Кіріспе
Италиялық мүсінші Джованни Пизано (шамамен 1250 – 1315 жылдары) – Пиза, Сиена және Пистоя қалаларында жұмыс істеген итальян мүсіншісі, суретшісі және сәулетшісі. Ол француз готикасы мен ежелгі Рим өнерінің ықпалымен жасалған мүсіндерімен ең көп танымал. Генри Мур Сиена соборының қасбеті үшін жасаған мүсіндеріне қатысты, оны "алғашқы заманауи мүсінші" деп атады.
Giovanni Pisano (c. 1250 – c. 1315) was an Italian sculptor, painter and architect, who worked in the cities of Pisa, Siena and Pistoia. He is best known for his sculpture which shows the influence of both the French Gothic and the Ancient Roman art. Henry Moore, referring to his statues for the facade of Siena Cathedral, called him "the first modern sculptor".
Тарих
Пизада туған Джованни Пизано атақты мүсінші Никола Пизаноның ұлы болды. Ол әкесінің шеберханасында тәлім алып, 1265–1268 жылдары әкесімен бірге Сиена соборындағы уағыз айту орнында жұмыс істеді. Оның әкесімен бірлесе жасаған келесі маңызды жұмысы – Перуджадағы Фонтана-Маджоре фонтаны (1278 жылы аяқталды). Никола Пизаноның 1278 немесе 1284 жылы қайтыс болғаны айтылады, сол кезде Джованни Сиенада тұрып жатқан еді. Бұл алғашқы жұмыстар Николаның стилінде жасалған, сондықтан екі суретшінің еңбегін ажырату қиын. Дегенмен, «Балалы Мадонна» мүсіні Джованниге сенімді түрде жатқызылады, ол Ана мен Бала арасындағы жақындықпен жаңа стильді көрсетеді. Джованнидің келесі жұмысы Пиза соборында болды, ол баптистеридің сыртындағы екі қатарлы терезелі қақпақтардағы мүсіндерді жасады (1277–1284). Бұл мүсіндердің өміршеңдігі оның әкесінің тыныш стилін артта қалдырғанын тағы бір растайды. 1287–1296 жылдары ол Сиена соборының бас сәулетшісі болып тағайындалды. Сиена соборының қасбеті үшін жасалған сәулеттік жоспарлар мен әдемі мүсіндер готикалық өнерді римдік өнердің елестерімен үйлестіруге бейімділігін көрсетеді. Оның қайтыс болғаннан кейін Меммо ди Филиппуччо жұмысты одан да күшті готикалық безендірумен жалғастырды. 1296 жылы ол Пизаға оралып, Сан-Джованни шіркеуінің құрылысын бастады. 1301 жылы ол 1297 жылы бастаған Сант-Андреа (Пистоя) шіркеуінің уағыз айту орнындағы жұмысын жалғастырды. Уағыз айту орнында бес рельеф бар: Жариялану және Туылу; Құрмет көрсету, Арулардың түсі және Жүсіпті ескерту; Нәрестелерді өлтіру; Христі тоқсылдату; және Соңғы сот. 1302–1310 жылдары Пиза соборындағы жаңа уағыз айту орнындағы Джованнидің жұмысы кейіпкерлеріндегі қозғалысқа деген ерекше ұнатуын көрсетеді және әкесінің стилін одан да алшақтатты. Бұл драматикалық көріністері бар уағыз айту орны оның шедеврiне айналды. Онда Ақ мәрмәрден қашалған, жарық-көлеңке әсері бар Жаңа өсиеттен алынған тоғыз көрініс бейнеленген. Онда тіпті жалаңаш Геркулестің батыл, реалистік бейнесі де бар. Оның уағыз айту орнындағы Ұқыптылық бейнесі Масаччоның «Еден бағынан қуу» картинасындағы Еваға шабыт берген болуы мүмкін. 1595 жылғы өрттен кейін, қайта безендіру кезінде ол жиналып, 1926 жылға дейін қайта табылмай, қайта орнатылмады. Пизадағы Сан-Никола шіркеуі 1297–1313 жылдары августиндермен кеңейтілді, мүмкін Джованни Пизаноның жобасы бойынша. Ол сонымен қатар Сан-Паоло-а-Рипа-д'Арноның қасбетіне де жауапты болды. Оның соңғы маңызды жұмысы, бәлкім, 1313 жылға дейін созылды, ол күйеуі, император Генрих VII-нің өтініші бойынша 1311 жылы қайтыс болған Брабанттың Маргаритасының есіне ескерткіш жасады.
Мұра
Оның шәкірттерінің бірі Джованни ди Балдуччо болды, ол да белгілі мүсінші болды, сондай-ақ архитектор және мүсінші Агостино да Сиена да оның шәкірттерінен болды. Ол сонымен қатар суретші Пьетро Лоренцеттиге де әсер етті. Джорджо Вазари өзінің «Ең көрнекті суретшілер, мүсіншілер және сәулетшілер өмірі» атты кітабында Пизаноның өмірбаянын жазды. 7313 Пизано астероиді Никола мен Джованни Пизаноның құрметіне аталды.
The asteroid 7313 Pisano was named to honour Nicola and Giovanni Pisano.