Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Сент-Еленаның экономикасы кофе, туризм, балық аулау және алкогольдік ликер сатудан түскен экспорттық табысқа негізделген. Сент-Еленада жұмыссыздық деңгейі өте төмен; 2016 жылғы ақпан айындағы халық санауы бойынша 76 адам жұмыссыз екенін мәлімдеді (олардың 10-ы жұмыссыздық жәрдемақысын алды), экономикалық жағынан белсенді халық саны 2,539 адамды, ал жалпы халық саны 4,534 адамды құрады. Сент-Елена 2016-17 жылдары 22,5 миллион фунт стерлингке жететін қаржылық көмекке тәуелді төрт елдің бірі болып табылады. Бұл сома жергілікті салықтардан түскен 12,6 миллион фунт стерлингке қосымша қаражатты құрайды. Халықаралық әуежай 2016 жылдан бері жеке ұшақтар мен шұғыл медициналық көмек (Medivac) көрсету үшін қолданылады. 2017 жылдың қазан айында жол жүргіншілерге арналған әуе рейстері басталды. 285 миллион фунт стерлингтік жалпы инвестициямен салынған бұл әуежай аралдағы ең ірі инвестиция болып табылады. 2016 жылға дейін аралға барудың жалғыз жолы - теңіз көлігі болды. Соңғы Корольдік пошта кемесі 2018 жылы Сент-Еленаға соңғы сапарын жасады. Сент-Еленаның 2018-19 қаржы жылындағы жалпы ішкі өнімі (ЖІӨ) 38,5 миллион фунт стерлингті құрады, жан басына шаққандағы ЖІӨ 7,392 фунт стерлинг, ал жан басына шаққандағы жалпы ұлттық өнім (ЖҰӨ) 8,230 фунт стерлинг болды. 2019 жылы инфляцияның жылдық деңгейі 3,3% болды, ал орташа жұмыс табысы 8,410 фунт стерлингті құрады. Аралдың жеке сектордағы ірі жұмыс берушілері – Соломон және Ко, сондай-ақ Торп компаниялары, олар дерлік барлық салаларда қызметтер ұсынады. Үкіметтің экономикалық дамуға қатысты басымдықтары – тұрақты туризм индустриясын дамыту және импортқа тәуелділікті азайту.
The economy of Saint Helena is based on export income from coffee, tourism, fishing, and sales of alcoholic liqueurs. Unemployment is very low in Saint Helena; the February 2016 Census stated that 76 people declared that they were unemployed (with 10 claiming unemployment benefit) compared to an economically active population of 2,539 and a total population of 4,534. Saint Helena is one of four countries which depend on financial assistance from the United Kingdom, which amounted to about £22.5 million in 2016–17. This supplements the £12.6 million raised from local tax revenues. The international airport has been open for private jets and Medivac services since 2016. A scheduled commercial air service began in October 2017. With a total investment of £285m the airport is the largest single investment ever made in the island. Until 2016, the only way to reach the island was by boat. The last working Royal Mail Ship made its final voyage serving St Helena in 2018. Saint Helena's gross domestic product (GDP) for the 2018–19 financial year was £38.5 million and GDP per capita was £7,392 and GNP per capita was £8,230. In 2019, there was an annual rate of inflation of 3.3%, and a median employment income was £8,410. The major private sector employers of the islands are Solomons and Co and Thorpes, both providing services in almost all sectors. The government's economic development priorities are developing a sustainable tourism industry and reducing dependency on imports.
Өнеркәсіп
Сент-Елена экономикасында бірнеше сектор бар: балық шаруашылығы, ауыл шаруашылығы (кофе өндірісін қоса алғанда), құрылыс, бөлшек сауда, сондай-ақ қонақ үй және тамақтандыру салалары.
Saint Helena has several sectors in its economy: fisheries, agriculture (including coffee), construction, retail, and accommodation and food service industries.
Жұмыс күші
2016 жылы Сент-Еленада 2539 адамдық жұмыс күші болды. Көптеген Сент-Гелендіктер Ассенсион аралында, Фолкленд аралдарында және Ұлыбританияда жұмыс істейді.
In 2016, Saint Helena had a workforce of 2,539. Many St Helenians take up jobs in Ascension Island, the Falklands and the UK.
Электр энергиясы
Қазіргі уақытта Сент-Еленаның қуатының 75% 6 дизельдік генераторлардан түседі, бірақ арал 100% жаңартылатын энергияға қол жеткізу мақсатында жұмыс істеп жатыр. Лонгвудтағы Deadwood Plain жазығында орналасқан 12 жел турбинасы бар, олар аралдың қажеттілігінің шамамен 20% -ын өндіреді, ал қалғанын бірнеше күн фотоэлектрлік станциялары қамтамасыз етеді. Half Tree Hollow-тағы Rifle Range күн фермасы қазіргі уақытта 500 кВт⋅сағат қуатты күйелі күн жүйелерінің арасында ең үлкені болып табылады.
75% of St Helena's power currently comes from 6 diesel generators, but the island is working towards a 100% renewable energy target. There are currently 12 wind turbines grouped on the Deadwood Plain in Longwood, which generate approximately 20% of the island's needs and several photovoltaic arrays which provide the balance. The rifle range solar farm in Half Tree Hollow currently has the largest output of the solar systems with 500 kWh.
Ауыл шаруашылығы
Сент-Еленаның негізгі ауыл шаруашылығы өнімдері: кофе, балық (көбінесе тунец), картоп, көкөністер, ағаш.
The main agricultural products of Saint Helena are: coffee, fish (predominantly tuna), potatoes, vegetables; timber.
Туризм
2017 жылы әуежайдың тұрақты коммерциялық әуе қозғалысына ашылуынан бері туризм секторы өсім көрсетуде. 2017 жылы аралға 1350 турист келсе, 2019 жылы 2485 турист келді, бұл 80%-дан астам өсімді құрады, және келушілердің басым көпшілігі әуемен келді. Осыған сәйкес, туристік қондық орындар мен басқа да туризмге қатысты инфрақұрылым да тұрақты түрде артты. Туризм – ең ірі экспорттық сектор болып табылады, оның құны жылына 5-6 миллионға бағаланады. 2020 жылы COVID-19 пандемиясынан туындаған халықаралық шектеулер жоғары маусымның соңында туризмді тоқтатты.
Since the opening of the airport to regular commercial air traffic in 2017, the tourism sector has seen growth. There were 1,350 tourists visiting the island in 2017 and 2,485 in 2019, an increase of over 80% with almost all of the visitors arriving by air. There has been a corresponding steady increase of tourist rooms and other tourism related infrastructure. Tourism is the largest export sector, valued at 5 to 6 million a year. In 2020, the international closures resulting from COVID 19 pandemic halted tourism at end of the high season.
Импорт
Тамақ және басқа да тауарлар Кейптаундан, Оңтүстік Африкадан және Ұлыбританиядан (Ассенсен арқылы) импортталады. Кеме тасымалын AW Ship Management Ltd. жүзеге асырады. Жіберулерді Rich James International немесе Royal H. M. Mail арқылы (Royal Mail арқылы 2 кг-нан аспайтын заттар әуемен жіберіледі) жіберуге болады. Порт қызметтерін Solomons компаниясы көрсетеді. Сауда дефициті айтарлықтай. 2019–20 жылдары Сент-Хелена 19,8 миллион фунт стерлингтік тауар импорттады, оның көп бөлігі Оңтүстік Африкадан (46%) және Ұлыбританиядан (41%) сатып алынды.
Food and other goods are imported from Cape Town, South Africa and the UK (via Ascension). Shipping is run by AW Ship Management Ltd. Packages can be sent via Rich James International or by Royal H. M. Mail (by Royal Mail anything under 2kg will go by air). Wharf services are provided by Solomons. The trade deficit is significant. In 2019–20 St Helena imported £19.8m in goods, mostly purchased from South Africa (46%) and the United Kingdom (41%).
Ақшалай валюта
Жергілікті валюта – Сент-Елена фунты, ол британ фунтымен бірдей шартта. Үкімет өз монеталарын және банкноттарын шығарады. Сент-Еленада британ фунттары қабылданады. Сент-Еленадағы банктік қызметтерді Сент-Елена банкі ұсынады, ол Сент-Еленадағы және осы аралмен сауда жасайтын жеке тұлғалар мен кәсіпкерлерге банк қызметтерін көрсетеді. Аралда банкомат жоқ, сондықтан ақшаны Джеймстаундағы (дүйсенбі-сенбі) немесе кемежайдағы кедендегі (бейсенбі-жұма) Сент-Елена банкі кассаларынан алу керек. Сент-Елена банкі 2016 жылы жергілікті дебеттік карталарды сынақтан өткізуді бастады.
The local currency is the Saint Helena pound, which is at a par with the British Pound. The government issues its own coins and banknotes. British pounds are accepted in Saint Helena. Banking services on Saint Helena are provided by the Bank of St. Helena, which delivers a retail banking service to individuals and business in, and trading with, Saint Helena. There is no ATM on the island, so cash must be withdrawn from the Bank of Saint Helena cashiers in Jamestown (Monday Saturday) or at Customs at the wharf (Thursday Friday). Trials of local debit cards by the bank of Saint Helena began in 2016.
Тарих
1957 жылы аралдағы жердің бағасы акрына 10-нан 15 фунт стерлингке дейін деп есептелді. Жұмыртқаның бір дюжинасы 3 шиллинг тұрды, ал 1 фунт 6 унциялық нанның бағасы 6 пенни болды.
In 1957 the price of land on the island was thought to be between £10 and £15 an acre. Eggs were 3 shillings a dozen and bread was 6d for a 1 1/2lb loaf.