Кіріспе

Француз-американдық музыкант (1938–1980)

Джозеф Айра Дассен (Joseph Ira Dassin; 5 қараша 1938 – 20 тамыз 1980), Джо Дассен ретінде танымал, американдық-француз әнші, ән жазушы және актер. Он алты жылдық мансабында (1964–1980) Францияда және француз тілді елдерде көптеген табыстарға жетті, сондай-ақ француз тілінен өзге тілдерде де ән айтты. Ол КСРО, Финляндия, Грекия және Германияда мансап құрды. Барлығында ол бүкіл әлем бойынша шамамен 25 миллион пластинка сатты. Ол кинорежиссер Жюль Дассеннің ұлы болған.

Ерте өмір

Дассин Нью-Йорк қаласында американдық кинорежиссер Жюль Дассиннің (1911–2008) және Нью-Йоркте туған скрипкашы Беатрис Лаунердің (1913–1994) отбасында дүниеге келді. Бронкстегі еврей жоғары мектебін бітіргеннен кейін ол британдық скрипкашы Харольд Берклиден Джульярд музыка мектебінде оқыды. Оның ата-анасы екеуі де негізінен Каменец-Подольский, Сатанов және Бучач қалаларынан шыққан украиндық еврей тегінен еді. Дассин 1950 жылы әкесі Голливудтың қара тізіміне ілінгенге дейін Нью-Йорк пен Лос-Анджелесте өмір сүрді, сол кезде оның отбасы Еуропаға көшті. Он мен он бес жас аралығында Дассин он бір рет мектеп ауыстырды. Ол басқа орындармен қатар, Женева халықаралық мектебінде және Швейцариядағы Institut Le Rosey-де оқыды, ал орта білімін Гренобльде аяқтады. Дассин АҚШ-қа қайтып оралды, 1957 жылдан 1963 жылға дейін Мичиган штатының Энн-Арбор қаласындағы Мичиган университетінде оқыды, 1958 жылы көркем әдебиет бойынша бакалаврлық Хопвуд сыйлығын жеңіп алды және 1961 жылы бакалавр, ал 1963 жылы магистр дәрежесін алды, екеуі де антропология саласы бойынша. 1966 жылы әкесі екінші рет үйленгеннен кейін ол грек актрисасы, белсенді және мәдениет министрі Мелина Меркуридің өгей ұлы болды.

Мансап

Францияға көшіп келген Дассен әкесіне техник болып жұмыс істеді және әкесі режиссерлік еткен үш фильмде, соның ішінде «Топкапи» (1964) фильмінде актер ретінде роль ойнады, онда ол Йозеф рөлін сомдады. 1963 жылы Парижде болашақ әйелі Мэриз Массиерамен танысты. 1964 жылдың 26 желтоқсанында Дассен CBS Records компаниясымен келісімшартқа отырды, осылайша американдық лейблмен келісімшарт жасасқан алғашқы француз тіліндегі әнші болды. 1970 жылдардың басына қарай Дассеннің әндері Франциядағы хит-парадтардың төбесінде болды, ол елде зор танымаллыққа ие болды. Ол неміс, испан, итальян, грек, француз және ағылшын тілдерінде әндер жазды. Оның ең танымал әндерінің қатарында «Les Champs Élysées» (алғашқыда «Waterloo Road») (1969), «Salut les amoureux» (алғашқыда «City of New Orleans») (1973), «L'Été indien» (1975), «Et si tu n'existais pas» (1975) және «À toi» (1976) бар.

Жеке өмір

1966 жылы 18 қаңтарда Дассен Парижде Мэриз Массиерамен үйленді. Олардың ұлы Джошуа 1973 жылы 12 қыркүйекте екі жарым ай бұрын дүниеге келіп, бес күннен кейін қайтыс болды. Қайғыға батып, Джо қатты депрессияға түсті. Барлық күш-жігерлеріне қарамастан, олардың некесі сақталмады. 1977 жылы, Париждің шетіндегі Фейшерольдегі жаңа салынған үйлеріне көшкеннен кейін бір жыл өткен соң, олар ажырасты. 1978 жылы 14 қаңтарда Дассен Котинякта Кристин Дельвоға үйленді. 1978 жылы 14 қыркүйекте тұңғыш ұлы Джонатан, ал 1980 жылы 22 наурызда екінші ұлы Джулиен дүниеге келді. Кристин 1995 жылдың желтоқсан айында қайтыс болды.

Өлім

1980 жылы 20 тамызда 41 жасында Дасин Таитиде демалыс кезінде жүрек талмасынан қайтыс болды. Ол Папеетедегі "Chez Michel et Éliane" мейрамханасында отбасы мен достарымен түскі ас ішіп отырғанда, кенеттен орындығына құлап, есінен айрылды. Сол мейрамханада тамақтанып жатқан дәрігер оған жан сақтап, массаж жасады, бірақ Дасин мейрамханада көз жұмды. Папеетедегі жалғыз жедел жәрдем машинасы сол уақытта бос болмады және 40 минуттан кейін ғана келді. Оның денесі АҚШ-қа жеткізіліп, Голливудтағы "Голливуд мәңгілік зиратының" Бет Олам бөліміне жерленді.

Құрметтеулер

2020 жылы көптеген танымал әртістер Джо Дассиннің әндеріне құрмет көрсетіп, «À toi, Joe Dassin» атты каверлер / құрмет альбомын шығарды. Альбом француздық SNEP альбомдар тізімінде 44-орынға жетті. Ол Бельгияда да Ultratop франкофондық альбомдар тізімінде 26-орынға, ал Швейцарияның хит-парадында (альбомдар тізімі) 4-орынға ие болды. Альбомда Джо Дассиннің әндерін Ycare, Axelle Red, Les Frangines, Trois Cafés Gourmands, Patrick Fiori, Kids United Nouvelle Génération, Madame Monsieur және Camélia Jordana сияқты әртістер орындады.