Кіріспе

PBS тергеу журналистикасы бағдарламасы

Frontline (барлық бас әріптермен стильделген) – АҚШ-та Public Broadcasting Service (PBS) таратып жүрген тергеу деректі бағдарлама. Бағдарламаның эпизодтары Бостон қаласындағы WGBH студиясында жасалады. Сериалда терроризм, сайлаулар, қоршаған ортадағы апаттар және басқа да әлеуметтік-саяси мәселелер сияқты түрлі ішкі және халықаралық тақырыптар қамтылған. 1983 жылы тұңғыш рет көрсетілгеннен бері Frontline АҚШ-та 39 маусым бойы эфирде болды, тележурналистика саласында сыншылардың жоғары бағасын алды және марапаттарға ие болды. 2024 жылы Frontline 96-шы «Оскар» марапаттамасында «20 күні Мариупольде» атты үздік деректі фильмі үшін алғашқы «Оскарын» жеңіп алды, бұл фильмді AP украиналық журналистер тобы түсірген. Frontline өз және тәуелсіз фильмдерді түсірген 750-ден астам деректі фильмдер жасады, олардың 200-і онлайн режимінде қолжетімді.

Формат

Бағдарлама 1983 жылы NBC телеарнасының жүргізушісі Джессика Савичпен дебют жасады, бірақ Савич бірінші маусымның финалынан кейін қайтыс болды. PBS NewsHour-дың Джуди Вудрафф 1984 жылы жүргізуші болып іске кірісті және бес жыл бойы бағдарламаны жүргізді, Джим Лерр болмаған кезде The MacNeil Lehrer NewsHour-да қосалқы жаңалықтар оқып беруші қызметін атқарды. 1990 жылы "Frontline" бағдарламасы жүргізушісіз көрсетіле бастады, ал әр бөлімін баяндаушы таныстырды. "Frontline" бағдарламасының көп бөлігі бір сағатқа созылады, бірақ кейбіреулері 90 минуттық, 2 сағаттық немесе одан да ұзаққа созылады. "Frontline" сонымен қатар "From Jesus to Christ", "The Farmer's Wife" және "Country Boys" сияқты арнайы бағдарламаларды өндіріп, таратады. 1995 жылдан бері "Frontline" барлық деректі фильмдері үшін терең мазмұнды және серіктес веб-сайттарды жасап келеді. Бағдарлама кеңейтілген сұхбаттардың мәтінін, егжей-тегжейлі хронологияларды, түпнұсқа эсселерді, қосымша материалдарды, байланысты сілтемелер мен оқу материалдарын, сондай-ақ фотосуреттер мен зерттеу жұмыстарын қамтитын бастапқы құжаттарды жариялайды. "Frontline" көптеген деректі фильмдерін өзінің веб-сайты арқылы интернеттен көруге қолжетімді етті. Уилл Лайман – 1983 жылдан бері бағдарламаның көп бөлігін баяндаған ерекше дауыс. Алайда, кейбір баяндамаларды Дэвид Огден Стайерс және Питер Беркрот оқыды.

"Таңдау"

1988 жылдан бері Frontline "The Choice" бағдарламасын да көрсетеді: бұл бағдарлама президент сайлауы алдында төрт жылда бір рет шығатын арнайы бөлім, ол АҚШ президенті лауазымына таласып жатқан Демократ және Республика партиясының кандидаттарына арналған. 2008 жылдың 14 қазанында Барак Обама мен Джон Маккейннің өмірбаянын салыстыратын бөлім көрсетілді. Майкл Кирк түсірген 2008 жылғы деректі фильмге "Нью-Йорк Таймс" газеті жағымды пікір білдірді, бағдарлама көрермендерге "идеялық науқан" туралы "көзқарас қалыптастыруға" көмектескенін айтты, ал "Лос-Анджелес Таймс" газеті оны "жаңартылғандай айқын" және "ақпаратты" деп бағалады. 2012 жылдың 9 қазанында өткен келесі бөлімде президенттікке қайта сайлануға үміткер Барак Обама мен оның қарсыласы Митт Ромнидің өмірі мен мансабы туралы екі түрлі өмірбаян көрсетілді. 2016 жылдың 27 қыркүйегінде көрсетілген келесі бөлімде Хиллари Клинтон мен Дональд Трамптың өмірбаяндары таныстырылды. "The Choice 2020" – Джо Байден мен Дональд Трамптың қатысуымен 2020 жылдың 22 қыркүйегінде көрсетілген ең соңғы бөлім.

Өндіріс

Шоу Бостондағы WGBH телеарнасының бас компаниясы – WGBH Educational Foundation өндірісімен жасалған, ол оның мазмұнына толық жауапкершілікті көтереді. WGBH – Нью-Йорктегі WNET және Сиэтлдегі KCTS-ті қоса алғанда, тағы төрт PBS телеарнасымен бірге Құжаттамалық консорциумды құрады. 2015 жылы Frontline бағдарламасының авторы және негізін қалаушы атқарушы продюсері Дэвид Фэннинг 32 жылдан астам бағдарламаның атқарушы продюсері болғаннан кейін зейнетке шықты, ал оның орнына Раней Арonson-Рат жоғары лауазымға тағайындалды. Алайда, Фэннинг Frontline-ның негізін қалаушы мүшесі ретінде редакторы қызметін жалғастыруда. 2017 жылдың 14 қыркүйегінде бағдарлама алғашқы подкастын – The Frontline Dispatch іске қосты. Подкаст PRX-пен бірлесе Бостондағы PBS және WGBH өндірісі болып табылады.

Алдыңғы қатар / Әлем

Frontline/World – Frontline бағдарламасының 23 мамыр 2002 жылы алғаш рет көрсетілген, ал 2010 жылы тоқтатылғанға дейін жылына төрт-сегіз рет Frontline арнасында трансляцияланған жеке бағдарламасы. Ол әлемнің түкпір-түкпірінен келген мәселелерге назар аударды және әр сағаттық бөлімінде 15-20 минуттық үш оқиғадан тұратын "журналдық" форматты қолданды. Бағдарламаның слоганы: "Кішкентай планетадан оқиғалар". Бастапқыда WGBH (Бостон) және KQED (Сан-Франциско) бірлесіп өндірген Frontline/World кейін Калифорния университетінің Берклидегі Журналистика мектебінде орналасты, онда бағдарлама продюсерлері Frontline бағдарламасына жаңа буын журналистер мен продюсерлерді тартты. Frontline/World өз веб-сайтында да оқиғаларды онлайн трансляциялады, ол 2008 жылы "Rough Cuts" атты онлайн бейнелердің түпкілікті бағдарламасы үшін екі Webby жүлдесін жеңіп алды. 2005 жылы Американың Шетелдегі Пресса Клубы бағдарламаны халықаралық оқиғаларды ең жақсы телеарнада көрсетуі үшін Эдвард Р. Мэрроу сыйлығымен марапаттады, бұл сыйлық продюсерлер Дэвид Фэннинг, Стивен Талбот, Шарон Тиллер және Кен Дорнштейнге берілді. 2007 жылы бағдарлама екі "Эмми" жүлдесін жеңіп, жаңа биіктерге көтерілді: бірі "Саддамның тозаққа жолы" телехабары үшін, ал екіншісі "Ливия: Көлеңкеден шығу" онлайн бейнесі үшін.

Сыни қабылдау

Frontline теледидар сыншыларынан көбінесе оң пікірлер алды. The Baltimore Sun газетінің Дэвид Зуравик "Inside the Meltdown" эпизоды туралы «Мен көрген ең керемет деректі фильмдердің бірі» деп жазды. Newsday басылымының Верн Гей «The Card Game» эпизоды «қатал, суық шындыққа дейін тереңдейді» және «журналистиканың ең жақсы үлгісі» екенін айтты. TV Worth Watching бағдарламасының жүргізушісі Том Бринкмоеллер оны «Мұражайлық» деп атады. Time журналының Шон Грегори «League of Denial» эпизоды туралы «жоғары сапалы репортаж» деді. The Baltimore Sun газетінің Дэвид Зуравик «The Rise of ISIS» эпизоды туралы «тамаша және батыл жұмыс» деп бағалады. The A.V. Club-тың Аласдейр Уилкинс оны «теледидардағы ең әсерлі бағдарлама» деп сипаттады. The Washington Post газетінің медиа сарапшысы Маргарет Салливан «The Choice 2016» эпизоды туралы «толыққанды әділ және өте қызықты» деп жазды. Newsday басылымының Верн Гей бұл шоу «авторитетті және толыққанды» екенін мәлімдеді. The Baltimore Sun газетінің Дэвид Зуравик «Trump's Showdown» эпизоды «ұзақ метражды деректі фильмдерге лайық деңгейде» екенін жазды. Los Angeles Times газетінің Крис Бартон «The Facebook Dilemma» эпизодында Frontline-ның «әлеуметтік мәселелер мен өзекті оқиғаларды терең зерттеуде танымал екенін» атап өтті. The Daily Beast «The Choice 2020» эпизоды туралы «жақсы ойластырылған [және] терең» деп жазды.

Сыйлықтар мен нәтижелер

Frontline-нің басқа да баяндамалары саяси, әлеуметтік және қылмыстық сот мәселелеріне арналған. Бірінші маусымнан бері Frontline продюсері болып жұмыс істеп келе жатқан Офра Бикель АҚШ-тағы қылмыстық сот жүйесі туралы көптеген фильмдер жасады. Фильмдерде сотталғаннан кейінгі ДНҚ-тестілеу, есірткі сатушылардың көрсетуі, міндетті ең төменгі жазалау шаралары, сот процесі және куәгерлердің куәліктері сияқты мәселелер қамтылған. Бұл фильмдердің нәтижесінде 13 адам түрмеден босатылды. 11 қыркүйекке жасалған шабуылдан кейін Ақ үй «Бин Ладенді ұстау» баяндамасының көшірмесін сұрады. 1999 жылы Frontline Осама бин Ладен және 1998 жылы АҚШ елшілігіне жасалған шабуылдан кейін «Аль-Каида» деп аталған террористік ұйым туралы терең зерттеу жүргізді. 11 қыркүйекке жасалған шабуылдан кейін Frontline «Аль-Каида» және терроризмге қарсы соғыс туралы бірнеше фильмдер жасады. 2002 жылы бағдарлама жеті фильмі үшін DuPont Columbia алтын белгісімен марапатталды. 2003 жылы Frontline және The New York Times журналист Лоуэлл Бергман басқарған «Қауіпті бизнес» атты тергеуге бірікті. OSHA қызметкерлері бұл деректі фильм мен газетте жарияланған материалдың жұмыс орнындағы қауіпсіздік саясатына өзгеріс енгізуге ықпал еткенін айтады. 2004 жылы бірлескен тергеу Пулитцер сыйлығымен марапатталды. Продюсер Майкл Кирк жасаған Frontline деректі фильмдері көптеген жүлделерді жеңіп алды. Олардың ішінде «Жоқтар лигасы: NFL-дің шаңқау дағдарысы» (Peabody сыйлығы, 2013), «Чейнидің заңы» (Peabody сыйлығы, 2007), «Ирактағы жоғалған жыл» (Emmy сыйлығы, 2006), «Қыйноқ мәселесі» (Emmy сыйлығы, 2005), «Кеворк ісі» (Emmy сыйлығы) және «Уэко: ішкі оқиға» (Peabody сыйлығы) бар. Режиссер Мартин Смит Frontline үшін ондаған фильмдер жасап, Emmy және Америка жазушылар гильдиясы сыйлықтарын жеңіп алды. Оның 2000 жылы түсірген «Есірткі соғыстары» фильмі «Бір ағымдағы оқиғаның ерекше талдауы» Emmy сыйлығы мен George Foster Peabody сыйлығын жеңіп алды. Сонымен қатар, ол сценарийші және тілші болған «Бөлініп: шекарадағы балалар» 2018 жылы Peabody сыйлығын жеңіп алды. Frontline деректі фильмдерінің танымал продюсерлерінің қатарында Шерри Джонс, Мариан Маржински, Мири Наваски, Карен О'Коннор, Джун Кросс, Нил Дочерти, Стивен Талбот, Рэни Аронсон Рат, Рейчел Дретзин, Джеймс Джейкоби және Рик Янг бар. 2016 жылдың шілдесіне дейін Frontline барлығы 75 Emmy сыйлығы мен 18 Peabody сыйлығын жеңіп алды. 2020 жылы Frontline Institutional Peabody сыйлығымен марапатталды. 2022 жылы Frontline 43-ші жаңалықтар мен деректі фильмдерге арналған Emmy сыйлығында төрт жүлде жеңіп алды.