Кіріспе

Buffy the Vampire Slayer кейіпкері Джени Календар – Buffy the Vampire Slayer (1997–2003) фантастикалық телехикаясындағы кейіпкер. Робия ЛаМорте ойнайды, Джени – Саннидейл орта мектебінің компьютер пәнінің мұғалімі. Баффи мен басқалар білмейтіндей, Джени Календар Энджелді бақылау үшін Саннидейлге жіберілген. Сериалдың алғашқы екі маусымында Джени Календар Руперт Джайлстың басты романтикалық қызығушылығы болып табылады. Ол оның технологияға деген қорқынышына қарсы тұрады және Баффидің достары арасындағы жас қыздар үшін сирек кездесетін ересек әйел үлгісі болып табылады. Екінші маусымда оның нағыз кім екені белгілі болады: ол Кальдераш руынан шыққан Жанна, Энджелді қарғаған рома халқының мүшесі. Рудың басқа бір өкілі Энджелдің Баффимен жақын қарым-қатынасқа түсуінен азап шегуін көрген соң, Джениге олардың қарым-қатынасына кедергі келтіруге бұйырылады. Екінші маусымдағы оқиғалардың (әсіресе 2-ші маусымның 14-ші эпизоды, "Тәбиғатсыздақ") нәтижесінде Энджел жанын жоғалтады және өзінің зұлым жағына, Ангелюсқа айналады, соңында Джени оның құрбаны болады. Басты актер құрамында ол сериалда қайтыс болған алғашқы қайта оралатын кейіпкер және оның өлімі көрермендерге қатты әсер етеді.

Құрылыс және құю

Буффи – вампирлерді өлтіруші, алғаш рет 1992 жылы Джосс Уэддонның көркем фильмі ретінде жасалған. Фильммен қанағаттанбаған Уэддон кейіннен зұлымдыққа қарсы күресу үшін мистикалық күштермен күш алған жасөспірім қыз туралы идеяны теледидарға қайта жандандырды. Фильм Буффи Саммерстің ересектер әлеміне ғана қысқаша тоқталады, ал сериал оны тереңірек зерттейді. Бұрын биші болып, Принспен гастрольде болып, оның музыкалық бейнежазбаларында ойнаған Робия ЛаМорте Дженни Календар рөліне ие болды. ЛаМорте «Беверли-Хиллз, 90210» сияқты заманауи телесериалдарда ойнаған, бірақ Буффиге кастинг кезінде оқыған материалдың ерекше екенін бірден байқағанын айтты: «Кейде сценарий аласың, дағы жай ғана білесің. Сөздер аузыңа басқаша келеді, оларды айтуға тиіс екеніңді сезінесің. Мен осы рөлді алатынымды білдім». Сериалда Джайлс рөлін ойнайтын Энтони Хед бұрыннан-ақ таңдалған еді және кастинг бөлімі олардың арасындағы үйлесімділікті бағалау үшін ЛаМортепен бірге оқуға дайындалған, кейін Хед «Ол Дэвид Бейли суретінен де әдемі» деп мойындады.

1-маусым

Дженни Календар алғаш рет "Мен робот, сен Джейн" атты эпизодта онлайн таныстықтардың қауіптері туралы айтады. Баффидің достарының бірі Уиллоу Розенберг (Алисон Ханниган) Малкольм деп танысқан адаммен онлайн уақыт өткізеді, ол Молох атты жын екені шығады. Сериалда нақты өмірдегі мәселелерді бейнелеу үшін жиі қараңғы фантастика элементтері мен монстрлар қолданылады. Бақылаушы ретінде Джайлс Баффи күрескен жаратылыстар туралы терең білімге ие. Оның жын-перілер әлемі туралы көптеген кітаптары бар, ол зерттеу және мәселелерді шешудегі басты құралы болып табылады. Дженни оның дәстүрлі тәсілдеріне қарсы шығып, Джайлз өзін технологиядан қашқан адам екенін мойындағанда, оны қалай табу және өлтіру мәселесін шешуге көмектеседі; ол оны қынжырлатады және онымен әзілдеседі. Дженнидің кейіпкері қайта оралатын емес деп жоспарланған, бірақ ЛаМорт пен Хед арасындағы химия сценарийшілерді оны тұрақты актерлік құрамға қосуға ынталандырды. Дженнидің қайта оралатын кейіпкер рөлі "Пророчестволық қыз" эпизодында бекітілді, онда ол Саннидейлдегі көптеген зұлым күштер туралы хабардар екенін мойындайды және оларға қарсы күресте Скубилерге қосылуға дайын екенін көрсетеді. Дженни технологияға қолжетімділігі мен білімі арқылы көбінесе көмектеседі; ол және осыған байланысты Уиллоу рөлі сериалда ғылым мен сиқырдың үйлесуін көрсетеді. Дженни өзін сиқыршы емес, техно-язықшы деп атайды. Ол сиқыршы болу үшін қажетті күші жоқ екенін, бірақ Джайлс пен Баффиге көмектесу үшін жын мен басқа да оккульттік тақырыптарды зерттеуде шебер екенін айтады. Дженни көрермендерді сериалдағы сиқырдың көрінісімен таныстырады. Бұқаралық ақпарат құралдарында сиқырды жыныстық құмарлықпен байланысты зұлым күш ретінде бейнелеуден айырмашылығы, "Баффи" сериалында сиқыр физикалық құнға ие болатын, жер бетімен байланысты күшті көрсетеді. Дженни Джайлске электрондық пошта мен сүйек тастаудың ақпарат алудың бірдей жарамды әдістері екенін айтады. Технология мен сиқырдың үйлесімі еркек және әйелдік салалардың бірігуін көрсетеді, осыны Дженни Календар бейнелейді. Сонымен қатар, Дженнидің көптеген қасиеттері оны ересектерге қарағанда жасөспірім кейіпкерлермен жақын туыстық байланысқа ие етеді. Бірінші маусымда Баффи, Уиллоу және Корделия (Харизма Карпентер) сияқты жасөспірім қыздар өздерінің жеке тұлғаларын қалыптастырады, әдетте ата-аналар немесе мұғалімдер сияқты үлкен әйелдерден өзгешеліктерін көрсетеді. Дженнидің жастық стилі және тұрақсыз өмір салтынан бас тартуы оның жас әйел кейіпкерлерге үлгі болатынын көрсетеді. Олар оны қарсыластыққа бейімделген ересек адам ретінде қарастырмайды.

2-маусым

Екінші маусымдағы қақтығыстар Баффидің махаббат пен міндет арасында қысылып қалған кездегі қиындықтарын зерттеу үшін кеңейеді – бұл Женнидің желісіне де әсер етеді. Женни мен Джайлз "Бірнеше жиналыс керек" эпизодында кездесе бастайды, ал оны кездесуге шақыру әрекеттері оны өзі танысқан монстрлар мен жындардан әлдеқайда қорқынышты мәселелерге тап болуға мәжбүр етеді және оны Саннидейлде болудың құпия себебімен тікелей қарама-қайшылыққа әкеледі. Олардың романы "Қараңғы дәуір" эпизодының ортасында, онда Джайлстың өткенінде оның достары "Риппер" деп білген кездегі қара сиқырды зерттеуі бар екені ашылады. Осы тәжірибелердің нәтижесі 20 жыл бұрын "Эйгон" есімді жынды Саннидейлге шақырады; жын уақытша Женниді баурап алады, оны олардың қарым-қатынасын тоқтатуға итермелейді. Эпизодтың соңында ол Джайлсқа одан алыстауға уақыт керек екенін айтады. ЛаМорттың Эйгон рөлінде ойнауы үшін макияж талабы оған үлкен стресс тудырды дегенмен, ол бұл эпизодты түсірудің ең қызықтысы деп санады. Ол Джайлсты бөлмеден лақтырып, басын үстелге соқты. Лорна Джоуеттің айтуынша, Женни Календар және кейін Оливия (Фина Оруч) көрермендерге Джайлстың, уақытының көп бөлігін жасөспірімдермен өткізетін кітапханашы болғанына қарамастан, гетеросексуал екенін және жасөспірім кейіпкерлерге жыныстық қызығушылығы жоқ екенін көрсетуге көмектеседі. Оның Женнимен қарым-қатынасы оларға өздері мен ересектер арасындағы ұрпақ аралық алшақтықты баса көрсетуге мүмкіндік береді: олар оны жыныстық тұлға ретінде "жағымсыз" деп санайды. Автор Трейси Литтл махаббат пен міндет тақырыбына қосымша, "Сен мен ойлаған адам емессің" екінші маусымға қатысты екенін және әсіресе Женни Календарға орталықтандырылғандығын айтады. "Төлсұрау" эпизодында Женнидің Ангелді қарғыс салған тайпаның елшісі екені ашылады. Оның нағыз аты Жанна (Янна деп айтылады), және ол оның өткен қатыгездігі үшін оның әлі де зардап шегуін қамтамасыз ету үшін жіберілді. Жаннаның інісі Эниос (Винсент Шиавелли) оған өз халқына деген борышын еске түсіреді және ол технологиядан және сырттан келгендермен аралас некелерден сақ болатын халықтан шыққан әйел ретінде циган емес адаммен қарым-қатынаста компьютерлік мұғалім болғандығына наразылық білдіреді. Ангелдің жалғаса берген азаптары қарғыстың жалғасуына мүмкіндік береді және оны сақтап қалу керек. Алайда, "Ақсақал әйелдің" болжамы бар, ол Ангелдің ауырсынуының азайғанын және бұған жол берілмейтінін көрсетеді. Женни оны Баффиден ажыратуы керек, өйткені ол оның жеңілісіне себепші. Эниос оған қарғыстың маңызды бөлігін айтпайды: егер Ангел тіпті бір сәтте де шынайы бақытты сезінсе, оның жаны қайтадан жоғалып, оны "Ангелус" – зұлым вампирге айналдырады. Бұл фактор "Тәбиғатсыздық" эпизодында Баффи мен Ангелдың жыныстық қатынасқа түскенде іске қосылады, өйткені ол осы жақындықтан жанын жоғалту үшін жеткілікті бақытты сезінеді. Ангелус екінші маусымның Басты Зұлымдығына айналады және Баффи мен оның жақын достарын аңдып, қорқыта бастайды. Ол жасаған ісінен ең көп ләззат алу үшін Ангелус Баффидің үйінің алдында күтеді, Баффи мен Уиллоудың Женни өлтірілгені туралы хабар алғандағы шок пен қайғысын көреді. Кино және театр профессоры Стив Вайнберг 2000 жылы "Нью-Йорк Таймс" газетінде жариялаған мақаласында кейіпкердің өлімі "шоудың ең қорқынышты және ең маңызды кезеңін" белгілегенін айтады. Сол сияқты, автор Кэтлин Трейси "Күшті құмарлық" эпизодының алғашқы екі маусымның эпизодтарының арасында ең "жанды түрде мазасыз" екенін айтады, бұл тек Женнидің өлімі мен оның қатыгездігі үшін ғана емес, сонымен қатар сериалдың бұрын-соңды теледидар тарихында кездеспеген, үнемі қайта оралатын және жақсы көрілетін кейіпкерді өлтіргендіктен. Джосс Уэддон бұл туралы сұхбатында Женниді өлтіру және оны өлтіру әдісі бірнеше маңызды мәселені көрсету үшін жоспарланғанын мәлімдеді. Шоу көрермендерге "барлығы да қауіпсіз емес, ешкім де қауіпсіз емес" екенін, өлімнің соңғы және қорқынышты екенін көрсету және кез келген кейіпкердің кез келген уақытта өлуі мүмкін екенін түсіндіру маңызды болды. Женнидің өлімі Ангелдің, Ангелус ретіндегі бейнесінде, шын мәнінде зұлым екенін және қазір Баффи өлтіруі керек жауы екенін көрсету үшін де пайдаланылды. Көп талқылаудан кейін Уэддон мен сценаристтер Ангел Женниді шақпауы керек, бірақ оның мойнын сындыруы керек деп шешті, оның оған деген жек көруін көрсету үшін. Уэддон сондай-ақ Ангелдің вампирлік бейнесін киіп жүруі маңызды екенін айтты, өйткені олар Ангелдің жанын қайтаруды жоспарлаған, және егер ол әдеттегі бейнесінде өлтірген болса, Баффи оны қайтадан сүйе ала ма деген алаңдаушылық тудырар еді. Уэддон жазушылар тобы Женни Календардың өлімінен кейін Ангелді қайтару перспективасы өте қиын және салдары көп болуын қалағандарын айтты, тіпті кейіпкерлер оның қайта оралуын қаламайтын жағдайға түсіп қалған.

Ықпал

Оның қайтысынан кейін Дженни Календар кейіпкері сериалына ықпалын әрі қарай жалғастырды. Әйелдерден құралған "Скуби" тобында ең көп Дженниге құрметпен қараушы – Уиллоу. Уиллоу компьютерді жақсы меңгереді, ал анасы оған эмоционалды жағынан жақын болмайды; Уиллоу бірнеше рет ата-анасының өзіне қызығушылық танытпағанын айтады. Джени Уиллоуға кеңес беріп, оның қабілеттерін бағалағандықтан, ол оның орнына аналық фигураға айналады. Дженни сондай-ақ, дәстүрлі түрде білім жүйелі патриархаттың салдарынан адамдардан жасырылып келгенін айтады, және ол компьютерлер мен интернетті қолдайды, өйткені олар жаңа қоғам құруға мүмкіндік береді деп сенді. Автор Ж.П. Уильямс Дженни Календардың феминистік көзқарастары Уиллоуға жақын, себебі Уиллоу анасымен сирек сөйлескенде бұқаралық ақпарат құралдарында патриархат туралы ұқсас пікірлерді естиді. Алайда, Дженни өзі күрескен патриархаттың шектеулеріне тап болады. Оның алғашқы сабақтары кек алу туралы, және ол Ангелді күзету міндетіне толыққанды берілген. Ол Джайлзды теңдес деп қараса да, одан да соны талап етеді, бірақ оның ағасына деген құрметі оны шектейді. Енистің Дженниден ақпаратты жасыруы, Джайлстың Бақылаушылар Кеңесінің жасырып отырған фактілерді жиі білмейтінімен байланысты. Дженниге қарғыстың толық мәліметтері берілмегендіктен, ол Баффи мен Ангелді ескерте алмайды, сондықтан оның хабарсыздығы оның өліміне себеп болады. Уильямс: "Баффи әйелдіктің баламалы моделін ұсына ма, жоқ па, бұл серияның ең қызықты сәттерінің бірі". "Трансформация" атты эпизодта Уиллоу Дженни аударған сиқырлы дұғаны тауып, өзі оқиды, Ангелдің жанын сәтті қалпына келтіріп, өзінің сиқырмен айналысуына бастама береді. Уиллоу төртінші маусымда колледждегі Викка тобына қосылып, сиқыр туралы көбірек білуге тырысады, бірақ нәтижесіз әйелдермен кездеседі, оларды ол "тек қана сырттай ғана сыйлы қыздар" деп сипаттайды. Ол сиқырға өте жауапкершілікпен қарайды, бесінші маусымда Баффинің қолынан келмейтін нәрсені істей алады. Жетінші маусымда Уиллоудың сиқырлық қабілеттері соншалықты күшті, ол Баффидің серіктері арасындағы ең күшті адамға айналады. Сонымен қатар, Дженнидің сексуалдық белсенділігін ашық білдіруі барлық жас әйелдерге үлгі болады. Баффи туралы зерттеулерді жазатын авторлар оның "сексуалдық (немесе сезімтал) агрессиясын" атап өтеді. Уильямс Дженидің Уиллоуға тигізген әсері төртінші маусымда Уиллоу Тара Маклейге (Эмбер Бенсон) ғашық болған кезде айқын көрінеді, өзінің сезімін түсінгенде күмәнсіз болады. Ол үшінші маусымның "Өтелу" эпизодында Бірінші Жамандық кейпінде қайта пайда болады, ол Ангел өлтірген көптеген адамдардың бетін киіп, оны азаптап, Баффиді өлтіруге мәжбүрлейді.