Кіріспе

Орталық Африка Республикасының музыкасы көптеген түрлі формаларды қамтиды. Батыс рок және поп музыкасы, сондай-ақ афробит, сукус және басқа жанрлар бүкіл елде кең таралды. Занза – танымал аспап. Пигмейлердің күрделі халық музыкасы дәстүрі бар. Полифония және контрапункт жиі кездесетін элементтер, сонымен қатар әртүрлі ырғақтық құрылымдар да бар. Банданың трубаға негізделген музыкасы, өзінің джаздық құрылымымен, аймақтан тыс жерлерде де белгілі бір танымаллыққа ие болды. Нгбака тайпасы мбела деп аталатын ерекше аспапты қолданады, ол иілген талдан және екі ұшына тартылған бір тізбектен жасалады, ол музыканттың аузының алдында ұсталады. Тізбекке соққанда, дыбысты күшейту және өзгерту үшін ауыз қолданылады. Мбелаға ұқсас аспаптар кейде барлық ішекті аспаптардың ең көне ата-бабалары деп есептеледі. Орталық Африка Республикасының ұлттық әнұраны – "La Renaissance". 1960 жылдан бері әнұран болып табылатын бұл әнді Орталық Африка Республикасының алғашқы президенті Бартеми Боганда (сөздері) және Сенегалдың ұлттық әнұранының әуенін де жазған Герберт Пеппер жазған.

Халықтық музыка

Орталық Африка Республикасындағы танымал музыка көбінесе Конго Демократиялық Республикасының немесе Африканың басқа аймақтарының музыкасынан құралады; алайда, латын, еуропалық және американдық эстрада музыкасы да жиі кездеседі, сондай-ақ джаз бен рок-н-ролл да таралған. Африкалық халық ертегілері де, мысалы, Панда ертегісі сияқты, өте танымал.

Банда музыкасы

Банда халқы заманауи танымал музыка шығарады, ол кернейге негізделген, джазға ұқсас музыка болып табылады. ЮНЕСКО оны "біздің ғасырдың ең маңызды музыкалық жаңалықтарының бірі" деп атады. Банда халық музыкасына онго жатады, ол ағаштан немесе антилопа мүйізінен жасалған керней. Онголар жиырма бір кернейден тұратын полифониялық ансамбльдерде, сондай-ақ рәсімдер мен салт-дәстүрлерде, оның ішінде жасөспірімдерді ересектер қатарына қабылдау рәсімдерінде қолданылады.

Пигмей музыкасы

Пігмей музыкасы формальды түрде ең көптеген жағдайда төрт бөлімнен тұрады және оны "өзгермелі остинто" деп сипаттауға болады, немесе циклдік болатын пассакалияға ұқсас. Шындығында, ол әр әншінің әртүрлі репертуарлар мен әндерге тән әртүрлі ырғақты үлгілерді пайдалана отырып, тең ұзындықтағы кезеңдерді қайталауға негізделген. Этномузыкология мен этноматематиканың осы қызықты мысалы бір кезеңнің ғана емес, бір музыка туындысының да толыққанды құрылымын және шексіз вариацияларын жасайды. Кейбір балилік гамелан музыкасындағы сияқты, бұл үлгілер ешқашан естілмейтін жоғары деңгейдегі үлгіге негізделген. Пигмейлердің өздері музыканы осы теориялық тұрғыдан үйренбейді немесе ойламайды, оның орнына өсіп келе үйренеді. Пигмей стиліне ликинди, яғни судың үнін шығару арқылы ойналатын барабан, сондай-ақ доға арфасы (иета), номби (арфа-цитра) және лимбинди (жабдықталған садақ) (Абрам) сияқты аспаптар кіреді.