1944 жылғы Оңтүстік Францияға одақтас әскерлерінің шабуылы

Кіріспе

1944 жылы одақтастардың Оңтүстік Францияға жасаған шабуылы

🇫🇷 Франция, Француз Алжирі
Әуеден қолдау: Оңтүстік Африка Одағы, Теңізден қолдау: Грекия Корольдігі, Жаңа Зеландия Доминионы
| қарсыласы2 = Нацистік Германия
| басшы1 = 🇺🇸 АҚШ Джейкоб Л. Деверс, 🇺🇸 АҚШ Александр Патч, 🇫🇷 Франция Жан де Тассиньи, 🇫🇷 Франция Эдгард де Ларминат, 🇫🇷 Франция Жозеф де Монсаберт, 🇺🇸 АҚШ Генри Кент Хьюитт, 🇺🇸 АҚШ Джон К. Канон
| басшы2 = 🇩🇪 Нацистік Германия Йоханнес Бласковиц, 🇩🇪 Нацистік Германия Фридрих Визе
| күші1 = Бастапқы қону: 151 000 адам, Барлық шабуыл күші: 576 833 адам, Француз қарсыласы: 75 000 адам
| күші2 = Бастапқы қону: 85 000–100 000 адам, 1 481 артиллериялық құрал, Оңтүстік Франция: 285 000–300 000 адам
| бөлімдер1 = 🇺🇸 АҚШ Алтыншы армия тобы, 🇺🇸 АҚШ Жетінші армиясы, 🇫🇷 Францияның B армиясы, 🇫🇷 Францияның бос азаттық күштері (FFI), 🇺🇸 АҚШ Сегізінші флот, MAAF
| бөлімдер2 = 🇩🇪 Нацистік Германияның G армия тобы, 🇩🇪 Нацистік Германияның 19-шы армиясы
| қазалар1 = 🇺🇸 АҚШ: 15 574 қаза және жаралы, 7 301 қаза тапқандар

Жоспарлау

Драгун операциясының басты мақсаты – Франциядағы өсіп келе жатқан одақтас күштерді жабдықтау үшін маңызды саналатын Марсель және Тулон порттары. Анцио және Нормандияға жасалған десанттардан алынған сабақтарды ескере отырып, одақтас жоспарлаушылар сақтық танытты. Олар Вермахттың бақылауында жоқ биік жерді таңдады, себебі Нормандиядағы Омаха жағалауына алғашқы десанттан кейін осындай жағдай ауыр жарақаттарға алып келген. Десанттық күштерді түсіру орны Тулонның шығысындағы Вар жағалауындағы аймақ ретінде белгіленді. Соғыс алаңын оқшаулау және бірнеше маңызды көпірлерді жою арқылы немістердің күшін тоқтату үшін алдын ала әуе шабуылы жоспарланды. Жағалауды қарап тұрған биік жерді тез басып алу үшін десант аймағының ортасында ірі әуе десанты жасау да жоспарланды. Десантпен қатар, бірнеше коммандос бөлімдері жағалаудағы аралдарды бақылауға алуға тиіс болды. Одақтастардың жоспары генерал-майор Люсиан Трускотт басқаратын АҚШ күштерінің үш дивизиясының бірінші күні жағажайға десант шығаруынан тұрды. Олардың қанаттарын француз, американдық және канадалық коммандос бөлімдері қорғауға тиіс болды. 24 сағат ішінде 50 000–60 000 әскер мен 6 500 бірлік техника түсірілуі керек еді. Әуе десанты Драгиньян және Ле Мю маңындағы аймаққа шоғырландырылып, жағалауға қарсы неміс шабуылдарын болдырмау үшін осы қалаларды басып алу мақсаты көзделді. Американдық күштердің басым бөлігі солтүстікке қарай Рона өзені бойымен жылдамдап, Лион және Дижон қалаларын басып алып, Францияның солтүстігіндегі одақтас күштермен байланыс орнатуға тиіс болды. Сәтті десанттан кейін француз армиясының бөлімдері десантқа түсіп, Тулон және Марсель порттарын басып алу міндеті алды. Немістер Жерорта теңізінде одақтастардың тағы бір десантын күткенімен, алға жылжыған Қызыл Армия және Нормандияға одақтастардың десанты неміс ресурстарында үлкен күш түйістірді, сондықтан оңтүстік Францияны басып алған G армия тобының жағдайын жақсартуға аз күш жұмсалды. Францияның солтүстігіндегі одақтас күштердің алға жылжуын ескере отырып, немістер оңтүстікте нақты қорғаныс ұстау мүмкін емес деп санады. Иоганн Бласковицтің G армия тобының штабы шілде және тамыз айларында Германияның жоғарғы бас қолбасшылығымен Францияның оңтүстігінен жалпы шегіну туралы талқылады, бірақ 20 шілдедегі оқиғалар кез келген шегінуге кедергі келтіретін жағдай жасады. Бласковиц өзінің шашыраңқы күштерімен одақтастардың кез келген десантына тойтарыс беру мүмкін емес екенін жақсы білді. Ол порттарды қиратуды қоса алғанда, жасырын түрде шегінуді және 11-ші танк дивизиясының қамқорлығымен тәртіпті түрде әрекет етуді жоспарлады. Францияның орталық бөлігіндегі Дижон қаласында жаңа қорғаныс шебін құруды көздеді. Неміс барлауы алдағы одақтастар десанты туралы хабардар болды және 13 тамызда Бласковиц 11-ші танк дивизиясына десант күтілетін Ронаның шығысына қарай жылжуға бұйрық берді.

The chief objectives of Operation Dragoon were the important French ports of Marseille and Toulon, considered essential to supply the growing Allied forces in France. The Allied planners were cautious, taking heed of lessons learned from the Anzio and Normandy landings. They chose a location with no high ground controlled by the Wehrmacht, conditions that had led to heavy casualties after the initial landings on Omaha Beach at Normandy. The choice for the disembarkation site was an area on the Var coast east of Toulon. A preliminary air campaign was planned to isolate the battlefield and cut the Germans off from reinforcement by destroying several key bridges. A large airborne landing was also planned in the center of the landing zone to quickly seize the high ground overlooking the beaches. Parallel to the invasion, several commando units were to take control of the islands off the coast. The Allied plan consisted of a three division landing of US forces led by Major General Lucian Truscott to secure a beachhead on the first day. Their flanks were to be protected by French, American and Canadian commando units. Within 24 hours, 50,000–60,000 troops and 6,500 vehicles were to be disembarked. The airborne landings would concentrate in an area near Draguignan and Le Muy, with the aim of taking these towns to prevent German counterattacks against the beaches. The bulk of the American force then had to advance quickly to the north along the Rhône, to take Lyon and Dijon and make contact with the Allied forces in northern France. After a successful initial landing, units of the French ArmyB were to land, given the task of taking the French ports of Toulon and Marseille. Although the Germans expected another Allied landing in the Mediterranean, the advancing Red Army and the Allied landings in Normandy placed great strains on German resources, so little was done to improve the condition of Army Group G, occupying southern France. Given the advancing Allied forces in northern France, the Germans deemed a realistic defense in the south impossible. Johannes Blaskowitz's Army GroupG headquarters discussed a general withdrawal from southern France in July and August with the German High Command, but the 20 July plot led to an atmosphere in which any withdrawal was out of the question. Blaskowitz was quite aware that with his scattered forces, any serious Allied landing attempt would be impossible to ward off. He planned to withdraw in secret, to include demolishing the ports, and to proceed in an orderly manner, covered by the 11th Panzer Division. He intended to establish a new defense line at Dijon in central France. German intelligence was aware of the impending Allied landing, and on 13August, Blaskowitz ordered the 11th Panzer Division to move east of the Rhône, where the landing was expected.

Қарсылас күштер

Батыс әскери-теңіз операциялық тобы вице-адмирал Генри Кент Хьюиттің қолбасшылығымен құрылды. 6-шы армия тобы Корсикада құрылды және 1 тамызда Оңтүстік Францияға басып кіруге жоспарланған француз және американдық күштерді біріктіру үшін белсенділенді. Адмирал Хьюиттің операцияны қолдау үшін әскери-теңіз күштері құрамында американдық «Невада», «Техас» және «Арканзас», британдық «Рамиллис» және француздық «Лорен» әскери-теңіз кемелері болды. Операцияның негізгі құрлықтағы күші Александр Патчтың қолбасшылығындағы АҚШ-тың жетінші армиясы болды. АҚШ армиясының VI корпусы генерал-майор Люсиан Трускотттың қолбасшылығымен алғашқы қонуды жүзеге асырады, содан кейін француз армиясы B генерал Жан де Латтр де Тассиньидің қолбасшылығымен. Операцияны толыққанды жұмылдырылған «Батлер» атты жеке жасақ сүйемелдеді, ол одақтастардың танкілерінің, танк жойғыштарының және механикаландырылған жаяу әскерінің басым бөлігін құрады. Француз қарсыласы соғыста үлкен рөл атқарды. Достасқандар Францияға басып кірген кезде, Қарсылық қозғалысы партизандық күштерден жартылай ұйымдастырылған армияға айналды, ол Француз ішкі күштері (FFI) деп аталды. ФИИ көпірлер мен байланыс желілерін саботаждау, маңызды көлік торабын басып алу және оқшауланған неміс күштеріне тікелей шабуыл жасау арқылы неміс әскерлерін байлап тастады. Оларға стратегиялық қызмет кеңсесінен (OSS) одақтас арнайы күштер көмектесті, олар одақтастарды маңызды ақпарлармен қамтамасыз етті. Достасқандардың жер және теңіз күштеріне 3470 ұшақтан тұратын үлкен әуе флоты қолдау көрсетті. Олардың басым бөлігі Корсика мен Сардинияда орналасты. Тактикалық бомбалаушылар мен ұшақтар десантты тікелей қолдауға тиіс болды, ал стратегиялық топ неміс нысаналарын Францияның терең жеріне бомбалауға тиіс болды. Стратегиялық бомбалау қонуға дейін жақсы басталды және әуежайларды, көлік торабын, темір жолдарды, жағалау қорғанысын және байланыс желілерін нысанаға алды. Одақтастарға қарсы тұрған Германияның G армия тобы (Heeresgruppe G) болды. Атаулы түрде армия тобы болса да, G армия тобының басып кіру кезінде оның қол астында тек бір ғана армия болды: Фридрих Визе бастаған 19-армия. Оңтүстік Франция ешқашан неміс жоспарлары үшін маңызды болған жоқ, соғыс барысында олардың күштері барлық құнды бірліктері мен жабдықтарынан айырылды. Нормандиядағы одақтас қауіп-қатерге байланысты G армия тобының бөлімшелері драгундық десанттарға дейін үздіксіз солтүстікке жіберілді. Қалған 11 дивизияның күші аз болды және тек бір ғана танк дивизиясы қалды, 11-ші. Тамыз айының басында 11-ші танк дивизиясы Нормандияға қонудан аз уақыт бұрын екі танк батальонының бірін жіберді. Әскерлер француз жағалауында, дивизиясына орташа есеппен, аз орналастырылды. Неміс дивизияларының әскерлері екінші және үшінші деңгейдегілер ғана болды. Бұл соғыс барысында дивизиялар азайтылып, солдаттар Польша мен Чехословакиядан келген жарақаттанған ескі ардагерлер мен фолькс-германдармен ауыстырылды дегенді білдіреді. Көптеген бөлімшелер сондай-ақ Ostlegionen және Ostbatailloneмен ауыстырылды. Бұл бөлімшелер Шығыс Еуропадан, негізінен Кеңес Одағынан келген еріктілер болды және жалпы алғанда, ұрыс моралі төмен болды. Сол әскерлердің техникасы нашар күйде болды, ол әртүрлі елдердің ескі қаруларынан, француз, поляк, совет, итальян және чех қаруларынан, артиллериясынан және минометтерінен тұратын. Неміс дивизияларының төртеуі «статикалық» деп белгіленді, яғни олар барлық жылжымалы мүмкіндіктерінен айырылып, өз позицияларынан қозғала алмады. G армия тобының ішіндегі жалғыз күшті бөлім - Венд фон Витерсхайм басқарған 11-ші танк дивизиясы болды. Неміс командалық тізбегі өте күрделі болды, оккупациялық күштердің, құрлық әскерлерінің, Люфтваффе мен Кригсмариннің қатар тізбектері болды. Луфтваффе 200 ұшақпен, Кригсмарин 45 шағын кемесімен операцияда елеусіз рөл атқарды. Неміс қорғанысына қонуға дейінгі жылдары салынған кең жағалаудағы артиллерия орналасулары көмектесті. Франция құлағаннан кейін Виши француз режимі жағалаудағы қорғанысты едәуір жақсартты. Жағалауда ауыр және орташа калибрлі 75-ке жуық жағалаулық оқ орналастырылды. Тулонды ауыр артиллерия батареясы мен мұнаралар қорғайды. 1942 жылдың қарашасында әскерилер өз билігін алғаннан кейін, немістер жағалауды қорғауға зақымданған және ескірген мұнараларды жөндеу арқылы, сондай-ақ қосымша қаруларды жылжыту арқылы жақсартып берді. Бұл қару-жараққа француздық «Прованс» кемесінен алынған оқтар да кірді.

The Western Naval Task Force was formed under the command of Vice Admiral Henry Kent Hewitt to carry the U. S. 6th Army Group, also known as the Southern Group or Dragoon Force, onto the shore. The 6th Army Group was formed in Corsica and activated on 1August, to consolidate the French and American forces slated to invade southern France. Admiral Hewitt's naval support for the operation included the American battleships Nevada, Texas, and Arkansas, the British battleship Ramillies, and the French battleship French battleship Lorraine, with 20 cruisers for gunfire support and naval aircraft from 9 escort carriers assembled as Task Force88. The main ground force for the operation was the US Seventh Army commanded by Alexander Patch. The US Army's VI Corps, commanded by Major General Lucian Truscott, would carry out the initial landing and be followed by the French Army B under command of Général Jean de Lattre de Tassigny. Accompanying the operation was a fully mobilized separate detachment called "Task Force Butler", consisting of the bulk of the Allied tanks, tank destroyers, and mechanized infantry. The French Resistance played a major role in the fighting. As the Allies advanced into France, the Resistance evolved from a guerilla fighting force to a semiorganized army called French Forces of the Interior (FFI). The FFI would tie down German troops by sabotaging bridges and communication lines, seizing important traffic hubs and directly attacking isolated German forces. They were aided by Allied special forces from the Office of Strategic Services (OSS), who would supply the Allies with vital intelligence. The Allied ground and naval forces were supported by a large aerial fleet of 3470 planes. The majority of them were stationed on Corsica and Sardinia. The tactical bombers and fighters had to support the landings directly, while the strategic element had to bomb German targets deep into France. The strategic bombing started well before the landing, and targeted airports, traffic hubs, railroads, coastal defenses, and communication lines. Opposing the Allies was the German Army Group G (HeeresgruppeG). Although nominally an army group, Army Group G had at the time of the invasion only one army under its command: the 19th Army, led by Friedrich Wiese. As southern France had never been important to German planning, their forces there had been stripped of nearly all their valuable units and equipment over the course of the war. Due to the Allied threat in Normandy, Army Group G's units were continuously sent north until the Dragoon landings. The remaining 11 divisions were understrength and only one panzer division was left, the 11th. In early August, the 11th Panzer Division had sent one of its two panzer battalions to Normandy shortly before the landing. The troops were positioned thinly along the French coast, with an average of per division. Generally, the troops of the German divisions were only second and third rate. This meant that over the course of the war, the divisions were thinned out and soldiers were replaced with wounded old veterans and Volksdeutsche from Poland and Czechoslovakia. Numerous units were also replaced by Ostlegionen and Ostbataillone. These units were volunteers from Eastern Europe, mainly the Soviet Union, and had a generally low fighting morale. The equipment of those troops was in poor shape, consisting of old weapons from various nations, with French, Polish, Soviet, Italian and Czech guns, artillery, and mortars. Four of the German divisions were designated as "static", which meant that they were stripped of all of their mobile capabilities and unable to move from their positions. The only potent unit inside Army Group G was the 11th Panzer Division, which was commanded by Wend von Wietersheim. The German chain of command was overly complex, with parallel chains for the occupation forces, the land forces, the Luftwaffe and the Kriegsmarine. The Luftwaffe, with 200 aircraft, and the Kriegsmarine, with 45 small ships, played a negligible role in the operation. The German defense was aided by extensive coastal artillery placements which had been constructed in the years before the landing. After the Fall of France, the Vichy French regime greatly improved the coastal defenses to appease the Germans. Along the coast, about 75 coastal guns of heavy and medium caliber were placed. Toulon was protected by a complex of heavy gun artillery batteries in mounted turrets. After their military take over in November 1942, the Germans improved the coastal defense further by repairing damaged and outdated turrets, as well as moving in additional guns. This included the guns taken from the dismantled French battleship Provence.

Алдын ала операциялар

Драгун операциясының табысты болуын қамтамасыз ету және алғашқы десанттарды қолдау үшін алдын ала коммандолық операциялар жүргізілуі қажет болды. Бірінші мақсат – Йер аралдары, атап айтқанда Порт-Крос және Леван. Екі аралдағы неміс гарнизондарының артиллериясы одақтастардың десанттық аймағына және әскерлердің өтетін теңіз жолдарына жете алатын. Бірінші арнайы күштер тобы, амфибиялық шабуылға және тау шаруашылығына дайындықтан өткен, үш полктан тұратын АҚШ және Канаданың бірлескен арнайы күштері, «Ситка» операциясының аясында аралдарды басып алуға бұйрық алды. Порт-Крос және Леванға десанттар 14 тамызда бірдей басталды. Леван аралда Бірінші арнайы күштер тобының 2-ші және 3-ші полктері порт аумағында неміс гарнизонының күштері біріккен кезде күшейген қарсылыққа тап болды. Бірінші арнайы күштер тобының сарбаздары басымдыққа ие болып, одақтас теңіз күштерін алаңдатқан «жағалау қорғаныс батареясы» шындығында жақсы жасырылған бірнеше макет қарулар екенін анықтады. Порт-Кроста 1-ші полк неміс гарнизонын аралдың батыс жағындағы ескі бекініске ығыстырып шығарды. 16 тамызға дейін шайқас жалғасты. Қараңғы түскен кезде, Франция материгіндегі Кап-Бенаттағы неміс артиллериясы Порт-Кростың үстінен оқ жаудырды. «HMS Ramillies» кемесі немістердің бекініске тығылған жеріне нысана алды. Неміс гарнизоны 17 тамыз таңында капитуляциялады. Екі арал да одақтастардың бақылауына өткен соң, Бірінші арнайы күштер тобының сарбаздары материкке көшірілді, онда олар Бірінші әуе десанттық тобына қосылды. Осы уақытта, бас десанттан батысқа қарай Кап-Негредегі француз коммандостарының үлкен тобы «Ромео» операциясы аясында неміс артиллериялық позицияларын жойды. Олардың негізгі күшін басқа коммандолық топтардың диверсиялық флангалық десанттары қолдады. Басты миссия сәтті орындалса да, француз коммандостарының 67-сі миналы далада шағылысып, тұтқынға түсті. Командолық операциялардан басқа, «Спан» операциясы деп аталатын тағы бір операция жүргізілді. Бұл – неміс қорғаушыларын жалған десанттар мен әуе десанттары арқылы жаңылыстыруға, оларды нақты десант аймақтарынан таратуға бағытталған алдау жоспары.

To ensure the success of Dragoon and support the initial landings, preliminary commando operations had to be carried out. The first target was the Hyères Islands, specifically Port Cros and Levant. The guns of the German garrisons on both islands could reach the proposed Allied landing area and the sea lanes that the troops would follow. The First Special Service Force, a joint U. S. Canadian special forces unit trained in amphibious assault and mountaineering and consisting of three regiments, received the order to take the islands as part of Operation Sitka. The landings on Port Cros and Levant started simultaneously on 14August. On Levant, the 2nd and 3rd Regiments of the First Special Service Force faced sporadic resistance that became more intense when the German garrison forces came together in the area of the port. The men of the First Special Service Force gained the upper hand and discovered that the "coastal defense battery" the Allied naval forces were worried about was actually several well camouflaged dummy weapons. On Port Cros, the 1st Regiment drove the German garrison to the western side of the island to an old fort. Fighting continued through 16August. When darkness fell, German guns on the French mainland at Cap Benat shelled Port Cros. HMS Ramillies took aim at the fort where the Germans were barricaded. The German garrison surrendered on the morning of 17August. With both islands in Allied hands, the men of the First Special Service Force transferred to the mainland, where they were attached to the First Airborne Task Force. Meanwhile, at Cap Nègre to the west of the main invasion, a large group of French commandos destroyed German artillery emplacements as part of Operation Romeo. Their main effort was supported by diversionary flank landings by other commando teams. While the main mission succeeded, 67 French commandos were taken prisoner after they ran into a minefield. In addition to the commando operations, another operation was carried out, named Operation Span. This was a deception plan, aimed to confuse the German defenders with fake landings and paratroopers, to disperse them from the actual landing zones.

Әуеде қонулар

Ертемен қонуға әуеде және желкенде ұшқан әскерлер келді. 1-ші әуеде жүретін арнайы топ Ле-Мюй ауданындағы Аргенс өзені аңғарында қонды, мақсаты – неміс күштерінің қону жағажайларына жетіп, күшейте алмайтынын қамтамасыз ету. Америкалық құрамы ең ірі болды, ол Mission Albatross әуеден тасталған миссиясынан, одан кейін желкенде ұшқан Mission Dove миссиясынан тұрды. Кейіннен Bluebird және Canary миссиялары күш-жабдықтар жеткізді. "Ругби" операциясы деп аталған британдық десант 2-ші парашют бригадасынан құралды. Тұман мен төменгі бұлттар салдарынан көптеген десантшылар он шақырымдай қашықтықта, ал кейбіреулері жақын жерде, бірақ бірқатары он бес шақырым қашықтықта қонды. Британдықтар Ле Митан, Ла Мотте, Кластрон және Лес Серрес ауылдарын басып алды, содан кейін Ле-Мюйге баратын жолмен өтетін Натурби өзенінің үстіндегі көпірге шабуыл жасап, басып алды. Олар көп ұзамай Ле-Мюйдің шығысы мен солтүстігіндегі биік жерлерді бақылауға алды, ал американдықтар батысы мен оңтүстігінде де осылай істеді. АҚШ-тың 550-ші планерлік жаяу әскер батальоны, лейтенант-полковник Эдвард Сакстың басқаруымен, сол күні кешке қаланы басып алуға тырысты, бірақ олардың шабуылына тойтарыс берілді. Тек келесі күні түстен кейін күш-жабдықтар келген соң ғана олар 700 тұтқынмен бірге Ле-Мюйді басып алды. 1-ші әуеде жүретін арнайы топ бірнеше қарсы шабуылдарды тойтарып, жердегі әскерлердің келуін күтті. Жалпы, қонулар сәтті өтті, барлығы 104 адам қаза тапты, оның 24-і планер апатынан, ал 18-і парашют апатынан болды.

Негізгі шабуыл күштері

Алдыңғы бомбалау миссиялары, қарсылық күштерінің саботаждық әрекеттерімен бірге, немістерге ауыр соққы берді, теміржолдарды тоқтатты, көпірлерді қиратты және байланыс желісін бұзды. Десант 15 тамыз күні таңертең басталды. Батыс теңіз күштерінің кемелері қараңғыда жақындап, таңға қарай белгілі бір позицияға келді. Италия, Сардиния және Корсикадан келген 1300 одақтас бомбалаушының біріншісі сағат 06:00-ден аздап бұрын әуеден бомбалауды бастады. Бомбалау 07:30-ға дейін дерлік үзіліссіз жалғасты, содан кейін ұрыс кемелері мен крейсерлер бақылау ұшақтарын ұшырып, әуеден барлау арқылы анықталған нысаналарға оқ атуды бастады. Десанттық кемелер жағаға бет алғанда сағат 08:00-де теңіз артиллериясының атысы тоқтатылды. Жағалаудың салыстырмалы түрде тік еңістігі және азаятын толқын мөлшері, оське су астындағы кедергілерді орналастыруға мүмкіндік бермеді, бірақ десанттық жағалаулар қорғаныш мақсатында миналанған болатын. Бірінші толқындағы десанттық кемелерді бастаған LCI кемелері, жағажайдағы жер миналарын жарыту үшін ракеталар атып, оларды кейіннен келе жатқан әскерлерге пайдалануға мүмкіндік берді. Негізгі десант күші VI корпустың үш дивизиясынан тұрды. 3-ші жаяу әскер дивизиясы сол жақта Альфа жағажайына (Cavalaire sur Mer), 45-ші жаяу әскер дивизиясы ортада Дельта жағажайына (Le Muy, Saint Tropez) және 36-шы жаяу әскер дивизиясы оң жақта Камель жағажайына (Saint Raphaël) қонды. Десант толығымен сәтті аяқталды. Дельта және Альфа жағалауларында неміс қарсылығы төмен болды. Осттрупп тез жасырынды, ал одақтастар үшін ең үлкен қауіп миналар болды. Бір неміс пулеметі мен минометтік позициясы эсминецтердің атысымен жойылды. Бұл сектордағы одақтас бөлімшелері жағажайды бақылауға алып, десантшылармен тез байланыс орнатып, Сент-Тропе мен ЛеМюиді басып алды. Ең ауыр шайқас Сен-Рафаэль қаласының жанындағы Камель жағажайында болды. Бұл жағажайды бірнеше жақсы бекітілген жағалаулық артиллериялық қарулар, сондай-ақ зениттік батареялар қорғады. Неміс отына қарамастан, одақтастар жағалауға түсуге тырысты. Алайда, Камель жағажайының Қызыл секторында одақтастар сәттілікке жете алмады. Осы жердегі неміс бекінісіне қарсы 90 одақтас B-24 бомбалаушы ұшағы шақырылды. Теңіз артиллериясының көмегіне қарамастан, одақтастар десанттық кемелерді жағалауға жақындата алмады. Олар Камель Қызыл секторын жалғыз қалдырып, тек Камель Көк және Камель Жасыл секторларына қонуға шешім қабылдады, бұл сәтті аяқталды. Десанттағы одақтастардың жоғалтулары өте аз болды, тек 95 адам қаза тауып, 385 адам жарақат алды; осы жоғалтулардың 40-ы KG 100 бомбалаушылық қанатынан сирек кездесетін Do 217 бомбалаушы ұшағынан ұшырылған Henschel Hs 293 басқарылатын желкенді бомбасының нәтижесінде болды, ол LST 282 танк түсіруші кемесін батырды.

The preceding bombing missions, together with resistance sabotage acts, hit the Germans heavily, interrupting railroads, damaging bridges, and disrupting the communication network. The landing started on the morning of 15August. Ships of the Western Naval Task Force approached under cover of darkness and were in position at dawn. The first of 1,300 Allied bombers from Italy, Sardinia, and Corsica began aerial bombardment shortly before 06:00. Bombing was nearly continuous until 07:30, when battleships and cruisers launched spotting aircraft and began firing on specific targets detected by aerial surveillance. Naval gunfire ceased as the landing craft headed ashore at 08:00. The relatively steep beach gradients with small tidal range discouraged Axis placement of underwater obstacles, but landing beaches had been defensively mined. LCIs leading the first wave of landing craft fired rockets to explode land mines on the beaches to be used by following troops. The main landing force consisted of three divisions of the VI Corps. The 3rd Infantry Division landed on the left at Alpha Beach (Cavalaire sur Mer), the 45th Infantry Division landed in the centre at Delta Beach (Le Muy, Saint Tropez) and the 36th Infantry Division landed on the right at Camel Beach (Saint Raphaël). The landings were overwhelmingly successful. On Delta and Alpha beaches, German resistance was low. The Osttruppen surrendered quickly, and the biggest threats to the Allies were the mines. A single German gun and a mortar position were silenced by destroyer fire. The Allied units in this sector were able to secure a beachhead and quickly linked up with the paratroopers, capturing Saint Tropez and LeMuy. The most serious fighting was on Camel Beach near the town of Saint Raphaël. This beach was defended by several well emplaced coastal guns, as well as flak batteries. Through heavy German fire, the Allies attempted to land at the shore. However, at sector Red of the Camel Beach landing zone, the Allies were not able to succeed. A bombing run of 90Allied B 24 bombers was called in against a German strongpoint here. Even with the assistance of naval fire, the Allies were not able to bring the landing ships close to the shore. They decided to avoid Camel Red and land only at the sectors of Camel Blue and Camel Green, which was successful. The Allied casualties at the landings were very light, with only 95killed and 385 wounded; 40 of those casualties were caused by a rocket boosted Henschel Hs 293 guided gliding bomb launched from a Do 217 bomber aircraft by a rare appearance of the bomber wing KG 100, which sank the tank landing ship LST 282.

Неміс қарсы шабуылдары

Француздық саботаж, ФФИ-дің және одақтастардың бомбалауларының бірлескен нәтижесінде неміс байланыс желілері үзіліп, әскерлер арасында бастапқы шатасу туды. Неміс далалық командирлері G тобының штабымен байланыс орната алмады. Байланыс қиындықтарына қарамастан, неміс командирлері одақтастардың қонуына қарсы шаралар қолдану үшін тәуелсіз түрде әрекет етті. Одақтастардың қонуының күшіне тікелей қарсы тұрған LXII корпусы Драгиньян қаласында Фердинанд Нойлингтің басқаруында болды. Одақтас парашютистер оның байланыс желілерін бұзып, штабын қалада тұтқындады. Сондықтан ол жақын маңдағы 148-ші жаяу әскер дивизиясына Ле-Мюи жағалауына қарсы шабуыл жасауға бұйрық берді, одақтас парашютистер оны толығымен оқшаулауға асықты. Визе, 19-шы армияның командирі ретінде, Бласковицтің G армия тобының штабымен байланыса алмады, бірақ Ле-Мюи-Сен-Рафаэль аймағындағы одақтас күштерін теңізге кері итеру жоспарын іске асырды. Жағажайға қонуға қарсы әрекет етуге жеткілікті мобильді резервтер болмағандықтан, ол 189-шы жаяу әскер дивизиясының командирі Рихард фон Шверинге жақын маңдағы барлық бөлімшелерден жедел топ (Kampfgruppe) құруға бұйрық берді. Фон Шверин барлық қолдағы күштерін жинағанда, Драгиньян маңындағы 148-ші жаяу әскер дивизиясы британдық парашютистермен күшейтілген FFI-дің қарсылығына тап болды, бұл жағажайларға қарсы жылдам шабуыл жоспарын бұзды. 15 тамызда немістер одақтастардың плацдармына қарсы шабуылға түсе алмаса, 16 тамыз таңында фон Шверин төрт жаяу әскер батальонының күшіне жинады. Осы күшпен ол Ле-Мюи және одақтастардың плацдармына, сондай-ақ Драгиньянға LXII корпусы штабын құтқару үшін екі бағыттан шабуыл жасады. Сол кезде одақтастар жеткілікті мөлшерде әскер, техника және танктарды жеткізді. 45-ші дивизияның күштері неміс әскерлеріне қарсы аттанды. Дивизия фон Швериннің әскерлері жақында қайта басып алған Лес-Аркс қаласын қоршап алып, ондағы неміс күштерін оқшаулауға тырысты. Күні бойы ауыр шайқастардан кейін фон Шверин түн қысығында әскерлеріне шегінуге бұйрық берді. Сол уақытта Сен-Рафаэльде де ауыр шайқастар болды. 148-ші жаяу әскер дивизиясының мобильді бөлімдері ақыры келді және Сен-Рафаэльді басып алуға тырысқан АҚШ-тың 3-ші дивизиясымен кездесті. Алайда бұл шабуыл сәтсіз аяқталды. 17 тамызға қарай неміс қарсы шабуылдарының көп бөлігі жеңіліске ұшырады, Сен-Рафаэль және жағалау бойындағы үлкен плацдарм бақылауға алынды, ал мобильді күштер Ле-Мюидегі әуе десанттық әскерлермен байланысты. Француз әскерлері 16 тамыздан бастап жағаға шығып, Тулон және Марсельге қарай американдық әскерлердің сол жағынан өтті. 16/17 тамыз түнінде G армия тобының штабы одақтастарды теңізге кері итере алмайтынын түсінді. Сонымен қатар, солтүстік Францияда Фалаз қалтасының қоршауы неміс күштерінің көп бөлігін жоғалту қаупін тудырды. Ауыр жағдайды ескере отырып, Адольф Гитлер «бір қадам да артқа шегінбейміз» деген қағидасынан бас тартып, G және B армия топтарын толықтай қайтару жоспарына келісті. ОКВ жоспары бойынша, оңтүстік Франциядағы барлық неміс күштері (стационарлық бекініс әскерлерін қоспағанда) солтүстікке қарай жылжуы және B армия тобымен бірігіп, Сенстен Дижон арқылы Швейцария шекарасына дейінгі жаңа қорғаныс желісін құруы керек болды. Екі неміс дивизиясы (148-ші және 157-ші) француз-итальян Альпі тауларына шегінуге тиіс болды. Одақтастар «Ультра» арқылы неміс жоспарын білді. Неміс теңіз күштерінің жауабы шамалы болды. Крайгсмариндерде 25 су үстіндегі кеме (көбінесе торпедалық қайықтар және кішкентай кемелер) болды, бірақ Генуяда орналасқан 10-шы торпедалық қайықтар флотилиясының негізгі басқыншылық күшінде Драгун кезінде қызмет етуге жарамды төрт торпедалық қайық болды және бұл күш басқыншылық флотына қарсы ешқандай әрекет жасаған жоқ. Басқа бөлімшелер одақтас теңіз күштеріне қарсы екі шабуыл жасады. 15 тамызда Порт-Крос маңында АҚШ эсмингісі Somers екі неміс әскери кемесімен кездесіп, қысқаша шайқаста екеуін де батырды. 17 тамызда Ла-Сиота маңында екі неміс әскери кемесі PT қайықтары мен канонерлік қайықтардан тұратын күшпен кездесті. Олардың эсмингісі екі кемеге де шабуыл жасап, бір сағаттық артиллериялық шайқастан кейін екі неміс кемесі де батып кетті. Крайгсмариндерде Батыс Жерорта теңізінде жұмыс істейтін Тулонда орналасқан U қайықтарының күштері болды; 1944 жылдың жазында бұл сегіз U қайыққа дейін қысқарды, ал Драгунға дейінгі әуе шабуылдарында бесеуі жойылды. 17 тамыз түнде бір қайық шығуға тырысты; ол портынан шығарда сырғып, экипажы оны суға батырды. Қалған екі U қайық ешқандай әрекет жасаған жоқ және Тулонның құлауынан бұрын қолға түспеу үшін суға батырылды.

French sabotage by the FFI, together with the Allied bombing, severed German communication lines, causing initial confusion among the troops. German field commanders were not able to communicate with Army GroupG's headquarters. Despite the hampered communications, German commanders acted independently to put measures in effect to counter the Allied invasion. Directly facing the brunt of the Allied landings was the German LXII Corps at Draguignan, commanded by Ferdinand Neuling. Allied paratroopers interrupted his communication lines and trapped his headquarters in the city. He, therefore, ordered the nearby 148th Infantry Division to counterattack against the beaches at LeMuy, just before the Allied paratroopers cut him off completely. Wiese, as commander of the 19th Army, was also unable to contact Blaskowitz's Army GroupG headquarters, but implemented a plan to push the Allied forces in the LeMuySaint Raphaël region back into the sea unilaterally. With almost no mobile reserves to react against the beach landings, he ordered the commander of the 189th Infantry Division, Richard von Schwerin, to establish an ad hoc battle group (Kampfgruppe) from all nearby units to counterattack the Allied beachheads in this area. While vonSchwerin assembled all the men he could find, the 148th Infantry Division near Draguignan encountered heavy resistance from the FFI, which had been reinforced by British paratroopers, upsetting the plan for a swift counterattack toward the beaches. While the Germans were unable to mount a counterattack against the Allied beachheads on 15August, by the morning of 16August, vonSchwerin had finally assembled a force about the size of four infantry battalions. With this force, he launched a two pronged assault towards LeMuy and the Allied beachhead, as well as toward Draguignan to relieve the LXIICorps headquarters there. By that time, the Allies had already landed a significant number of troops, vehicles, and tanks. The Allied mobile forces of the 45thDivision went out against the German forces themselves. The division surrounded the town of LesArcs, recently reoccupied by vonSchwerin's troops, and attempted to isolate the German forces there. After heavy fighting throughout the day, vonSchwerin ordered his troops to retreat under cover of night. At the same time, heavy fighting occurred at Saint Raphaël. Mobile units of the 148th Infantry Division finally had arrived there and encountered the U. S. 3rd Division, which was trying to take Saint Raphaël. This attack, however, was fruitless. By 17August, the German counter attacks had been largely defeated, Saint Raphaël was secured together with a large beachhead along the coastline, and mobile forces had linked up with the airborne troops in LeMuy. French troops had been pouring ashore since 16August, passing to the left of the American troops with the objective of Toulon and Marseille. By the night of 16/17 August, Army Group G headquarters realized that it could not drive the Allies back into the sea. Simultaneously in northern France, the encirclement of the Falaise pocket threatened the loss of large numbers of German forces. Given the precarious situation, Adolf Hitler moved away from his "no step backwards" agenda and agreed to an OKW plan for the complete withdrawal of Army GroupsG and B. The OKW plan was for all German forces (except the stationary fortress troops) in southern France to move north to link up with Army GroupB to form a new defensive line from Sens through Dijon to the Swiss frontier. Two German divisions (the 148th and 157th) were to retreat into the French Italian Alps. The Allies were privy to the German plan through Ultra interception. The German Navy's response was minimal. The Kriegsmarine had some 25 surface ships (mostly torpedo boats and smaller) though the main anti invasion force, 10th Torpedo Boat Flotilla based at Genoa, had just four torpedo boats fit for service during Dragoon and this force took no action against the invasion fleet. There were two actions against the Allied naval forces taken by other units. On 15 August, off Port Cros, the US destroyer Somers encountered two German warships and in a short action sank both. On 17 August, off La Ciotat, a force of two German warships encountered a force of PT boats and gunboats staging a diversionary attack. Their destroyer escort engaged both vessels, and after an hour long gun battle both German vessels were sunk. The Kriegsmarine also had a U boat force based at Toulon operating in the Western Mediterranean; By the summer of 1944 this had been reduced to eight U boats, and in air raids prior to Dragoon five were destroyed. On the night of 17 August one boat attempted to sortie; she ran aground leaving harbour and was scuttled by her crew. The other two U boats took no action, and were scuttled to avoid capture before the fall of Toulon.

Германияның келуі

Неміс әскерлері кері шегінуді бастады, ал одақтастардың моторыланған күштері жағалаулардағы бекіністерінен шығып, неміс бөлімшелерін арттан қуды. Одақтастардың жылдам ілгерілеуі немістер үшін үлкен қауіп тудырды, олар жеткілікті түрде жылдам шегіне алмады. Немістер бірнеше құнды бөлімшелердің қауіпсіз кері шегінуін қамтамасыз ету үшін Ронада қорғаныс шебін құруға тырысты. АҚШ-тың 45-ші және 3-ші дивизиялары қарсылықсыз жоғары жылдамдықпен солтүстік-батысқа басып, Визе жоспарын жаңа қорғаныс шебін құру туралы жоспарын күлкіге айналдырды. 19 тамызда Баржольс пен Бригнольді екі американдық дивизия басып алды, сондай-ақ Тюлонды қоршауға және солтүстіктен Марсельді кесіп, ондағы неміс бөлімшелерін оқшаулауға дайын болды. Солтүстік-шығыста немістердің қиындықтары одан да үлкен болды. Батлер операциялық тобы – құрлыққа түскен күштердің механикаландырылған бөлігі – Драгиньяннан солтүстікке қарай жылжыды. 18 тамызда Ньюлингтің қоршаудағы LXII корпусының штабы қашып кетуге сәтті болмады және кейбір шайқастардан кейін қаланың қалған бөлігімен бірге тұтқынға алынды. Осы аймақтағы неміс әскерлері FFI-мен болған шайқастардан шаршап, рухтан талғандықтан, Батлер операциялық тобы да жоғары жылдамдықпен ілгерілеуге мүмкіндік алды. Дине 18 тамызда азат етілді. Гренобльде 157-ші резервтік жаяу әскер дивизиясы одақтастардың ілгерілеуіне қарсы тұрды, ал оның командирі 21 тамызда Альпіге қарай шегінуге шешім қабылдады. Бұл шешім немістер үшін қатаң жаза болды, өйткені ол кері шегінетін G армия тобының шығыс жағында үлкен олқылық қалдырды. Бласковиц енді Тулондағы 242-ші жаяу әскер дивизиясын, сондай-ақ Марсельдегі 244-ші жаяу әскер дивизиясын құрбан етуге шешім қабылдады, G армия тобының қалған бөлігіне Рона аңғары арқылы кері шегінуге уақыт беру үшін, ал 11-ші танкілік дивизия мен 198-ші жаяу әскер дивизиясы бірнеше қорғаныс шебінде кері шегінуді қорғайтын болады.

Марсель мен Тулонды азат ету

Осы арада француздық әскерлер Марсель мен Тулонға қарай бет алды. Бастапқы жоспар порттарды бірінен соң бірі басып алу еді, бірақ күтпеген одақтастардың ілгерілеуі француз командирі де Латтр де Тассиньиге екі портқа дерлік бір уақытта шабуыл жасауға мүмкіндік берді. Ол өз күштерін екі бөлімге бөлді: Жозеф де Гойслард де Монсаберге Тулонды шығыстан басып алу міндеті тапсырылды, ал Эдгард де Ларминат қаланы қанаттарынан қоршауға алу үшін солтүстікке қарай жылжыды. Немістердің екі қалада да айтарлықтай күштері болды, бірақ оларға қатаң қорғанысқа дайындалуға уақыт жетпеді. Хиер маңындағы ауыр шайқастардан кейін француз күштері 19 тамызда Тулонға жақындады. Сол кезде Монсаберт қаланы айналып өтіп, қоршады және Тулон мен Марсель арасындағы тас жолды кесті. 21 тамызда француздар Тулонға еніп, қатты шайқас басталды. Немістердің қарсыласуы Ларминат пен де Тассиньи арасында пікір келіспеушілікке әкелді, содан кейін де Тассиньи операцияны тікелей өзі басқарып, Ларминатты қызметтен шеттетуге мәжбүр болды. 26 тамызға дейін қалған неміс бөлімдері капитуляциялады. Тулон үшін болған шайқаста француздар 2700 адамнан зардап шекті, бірақ барлық неміс күштерін тұтқындады, олар 18000 адамнан тұратын гарнизонын жоғалтты. Сонымен қатар, Монсабердің Марсельді азат ету әрекеті басталды. Алдымен, Аубаньдегі неміс күштері жеңіліске ұшырады, содан кейін француз әскерлері тікелей қалаға шабуыл жасады. Тулоннан өзгеше, Марсельдегі неміс командирі азаматтарды эвакуацияламады, олардың наразылығы күшейді. Нәтижесінде, FFI әскерлерімен болған қақтығыстар партизандық соғыстан шаршаған неміс бөлімшелерін одан әрі әлсіретті. Вермахт кең фронтта қорғануға шамасы келмеді және көп ұзамай көптеген оқшауланған бекіністерге ыдырады. 27 тамызда қаланың көп бөлігі азат етілді, тек бірнеше шағын бекіністер қалды, ал 28 тамызда неміс әскерлері ресми капитуляциялады. Бұл шайқаста 1825 француз сарбаз қаза тапты, ал 11000 неміс әскері тұтқынға алынды. Екі портта да неміс инженерлері одақтастарға пайдалануға мүмкіндік бермеу үшін порттық инфрақұрылымды қиратты. Тулон мен Марсельді азат етуге көмектескен француз одақтастарының құрамында генерал Шарль де Голльдің басшылығымен алжирліктер, малийліктер, мавританиялықтар және Сенегалдық тирайлерлерден құралған ерлер көп болды.

Meanwhile, the disembarked French units started to head for Marseille and Toulon. The initial plan was to capture the ports in succession, but the unexpected Allied advance allowed the French commander de Lattre de Tassigny to attack both ports almost simultaneously. He split his forces into two units, with Joseph de Goislard de Monsabert given the task to take Toulon from the east while Edgard de Larminat drove north to encircle the city at the flanks. The Germans had a significant force stationed in both cities, but they lacked the time to prepare for a determined defense. After heavy fighting around Hyères, which temporarily stopped the advance, French forces approached Toulon on 19August. At the same time, Monsabert swung around the city, enveloped it, and cut off the highway between Toulon and Marseille. On 21August, the French pressed into Toulon, and heavy fighting ensued. The heavy German resistance led to an argument between Larminat and deTassigny, after which deTassigny took over direct command of the operation, dismissing Larminat. By 26August, the remaining German units had surrendered. The battle for Toulon cost the French 2,700 casualties, but they captured all remaining German forces, which lost their entire garrison of 18,000 men. At the same time, Monsabert's attempt to liberate Marseille commenced. At first, a German force at Aubagne was defeated before French troops attacked the city directly. Unlike Toulon, the German commander at Marseille did not evacuate the civilian population, which became increasingly hostile. The resulting fighting with FFI troops further weakened the German units, which were exhausted from partisan fighting. The Wehrmacht was not able to defend on a broad front and soon crumbled into numerous isolated strongpoints. On 27August, most of the city was liberated, with only a few small strongpoints remaining, and on 28August, German troops issued the official surrender. The battle caused 1,825 French casualties, but 11,000 German troops were captured. In both harbours, German engineers had demolished port facilities to deny their use to the Allies. The French Allied forces that helped liberate Toulon and Marseille consisted of large numbers of men from the Free French Colonial Infantry Division Algerians, Malians, Mauritanians, and the Senegalese Tirailleurs, under General Charles de Gaulle.

Монтелимар шайқасы

Марсель мен Тулон босатылса да, немістердің кері шегінуі жалғасты. 11-ші танк дивизиясы одақтастардың одан әрі ілгерілеуін тоқтату үшін Aix en Provence-ке бірнеше шабуылдар жасады. Осылайша LXXXV корпусы, сондай-ақ IVLuftwaffe Field Corps, Ронада одақтастардың ілгерілеуінен сәтті шегінді. Одақтастар немістердің ниеттеріне сенімді болмады, сондықтан Трускотт немістерді оң жақтан қоршауға тырысып, үш дивизиясымен VICorps арқылы қуды. Бірақ одақтастар штабындағы белгісіздік шешімсіздікке алып келді, және одақтастар LXXXV корпусының кері шегінуін тоқтатудың бірнеше мүмкіндігін жіберді. Неміс радиохабарларын шифрлау арқылы одақтастар штабы немістердің әскерін кері қайтару жоспарын білді. Олар 157-ші жаяу әскер дивизиясының Альпіге қарай шегінуі салдарынан Ронаның шығысындағы Гренобльде немістердің ашық жағын байқады. Бұл мүмкіндікті пайдалану үшін Батлер тобы осы бағытта ілгерілеуге бұйрық алды, немістердің эвакуациясына қатар жүріп, оларды солтүстікке қарай кесіп тастады. Осы бағытта шашыраңқы неміс қарсылығына қарсы күресіп, солға бұрылғаннан кейін Рона өзенінің шығыс жағалауындағы Монтелимар қаласының жанына келді. Бұл қала немістердің қашу жолында тікелей орналасқан. Одан кейін 36-шы жаяу әскер дивизиясы келді. 20 тамызда олар Монтелимардағы неміс күштерін тоқтатып, Гренобльге қарай солтүстікке қарай ілгерілеуді жалғастыруға міндеттелді, ал VICorps немістерді арттан қуды. Бірақ осы жылдам ілгерілеуден кейін одақтас күштері отын мен жабдықтаудың үлкен жетіспеушілігінен зардап шекті, бұл міндетті қиындатты. 21 тамызда Батлер тобы Трускотттың жаңа бұйрығына сәйкес Монтелимар қаласынан солтүстікке қарайғы төбелерді басып алды, өйткені ол солтүстікке қарай жүріп келе жатқан неміс күштерін тоқтатуға тым әлсіз деп санады. Осы позициядан Батлер тобы эвакуацияланып жатқан неміс әскерлеріне оқ атты, қосымша күшейткіштерді күтіп. FFI әскерлері американдықтарға көмектесіп, бүкіл шайқаста неміс әскерлерін мазалады. Бұл жаңа қауіптің кенеттен пайда болуы Визе мен неміс басшылығын таң қалдырды. Бірінші шара ретінде Витерсхаймның 11-ші танк дивизиясы шақырылды. Бірінші келген бөлімшелер, бірнеше Luftwaffe ұрыс топтарымен бірге, осы жаңа қауіппен күресуге міндеттелді. Бұл шұғыл жиналған күш сол күні Пьюиге шабуыл жасады, және немістер Батлер тобын жабдықтаудан оқшаулады. Бірақ бұл табыс ұзаққа созылмады, және немістер көп ұзамай кері шегінді. Келесі күні 36-шы дивизияның алғашқы бөлімшелері келді, Батлер тобын күшейтті. Бірақ одақтас әскерлері әлі де азық-түлікпен қамтамасыз етілмеген және неміс қашу жолына тікелей шабуыл жасауға жеткілікті адамдары болмады. Келесі бірнеше күнде одақтастар мен жабдықтау ағып келді. Сонымен қатар, АҚШ-тың 45-ші дивизиясы Гренобльдегі позицияларды басып алды, бұл 36-шы дивизияға Монтелимардағы күштерін толыққанды пайдалануға мүмкіндік берді. 23 тамызда Батлер тобы ресми түрде таратылды, ал 36-шы жаяу әскер дивизиясының командирі Джон Э. Дальквист оның бөлімшелерін тікелей басқаруды қолға алды. Күннің қалған бөлігінде неміс және одақтас әскерлері арасында тек шағын ұрыстар болды. Осы уақытта немістер 11-ші танк дивизиясын эвакуацияның хаосы арқылы қаладағы позицияға жеткізуге тырысты. 24 тамызға қарай 11-ші танк дивизиясының едәуір бөлігі соғыс аймағына жетті. Жаңадан қайта ұйымдастырылған бөлімшелерімен Дальквист Монтелимарға қарсы тікелей шабуыл жасауға тырысты, бірақ жаңадан келген неміс танк бөлімшелеріне қарсы сәтсіз болды. Кейінгі неміс қарсы шабуылдары одақтастар басып алған төбелерге қарсы біраз жер алды. Оның мақсаты американдықтарды Монтелимардың солтүстігіндегі төбелерден ығыстырып, американдық артиллерияны қашықтыққа шығару болды. Соғыстан кейін немістер Дальквисттің операциялық жоспарларының көшірмесін басып алды, бұл оларға одақтас күштердің жақсы бейнесін берді. Нәтижесінде Визе 25 тамызға 11-ші танк дивизиясы мен 198-ші жаяу әскер дивизиясының және бірнеше Luftwaffe ұрыс топтарының қатысуымен ірі шабуыл жасауды жоспарлады. Бірақ бұл шабуыл да үлкен сәтсіздікке ұшырады. Одақтастар кері соққы беріп, Монтелимардың солтүстігіндегі төбелерді қайтадан басып алды және неміс қашу жолына уақытша кедергі келтірді. Бұл одақтас жеңісі де ұзаққа созылмады, өйткені Витерсхайм бастаған тағы бір шабуыл түн ортасында жолды қайта ашты. Немістердің қайталап жасаған қарсы шабуылдары кез келген тұрақты кедергіге жол бермеді, сонда Трускотт 45-ші дивизиядан күшейткіштерді Монтелимарда Дальквистке көмектесуге рұхсат берді, өйткені оңтүстіктегі француз порттарындағы сәтті операциялар оған солтүстікке қайта бағытталуға мүмкіндік берді. Осы уақытта немістер де өз күштерін күшейтті. Келесі бірнеше күнде одақтастардың қашу жолын тоқтатуға және немістердің одақтас күштерін тазалауға мүмкіндік болмағандықтан, тоқырау пайда болды. Екі тарап та шайқаста көңілсіздікке түсті, шабуылдар, қарсы шабуылдар және бұзу шабуылдары 36-шы дивизияның шешуші шабуыл жасауын қиындатты. 36-шы дивизия 19-шы армияны қоршаған болса да, шайқастың хаосы кезінде олардың өзі де азық-түлікпен қамтамасыз етілген жалғыз жолдың ашық болуына байланысты қоршауға жақын болды, нәтижесінде олардың алды және артында күресуге тура келді. 36-шы дивизия ешқандай прогресс жасамағандықтан, ашуланған Трускотт 26 тамызда Дальквист штабына келіп, оны қызметтен босатуға тырысты. Бірақ ауыр жерді және қираған күштерді көргеннен кейін ол шегініп, штабтан қайта кетті. Соңында 26-28 тамыз аралығында неміс күштерінің көп бөлігі қашуға үлкерді, 4000 күйген көлік және 1500 өлген жылқы қалдырды. 29 тамызда одақтастар Монтелимарды басып алды, және бұзылуға тырысқан соңғы неміс әскерлері басылды. Немістер 2100 жауынгерлік шығынға және 8000 тұтқынға ұшырады, ал американдықтар 1575 жарақат алды. 19-шы армияның тұтқынға алынған жалпы саны 57000-ға жетті.

While Marseille and Toulon were liberated, the German retreat continued. The 11th Panzer Division started several feint attacks toward Aix en Provence to discourage any further Allied advance. By doing so, LXXXVCorps, as well as IVLuftwaffe Field Corps, were able to successfully retreat from the Allied advance at the Rhône. The Allies were unsure of German intentions, and Truscott decided to try to trap the Germans with a right flank movement whilst pursuing them with his three divisions from VICorps. However, uncertainty at the Allied headquarters led to indecisiveness, and the Allies missed several opportunities to cut off the retreating LXXXVCorps. Through the decryption of German radio communications, the Allied headquarters became aware of the German withdrawal plan. They recognized the open German flank to the east of the Rhône at Grenoble due to the retreat of the 157th Infantry Division towards the Alps. To seize this opportunity, Taskforce Butler was ordered to advance in this direction, paralleling the German evacuation effort and ultimately cutting them off further north. While doing so, it fought some scattered German resistance, and finally, after turning left, found itself near Montélimar, a small city on the east bank of the Rhône River. This town lay directly on the German escape route. Following Taskforce Butler was the 36th Infantry Division. Together, they were tasked on 20August to block the German force at Montélimar and continue the northward advance to Grenoble, while VICorps was pursuing the Germans from behind. However, after this speedy advance, the forward Allied forces suffered now from a serious lack of fuel and supplies, which made this task difficult. On 21 August, Taskforce Butler occupied the hills north of the town of Montélimar, according to revised orders from Truscott, as he considered it too weak to block the entire German force marching north. From this position, Taskforce Butler fired on the evacuating German troops, while waiting for further reinforcements. Troops from the FFI supported the Americans, harassing German troops through the entire battle. The sudden appearance of this new threat shocked Wiese and the German command. As a first countermeasure, Wietersheim's 11thPanzer Division was called in. The first of its units to arrive, together with several ad hoc Luftwaffe battle groups, were asked to deal with this new threat. This hastily assembled force mounted an attack against Puy the same day, and the Germans were able to isolate Taskforce Butler from supplies. This success was, however, short lived, and the Germans were soon pushed back. The next day, the first units of the 36th Division arrived, reinforcing Taskforce Butler. However, the Allied troops were still short of supplies and lacked enough men to directly attack the German escape route. During the next few days, more Allied men and supplies trickled in. At the same time, the US 45thDivision took over positions at Grenoble, leaving the 36thDivision free to fully commit its forces at Montélimar. Taskforce Butler was officially dissolved on 23August, and John E. Dahlquist, commander of the now fully arrived 36thInfantry Division, assumed direct control of its units. For the rest of the day, only small skirmishes occurred between German and Allied forces. Meanwhile, the Germans also struggled to bring the 11thPanzer Division through the chaos of the evacuation into position in the town. By 24August, a substantial number of the 11thPanzer Division had finally reached the battle area. With his newly reorganised units, Dahlquist attempted a direct attack against Montélimar, which failed against the newly arrived German tank units. The subsequent German counter attack gained some ground against the hills occupied by the Allies. Its aim was to push the Americans from the hills north of Montélimar and to force the American artillery to move back out of range. After the fighting, the Germans captured a copy of Dahlquist's operational plans, giving them a better picture of the Allied forces. As a result, Wiese planned a major attack for 25August by the 11thPanzer Division and the 198th Infantry Division, together with some ad hoc Luftwaffe battlegroups. This attack was, however, also a big failure. The Allies struck back and retook the hills north of Montélimar, and were able to establish a temporary roadblock on the German escape route. Again, this Allied success also did not last long, as another attack led by Wietersheim reopened the passage at midnight. After the repeated German counterattacks prevented any lasting roadblock, Truscott finally allowed reinforcements from the 45thDivision to support Dahlquist at Montélimar, as he felt the successful operations further south at the French ports allowed him to refocus to the north. At the same time, the Germans also reinforced their fighting force. Over the next few days, a stalemate emerged, with the Allies unable to block the retreat route and the Germans unable to clear the area of the Allied forces. Both sides became increasingly frustrated during the fighting, with attack, counterattack, and spoiling attacks, which made launching a decisive offensive hard for the 36thDivision. Whilst the 36thDivision had surrounded the 19thArmy, they themselves were almost surrounded, too, during the chaotic fighting, with only a thin supply route to the east open, resulting in their having to fight to the front and the rear. As the 36thDivision was seemingly making no progress, an angry Truscott arrived at Dahlquist's headquarters on 26August to relieve him of command. However, on seeing the heavy terrain and shattered forces, he refrained and left the headquarters again. Finally, during 26–28August, the majority of the German forces were able to escape, leaving behind 4,000 burnt out vehicles and 1,500 dead horses. On 29August, the Allies captured Montélimar, and the final German troops trying to break out surrendered. The Germans suffered 2,100 battle casualties plus 8,000 POWs, while the Americans had 1,575 casualties. Total POW losses of the 19thArmy now amounted to 57,000.

Германияның соңғы шегінуі

VI корпус, оның фланкіндегі француз II корпусының бөлімшелерімен бірге, Дижон қаласына қарай бет алған неміс күштерін қуды және оларды тоқтатуға тырысты, ал немістер 11-ші танк дивизиясының қорғаныс шебі арқылы тағы бір Монтелимар оқиғасын болдырмауды жоспарлады. Одақтастардың 45-ші және 3-ші дивизиялары, сондай-ақ 11-ші танк дивизиясы өз мақсаттарына жету үшін солтүстікке асықты. Осы уақытта немістер Лион арқылы эвакуацияны жалғастыруға тырысты. Немістер одақтастардың алға жылжуын баяулату үшін көпірлерді жарып тастады. Бірақ 45-ші дивизия 1 қыркүйекте Мексимие қаласын басып алып, неміс күштерін айналып өте алды. Бұл неміс эвакуациясына жаңадан қауіп тудырды. Алғашқы шайқастардан кейін 11-ші танк дивизиясы қалаға күшті шабуыл жасады, нәтижесінде 215 американдық қаза тапты, сондай-ақ бірнеше танк пен көлік құралы жойылды. Сонымен қатар, негізгі неміс бөлімдері Лион арқылы шегінді. 2 қыркүйекте 36-шы жаяу әскер дивизиясы Лионға келді, онда макилерлер отаршылдармен күресіп жатқанын және зауыттардың көп бөлігі өртеніп жатқанын көрді. Келесі күні Лион азат етілді және 2000 неміс тұтқынға алынды, бірақ қалғандары солтүстікке қарай шегінуді жалғастырды. Лион америкалықтармен екі күн тойлады. Одақтастар 45-ші дивизия және түпкілікті Батлер жасағынан шыққан 117-ші атты эскадрильяның Бург-ан-Бресске жасаған шабуылы арқылы немістерді тоқтатуға соңғы әрекет жасады. Бірақ 45-ші дивизия қала маңындағы неміс қорғанысын бұзуға қол жеткізбеді. 117-ші атты эскадрильясы Бург-ан-Бресс айналып өтіп, Монтреваль мен Марбозды Бург-ан-Бресс солтүстігінде басып алып, одан да сәттілікке жетті. 3 қыркүйекке қарай Монтреваль қауіпсіз болды, бірақ эскадрилья тез арада 11-ші танк дивизиясының бөлімшелерімен қоршалып қалды. Нәтижесінде эскадрилья жартылай жойылды, ал немістердің қашу жолы қайта ашылды. Американдық бөлімдер Марбозға қайта шегінді. Келесі екі аптада тағы да шайқастар болды, бірақ одақтастар неміс күштерінің көп бөлігін тоқтатуға қол жеткізбеді, сонымен қатар немістер жоспарланғандай тұрақты қорғаныс шебін де ұстай алмады. 10 қыркүйекте VI корпустың алдыңғы бөлімдері Паттонның Үшінші армиясының бөлімдерімен байланыс орнатты. Траскотт Белфорт аймағынан өтуді үміттенеді, бірақ 14 қыркүйекте одақтас жоғарғы басшылығынан шабуылды тоқтату туралы бұйрық алды. G армия тобы ақыры Вогез тауларында тұрақты қорғаныс шебін құрып, одақтастардың одан әрі алға жылжуына кедергі келтірді. Бұл, сондай-ақ солтүстік және оңтүстік Франция күштері біріккен кезде одақтастардың командалық құрылымын қайта ұйымдастыру қажеттілігімен байланысты болды, одақтастарды немістерді қууды тоқтатуға мәжбүр етті, осылайша шабуыл аяқталды. Рона өзені бойымен шегіну кезінде немістер Францияның оңтүстік-батысындағы гарнизондарынан қалған күштерін де шығарды. Бұл дивизиялар Атлантика жағалауымен солтүстікке қарай асықты, содан кейін Луарада шығысқа бұрылып, Бургундиядағы G армия тобының қалған бөлігімен қосылды. Олар Ронадағы немістер сияқты Батыс одақтастарымен көп шайқаспады, бірақ француз партизандары басымдығымен сипатталатын аймақтардан өтуге мәжбүр болды. 88 000-ға жуық адам солтүстікке көшті, ал 20 000 адам оңтүстік-батыс Францияда қалды. Шегіну кезінде одақтастар шамамен 19 000 адамды тұтқынға алды, ал 60 000 адам G армия тобының шебіне жетіп, Вогез тауларын қорғауға қосылды.

The VI Corps, together with units from the French IICorps at its flank, pursued and tried to cut off the German forces on their way toward the town of Dijon, while the Germans planned to prevent another Montélimar with a defensive shield by the 11thPanzer Division. The Allied 45th and 3rdDivisions, as well as the 11thPanzer Division, were racing north to fulfill their objectives. In the meantime, the Germans tried to continue with the evacuation through Lyon. Behind their flight, the Germans destroyed bridges, hoping this would slow down the Allied advance. However, the 45thDivision was able to bypass the German forces, taking the town of Meximieux on 1September. This again posed a threat to the German evacuation. After some initial skirmishes, the 11thPanzer Division launched a heavy attack into the city, causing 215 American casualties and destroying a number of tanks and vehicles. At the same time, the main German units retreated through Lyon. On 2September, the 36thInfantry Division arrived at Lyon to find the Maquis fighting the Milice with much of the factory areas on fire. The next day, Lyon was liberated and 2,000 Germans were captured, but the rest had already continued their retreat north. Lyon celebrated for two days with the Americans. The Allies made a last ditch attempt to cut off the Germans with an offensive towards Bourg en Bresse by the 45thDivision and the 117thCavalry Squadron from the original Taskforce Butler. However, the 45thDivision was not able to overcome the German defenses near the town. The 117thCavalry Squadron had more success, bypassing Bourg en Bresse and taking Montreval and Marboz north of Bourg en Bresse, instead. By 3September, Montreval was secure, but the squadron soon found itself trapped by units from the 11thPanzer Division, which surrounded the town. As a result, the squadron was almost annihilated, and the German escape route was again open. The American units then retired to Marboz. Over the next two weeks, more skirmishes occurred and the Allies were not able to cut off a major portion of the German forces, but the Germans were also not able to maintain any stable defense line as planned. On 10September, forward units of the VI Corps were able to establish contact with units from Patton's Third Army. Truscott hoped to be able to push through the Belfort Gap, but on 14September, he received orders from the Allied High Command to halt the offensive. Army GroupG was finally able to establish a stable defense line at the Vosges Mountains, thwarting further Allied advances. This, combined with the Allied need to reorganise their command structure as the forces from northern and southern France linked up, forced the Allies to stop their pursuit of the Germans, ending the offensive here. During their fighting retreat up the Rhône, the Germans also withdrew their remaining forces from their garrisons in southwestern France. These divisions raced north along the Atlantic coast and then swung towards the east at the Loire to link up with the rest of Army GroupG at Burgundy. While they did not have to fight the Western Allies as much as the Germans had done at the Rhône, they still had to advance through French partisan dominated terrain. About 88,000 men moved north, leaving 20,000 in southwestern France behind. During the retreat, about 19,000 men were captured by the Allies and 60,000 men reached Army GroupG's line, where they were integrated into the defense of the Vosges Mountains.

Соғыс қылмыстары

Француздық қарсылық нацистік Германияның оккупациясына және Виши француздық марионеттік үкіметке қарсы Драгун десантына дейінгі апталарда күрт күшейді. Көтеріліспен күресу үшін неміс бөлімшелері француз жауынгерлеріне, сондай-ақ бейбіт тұрғындарға қарсы көптеген зұлымдықтар мен соғыс қылмыстарын жасады, жаза ретінде. 9 маусымда Тульдегі неміс гарнизонына шабуылдан кейін 2-ші СС танк дивизиясы «Дас Райх» Солтүстік Францияға қарай жылжу кезінде Туль қырғынында 99-ға жуық бейбіт тұрғынды дарға асты. Келесі күні сол дивизия Орадур-сюр-Глейн қырғынында 642 бейбіт тұрғынды өлтірді, содан кейін қаланы тонап, толығымен қиратты. Неміс бөлімшелері француз коллаборационистерімен бірге партизандарды бағындыру үшін жұмыс істеді, мысалы Веркор тау массивіндегі партизандық базаға қарсы, бірақ бұл ұзаққа соқпады. Германия әскерлері Францияның оңтүстігінен шегінген кезде қалаларды тонап, өртеп жіберу арқылы қатыгездіктер жалғасты. Француз азаматтары әскери соттарға партизандық қызметтеріне қатысқан деген айыппен сотталып, өлім жазасына кесілді. Бұл зұлымдықтар француз көтерілісін басуға көмектеспеді. Керісінше, неміс жазалау шаралары күшін жоғалтты және француз халқын партизандық күреске қатысуға ынталандырды.

Салдары

"Драгун" операциясы одақтас әскерлер үшін сәтті аяқталды. Ол оларға төрт апта ішінде оңтүстік Францияның көп бөлігін азат етуге мүмкіндік берді, сонымен қатар неміс әскерлеріне ауыр шығын келтірді. Дегенмен, одақтастар шегініп келе жатқан G армия тобының ең құнды бөлімдерін тоқтатып тастай алмады. Олар Германия шекарасындағы Вогез тауларына жақсы ұйымдасқан күйде кері шегінді, одан әрі күресуге қабілетті болды. G армия тобын тұтқындамау немесе жойламаудың басты себебі – одақтастардың отын тапшылығы болды, ол қонудан кейін көп ұзамай басталды. Одақтастар өздерінің жылдам ілгерілеуін дұрыс болжамағандықтан, алдыңғы қатардағы әскерлерге жеткілікті жабдықтау мен логистиканы қамтамасыз ете алмады. "Драгун" операциясының маңызды артықшылығы – Францияның оңтүстігіндегі порттарды, әсіресе Марсель және Тулон сияқты ірі порттарды пайдалану болды. "Кобра" және "Драгун" операцияларынан кейін, қыркүйек айында одақтастардың ілгерілеуі жеткізілімдердің жетіспеуіне байланысты баяулады. Порттар және Оңтүстік Франциядағы теміржол жүйесі тез арада қызметке қайта енгізілді. Содан кейін үлкен көлемдегі жабдықтаулар солтүстікке тасылып, жабдықтау жағдайын жеңілдетті. Қазан айында 524 894 тонна жабдық түсірілді, бұл Батыс майданына одақтастар жіберген жүктің үштен бірінен асты. "Драгун" операциясының саяси маңызы да болды. Қонудан екі күн өткен соң, немістер француз мемлекетін таратуға кірісті. Sicherheitsdienst қызметкерлері француз мемлекеттік мекемелеріне шабуыл жасап, Филипп Пэтен сияқты француз шенеуніктерін Шығыс Франциядағы Белфорт қаласына көшірді. Кейін олар Германиядағы Зигмарингенге көшірілді, онда эмиграциядағы үкімет ретінде әрекет етті. Виши режимі құлағаннан кейін, Француз Республикасының Уақытша үкіметінің әскерлері француз саяси институттарының бақылауын қайта орнатты. Антони Бивор: "Францияның оңтүстігіне жасалған шабуыл немістердің жылдам шегінуіне әкеп соқты, осылайша Францияға келтірілген зиян мен азапты азайтты". Осы жетістіктерге қарамастан, "Драгун" операциясын кейбір одақтас генералдар мен Бернард Монтгомери, Артур Р. Уилсон және Честер Уилмот сияқты замандас сарапшылар сынға алды, көбінесе оның геостратегиялық салдарынан. "Драгун" операциясы Батыс майдандағы соғыстың жалғасуынан өте тәжірибелі әскерлер мен қажетті материалдарды бұрып жіберді, оларды итальяндық майданды нығайтуға немесе "Оверлорд" күштерінің Рейнге қарай жылдамдауын жеделдетуге пайдалануға болар еді. Нәтижесінде жоғалған қарқын Сталинге Шығыс майдандағы шабуылдық әрекеттерін одан да белсенді жүргізуге мүмкіндік берді, оның нәтижесінде ол Берлинге қарай жарыста жеңіске жетіп, Балқан аймағын басып алды. Осылайша, "Драгун" операциясының салдары Соғыс суына дейін жетеді.

Operation Dragoon was considered a success by the Allied forces. It enabled them to liberate most of southern France in only four weeks, while inflicting heavy casualties on the German forces. However, the Allies failed to cut off the most valuable units of the retreating Army Group G, which retreated over a distance of in good order, into the Vosges Mountains on the German border, with the capability of continuing the fight. The main reason for the failure to capture or destroy Army GroupG was the Allied shortage of fuel, which began soon after the landing. The Allies had not anticipated the speed of their own advance, so could not adequately provide supplies and logistics to the leading Allied units. A significant benefit of Operation Dragoon was the use of the port facilities in southern France, especially the large ports at Marseille and Toulon. After Operation Cobra and Operation Dragoon, the Allied advance slowed almost to a halt in September due to a critical lack of supplies. The ports were quickly brought back into service, together with the railroad system in southern France. Thereafter, large quantities of supplies could be moved north to ease the supply situation. In October, 524,894 tons of supplies were unloaded, which was more than one third of the Allied cargo shipped to the Western front. Operation Dragoon also had political implications. Two days after the landing, the Germans proceeded to dismantle the French State. Members of the Sicherheitsdienst stormed French government institutions and moved French officials, including Philippe Pétain, to Belfort in Eastern France. Later, they were moved to Sigmaringen in Germany, where they acted as a government in exile. With the collapse of the Vichy regime, troops of the Provisional Government of the French Republic re established control of the French political institutions. Antony Beevor comments, "The landings in the south of France prompted a rapid German withdrawal and thus reduced the damage and suffering done to France." Despite these successes, criticism of Dragoon was made by some Allied generals and contemporary commentators such as Bernard Montgomery, Arthur R. Wilson and Chester Wilmot in the aftermath, mostly because of its geostrategic implications. Dragoon was argued to have diverted highly experienced men and much needed materiel away from the continuing fighting at the Western front that could have been used, instead, to bolster the Italian front or to hasten the advance towards the Rhine by the Overlord forces. The resulting loss of momentum gave Stalin on the Eastern Front a free hand to pursue his offensive efforts with more determination, allowing him to win the race towards Berlin and occupy the Balkans. Dragoon, therefore, had consequences reaching into the Cold War.