқы сол жағынан тік созылып тұрады. Ескек қайықты қозғалту және оның орнын түзету үшін қолданылады. Рульдеу үшін рульші ескектің жапырағын суға енгізіп, сапты өзіне қарай тартып немесе өзінен ығыстырады. Осылай істеу арқылы қайық сәйкесінше оңға немесе солға бұрылады. Рульші басқару ескегін бұрып қайықтың орнын да өзгерте алады. Рульші басқару ескегін бұрғанда, қайықтың кормасы солға немесе оңға жылжып, қайық айналады. Бұл әдетте жаттығу кезінде қайықты бұру үшін немесе қайықтың түзу тұрғанын және жарыс жолына тікелей бағытталғанын қамтамасыз ету үшін жасалады. Рульші айдаушыларды бағыттау үшін белгілі сөздер қолданады. Рульші "ескектерді көтеріңдер" деп айтып, айдауға дайындық жасайды және "бастаңдар!" деп айтып, айдауды бастайды. Рульші басқа да сөздерді қолдана алады, мысалы, "қайықты ұстаңдар" деп айдаушылардың ескектерін тежеу үшін немесе "жіберсіңдер" деп айдаушылардың ескектерін судан көтеру үшін. Сондай-ақ, рульші жарыс кезінде айдаушылардың орналасуын және уақытын жақсарту үшін талаптар қояды.
The direction of a dragon boat's movement is controlled by the steerer standing in the back of the boat. Many terms exist for the person steering the boat, such as steerer, steersperson, steerman, sweep, and helm. The steerer manipulates a long (typically 9 feet) straight oar, called a steering oar. The steering oar is situated in a mechanism that holds the oar in place, called oar lock. The oar lock can be in a variety of designs, so long as it holds the oar in place and allows it to pivot. It is housed on top of the steering arm, which sticks out perpendicularly on the back left of a dragon boat. The oar is used to both steer the boat as it is moving and adjust the positioning of the boat. To steer, a steerer will put the blade of the oar into the water and either push the handle away from him/her, or pull it toward him/her. Doing so will turn the boat right or left, respectively. A steerer can also use the steering oar to adjust the position of the boat by cranking. When a steerer cranks the steering oar, the stern of the boat moves either to the left or right, spinning the boat. This is typically executed to turn the boat around at practice or to ensure a boat is lined up straight and pointing directly down a racecourse. A steerer uses calls to direct the paddlers. The steerer may call "paddles up" to prepare to paddle and "take it away!" to commence paddling. The steerer may use other calls such as "hold the boat" for the paddlers to brake using their paddles or "let it ride" for them to lift their paddles out of the water. The steerer also calls the demands in the race for paddlers to better their placement and time in the event that they are participating in.
Жарыс
Қазіргі заманғы дракон қайықтары жарыстарын халықаралық деңгейде спорттың әлемдік басқарушы органы – Халықаралық дракон қайықтары федерациясы (IDBF) ұйымдастырады. IDBF Халықаралық спорт федерацияларының жаһандық қауымдастығының мүшесі және GAISF ішіндегі AIMS тобының (Тәуелсіз танылған спорт мүшелерінің альянсы) құрылтайшы федерациясы. AIMS – Халықаралық Олимпиада комитетінің танылған көпсалалы спорт ұйымы. Халықаралық каноэ федерациясының (ICF) да өз мүше каноэ федерациялары дракон қайықтарымен айналысса, олар үшін дракон қайықтары бағдарламасы бар. Спорттық және фестивальдық жарыстар өте бәсекелі, көптеген қатысушылар жыл бойы жағалағыш машиналарын немесе бассейндерді, суға түсумен қатар пайдаланады. Фестиваль жарысы әдетте бірнеше жүз метрлік спринт болып табылады, ең көп таралғаны – 500 метр. 200, 1000 және 2000 метрлік жарыстар халықаралық жарыстарда стандартты қашықтықтар болып табылады. 2000 метрлік жарыстар көбінесе 500 метрлік трассада өткізіледі, командалар екі айналым жасауы тиіс. Командалар жарыс трассасының бір шетінен бастап, сонда аяқтайды және үш рет 180 градусқа бұрылады. Су қоймасының мөлшеріне байланысты жергілікті фестивальдарда 100 немесе 250 метр, немесе басқа да қашықтықтар қолданылуы мүмкін.
Modern dragon boat racing is organized at the international level by the International Dragon Boat Federation (IDBF), the world governing body for the sport. The IDBF is a member of the Global Association of International Sports Federations and is a founding federation of the AIMS Group (Alliance of Independent Recognized Members of Sport) within GAISF. AIMS is an IOC Recognized Multi Sports Organization. The International Canoe Federation (ICF) also has a dragon boat program for those of its Member Canoe Federations with an interest in dragon boat. Both Sport and Festival racing are very competitive and many paddlers train year round, using paddling machines or pools in addition to on water sessions. A festival race is typically a sprint event of several hundred meters, with 500 meters being the most common. Races measuring 200, 1000, and 2000 meters are also standard distances in international competition. Races measuring 2000 meters are normally held on a 500 meter course, requiring teams to do two loops. Teams start and end at the same end of the course, and complete three 180 degree turns. Other distances may also be used in local festivals, such as 100 or 250 meters, or another distance, depending on the size of the body of water.
Ұйымдар, танылу және танымал мәдениет
Аждаһалық қайық спортының ресми халықаралық федерациясы – Халықаралық Аждаһалық қайық федерациясы (IDBF). 2007 жылы IDBF, Олимпиадалық қозғалыстың құрамындағы SportAccord (бұрынғы Халықаралық спорт федерацияларының жалпы қауымдастығы, GAISF) мүшесі ретінде мойындалды, бұл шешім аждаһалық қайық спортының тарихи және мәдени негіздері мен ерекшеліктерін қарастырғаннан кейін қабылданды. 1991 жылдан бері 89 елде немесе аумақта IDBF-тің мүшелік ұйымдары мен федерациялары құрылды. IDBF қазіргі таңда Халықаралық Олимпиада комитетінің (ХОК) ресми Олимпиада федерациясы емес, бірақ ХОК IDBF-тің Олимпиада федерациясы мәртебесіне ие болу өтінімін қарастыруда. Көптеген каноэ спортын басқаратын және ХОК мойындаған Халықаралық каноэ федерациясы да аждаһалық қайық жарыстарын санкциялауды бастады. ICF Аждаһалық қайықтан әлем чемпионаты 2006 жылдан бері өткізіліп келеді.
The established International Federation for dragon boat sport is the International Dragon Boat Federation (IDBF). In 2007, the IDBF was recognized as a member of SportAccord (the former General Association of International Sports Federations, GAISF) which is part of the Olympic Movement, after SportAccord considered the historical and cultural backgrounds and identities of dragon boat sports. IDBF member associations or federations have been established in 89 countries or territories since 1991. The IDBF is not presently an Olympic International Federation of the International Olympic Committee (IOC), but the IOC is currently considering the IDBF application for Olympic Federation status. The International Canoe Federation, an IOC recognized entity that governs many canoeing disciplines has also started to sanction Dragon Boat events. The ICF Dragon Boat World Championships have been held since 2006.