Кіріспе
Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде британдық армия бірнеше далалық әскерлер құрды. Армия корпустарын басқаратын құрамалар болды, олар өз кезегінде көптеген дивизияларды басқарды. Әскер сондай-ақ қосымша артиллерияны, инженерлерді және логистикалық бөлімшелерді басқарды, олар қажет болған жағдайда бағынысты корпустар мен дивизияларды қолдау үшін пайдаланылды. Әр әскер әдетте жоғары деңгейдегі құрылымның, мысалы, әскер тобының немесе бас штабтың бақылауында болды. Соғыс барысында сегіз әскер құрылды. Тоғызыншы әскерді – Екінші британдық экспедициялық күшін (жалпы саны бойынша екінші) құруға әрекет жасалды, ал бір аймақтық басқару қысқа мерзімге армия ретінде қайта тағайындалды. Одақтас әскерлердің өзара ынтымақтастығы нәтижесінде Бірінші одақтас әуе десанттық әскері құрылды, ал шатастыру шаралары британдық әскери құрылымда тағы төрт әскердің бар екенін көрсетті. Нақты немесе ойдан шығарылған он жеті әскер құрылды, бірақ олардың барлығы бір уақытта болған жоқ. Бірінші армия деңгейіндегі басқару – Британдық экспедициялық күші (БЭК) 1939 жылдың қыркүйегінде соғыс басталғаннан кейін құрылып, Францияға жіберілді. Бұл әскердегі басқару тізбегінің күрделі мысалы болып табылады. Оның қолбасшысы, генерал Джон Верекер, виконт Горт, БЭК-тің және Франциядағы барлық британдық күштердің басшысы болды. Ол жоғары деңгейдегі француз бас штабына есеп беруге міндетті болғанмен, сонымен қатар француз әскер тобының бағыныстысы болды және Лондондағы негізгі британдық бас штабының қол астында болды. 14-ші армия, тек 11-ші армия тобына есеп беретін, әскер басқару тізбегінің қарапайым мысалы болып табылады. Соғыс кезінде құрылған соңғы армия 1945 жылдың мамырында құрылған Он екінші армия болды. Британдық әскерде әскерлерді генерал-лейтенанттар басқарды. Әртүрлі себептерге байланысты, тағайындалғаннан кейін командирлер толық генералға дейін көтерілуі мүмкін. Бұл қағидаға бірнеше ерекшеліктер болды: Джон Верекер БЭК-тің басшылығына тағайындалған кезде толық генерал болды, сондай-ақ Генри Мэтленд Уилсон Тоғызыншы армияны басқаруға таңдалған кезде. Генерал Клод Очинлек Таяу Шығыстағы барлық күштердің бас қолбасшысы болған кезде, 8-ші армияға жеке басшылық етуді шешті. Әскердің мөлшері, құрамы және күші айтарлықтай өзгеруі мүмкін. 1940 жылы британдық күштердің негізгі бөлігі болған БЭК-те 13 дивизия болды және 1940 жылдың мамырына қарай 394 000 сарбаздан тұратын күші болды. Ол толығымен британдық құрамалардан құралған. Басқалары, мысалы, 8-ші армия, бірнеше елдің күштерінен құралған. Эль-Аламейннің екінші шайқасында 8-ші армияда 195 000 сарбаз болды, олар австралиялық, британдық, француз, грек, үнді, жаңа зеландиялық және оңтүстік африкалық әскерлерден тұрды және он бір дивизия мен бірнеше қосымша бригадаға бөлінді. 1945 жылы 8-ші армияда 632 980 сарбаз болды, олар сегіз дивизияға, әртүрлі бригадаларға және басқа да кішігірім бөлімшелерге бөлінді. Оның құрамында британдық, үнді, итальяндық, жаңа зеландиялық және поляк әскерлері, сондай-ақ еврейлік жаяу әскер бригадасының сарбаздары болды. Британдық Үндістан мен Бирмада соғысқан 14-ші армия соғыс кезінде құрылған ең ірі британдық армия деңгейі болды. Оның басқаруында Ұлыбритания, Британдық Үндістан және Африкадағы британдық колонияларынан бір миллионға жуық сарбаз болды.
During the Second World War, the British Army created several field armies. There were formations that controlled multiple army corps, which in turn controlled numerous divisions. An army would also control additional artillery, engineers, and logistical units that would be used to support the subordinate corps and divisions as needed. Each army was generally under the control of a higher formation, such as an army group or a command. Over the course of the war, eight armies were formed. An attempt to form a ninth – the Second British Expeditionary Force, the second overall – was made, and one regional command was redesignated as an army for a short period. Inter allied co operation resulted in the creation of the First Allied Airborne Army, and deception efforts saw a further four armies existed within the British military structure. Seventeen armies, real or fictitious, were created, although they did not all exist at the same time. The first army level command, the British Expeditionary Force (BEF), was formed in September 1939 following the outbreak of the war and dispatched to France. It provides a complicated example of an army chain of command. Its commander General John Vereker, the Viscount Gort, was in control of the BEF and all British forces in France. While being responsible to report to a high level French command, he was also made a subordinate of a French army group and was also under the command of the main British headquarters in London. An example of a simpler chain of command is provided by the Fourteenth Army that reported only to the 11th Army Group. The final army formed during the war was the Twelfth Army, which was created in May 1945. Within the British military, armies were commanded by lieutenant generals. For a variety of reasons, once the appointment was made, commanders could be promoted to a full general. There were several exceptions to this norm; John Vereker was a full general when he was placed in command of the BEF, as was Henry Maitland Wilson when he was chosen to lead the Ninth Army. General Claude Auchinleck was commander in chief of all forces based in the Middle East when he decided to take over personal command of the Eighth Army. The size, composition, and strength of an army could dramatically vary. The BEF, the primary British force in 1940, was thirteen divisions strong and had a strength of around 394,000 men by May 1940. It was composed entirely of British formations. Others, such as the Eighth Army, were composed of forces from multiple nations. At the Second Battle of El Alamein, the Eighth Army had around 195,000 men consisting of Australian, British, French, Greek, Indian, New Zealand, and South African troops spread over eleven divisions and several additional brigades. In 1945, the Eighth Army was 632,980 men strong spread over eight divisions, various brigades, and other smaller units. It was then composed of British, Indian, Italian, New Zealand, and Polish troops, as well as the men of the Jewish Infantry Brigade. The Fourteenth Army, which fought in British India and Burma, was the largest British army level formation assembled during the war. It commanded around one million soldiers from Britain, British India, and the British African colonies.
Әскерлер
+Армиялар құрылу атауыЖаратылған тоқтатылғанБелгісіҚызмет атқарған жерлерАйқын науқандарБритандық экспедициялық корпусы1939 жылдың қыркүйегі1940 жылдың мамырыN/Франция, БельгияБельгия шайқасы, Франция шайқасы, Дюнкерк эвакуациясыЕкінші британдық экспедициялық корпусы1940 жылдың маусымы1940 жылдың маусымыN/ФранцияФранция шайқасыБірінші одақтас әуе десанттық армиясы1944 жылдың тамызы1945 жылдың мамырыФранция, Бельгия, Нидерланды, ГерманияMarket Garden операциясы, Арденн шайқасы, Германияға батыс одақтастардың шабуылыБірінші армия1942 жылдың шілдесі1943 жылдың мамырыҰлыбритания, Алжир, ТунисФранцуз Солтүстік Африкасына шабуыл, Тунис операциясыЕкінші армия1943 жылдың маусымы1945 жылдың маусымыҰлыбритания, Франция, Бельгия, Нидерланды, ГерманияНормандия операциясы, Парижден Рейнге дейінгі одақтастардың ілгерілеуі, Германияға батыс одақтастардың шабуылыТөртінші армия1943 жылдың маусымы1944 жылдың наурызы1943 жылдың қарашасы1945 жылдың ақпаныҰлыбритания (номиналды)N/Алтыншы армия19431945N/Ұлыбритания (номиналды)N/Оңтүстік-Шығыс армиясы1941 жылдың желтоқсаны1942N/ҰлыбританияN/Сегізінші армия1941 жылдың қыркүйегі1945 жылдың шілдесіМысыр, Итальяндық Ливия, Тунис, Италия, АвстрияБатыс Шөл операциясы, Тунис операциясы, Сицилияға одақтастардың шабуылы, Италия операциясыТоғызыншы армия1941 жылдың желтоқсаны1945 жылдың тамызыКипр, Палестина, ТрансиорданияN/Он екінші армия1942 жылдың ақпаны1943 жылдың сәуіріИран, ИракN/Он екінші армия1943 жылдың мамыры1945 жылдың мамырыГлобусты мұрынымен теңдестіретін мөр, ол шығыс жарты шарды көрсетті. Мысыр, Британдық Үндістан (номиналды)N/Он төртінші армия1945 жылдың мамыры1946 жылдың қаңтарыБирмаБирма операциясыОн төртінші армия1943 жылдың қарашасы1945 жылдың қарашасыБритандық Үндістан, БирмаБирма операциясы
Британдық экспедициялық күш
Британдық экспедициялық күш (БЭК) Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда Францияға жіберілді. Бастапқы жоспар бойынша, қосымша британдық күштер келген соң, оны екі армияға бөлу көзделіпті. Бірақ 1940 жылдың мамыр айында Бельгия және Франция шайқасы басталған кезде бұл орындалмады. Келесі айда БЭК Ұлыбританияға қайтарылып, штабы таратылды.
Екінші британдық экспедициялық күш
1940 жылдың мамыр-маусым айларында BEF эвакуацияланғаннан кейін, көптеген британдық әскерлер Францияда қалды. Британ үкіметі француздарды күшейтуге ниеттенді және күштері босағанда екінші британдық экспедициялық корпусын жіберуге дайын тұрды. Бұл француздардың Бретаньде ұлттық бекініс құру туралы ұсынысымен бірге болды, ол жаңа BEF-ті – бастапқыда бір британдық және бір канадтық дивизияны, сондай-ақ Францияда қалған күштерді – және француз армиясының қалдықтарын пайдалануды көздеді. Алайда бұл жоспар іске аспады, себебі француз әскері ыдырап, британдықтар Франциядан барлық қалған күштерін «Аэраль» және «Цикл» операциялары арқылы шығарды.
Бірінші одақтас әуе десанттық армиясы
Бірінші одақтас әуе десанттық армиясы 1944 жылғы 2 тамызда Біріккен әуе десанттық күштері ретінде құрылды. 18 тамызда 1-ші әуе десанттық армия деп қайта аталды және американдық және британдық әуе десанттық корпустарын басқарды. Корпустар өз кезегінде американдық, британдық және поляк әуе десанттық құрамаларына басшылық етті. Армия штабының көп бөлігі, соның ішінде армияны басқарушы офицер де американдықтардан болды. Британдық офицер орынбасар болды. Армия "Маркет-Гарден" операциясындағы ағылшын-американдық әуе десанттық тобын бақылады, "Аполлон" шайқасындағы американдық әуе десанттық күштерін басқарды және "Варсити" операциясындағы ағылшын-американдық десанттарына басшылық етті. Армия 1945 жылғы 20 мамырда таратылды.
Бірінші армия
Бірінші армия штабы 1941 жылдың шілдесінде 110-шы күш ретінде құрылды, кейіннен 1942 жылдың наурыз айында «Экспедициялық күш» болып, ал 1942 жылдың 10 шілдесінде Бірінші армия болып қайта құрылды. Армия Солтүстік Африкаға соғысуға жіберілді және Тунис операциясы аяқталғаннан кейін таратылды. Бірінші армияның сол кездегі құжатында белгі Ұлыбританияны және оның зұлымдыққа қарсы күрестегі күшін көрсетеді деп жазылған.
Екінші армия
Екінші армия Францияның Нормандияға шабуыл кезінде ағылшын-канадтық күштерін басқарды, содан кейін шығысқа қарай жылжыды. Ол Еуропадағы соғыстың соңғы кезеңінде Германияға кірді. 1945 жылдың 24 және 25 маусымында Еуропадағы соғыс аяқталғаннан кейін армия таратылды және оның қарастырылатын бөлімшелері Германиядағы британдық оккупациялық аймақтағы әскери үкіметтің құрамына енді.
Төртінші армия
Шотландтық бас қолбасшылық Төртінші армияның көрінісін жасады және сақтап тұрды, олардың өзінің таңбасының арыстаны ортағасырлық стильдегі «төрт» санымен ауыстырылды. Бұл алдау армиясы 1943 жылы Германия басып алған Норвегияға одақтастардың шабуылы туралы қауіптендірді (Тиндалл операциясы). Төртінші армия 1944 жылы сол мақсат үшін қайта құрылды (Солтүстік Фортитуд операциясы). 1944 жылдың шілдесінде бұл армия алдамшы Бірінші АҚШ армиясы тобына (Fortitude South II) қосылды. Жыл соңында ол Нидерланды мен Германияға қауіп тудыру үшін пайдаланылды. 1945 жылдың басында неміс барлау қызметі бұл армияның шетелдегі әскерлерді нығайту үшін пайдаланылғанын және кейін Солтүстік бас қолбасшылығымен біріктірілгенін білді.
Алтыншы армия
Алтыншы армия алдау мақсатымен Шығыс басқаруы тарапынан құрылды. Ол солтүстік-шығыс Еуропаның кез келген жағалауына қауіп тудыру үшін пайдаланылды, бірақ 1943 жылдан кейін ешқандай алдау операциясында белсенді түрде қолданылмады. Неміс барлауы соғыс аяқталғанға дейін оны британдық әскер тізімінде ұстап тұрды.
Оңтүстік-Шығыс әскері
Бернард Монтгомери 1941 жылдың желтоқсан айында Оңтүстік-Шығыс аймағына қолбасшылық еткен кезде, оны Оңтүстік-Шығыс армиясы деп қайта атады. Монтгомериден кейін келген қолбасшы қызметке кіріскенде, құрама бұрынғы атауына қайта оралды.
Сегізінші армия
1941 жылы 10 қыркүйекте Батыс армиясы ретінде құрылған, он алты күннен кейін Сегізінші армия болып қайта аталды. Императорлық соғыс мұражайының мәліметінше, оның нышаны крестоносшылардың қалқанының үлгісімен жасалған, ал бастапқы дизайнында қызыл крест болуы мүмкін. Мұражай атап көрсеткендей, осы бастапқы жобаның түрлері сақталған, бірақ олардың қаншалықты тарағаны белгісіз. Қызыл крест логотипімен жаңылыстыру қаупі болғандықтан қызыл түс сары түспен алмастырылды. Армия Солтүстік Африка кампаниясының бойымен шайқасты, Италияға десант шығарып, алға жылды. Соғыс аяқталысымен Австрияда орналасты. 1945 жылы 29 шілдеде таратылып, оның күштерінен Британдық әскерлері Австриясы басқармасы құрылды.
Тоғызыншы армия
9-армия Жерорта теңізінің шығысындағы және Таяу Шығыстың бір бөлігіндегі британдық басқарудағы күштерді бақылау мақсатымен құрылды. Оның міндеті – Түркия арқылы жаудың (Остің) кез келген шабуылына тойтарыс беру болды.
10-шы армия
Оныншы армия Иран мен Ирактағы күштерді бақылап, Персия шығанағынан Кеңес Одағына дейінгі жабдықтау жолын қамтамасыз етті. 1942 жылы Германияның Кавказға жасаған шабуылы Таяу Шығыстағы британдық мүдделерге қауіп келтірді, сондықтан армия осыған ұқсас кез келген шабуылды тойтаруға тиіс болды. Армияның нышаны – Ассирия стилінде бейнеленген арыстан.
Он екінші армия
12-ші армия – 1943 жылы алдау мақсатымен құрылған шартты армия. Ол Крит және Оңтүстік Грекияға қауіп тудырып, Италиядан және Сицилияға жасалмақ союздық шабуылдан (Хаски операциясы) Остің назарын аударуға бағытталған. 1944 жылы қауіп Грекиядан Италияның Пола провинциясына ауыстырылды. Содан кейін, шартты түрде Британдық Үндістанға жіберілді және 1945 жылы одақтастардың Суматраға шабуыл жасауы мүмкін деген қорқыту үшін пайдаланылды. Бұл алдау нақты 12-ші армия құрылғанда тоқтатылды.
Он екінші армия
ХІІ армия 1945 жылы Бирма кампаниясының соңғы кезеңін басқару үшін құрылды. Оның нышаны бирмалық аждаһарды бейнелейді.
Он төртінші армия
Британдық Үндістан армиясының Шығыс армиясынан құрылған Он төртінші армия соғыс кезіндегі ең ірі британдық далалық әскері болды. Императорлық соғыс мұражайы былай жазды: "Бір кезде ол Бенгал шығанағынан Үндістан мен Қытай шекарасына дейінгі ең ұзын майданды бақылады". 1943 жылдан 1945 жылға дейін Үндістан мен Бірмада күресті, содан кейін ол алынып, орнына Он екінші армия келді. Он төртінші армия британдық Малайяны азат ету үшін шабуылдық десант операциясын жүргізуге жоспарланған, бірақ соғыс оған дейін аяқталды және ол қыркүйек айында Малайяға бейбіт түрде кірді. Әскер 1945 жылғы 1 қарашада таратылды.