Педипальпалар (көбінесе палп немесе палпи деп қысқартылады) – келицераттардың екінші алдыңғы қосымшалары, оларға өрмекшілер, шаяндар, атқұйрықты крабтар және теңіз өрмекшілері сияқты бунақты жануарлар тобы жатады. Педипальпалар келицераларға ("жақтарға") бүйірден және бірінші жүру аяқтарының алдынан орналасқан.
Pedipalps (commonly shortened to palps or palpi) are the secondary pair of forward appendages among chelicerates – a group of arthropods including spiders, scorpions, horseshoe crabs, and sea spiders. The pedipalps are lateral to the chelicerae ("jaws") and anterior to the first pair of walking legs.
Шолу
Педипальп алты сегменттен немесе буыннан тұрады. Проксимальді ұшынан (ол қабыланшаға бекітілген жерден) дистальға қарай олар: кокса, трохантер, фемур, қысқа пателла, тибия және тарсус. Қабыланшаларда коксалар көбінесе максиллалар немесе гнатобазалар деп аталатын кеңейтімдерге ие, олар ауыз мүшелері ретінде қызмет етеді, алдыңғы аяқтардың коксаларының белгілі бір үлесімен немесе онсыз. Өзінің денесі аяқтарға ұқсайтын қарапайым сезімтал мүшелер болуы мүмкін, мысалы, қабыланшаларда, немесе шаяндардағыдай үлкен хелат (қысқыш) қарулар. Solifugae тұқымдасының педипальптері сеталармен жабылған, бірақ толыққанды зерттелмеген. Педипальпаль морфологиясының салыстырмалы зерттеулері арахидаларда аяқтарға ұқсас педипальптердің алғашқы екенін көрсетеді. Қазіргі уақытта осы көзқарасқа ең қолайлы балама – шифосурандардың арахидалардың алғашқы педипальптерінің морфологиясын бейнелейтінін және осы қосымшаның бастапқыда хелаттық екенін тұжырымдау. Педипальптер дәстүрлі түрде қабықшалылар мен жәндіктердегі жамбасқа гомолог деп есептелген, бірақ соңғы зерттеулер (мысалы, Hox гендерін қолдану) олардың қабықшалылардың екінші антенналарымен гомолог екенін көрсетеді.
Pedipalps are composed of six segments or articles. From the proximal end (where they are attached to the spider) to the distal, they are: the coxa, the trochanter, the femur, the short patella, the tibia, and the tarsus. In spiders, the coxae frequently have extensions called maxillae or gnathobases, which function as mouth parts with or without some contribution from the coxae of the anterior legs. The limbs themselves may be simple tactile organs outwardly resembling the legs, as in spiders, or chelate weapons (pincers) of great size, as in scorpions. The pedipalps of Solifugae are covered in setae, but have not been studied in detail. Comparative studies of pedipalpal morphology may suggest that leg like pedipalps are primitive in arachnids. At present, the only reasonable alternative to this view is to assume that xiphosurans reflect the morphology of the primitive arachnid pedipalp and to conclude that this appendage is primitively chelate. Pedipalps are traditionally thought to be homologous with mandibles in crustaceans and insects, although more recent studies (e. g. using Hox genes) suggest they are probably homologous with the crustacean second antennae.
Келат педипальптері
Келат немесе субкелат (қысқыш тәрізді) педипальптер бірнеше арахнидтер тобында (Ricinulei, Uropygi, сарышаяндар және псевдосарышаяндар) кездеседі, бірақ осы топтардың көпшілігіндегі келалар Xiphosura-да кездесетіндермен гомологты болмауы мүмкін. Педипальптер Amblypygi, Uropygi, Schizomida және Laniatorid тобына жататын Opiliones-тің кейбір түрлерінде анық түрде жемқорлыққа бейімделген (яғни, олжаны ұстауға арналған).
Chelate or sub chelate (pincer like) pedipalps are found in several arachnid groups (Ricinulei, Uropygi, scorpions and pseudoscorpions) but the chelae in most of these groups may not be homologous with those found in Xiphosura. The pedipalps are distinctly raptorial (i. e., modified for seizing prey) in the Amblypygi, Uropygi, Schizomida, and some Opiliones belonging to the laniatorid group.
Аралық тұяқ
Арандардың педипальптері аяқтармен ұқсас сегменттелген, бірақ табаны бөлінбеген, ал претарсының бүйірлік тырнақтары жоқ. Педипальптерде сезімтал химиялық детекторы бар, олар дәм және иіс сезу мүшелері ретінде жұмыс істейді, аяқтардағы мүшелерді толықтырады. Жыныстық жағынан жетілген еркек арандарда педипальптің соңғы сегменті – табан күрделі құрылымға (кейде пальпальдік бұлақ немесе пальпальдік орган деп аталады) айналады, ол жұптасу кезінде ұрғашының тұқымдық қабылдағыштарына сперманы жеткізу үшін қолданылады. Бұл құрылымның ерекшеліктері әртүрлі арандар тобы арасында айтарлықтай өзгереді және түрлерді анықтауға көмектеседі. Еркек арандар педипальптерін ұсыну кезінде де пайдаланады, бұл желіні дірілдету, дыбыстық сигналдар немесе визуалды көрсету арқылы діріл үлгілеріне үлес қосады. Цимбиум – бұл аранның педипальпінің соңында орналасқан, қасық тәрізді құрылым, ол пальпальдік органы қолдайды. Эмбола – бұл пальпальдік бұлақтың тар, қамшы немесе жапырақ тәрізді кеңейтілген бөлігі.
Pedipalps of spiders have the same segmentation as the legs, but the tarsus is undivided, and the pretarsus has no lateral claws. Pedipalps contain sensitive chemical detectors and function as taste and smell organs, supplementing those on the legs. In sexually mature male spiders, the final segment of the pedipalp, the tarsus, develops a complicated structure (sometimes called the palpal bulb or palpal organ) that is used to transfer sperm to the female seminal receptacles during mating. The details of this structure vary considerably between different groups of spiders and are useful for identifying species. The pedipalps are also used by male spiders in courtship displays, contributing to vibratory patterns in web shaking, acoustic signals, or visual displays. The cymbium is a spoon shaped structure located at the end of the spider pedipalp that supports the palpal organ. The embolus is a narrow whip like or leaf like extension of the palpal bulb.