Анри Жиро: Француз әскери қолбасшысының өмірі мен қаһармандығы
Henri Giraud
Анри Жиро: француздық әскери шенді, Екінші дүниежүзілік соғыстағы Тәуелсiз Франция күштерінің басшысы, тұтқыннан қашу, Риф соғысы, және т.б. туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Француз әскери офицері (1879–1949)
French military officer (1879–1949)
Анри Оноре Жиро (18 қаңтар 1879 – 11 наурыз 1949) – француз әскери офицері, 1944 жылы зейнеткерлікке шығуға мәжбүр болғанға дейін Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Бос Франция күштерінің басшысы болған. Парижде Эльзас отбасында туған Жиро Сент-Сир әскери академиясын бітіріп, Солтүстік Африкадағы француз әскерінде қызмет етті. Бірінші дүниежүзілік соғыста жараланып, немістерге тұтқынға алынды, бірақ әскери тұтқын лагерінен қашып құтылуға қол жеткізді. Соғыс аралық кезеңде Жиро Солтүстік Африкаға оралып, Риф соғысында қатысты, осы үшін оған Легион д'Онер ордені табысталды. Екінші дүниежүзілік соғыстың басында Жиро Нидерландта соғысты. 1940 жылдың мамыр айында ол қайтадан немістерге тұтқынға түсті, бірақ екі жылдық мұқият жоспарлаудан кейін 1942 жылдың сәуірінде тұтқындықтан тағы бір рет қашып шықты. Виши Франциясының ішінде ол одақтастармен жасырын жұмыс істеді және Франсуа Дарланның қазасынан кейін Солтүстік Африкадағы француз әскерлеріне басшылық етті. 1943 жылдың қаңтарында Шарль де Голль, Уинстон Черчилль және Франклин Д. Рузвельтпен бірге Касабланка конференциясына қатысты. Сол жылы Жиро мен де Голль Француз Ұлттық Азаттық Комитетінің тең төрағалары болды, бірақ ол қолдауын жоғалтып, 1944 жылдың сәуірінде наразылықпен зейнетке шықты. Соғыстан кейін Жиро Францияның Төртінші Республикасының Құрылтай жиналысына сайланды. 1949 жылы Дижон қаласында қайтыс болды.
Henri Honoré Giraud (18 January 1879 – 11 March 1949) was a French military officer who was a leader of the Free French Forces during the Second World War until he was forced to retire in 1944. Born to an Alsatian family in Paris, Giraud graduated from the Saint Cyr military academy and served in French North Africa. He was wounded and captured by the Germans during the First World War, but managed to escape from his prisoner of war camp. During the interwar period, Giraud returned to North Africa and fought in the Rif War, for which he was awarded the Légion d'honneur. Early in the Second World War, Giraud fought in the Netherlands. In May 1940, he was again captured by the Germans, but made another successful escape from captivity in April 1942 after two years of careful planning. From within Vichy France he worked with the Allies in secret, and assumed command of French troops in North Africa after Operation Torch (November 1942) following the assassination of François Darlan. In January 1943, he took part in the Casablanca Conference along with Charles de Gaulle, Winston Churchill and Franklin D. Roosevelt. Later in the same year, Giraud and de Gaulle became co presidents of the French Committee of National Liberation, but he lost support and retired in frustration in April 1944. After the war, Giraud was elected to the Constituent Assembly of the French Fourth Republic. He died in Dijon in 1949.
Ерте өмір
Генри Жиро Парижде, Эльзас тегінен шыққан, көмір сатушының ұлы ретінде дүниеге келді.
Henri Giraud was born in Paris, of Alsatian descent, and was the son of a coal merchant.
Әскери мансап
Жиро 1900 жылы Сент-Сир әскери академиясын бітіріп, француз армиясына 4-ші зуав полкіндегі кіші лейтенант ретінде қабылданды. 1907 жылы ол École supérieure de guerre-ге түсуге қабілетті болды, ал 10 желтоқсанда 27-ші жаяу әскер полкіне ауыстырылды. Штаб офицері болып біліктілігін сәтті аяқтағаннан кейін, Жиро 1909 жылдың 13 қазанында 9-шы армия корпусы штабына тағайындалды. 1911 жылдың 23 қазанында ол 1-ші кирасиер бригадасы штабына тағайындалды. Бейбіт уақыттағы армияда қызмет бабында өрлеудің баяу болуына байланысты Жиро капитандыққа тек 1912 жылдың 23 желтоқсанында, лейтенант болып тағайындалғаннан кейін он жылдан астам уақыт өткен соң көтерілді. 1914 жылы Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда Францияға қайтарылғанға дейін Солтүстік Африкада зуав әскерлеріне қолбасшылық етті.
Giraud graduated from the Saint Cyr Military Academy in 1900 and joined the French Army as a sub lieutenant in the 4th Zouaves. In 1907, he qualified for admission to the École supérieure de guerre, and on 10 December was transferred to the 27th Infantry. Having successfully qualified as a staff officer, Giraud was appointed to the staff of the 9th Army Corps on 13 October 1909. On 23 October 1911, he was appointed to the staff of the 1st Brigade of Cuirassiers. Due to the slow pace of promotion in the peacetime army, Giraud only received a brevet promotion to captain on 23 December 1912, over a decade after his promotion to lieutenant. and commanded Zouave troops in North Africa until he was transferred back to France in 1914 when World War I broke out.
Бірінші дүниежүзілік соғыс
Жиро 1914 жылғы 30 тамызда Сент-Квентин шайқасында зуавтардың штыкпен шабуылын басқарғанда ауыр жарақат алды және майдан даласында өлгендей қалдырылды. Оны немістер тұтқындап, Бельгиядағы тұтқын лагеріне қамады. Жиро екі айдан кейін саяхаттайтын циркпен бірге жұмыс істейтіндей болып көрініп, қашып құтылуға қол жеткізді. Одан кейін ол Эдит Кавеллден көмек сұрады, және Кавеллдің командасының көмегімен Нидерланды арқылы Францияға оралуға мүмкіндік алды. Жироның осы ерлігі үшін 1915 жылғы 10 сәуірде оған Құрмет легионының рыцары атағы берілді. 1915 жылғы 26 ақпаннан бастап ол штаб офицері лауазымына қайта тағайындалды. Соңынан Жиро генерал Франше д’Эсперейдің басшылығымен Стамбулдағы француз әскерлерінің қатарында қызмет етті.
Giraud was seriously wounded while leading a Zouave bayonet charge during the Battle of St. Quentin on 30 August 1914, and was left for dead on the field. He was captured by the Germans and placed in a prison camp in Belgium. Giraud managed to escape two months later by pretending to be a roustabout with a traveling circus. He then asked Edith Cavell for help, and eventually he was able to return to France via the Netherlands, with assistance from Cavell's team. Giraud's feat earned him appointment as a knight of the Legion of Honour on 10 April 1915. With effect from 26 February 1915, he was reappointed a staff officer. Afterwards, Giraud served with French troops in Istanbul under General Franchet d'Esperey.
Жақсылық аралығы
1920 жылы Жиро Риф бүлікшілеріне қарсы күресу үшін Мароккоға жіберілді. 1926 жылы Абдел Кримді тұтқындағаннан кейін ол Легион д'Онер орденімен марапатталды, сол кезде оның шәкірттерінің бірі капитан Шарль де Голль болды. 1930 жылдың 3 ақпанында Жиро "Мароккодағы Францияның резиденциялық генералдарының қарамағына берілді", кейін Люсьен Сент, және Алжир-Марокко шекарасын Марокконың Будениб шекара бекетінің командирі ретінде бақылауға тағайындалды. 1930 жылдың 22 желтоқсанында ол бригадир-генерал шеніне көтерілді. 1936 жылдың 11 сәуірінде ол Мец қаласының әскери губернаторы болып тағайындалды және 6-шы әскери аймаққа қолбасшылық етті.
In 1920 Giraud was transferred to Morocco to fight against Rif rebels. He was awarded the Légion d'Honneur after the capture of Abd el Krim (1926). where one of his students was Captain Charles de Gaulle. On 3 February 1930, Giraud was "placed at the disposal of the resident general of France in Morocco", then Lucien Saint, and was assigned to monitor the Algerian Moroccan borders as commander of the Moroccan frontier post of Boudenib. He was promoted to brigadier general on 22 December 1930. On 11 April 1936, he was appointed military governor of Metz, commanding the 6th military region.
Екінші дүниежүзілік соғыс: команда, тұтқынға алу және қашу
Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда Жиро Жоғарғы соғыс кеңесінің мүшесі болды және Шарль де Голльмен бронетанкті әскерлерді қолдану тактикасы туралы келіспеді. 1940 жылы 10 мамырда Нидерландыға жіберілген 7-ші армияның қолбасшысы болды және 13 мамырда Бредада неміс әскерлерін тоқтата алды. Кейіннен 7-ші армия 9-шы армиямен біріктірілді. Арденн арқылы неміс шабуылын тоқтатуға тырысқанда, ол 19 мамырда Вассиньиде неміс әскерлерімен ұсталған кезде барлау тобымен майданда болды. Әскери сот Жироны азаматтық киім киген екі неміс диверсантын өлтіруге бұйрық бергені үшін соттады, бірақ ол ақталды және Дрезденге жақын орналасқан Кенигштейн қамалына жеткізілді, ол жоғары қауіпсіздіктегі әскери тұтқын лагері ретінде пайдаланылды. Жиро екі жыл бойы қашуды мұқият жоспарлады. Ол неміс тілін үйреніп, аймақтың картасын жаттап алды. Достары түрмеге тымыздан әкелген жіп, жыртылған төсек жаймасы және мыс сымнан 46 метрлік арқан жасады. Үйге жазған хаттарындағы қарапайым кодты пайдаланып, ол отбасына қашу жоспары туралы хабарлады. 1942 жылы 17 сәуірде ол таулық қамалдың тіктелігінен төмен түсті. Ол мысығын қырқып, тирольдық бас киім киіп, Шандауға Арнайы операциялар басқармасының (СОЭ) байланыс адамымен кездесуге барды, ол оған киім, ақша және жеке куәлік берді. Әртүрлі амалдар арқылы ол пойызбен Швейцария шекарасына жетті. Шекарашылардан жасыру үшін, ол таулар арқылы жүріп, екі швейцариялық сарбазға ұсталды, олар оны Базельге алып кетті.
When World War II began, Giraud was a member of the Superior War Council, and disagreed with Charles de Gaulle about the tactics of using armoured troops. He became the commander of the 7th Army when it was sent to the Netherlands on 10 May 1940 and was able to delay German troops at Breda on 13 May. Subsequently, the depleted 7th Army was merged with the 9th. While trying to block a German attack through the Ardennes, he was at the front with a reconnaissance patrol when he was captured by German troops at Wassigny on 19 May. A court martial tried Giraud for ordering the execution of two German saboteurs wearing civilian clothes but he was acquitted and taken to Königstein Castle near Dresden, which was used as a high security POW prison. Giraud planned his escape carefully over two years. He learned German and memorised a map of the area. He made a 150 feet (46 m) rope out of twine, torn bedsheets, and copper wire, which friends had smuggled into the prison for him. Using a simple code embedded in his letters home, he informed his family of his plans to escape. On 17 April 1942, he lowered himself down the cliff of the mountain fortress. He had shaved off his moustache and wearing a Tyrolean hat, travelled to Schandau to meet his Special Operations Executive (SOE) contact who provided him with a change of clothes, cash and identity papers. Through various ruses, he reached the Swiss border by train. To avoid border guards who were on the alert for him, he walked through the mountains until he was stopped by two Swiss soldiers, who took him to Basel.
Дос мемлекеттермен ынтымақтастық
Жироның қашып кетуі туралы бүкіл Францияда жаңалық тарады. Виши үкіметінің премьер-министрі Пьер Лаваль оны Германияға қайта оралуға көндіруге тырысты. Бірақ Петенге және Виши үкіметіне адал болған Жиро немістермен ынтымақтастыққа түсуден бас тартты. Генрих Гиммлер Гестапоға оны өлтіруге және Жироның туыстарын тұтқынға алуға бұйрық берді, оларды одақтастармен ынтымақтастықтан жалықтыру үшін кепіл ретінде ұстау ниетімен. Жироның туыстарының он жетісі тұтқындалды. Одақтас тараптар Жиромен жасырын түрде байланысып, оған "Кингпин" кодын берді. Жиро американдық әскерлер Францияға қонған күнді күтіп отырды. Ол одақтастардың Солтүстік Африкаға қонуын қолдауға келісті, бірақ тек американдық әскерлер қолданылса (көптеген француз офицерлері сияқты ол британдықтарға қатты наразы болды, әсіресе Мерс-эль-Кебирге жасалған шабуылдан кейін), және ол немесе басқа француз офицері осындай операцияны басқарса. Ол соңғы талапты Солтүстік Африканың араб және бербер тұрғындары үстінен француздың егемендігі мен билігін сақтау үшін маңызды деп есептеді. Жиро генерал Шарль Масты Алжирдегі өкілі етіп тағайындады. 23 қазанда АҚШ генералы Марк У. Кларк пен американдық дипломат Роберт Дэниел Мерфимен өткен құпия кездесуде шабуылға келісім жасалды, бірақ американдықтар Жироның "мүмкіндігінше тезірек" қолбасшылыққа ие болатынын уәделеді. Әлі Францияда болған Жиро, қонудан кейін 48 сағат ішінде қолбасшы болып тағайындалатыны және Францияда да, Солтүстік Африкада да қону жүзеге асырылатыны туралы жазбаша міндеттеме талап етті. Жиро 20 қарашаға дейін Франциядан кете алмайтынын да айтты. Дегенмен, Жироның көшуі қажеттігіне көндірілді. Ол ұшақпен әкелуді сұрады, бірақ генерал Дуайт Эйзенхауэр оны американдық капитан Джерольд Райттың номиналды басшылығымен "USS Seraph" деп маскировкаланған британдық суасты кемесімен Гибралтарға жеткізуге кеңес берді, себебі жақын маңдағы американдық суасты кемелері жұмыс істемеді. 5 қарашада ол және оның екі ұлы Тулонның жанында HMS Seraph-пен алынып, Гибралтарда Эйзенхауэрмен кездесуге жеткізілді. Ол 7 қарашада, десанттан бірнеше сағат бұрын келді. Эйзенхауэр одан "Шырақты операция" кезінде Солтүстік Африкадағы француз әскерлеріне қолбасшылық етуін және оларға одақтастарға қосылуға бұйрық беруін сұрады. Бірақ Жиро операцияны толығымен өзі басқаруды күткен еді және басқаша қатысудан бас тартты. Ол "өзінің абыройына нұқсан келетінін" және тек бақылаушы болатынын айтты. Алайда, келесі күні таңертең Жироның көңілі жұмсалды. Ол дереу Алжирге барудан бас тартты, керісінше 9 қарашаға дейін Гибралтарда қалды. Алжирге неге бармағанын сұрағанда, ол былай деп жауап берді: "Сендер өткен жексенбіде өткен үлкен де Голлистік демонстрацияны көрдіңіздер. Демонстранттардың кейбірі "Марсельезаны" шырқады. Мен оны толығымен қолдаймын! Басқалары "Chant du départ" [әскери баллада] әнін шырқады. Бұл өте қанағаттанарлық! Тағы басқалары "Де Гольге сәлем!" деп айқайлады. Еш қарсылығым жоқ. Бірақ кейбіреулері "Жироға өлім!" деп айқайлады. Мен мұны мүлдем мақұлдамаймын". Алжирдегі одақтас күштер одақтастардың қонуын қолдауға келісті және шын мәнінде 7-8 қараша түнінде Алжирді басып алды; қала кейін одақтас әскерлермен басып алынды. Алайда, Вишиге қарсылық Оран мен Касабланкада жалғасты. Жиро 9 қарашада Алжирге ұшып келді, бірақ француз күштеріне қолбасшылық етуге тырысуы сәтсіз аяқталды; француз әскерлеріне қарсылықты тоқтатуға және одақтастарға қосылуға бағытталған хабарламасы ескерілмеді. Корсикадағы қарсылық көтерілісінен кейін 1943 жылдың 11 қыркүйегінде Жиро қарсылық қозғалысына көмек көрсету үшін екі француз эсминцін қоса алғанда, экспедиция жіберді. Бұл де Гольдің тағы да сынауына себеп болды, ол 1943 жылдың қарашасында тең президенттік лауазымынан айырылды. Одақтастар Жироның өздерінің барлау желісін сақтап отырғанын білгенде, француз комитеті оны француз әскерлерінің бас қолбасшысы лауазымынан босатты. Ол армияның бас инспекторы лауазымын қабылдаудан бас тартып, қырық төрт жылдық қызметтен кейін зейнетке шықты. 1944 жылдың 10 наурызында ол Уинстон Черчилльден Түнстікте тұтқындалып, төрт баласымен бірге Германияға әкетілген Жироның қызының өліміне байланысты көңіл айту жеделхатын алды. 1944 жылдың 28 тамызында ол Алжирде қастандыққа ұшырады.
Giraud's escape soon became known throughout France. The Vichy Prime Minister, Pierre Laval, tried to persuade him to return to Germany. Yet while remaining loyal to Pétain and the Vichy government, Giraud refused to cooperate with the Germans. In retaliation, Heinrich Himmler ordered the Gestapo to try to assassinate him and to arrest any members of Giraud's family who could be found, with the intention of holding them hostage in order to discourage Giraud from cooperating with the Allies. Seventeen members of Giraud's extended family were arrested. Allied authorities secretly contacted Giraud, giving him the code name Kingpin. Giraud was already planning for the day when American troops landed in France. He agreed to support an Allied landing in French North Africa, provided that only American troops were used (like many other French officers he was bitterly resentful of the British, particularly after their attack on Mers el Kébir), and that he or another French officer was the commander of such an operation. He considered this latter condition essential to maintaining French sovereignty and authority over the Arab and Berber natives of North Africa. Giraud designated General Charles Mast as his representative in Algeria. A secret meeting on 23 October with U. S. General Mark W. Clark and the American diplomat Robert Daniel Murphy agreed on the invasion, but the Americans promised only that Giraud would be in command "as soon as possible". Giraud, still in France, responded with a demand for a written commitment that he would be commander within 48 hours of the landing, and for landings in France as well as North Africa. Giraud also insisted that he could not leave France before 20 November. However, Giraud was persuaded that he had to move. He requested to be fetched by airplane, but General Dwight Eisenhower advised that he should be brought to Gibraltar by the British submarine , masquerading as "USS Seraph" under the nominal command of American Captain Jerauld Wright, as no US submarines were operating in the vicinity. On 5 November, he and his two sons were picked up near Toulon by HMS Seraph and taken to meet Eisenhower in Gibraltar. He arrived on 7 November, only a few hours before the landings. Eisenhower asked him to assume command of French troops in North Africa during Operation Torch and to order them to join the Allies. But Giraud had expected to command the whole operation, and adamantly refused to participate on any other basis. He said "his honor would be tarnished" and that he would only be a spectator in the affair. However, by the next morning, Giraud relented. He refused to leave immediately for Algiers, but rather stayed in Gibraltar until 9 November. When asked why he did not go to Algiers he replied: "You may have seen something of the large De Gaullist demonstration that was held here last Sunday. Some of the demonstrators sang the Marseillaise. I entirely approve of that! Others sang the Chant du départ [a military ballad]. Quite satisfactory! Others again shouted 'Vive de Gaulle!' No objection. But some of them cried 'Death to Giraud!' I don't approve of that at all." Pro Allied elements in Algeria had agreed to support the Allied landings, and in fact seized Algiers on the night of 7–8 November; the city was subsequently occupied by Allied troops. However, pro Vichy resistance continued at Oran and Casablanca. Giraud flew to Algiers on 9 November, but his attempt to assume command of French forces was rebuffed; his broadcast directing French troops to cease resistance and to join the Allies was ignored. Following the Resistance uprising in Corsica on 11 September 1943, Giraud sent an expedition, including two French destroyers, to help the resistance movement without informing the committee. This drew more criticism from de Gaulle, and he lost the co presidency in November 1943. When the Allies found out that Giraud was maintaining his own intelligence network, the French committee forced him from his post as a commander in chief of the French forces. He refused to accept a post of Inspector General of the Army and chose to retire after forty four years' service. On 10 March 1944 he received a telegram from Winston Churchill offering Churchill's sympathy for the death of Giraud's daughter who had been captured in Tunisia, and carried off into Germany with her four children. On 28 August 1944, he survived an assassination attempt in Algeria.
Соғыстан кейінгі өмір
1946 жылы 2 маусымда Жиро Француз конституциялық ассамблеясына еркіндік республикалық партиясының өкілі ретінде сайланды және Төртінші республика конституциясын құруға көмектесті. Ол Соғыс кеңесінің мүшесі болып қала берді және қашқандығы үшін марапатталды. Жиро өзінің басынан өткендері туралы екі кітап жариялады: «Mes Evasions» (Менің қашқандарым, 1946) және «Un seul but, la victoire: Alger 1942–1944» (Бір ғана мақсат – жеңіс: Алжир, 1942–1944, 1949). Генри Жиро 1949 жылы 11 наурызда Франциядағы Дижон қаласында қайтыс болды.
On 2 June 1946, Giraud was elected to the French Constituent Assembly as a representative of the Republican Party of Liberty and helped to create the constitution of the Fourth Republic. He remained a member of the War Council and was decorated for his escape. Giraud published two books, Mes Evasions (My Escapes, 1946) and Un seul but, la victoire: Alger 1942–1944 (A Single Goal, Victory: Algiers 1942–1944, 1949) about his experiences. Henri Giraud died in Dijon, France, on 11 March 1949.