Кіріспе

Сиднейдің бұрынғы жолаушылар теміржол желісі операторы – Австралияның бұрынғы теміржол операторы. CityRail 1989 жылдан 2003 жылға дейін Мемлекеттік теміржол басқармасы, ал 2003 жылдан 2013 жылға дейін RailCorp компаниясы басқарған жолаушылар теміржол бренді болды. Ол Австралияның Жаңа Оңтүстік Уэльс штатындағы Сидней, Ньюкасл және Вуллонгонг қалаларында және олардың айналасында қызмет көрсетті – бұл үш ірі қала. 1989 жылдың қаңтарында құрылған CityRail 2013 жылдың маусымында Сидней пойыздары және NSW TrainLink компанияларымен алмастырылып, таратылды. 2013 жылдың маусым айында желіде 307 станса және 2060 шақырымнан астам теміржол болды, олар солтүстікке Жоғарғы Хантер аңғарына, оңтүстікке Шоалхейвен және Оңтүстік жоталар аймақтарына, ал батысқа Батерстке дейін созылған. 2012 жылдың 30 маусымында аталған желі бойынша 306 миллион сапар жасалды.

Құрылымы

CityRail компаниясы тиісті заңға сәйкес құрылды және 1990 жылғы 21 ақпанда Жаңа Оңтүстік Уэльс Парламентінде сол кездегі губернатор Джеймс Роулендтің аузынан мемлекеттік темір жол басқармасынан ерекшеленетін бірлік ретінде алғаш рет айтылды. CityRail өзінің жаңа көк және сары түстер схемасына сәйкес келетін мемлекеттік темір жол басқармасының L7 логотипіне көк және сары түсті нұсқасын қабылдады. Бұл логотип 2010 жылға дейін қолданыста болды, содан кейін ол NSW үкіметінің Waratah логотипімен ауыстырылды. Осының нәтижесінде CityRail, CountryLink компаниясымен бірге RailCorp компаниясының еншілес компаниясына айналды.

Пайдалану тарихы

"CityRail" бренді енгізілген кезде Мемлекеттік теміржол басқармасы 450 "Тангара" вагонын жеткізуге кіріскен болатын. Осы жаңа вагондар пайдалануға берілген соң, 1992 жылы соңғы бір қабатты қала маңындағы пойыз жиынтықтары, ал 1996 жылы соңғы U жиынтықтары тоқтатылды. 1994 жылдың ақпан айында 15 екі вагондық "Endeavour" вагонының біріншісі жеткізілді. Олар 620/720 класты вагондарды, 900 класты вагондарды және локомотивпен тасылатын вагондарды алмастырды. 2000 жылдың мамыр айында Аэропорт және Ист-Хиллс желісі ашылды. 2002 жылдың шілдесінде 141 М-тіркемелі вагондардың біріншісі пайдалануға берілді. 2006 жылдың қарашасында жеті екі вагондық "Hunter" вагонынан біріншісі пайдалануға берілді. 2006 жылдың желтоқсан айында 221 "Oscar" вагонының біріншісі Оңтүстік жағалау желісінде пайдалануға берілді. 2009 жылдың ақпан айында Эппинг-Чатсвуд темір жол желісі шаттл қызметтерімен ашылды және сол жылдың соңында Солтүстік желі қызметіне қосылды. 2011 жылдың шілдесінде S топтамаларын алмастыру үшін алғашқы "Waratah" пойыздары пайдалануға берілді, бірақ 2013 жылы кейбір S топтамалары сақталады деп хабарланды. 2012 жылдың қазан айында Батерст пен Сидней арасында жаңа қызмет басталды.

Билеттер шығару

Брендтің өмірінің көп бөлігінде CityRail билеттер жүйесі Автоматтандырылған жол ақысын жинау жүйесі (AFC) болды. 1992 жылы құрылған бұл жүйе магниттік жолақ технологиясына негізделген және Сидней автобустары мен Сидней паромдары жүйелерімен үйлесімді болды. Кейінірек желі MyZone билеттер жүйесіне біріктірілді, ол AFC технологиясын сақтап, көптүрлі билеттердің қолданылу аймағын жеке автобустар мен жеңіл рельстік көлікке дейін кеңейтті. Австралияның басқа қалаларындағы билеттер жүйелерінен өзгеше, CityRail билеттерінің бағасы жүрілген қашықтыққа сәйкес есептелді және кез келген ірі қалалық қоғамдық көлік жүйесіндегі ең қымбат билеттер болып дәлелденді.

Желілік

CityRail он бір қала маңы желісін, төрт қалааралық қызмет, бір аймақтық қызмет және бес қосымша автобус қызметін, сондай-ақ Сидней қаласының барлық аймақтарында түнгі автобус қызметін іске асырды.

Түнгі саяхат

1989 жылы жолаушыларға түнгі сағат 00:00 мен 05:00 аралығында қызмет көрсету мақсатында, теміржол желісін күтіп жөндеу жұмыстары үшін пойыздар кедергі келтірмейтіндей, параллельді автобус бағдарлары құрылды. NightRide бағдарлары көбінесе сағат сайын (кейбір бағыттарда демалыс күндері жиірек) іске қосылды. NightRide қызметтерін жеке автобус операторлары жүзеге асырды және олар "N" әрпімен басталатын бағдар нөмірлерімен белгіленді. NightRide бағдарларында барлық жарамды CityRail билеттері (бір реттік билеттерден басқа) қолданылды.

Желіге шолу

Қалааралық пойыздардың көпшілігі Орталық стансасында аяқталады, ал қала маңындағы (Карлингфорд желісінен басқа) қызметтердің көпшілігі қала арқылы өтеді. CityRail сонымен қатар Орталық стансасында аяқталатын бірнеше қалааралық қызметтерді іске қосты (бірақ кейбір қызметтер жүйедегі метро бөліктерінде, ең жұмыс істейтін уақытта жұмыс істеді). Бұл желілер Сиднейден 200 километрден астам қашықтыққа созылып, солтүстікке Ньюкаслға дейін, батысқа Батерстке дейін, оңтүстік-батысқа Гулбернге дейін және оңтүстікке Киама мен Порт Кемблаға дейін жетті. Оңтүстік жоталық пойыздар Кемпбелтаунда ауысуды қажет етті, себебі олар қалаға тек ең жұмыс істейтін уақытта ғана кіретін. Аймақтық қызметтер Ньюкасл станциясынан, Орталық жағалауға жергілікті электрлік қызметтермен және Телараға дизельдік қызметтермен, ал кейбіреулері Дугог пен Сконға дейін жалғасты. Дизельдік қызметтер сонымен қатар Киама мен Бомадерри арасындағы Иллаварра желісінде де жүргізілді. CityRail жүйесінің негізгі стансасы – Орталық станса, онда көптеген желілер басталып, аяқталады. Әуежай және Шығыс төбелері мен Банкстаун желілерінен келген пойыздар, кейде қалалық шеңберде сағат тіліне қарсы айналып, Орталыққа келгеннен кейін Макдональдтаунға бұрылып қайтатын болды. Дегенмен, көптеген пойыздар жалғастырып, тиісті сыртқы бағыттағы Ішкі Батыс және Оңтүстік желілеріне айналды. Бұл қағида Ішкі Батыс және Оңтүстік желілерінен келген пойыздарға да қатысты, егер олар аяқтамаса, Әуежай және Шығыс төбелері мен Банкстаун желілерінде сыртқы бағытқа қарай жүретін пойыздарға айналатын. Сол сияқты, Батыс немесе Солтүстік желілерінен келген барлық пойыздар Орталыққа жеткеннен кейін Солтүстік жағалау желісіне айналды. Жоғарыда аталған қалааралық қызметтерден өзге, жергілікті қызметтер де Ньюкасл аймағында, ең жұмыс істемейтін уақытта Central Coast & Newcastle Line бөлігі ретінде іске қосылды. Жергілікті қызметтер Волонгонг аймағындағы Оңтүстік жағалау желісінде де, әдетте Тиррул мен Порт Кембла арасында жүрді.

Жолаушылар туралы ақпараттық жүйелер

Көптеген CityRail станциялары жолаушыларға арналған электрондық бағыт көрсеткіш тақталармен жабдықталған. Бұл тақталар ағымдағы уақыт, келесі үш рейстің ақпараты, келу уақыты, бағыт маршруты және қол жетімді вагондардың саны туралы мәліметтерді ұсынды. CityRail қызмет көрсететін станциялардың көптеген түрлері болғандықтан, олардың экрандары пішін жағынан әртүрлі болды. Пойыздар жиі келетін станцияларда әрбір платформада 2 немесе одан көп тік LED экраны бағыт пен келу уақытын көрсету үшін пайдаланылса, азырақ келетін аймақтарда үлкен шрифтпен 1 немесе 2 қос көлденең LED экраны қолданылды. Кейбір жолаушы ағыны аз станцияларда қолмен басқарылатын бағыт көрсеткіш тақталары әлі де қолданылып келді. Аймақтық аймақтарда станциялар рейстер туралы ақпарат алу үшін цифрлық дауыс хабарландыруына жүгінді. CBSM (Custom Built Sheet Metal) көптеген көрсеткіш тақталардың корпустарын жасауға жауапты болды.

Қиындықтар

Темір жол жүйесінің сапасы саяси тұрғыдан өте сезімтал мәселе болды. Мемлекеттік теміржол басқармасы мен RailCorp-тың жұмысы қауіпсіздік, оқыту, уақтылы келуге саяси ынтамен ден қою, басқару және жұмыс ортасы мәдениеті тұрғысынан сынға түсті, бұл сот судьясы Питер МакИнерни Гленбрук және Уотерфоллдағы апаттар бойынша жүргізген тергеулерінде қатаң сынады. Көлік – денсаулық сақтау және білім беруден кейін Жаңа Оңтүстік Уэльс штатындағы мемлекеттік шығындардың үшінші ірі саласы. Жолаушыларға таратылатын mX газеті және "Sydney Morning Herald" газетінің "Сидней үшін науқан" 2007 жылғы штаттағы сайлауға дейін көлік мәселесін күн тәртібіндегі басты орында ұстады. Том Парри 2003 жылғы NSW үкіметіне ұсынған аралық есебінде CityRail-ді қатты сынады. "Салық төлеушілер немесе штат жыл сайын жұмсалатын үлкен қаржыдан ең көп пайда алып жатыр деп сену қиын", - деп жазды ол.

Қауіпсіздік

CityRail желісінің қауіпсіздігі екі қаза болған оқиғадан кейін күмәндік тудырды. 1999 жылы Гленбруктегі екінші пойыз апатында жеті адам қаза тапты. 2003 жылы "Вотерфолл" пойызы апатында жеті адам қаза тапты. Екі оқиға бойынша да тергеу жүргізілді. Кейінгі апаттың ресми қорытындыларында да "жетілмеген қауіпсіздік мәдениеті" кінәлі деп танылды. CityRail қауіпсіздік мәселелерін шешу жолындағы әрекеттеріне сын айтылды, нәтижесінде Жаңа Оңтүстік Уэльс Көлік министрлігі мұны "қауіптерді басқаруға реактивті көзқарас" деп сипаттады. CityRail теміржолға рұқсатсыз кіру, балалар коляскалары және платформа мен пойыз арасына түсіп кету туралы халыққа ақпарат беру кампанияларын жүргізді.

Қылмыс пен терроризм

2002 жылдан бері теміржол мүлігінде жасалған қылмыстар 32,9%-ға төмендеді, бұл RailCorp компаниясы желі бойынша 600-ге жуық Транзит офицерлерін орналастыруының нәтижесі деп санайды. Барлық станциялар, тіпті қашық немесе қызметкерлері жоқ станциялар да, оқиға болған жағдайда жолаушыларды дереу билік өкілдерімен байланысуға мүмкіндік беретін "көмек көрсету пункттерімен" жабдықталған. Барлық станциялар жабық телеарналық бейнебақылау жүйесімен қамтылған. Дегенмен, кейбір пойыз бен деполарда әлі де көп граффити көрініс береді. Соңғы жылдары терроризм қаупі желіні басқаруда маңызды рөл атқарып келеді. CityRail және басқа да қоғамдық көлік провайдерлері Нью-Йорктегі ұқсас науқаннан бейімделген, "Бірдеңе көрсеңіз, хабарлаңыз" атты үздіксіз жүргізіліп жатқан терроризмге қарсы халыққа түсіндіру науқанына қатысады.

Ашығу

2008 жылы тәуелсіз баға және реттеу трибуналы (IPART) пойыздардың артық жүктелуінің кешігулердің маңызды себебі екенін анықтады. 2011 жылдың қыркүйегінде RailCorp жүргізген сауалнама көрсетті, таңертеңгі сағаттардағы ең қызыл уақытта 13 жолдың 6-сында орын отыру сыйымдылығының 135%-ын асып түсетін ең жоғары жүктеме болған.

Қоғамның пікірі

CityRail-дің күшейіп келе жатқан мәселелерінің бірі – қоғамдық шағымдар мен қызметкерлерге жасалған шабуылдардың күрт өсуі. Бостон Консалтинг Группының баяндамасында қызметкерлердің ашулы клиенттерден, олар қызмет туралы шағымдануға келгенде, жасырынып отырғаны айтылған. Транзит қызметкерлерінің билет тексерушілер ретінде жұмыс істеп, олардың үлкен сомада айыппұл салуына байланысты қоғамдағы жағымсыз пікірлер ұйымды түкіруге қарсы айыппұлдар енгізуге және жолаушылардан қызметкерлерді ұяттамауды сұрайтын хабарламалар орнатуға алып келді.