Кіріспе
басқа да осы атпен аталатын жерлер
Куинсферри, сондай-ақ Оңтүстік Куинсферри немесе жай ғана "Ферри" деп те аталады, Шотландияның Эдинбург қаласынан батысқа қарай орналасқан қала. Дәстүрлі түрде Батыс Лотианның королдік қаласы болған, қазір Эдинбург қалалық кеңесі басқарады. Ол Эдинбург қаласының орталығынан солтүстік-батысқа қарай он шақырым қашықтықта, Форт шығанағының жағалауында, Форт көпірі, Форт-роуд көпірі және Куинсферри өткелі арасында жатыр. "Оңтүстік" префиксі оны Форттың қарсы жағалауындағы Солтүстік Куинсферриден ажырату үшін қолданылады. Екі қаланың да атауы 11-шы ғасырда королева Маргарет құрған және 1964 жылға дейін, Яғни Жол көпірі ашылғанға дейін қалада жұмыс істеген паром қызметінен шыққан. 2011 жылғы халық санауы бойынша, 2010 жылғы жергілікті аудан анықтамасы бойынша, қала халқы 9,026 адамды құрады, оған қаламен қатар Далмени де кіреді.
Топонимика
Гел тіліндегі Taobh a Deas Chas Chaolais деген атау "[қатаң жолдың] оңтүстік жағы" дегенді білдіреді. "Cas Chaolas" (қатаң жол) атауы ағылшынша атаудан бұрын пайда болған; оны Солтүстік немесе Оңтүстік Куинсферриге, немесе екеуіне де қолдануға болады. Аталған патшайым – Шотландияның әйелі қасиетті Маргарет, ол осы жерде Сент-Эндрюсқа қажылыққа баратын ізбасарлар үшін паром қызметін ұйымдастырған деп есептеледі. 1093 жылы қайтыс болған ол Данфермлин аббаттығына соңғы сапарын пароммен жасаған. Оның ұлы, Шотландия королі Давид I, паром құқығын аббаттыққа берді.
Квинсферридегі Рождество
Рождествоға дайындық аясында жергілікті таланттарды көрсету және мерекелік шара. Қоғам Квинсферри қаласының жергілікті тұрғындарының қойылымдарын тамашалау үшін жиналады. Кеш әсем фейерверкпен аяқталады және қаланың мерекелік безендірілуі іске қосылады. Шараны қаланың танымал тұлғалары – кеңесші Норман Уорк, Бен Грэм, Росс Грэм, Адам Митчелл немесе Люк Камминг Макмиллан және Джонатан Райли (қазіргі кезде) жүргізеді.
Кеме жәрмеңкесі
Жергілікті жәрмеңке XII ғасырдан бастау алады. 1930 жылдардан бері өткізіліп келе жатқан қазіргі жәрмеңке әр тамыз айында ұйымдастырылады және жергілікті мектеп оқушысының Ферри Фэйр Королевасы болып сайлануымен, оған басқа мектеп оқушыларынан құралған Ферри Фэйр сарайының сүйемелдеуімен, әсем безенділген көліктер шеруімен, сыбызғы топтарымен және Боундерлік жарыс сияқты бәйге жарыстарымен бірге өтеді. Жәрмеңкеде Jubilee1 деп аталатын арнайы радиостанция болды, және 2007 жылдың мамырында Солтүстік және Оңтүстік Куинсферри аймақтары үшін толыққанды қоғамдық радиостанция статусын алуға лицензия берілді.
Қалдықпен жүретін адам
Квинсферриде Кеме жәрмеңкесі барысында жыл сайынғы ерекше Burry Man шеруі өтеді. Бұл бірегей мәдени шара үш жүз жылдан астам уақыттан бері сақталып келеді және, болжам бойынша, ежелгі дінге қатысты. "Бурри Мэн" деген ат, әлдебір дәрежеде, оның бүкіл денесін жабатын бордақ өсімдігінің тікенді жемістеріне сілтеме жасайды, алайда кейбіреулер бұл атау "Бург Мэн" сөзінің өзгеруі болуы мүмкін деп санайды, себебі қала дәстүрлі түрде патшалық бург мәртебесіне ие. Жергілікті ер адам басынан аяғына дейін жабысқақ тікендермен жабылады, олар оның бүкіл денесін жабатын ішкі киімге жабысады, тек аяқ киім, қолдары және екі көз тесігі ғана көрінеді. Мұнан өзге, ол белдік, гүлдер және гүлді шляпа киеді, сондай-ақ екі таяқ ұстап тұрады. Ұзақ күн бойы қолдарын бүгуі немесе отыруы өте қиын, ал ол баяу жылдамдықпен, жиі тоқтап-тоқтап ілгерілейді. Оған қарапайым киім киген екі көмекші адам серіктес болады, олар таяқтарын ұстауға көмектеседі, бағыт көрсетеді және оны құбыр арқылы ішетін вискимен күштендіреді, ал қуанған балалар үйден үйге барап, оның атынан ақша жинайды. Саяхаттың маңызды тоқталыстары – қала әкімінің кеңсесі және ауылдағы барлық пабтар.
Ақымақ дәрігер
"Loony dook" атауы "Loony" ("ақылдан тайған" деген сөздің қысқартылған түрі) және "dook" сөздерінің біріктірілуінен пайда болған. "Dook" – шотланд тілінде "суға батыру" немесе "шомылу" мағынасын береді. Бұл шара жаңа жылдың бірінші күні адамдардың Форт фиртінің мұздай суына секіріп түсуінен тұрады, көбінесе әртүрлі костюмдер киіп. Соңғы жылдары бұл оқиға бүкіл әлемнен адамдарды, оның ішінде Хогманэйді тойлау үшін Эдинбургке келген көптеген адамдарды қызықтырды. 2011 жылы осы шараға қатысу үшін төлем енгізу туралы ұсыныс жасалды, жиналған қаражат RNLI Queensferry ұйымына бағытталды. Бұл шара 1986 жылы үш жергілікті тұрғынның жаңа жылдық маусымдағы бас ауруын емдеу үшін әзілдеген ұсынысы ретінде туындаған. Келесі жылы оны қайырымдылық мақсатында қайталауға шешім қабылданды. Ол Эдинбург Хогманай мерекесінің ресми бөлігіне айналды, бірақ бастапқыда жергілікті тұрғындар ғана ұйымдастырған, көп жылдар бойы Queensferry Arms қонақ үйінің (қазір Orocco Pier) мүмкіндіктерін қолданып, шараға дейін және кейін киім ауыстыруға және кіруге пайдаланған. Іс-шараның танымалдылығы артқан сайын, қатысушылар кейіннен Мурингс пабынан (қазір Инчкольм) шерумен өтіп, "dook" орнына жеткен, бірақ 2011 жылдан бастап, көпшіліктің көп болуы, қауіпсіздік мәселелері және танымалдылығының артуына байланысты, шараны Эдинбург Хогманай ұйымдастырушылары өз қолына алды, ал шеру қазір қаланың екінші жағындағы Хоуз жағажайынан басталады. 2016 жылға дейін екі түпкілікті "Dooker" – Джеймс Маккензи және Ян "Рэмбо" Армстронг, әрбір "Loony Dook" шарасына қатысқандығымен ерекшеленді және олар осы жетістікті атап өту үшін 30 жылдық логотипі бар арнайы футболка киді. Бұл оқиға басқа да ұқсас, бірақ көлемі шағын жаңа жылдық "Loony Dook" шараларын шабыттандырды, мысалы, Шығыс Лотиандағы Солтүстік Бервик және Фифтегі Кирккалджиде, екеуі де Форт фиртінің жағалауында өтеді.
Межелі аспаптар
Квинсферриде қауымдық қола оркестрі бар, ол бастапқыда мектептік қола оркестрі болып құрылып, кейін жастар оркестріне, ал соңында қазіргідей бәсекеге қатысатын ересектер оркестріне айналды. 2006 жылы Шотландияның қола оркестрлері чемпионатының 4-ші секциясында үшінші орын алды, ал 2007 жылы төртінші орынға ие болды. Бәсекеге қатысудан өзге, оркестр Ферри жәрмеңкесі және Квинсферридегі Рождестволық шамдарды жағу сияқты көптеген қоғамдық шараларға қатысады. Сонымен қатар, 2005 және 2006 жылдары Шотландия жасөспірімдер қола оркестрлері чемпионатының «Қоғамдық» секциясында жеңіс одісін жеңген мектептік қола оркестрі де бар.
Шіркеулер
Қасиетті Марияның епископтық шіркеуі, сонымен қатар Приория шіркеуі деп аталады, қаладағы ең көне ғимарат, ол 1450 жылдары кармелиттер орденінің монахтары үшін салынған. Бұл Британ аралдарындағы әлі күнге дейін қолданылып келе жатқан жалғыз ортағасырлық кармелит шіркеуі және А санатындағы ескерткіш. 1560 жылғы Шотландия реформациясынан кейін 1635 жылға дейін ол приход шіркеуі ретінде қызмет етті. 1890 жылы Шотландия епископтық шіркеуі үшін қайтадан қадірленді. The Vennel-дегі Ескі приход шіркеуі 1633 жылға дейін салынған және қызықты ерте зиратқа ие. Шіркеу 1929 жылы Оңтүстік шіркеу деп аталды және 1956 жылға дейін Шотландия шіркеуінің қауымына қызмет етті, содан кейін Сент-Эндрю шіркеуімен бірікті. Ескі Оңтүстік шіркеу ғимараты 1970 жылы сатылып, қазір тұрғын үй болып табылады. Қазір Квинсферри приход шіркеуі орналасқан ғимарат бастапқыда Оңтүстік Квинсферри Біріккен еркін шіркеу ретінде салынған. 1929 жылы Шотландия шіркеуі мен Шотландия Біріккен еркін шіркеуінің бірігуінен кейін, UF шіркеуі Сент-Эндрю шіркеуі деп аталды, ал бұрынғы Шотландия шіркеуінің қауымы Оңтүстік шіркеуі ретінде танылды. Екі қауым 1956 жылы біріктіріліп, Квинсферри приход шіркеуі аталды. Пастор Джон Кэрри 1971 жылдан 2008 жылы қайтыс болғанға дейін қызмет етті. 1972 жылы ол христиандық көмек үшін Форт-роуд көпірінен өтетін жылдық демеушілік жүрісті бастады, осы уақытқа дейін 1,000,000 фунт стерлингтен астам қаржы жинады. 2009 жылы пастор Дэвид Кэмерон Ньютон-Мирнстен Квинсферри приход шіркеуіне ауысты. Сент Маргарет католик шіркеуі де The Loan-да орналасқан. Әр күні мисса өткізіледі.
Үйлер
Хоуптаун үйі Батысқа қарай екі шақырым жерде, шотланд архитекторлары сэр Уильям Брюс және Уильям Адам жобалаған, 150 акр (607 000 м2) саябақта орналасқан сәнді грузин стиліндегі үй. 1699 жылдан бері Хоуптаун графтарының резиденциясы. Далмени үйі Шығысқа қарай екі шақырым жерде орналасқан Далмени үйін 1817 жылы ағылшын архитектор Уильям Уилкинс салған. Онда Росбери және Ротшильд коллекцияларының бір бөлігі сақталған. Дундас иелігі Оңтүстікке қарай бір шақырым жерде. Оның саябағында 1920 жылдан бері 9 тесікшелі гольф алаңы құрылған. Жыл сайын ол "Иса Мәсіхтің өмірі" атты, Оберамергау сияқты ашық аспандағы құмарлық ойынды өткізеді.
Басқа маңызды ғимараттар
Қара қамал – 1626 жылы Салынып біткен, Хай-стриттегі үй. Бастапқы иесі, теңіз капитаны теңізде жоғалып кеткен кезде, оның қызметшісі жалқы әйелге ақы төлеп, сиқыр жасауға тапсырды деген айып тағылды. Екі әйел де сиқыршылық жасады деген айыппен өртеліп жазаланды. Плеулендс үйі – ауылдың орталығында орналасқан 17 ғасырға жататын сарай. 1950 жылдары пәтерлерге айналдырылып, қайта жаңартылды және қазір Шотландияның Ұлттық сенімі қоры басқарады. Оңтүстік Куинсферри Толбут, Хай-стритте орналасқан, 17 ғасырдан бастау алады, ал 1720 жылы сағат мұнарасы салынған. 17 ғасырға жататын Хоуз мейрамханасы Куинсферридің шығысында, Форт көпірінің оңтүстік жағында орналасқан. Ол Роберт Луис Стивенсонның «Қоқып алынғандар» романында суреттелген. Хоуз мейрамханасының қарсысында, Форт-роуд көпірі ашылғанға дейін паромдар тоқтаған айлақ орналасқан (қала осы паромнан атын алған). Қазір бұл айлаққа туристік қайықтар, соның ішінде Инчкольмға жүретін паромдар кіреді. Қазіргі Орокко Пир, кейін Куинсферри Армс қонақүйі деп аталған, 1664 жылдан бері жергілікті қонақүй және демалыс орны болып табылады. 17 Хай-стриттегі мерейтойлық сағат мұнарасының қарама-қарсысында орналасқан, оның бастапқы фасады әлі де көптеген түпнұсқа ерекшеліктерін сақтап тұр. Оңтүстік Куинсферри зираты қаланың оңтүстік шетіндегі Ферримуир-лейнде орналасқан, ерекшелігі – көптеген Корольдік теңіз күштерінің әскери қабірлері, олардың көпшілігі 1916 жылғы Ютландия шайқасында қаза тапқандардың мәйіттері мұнда жерленген. Оны Эдинбург қалалық кеңесі күтіп, басқарады. Бұл зират қала орталығындағы The Vennel-дегі кішкентай зиратты алмастырды. 2007 жылдың наурыз айында Dakota Hotels ашқан, A90 тас жолынан көрінетін «қара қорап» – бұл қонақ үй, бар және гриль.
Мезолиттік қоныстар
2012 жылы жаңа Форт көпірінің құрылысы үшін жүргізілген қазба жұмыстары кезінде археологтар шамамен 10 000 жыл бұрынғы мезолит дәуіріне жататын тұрғын үйдің қалдықтарын тапты. Бұл Шотландияда және мүмкін, бүкіл Ұлыбританиядағы ең ерте тұрғын үй болып саналады.
Мектептер
Квинсферриде төрт бастауыш мектеп (Эчлайн бастауыш мектебі, Квинсферри бастауыш мектебі, Санкт Маргарет католик бастауыш мектебі және Далмени бастауыш мектебі) және бір орта мектеп (Квинсферри орта мектебі) бар. Сонымен қатар, Кирклистон бастауыш мектебі де осы аймаққа кіреді.
Көрнекті орындар
Жергілікті сыра зауыты, «Ферри» сыра зауыты, қала маңындағы танымал орындардың, оның ішінде «Ферри» өткелі мен Үш көпірдің аттарымен сыра шығарады.
Көлік
Куинсферриде Lothian Country, McGill's Scotland East және Stagecoach East Scotland автобус компаниялары қызмет көрсетеді. Оңтүстік Куинсферридің шығысында Далмени теміржол станциясы орналасқан, онда ScotRail Fife Circle бағыты бойынша поездарды іске қосады.