Кіріспе
Британ Колумбиясынан (Канада) Аляскаға (АҚШ) дейінгі тарихи тас жол. <! РЕДИЦЕНТТІКТЕРГЕ ЕСКЕРТПЕ: Бұл мақала 2014 жылдың шілдесінде тізімдік анықтамалар (LDR) түріне ауыстырылды. Аляскаға автожол салу туралы ұсыныстар 1920 жылдары басталды. АҚШ-тың қоғамдық жолдар бюросының директоры Томас Макдональд АҚШ пен Канаданы байланыстыратын халықаралық автомобиль жолын салуды армандады. Автомобиль жолын насихаттау үшін 1933 жылы Слим Уильямс бастапқыда ұсынылған маршрутты иттермен жүріп өтті. Маршруттың көп бөлігі Канада арқылы өтетіндіктен, Канада үкіметінің қолдауы өте маңызды болды. Алайда, Канада үкіметі жол салуға қажетті қаржыны жұмсаудың қандай да бір мәні жоқ деп есептеді, себебі Канаданың пайдасы тек Юкон аймағындағы бірнеше мың адамға ғана тиер еді. 1929 жылы Британдық Колумбия үкіметі экономикалық даму мен туризмді ынталандыру үшін Аляскаға тас жол салуды ұсынды. Америка президенті Герберт Гувер бұл идеяны бағалау үшін американдық және үш канадалық мүшелерден тұратын комиссия құрды. 1931 жылғы есеп экономикалық себептермен бұл идеяны қолдады, бірақ американдық және канадалық мүшелер Аляскадағы американдық әскерилерге автожол пайдалы болатынын мойындады. 1933 жылы бірлескен комиссия АҚШ үкіметінің капиталдық шығынның 2 миллион долларын, ал қалған 12 миллион долларды Канада және Британдық Колумбия үкіметтері төлейтінін ұсынды. Ұлы депрессия және Канада үкіметінің қолдауының болмауы жобаны іске асыруға мүмкіндік бермеді. 1936 жылдың ақпанында АҚШ тағы да Канадаға үндеген кезде, Канада үкіметі АҚШ-ты байланыстыратын жолға қаржы жұмсаудан бас тартты. Канадалықтар сонымен қатар әскери салдарларынан қорқып, Жапония мен Солтүстік Америка арасындағы соғыс жағдайында АҚШ Канаданың бейтараптығына кедергі келтіруі мүмкін екенін қаушадады. 1936 жылдың маусымында Канадаға сапары барысында президент Франклин Д. Рузвельт премьер-министр В. Л. М. Кингке Канада арқылы Аляскаға салынған жолдың шетелдік дағдарыс кезінде американдық аумақты жылдам нығайту үшін маңызды болатынын айтты. Рузвельт Нью-Йорк штатының Чаутауква қаласында тамыз айында сөйлеген сөзінде автомобиль жолының әскери маңызын алғаш рет жариялаған американдық болды. Ол 1937 жылдың наурыз айында Кингтің Вашингтонға сапары кезінде бұл идеяны қайта атап өтті, 30 миллион долларлық тас жолдың Жапонияға қарсы қорғаныстың бір бөлігі ретінде пайдалы болатынын айтты, бұл американдықтардың Тынық мұхиты жағалауындағы үлкен канадалық әскери күштерді күтуіне мүмкіндік береді деп үміттенді. Рузвельт жол құрылысын қолдауын жалғастырды, 1937 жылдың тамызында Корделл Халлға жолды мүмкіндігінше тезірек салуды қалайтынын айтты. 1938 жылы Британдық Колумбияның премьері Дафф Паттулло Принс-Джордж қаласы арқылы өтуді ұсынды. АҚШ 15 миллион долларлық пайызсыз несие беруді немесе құрылыс шығындарының жартысын жабуды ұсынды.
<! NOTE TO EDITORS: This article was converted to use list defined references (LDR) in July 2014. With LDR, each |left|thumb]]
Proposals for a highway to Alaska originated in the 1920s. Thomas MacDonald, director of the U. S. Bureau of Public Roads, dreamed of an international highway spanning the United States and Canada. In order to promote the highway, in 1933 Slim Williams originally traveled the proposed route by dogsled. Since much of the route would pass through Canada, support from the Canadian government was crucial. However, the Canadian government perceived no value in putting up the required funds to build the road, since the only part of Canada that would benefit was not more than a few thousand people in Yukon. In 1929, the British Columbia government proposed a highway to Alaska to encourage economic development and tourism. American President Herbert Hoover appointed a board with American and three Canadian members to evaluate the idea. Its 1931 report supported the idea for economic reasons, but both American and Canadian members recognized that a highway would benefit the American military in Alaska. In 1933, the joint commission proposed the U. S. government contribute $2 million of the capital cost, with the $12 million balance borne by the Canadian and BC governments. The Great Depression and the Canadian government's lack of support caused the project to not proceed. When the United States approached Canada again in February 1936, the Canadian government refused to commit to spending money on a road connecting the United States. The Canadians also worried about the military implications, fearing that in a war between Japan and North America, the United States would use the road to prevent Canadian neutrality. During a June 1936 visit to Canada, President Franklin D. Roosevelt told Prime Minister W. L. M. King that a highway to Alaska through Canada could be important in quickly reinforcing the American territory during a foreign crisis. Roosevelt became the first American to publicly discuss the military benefits of a highway in an August speech in Chautauqua, New York. He again mentioned the idea during King's visit to Washington in March 1937, suggesting that a $30 million highway would be helpful as part of a larger defense against Japan that would include, the Americans hoped, a larger Canadian military presence on the Pacific coast. Roosevelt remained a supporter of the highway, telling Cordell Hull in August 1937 that he wanted a road built as soon as possible. By 1938, Duff Pattullo, the BC premier, favored a route through Prince George. The U. S. offered either a $15 million interest free loan, or to cover half the construction costs.
Құрылыс
Жол бастапқыда АҚШ Армиясының Инженерлер корпусы тарапынан Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде жабдықтау жолы ретінде салынған. 1942 жылы Армия инженерлік корпусы 10 000-нан астам адамды жұмыстарға тартты, олардың шамамен үштен бірі – қара нәсілді сарбаздар, жаңадан құрылған үш афроамерикалық бөлінген полктің мүшелері еді. Айыныштысы, ауру жұққаннан кейін ауылдың жергілікті халқының көп бөлігі қайтыс болды. Соғыс аяқталғаннан кейін аман қалғандар жұмыс табу үшін ауылды тастап кетті, нәтижесінде бұл жерде көшпенді елді мекен пайда болды.
Соғыстан кейінгі кезең
Канада мен АҚШ арасындағы автомобиль жолын салу туралы бастапқы келісімде оның Канадалық бөлігі соғыс аяқталғаннан кейін алты айдан соң Канадаға берілуі тиіс деп көрсетілген. Ал қалған бөлігі көбінесе қиыршық тастан тұрды. Бүгінде жолдың барлық бөлігі толығымен асфальтталған (көбінесе битумды жабынмен), бірақ 1980-ші жылдардың ортасына дейін жолдың кейбір бөлімдері жоғары сапалы қайта жаңартылған асфальтталған учаскелердің арасында өтетін қисық, шаңды жолдарды қамтыды. Аляска шоссесі және Аляска мен Солтүстік-Батыс Канададағы басқа да шосселерге арналған кең көлемді нұсқаулық "Майлпост" алғаш рет 1949 жылы жарық көрді және шосседе саяхаттау үшін ең маңызды нұсқаулық ретінде жыл сайын жарияланып келеді. Британдық Колумбия үкіметі шосседегі алғашқы 82,6 мильге (133 км) иелік етеді, бұл 1960 және 1970 жылдар аралығында асфальтталған жалғыз бөлік. Public Works Canada 82,6 мильден (133 км) 630 тарихи мильге дейінгі жол учаскесін басқарады. Юкон үкіметі 630 тарихи мильден 1016 тарихи мильге дейінгі (Уотсон көлінен Хайнс Джанкшнға дейінгі) жолға ие және қалған бөлігін 1221 тарихи мильдегі АҚШ шекарасына дейін басқарады. Аляска штаты штат ішіндегі (1221-ден 1422 мильге дейінгі) жолға ие. Аляска шоссесі әскери мақсаттар үшін салынған және оның бағыты соғыстан кейінгі Канаданың солтүстік аймақтарының дамуына тиімді болған жоқ.) және Британдық Колумбияда 97-ші шоссеге жалғасады. Аляскадағы Аляска шоссесінің бөлігі де белгіленбеген Interstate A 1 және Interstate A 2 шосселері болып табылады.
Жол белгілері
Жолдың канадалық бөлігі 1947 жылғы жағдайына сәйкес мильмен белгіленген, бірақ жылдар өте қайта жаңарту жұмыстары кейбір миль аралықтарын қысқартты. 1978 жылы тас жолға метрикалық белгілер орнатылып, миль бағаналары шамамен бірдей шамадағы тарихи мильге сәйкес келетін километр бағаналарымен ауыстырылды, мысалы, 1000 км бағанасы тарихи 621 миль бағанасы орналасқан жерге жақын орнатылды. Қайта жаңарту жұмыстары тас жолды қысқарта бергендіктен, Б.К. бөлігіндегі километр бағаналары 1990 жылғы жүру қашықтығын көрсету үшін аралықтарын өзгертуге ұшырады. 1990 жылы қайта калибрленген тас жолдың бөлігі Саммит асуы маңында және Мунчо көлі мен Айрон Крик арасындағы жаңадан жасалған учаскелерге байланысты одан әрі қысқартылды. Осы мәндер тоқтаған жерден бастап, 2002 жылдың күзінде Юконның жаңа километрлік бағаналары Б.К. шекарасы мен Шампань, Юкон айналасындағы жаңа айналма жолдың батыс жағына дейін орнатылды; 2005 жылы қосымша қайта калибрленген бағаналар Клюан көлінің шығыс жағалауына дейін жалғасты, ал 2008 жылдың күзінде Сильвер-Ситиден Аляска шекарасына дейін орнатылды. Тарихи мильдерге негізделген ескі километрлік бағаналар алғашқы екі қайта калибрлеуден кейін Клуан көлі маңындағы нүктелерден Аляска шекарасына дейін тас жолда қалды. Британдық Колумбия және Юкон бөлімдерінде тарихи маңызы бар жерлердегі овал пішіндес белгілерге басылған шағын миль бағаналары да бар; бұл арнайы белгілер 1992 жылы тас жолдың 50 жылдығына арналып орнатылды. Аляска бөлігіндегі тас жол әлі де 2 км аралықта миль бағаналарымен белгіленген, бірақ қайта жаңарту жұмыстарына байланысты олар енді нақты жүру қашықтығын көрсетпейді. Жергілікті тұрғындар мен кәсіпкерлер өз орналасқан жерлерін көрсету үшін тарихи миль бағаналарын пайдаланады және кейде оларды пошталық мекенжай ретінде де қолданады. Британдық Колумбиядағы Уоновн қаласы 101-ші мильде орналасқандықтан "бір-нол-бір" деп аталады. Тұрғындар, саяхатшылар және Юкон үкіметі Юкон бөлігінде бағытты көрсету үшін "шығыс" және "батыс" сөздерін қолданбайды, тіпті бұл магистральдың Юкон бөлігінің басым бағыты болса да; "солтүстік" және "оңтүстік" сөздері қолданылады, олар магистральдің оңтүстік (Доссон Крик) және солтүстік (Дельта Күшесі) нүктелеріне сілтеме жасайды. Бұл, әсіресе батысқа қарай бағытталған саяхатшылар үшін маңызды, олар Клуан көлі сияқты табиғи кедергілерді айналып өту үшін оңтүстік-батысқа немесе тіпті оңтүстікке бұрылуы мүмкін. Форт Нельсонның батысына қарайғы кейбір Б.К. бөлімдері де шығыстан батысқа қарай бағытталған, ал кейбір бөлімдерде оңтүстік-батысқа қарай бағытталған; қайтадан, "солтүстік" сөзі "батысқа" қарағанда жиі қолданылады. 1949 жылдан бері Аляска тас жолы және аймақтағы барлық басқа да маршруттар туралы толық ақпаратты қамтитын "Милепост" жыл сайын жарық көреді.