Тын мұхитының дамуы: SPC ұйымы 22 арал мемлекетіне техникалық көмек, ғылыми кеңес береді. Донор елдерден қаржы тартады. Сауда, әскери мәселелермен айналыспайды.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Халықаралық даму ұйымы
International development organisation
Тынық мұхиты қауымдастығы (ТМ), бұрын Оңтүстік Тынық мұхиты комиссиясы (ТМК) – Тынық мұхиты төңірегіндегі 22 Тынық мұхиты аралдары мен аумақтарын қоса алғанда, 27 мүшесі бар халықаралық даму ұйымы. Ұйымның бас кеңсесі Жаңа Каледониядағы Ноумея қаласында орналасқан, Сува, Понпей және Порт-Вила қалаларында аймақтық кеңселері бар, сондай-ақ Тынық мұхитының басқа да аймақтарында өкілдері жұмыс істейді. Оның жұмыс тілдері – ағылшын және француз тілдері. Ұйым негізінен техникалық және ғылыми кеңес береді, сондай-ақ донор елдерден келетін даму жобаларын қаржыландыруға көмектеседі. Тынық мұхит аралдары форумынан өзгеше, ТМ сауда блогы емес және әскери немесе қауіпсіздік мәселелерімен айналыспайды. ТМ-нің аймақтық даму мәселелеріне климаттың өзгеруі, төтенше жағдайлардың қаупін басқару, балық шаруашылығы, азық-түлік қауіпсіздігі, білім беру, гендерлік теңдік, адам құқықтары, жұқпалы емес аурулар, ауыл шаруашылығы, орман шаруашылығы және жерді пайдалану, су ресурстары және жастарды жұмыспен қамту кіреді.
The Pacific Community (PC), formerly the South Pacific Commission (SPC), is an international development organisation governed by 27 members, including 22 Pacific island countries and territories around the Pacific Ocean. The organisation's headquarters are in Nouméa, New Caledonia, and it has regional offices in Suva, Pohnpei, and Port Vila, as well as field staff in other locations in the Pacific. Its working languages are English and French. It primarily provides technical and scientific advice, and acts as a conduit for funding of development projects from donor nations. Unlike the slightly smaller Pacific Islands Forum, the SPC is not a trade bloc, and does not deal with military or security issues. The SPC's regional development issues include climate change, disaster risk management, fisheries, food security, education, gender equality, human rights, non communicable diseases, agriculture, forestry and land use, water resources, and youth employment.
Тарих
Тынық мұхит қауымдастығы 1947 жылы алты дамыған ел – Австралия, Франция, Нидерланды, Жаңа Зеландия, Ұлыбритания және АҚШ – аймақта стратегиялық мүдделері мен аумақтары бар болғандықтан Оңтүстік Тынық мұхит комиссиясы ретінде құрылды. СКК-нің негізгі құжаты – Канберра келісімі. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін, СКК-ны құрған алты отаршылдық держава оны соғыстан кейінгі Тынық мұхитындағы батыстың саяси және әскери мүдделерін сақтау үшін құрған деп саналады. Нидерланды мен Ұлыбритания, СКК-ның екі негізгі мүшесі, сол кезде олар бақылаған Тынық мұхиты аумақтары тәуелсіздік алғаннан немесе ұйымда өзін-өзі ұсыну құқығын алғаннан кейін СКК-дан шықты. Бастапқыда СКК-ның рөлі шектеулі болды. 1947 жылы Оңтүстік теңіздер комиссиясы конференциясына қатысуға Австралия мен Жаңа Зеландия АҚШ, Франция, Нидерланды және Ұлыбританияны шақырды, сонда "құрылатын [Оңтүстік Тынық мұхит] комиссиясына саяси мәселелермен немесе қорғаныс және қауіпсіздік мәселелерімен айналысуға ешқандай өкілеттік берілмеуі керек" делінген. Бұл шектеу (әсіресе аймақта ядролық қару сынақтарын талқылауға шектеу) 1971 жылы Оңтүстік Тынық мұхиты форумын (қазіргі Тынық мұхиты аралдары форумы) құруға әкелді, ол Франция, Ұлыбритания және АҚШ-тың алыс "аналық" елдерін, сондай-ақ сол кездегі олардың Тынық мұхиты аралдарындағы аумақтарын да алып тастады. 1949 жылы Тынық мұхит қауымдастығы өзінің тұрақты штаб-пәтерін Ноумеяда, Жаңа Каледонияда, бұрынғы американдық әскери базада орналастырды. 1995 жылы сол жерге жақын жаңа штаб-пәтер салынды, ал әскери база бұзылды. SPC-нің бастапқы штаб-пәтерінің орнын еске алу үшін Ансе-Ватадағы Le Promenade кешенінің аумағында ескерткіш және тақта орнатылған. 1962 жылы Тынық мұхит қауымдастығы Тынық мұхит аймағында тұрақты түрде спорттық іс-шаралар өткізу мақсатымен Оңтүстік Тынық мұхит ойындары кеңесін құрды. Бірінші ойындар 1963 жылы Фиджидің Сува қаласында өтті, оған 13 Тынық мұхиты аумағынан 646 қатысушы қатысты. Бастапқыда ойындар үш жыл сайын өткізілді, бірақ кейін Гуамдағы Тумон ойындарынан кейін төрт жылға дейін ұзартылды. 1962 жылы Нидерланды басқаратын Голландия Жаңа Гвинеясы Біріккен Ұлттар Ұйымына, ал келесі жылы Индонезияға берілді. Нидерланды аймақта қалған аумақтары болмағандықтан 1962 жылы СКК-дан шықты. СКК басқаруы саяси жағдайдың өзгеруін көрсетті. Бастапқыда әр мүше тең өкілдікке ие болды және бір дауыс берді. 1965 жылы жаңа тәуелсіз мемлекет Батыс Самоа қосылғанда, ережелер өзгертілді, бұл Батыс негізін қалаған елдер ұйымға қатаң бақылау жасауын қамтамасыз етті. Австралияға 5, Франция, Ұлыбритания, Жаңа Зеландия және АҚШ-қа 4, ал Батыс Самоаға 1 дауыс берілді. 1972 жылы Фиджидің Сува қаласында СКК ұйымдастырған тұңғыш Оңтүстік Тынық мұхиты өнер фестивалі өтті. Іс-шараға 14 елден 1000-нан астам адам қатысты. 1975 жылы SPC Тынық мұхиты өнері кеңесін құрды, мәдениет мәселелерін тұрақты түрде СКК мандатына енгізіп, Тынық мұхиты өнері фестивалін тұрақты іс-шара ретінде орнатты. Тынық мұхиты аймақтарындағы медиа индустриясының қарқынды дамуына жауап ретінде, SPC 1973 жылы Оңтүстік Тынық мұхиты университетімен бірлесіп, аймақтық медиа орталығын құрды. Орталық аймақтың радиостанцияларына аудио материалдарды өндіріп, бейнежазу бойынша оқытуды ұсынды. Деколонизация күш-жігерінің кеңеюімен жаңа тәуелсіз мемлекеттер мен тәуелсіз емес аумақтарға мүшелікке үміткер болуға рұқсат берілді. "Мүшелік саны арта келе, СКК-ның сипаты мен ауқымы Тынық мұхитының жергілікті халықтарын қамтуға мүмкіндік берді". 1983 жылы Сайпан конференциясында тең емес дауыс беруден бас тартылып, тағы да "бір мүше, бір дауыс" принципі бекітілді. Алайда, бұл шешім сынға ұшырады, өйткені кейбіреулер тәуелсіз емес аумақтарға мүшелікке рұқсат беру және мүшеге бір дауыс принципін орнату Франция мен АҚШ-қа қосымша дауыс бергенін, олар Тынық мұхиты аумақтарын бақылауын жалғастырғанын көрсетті. Сайпан конференциясында Үкіметтер мен әкімшіліктер өкілдерінің комитеті (CRGA) құрылды, бұл Тынық мұхитының толық өкілі болып табылатын және мүшелері толық басқаратын жалғыз Тынық мұхиты аймақтық ұйымы болды. 1988 жылы SPC Тынық мұхитындағы аймақтық ұйымдар кеңесінің (CROP) немесе бұрынғы Оңтүстік Тынық мұхиты ұйымдарының үйлестіру комитетінің (SPOCC) құрылтайшы мүшесі болды, "Тынық мұхиты аймағындағы тұрақты дамудың ортақ мақсатына жету үшін әртүрлі үкіметаралық аймақтық ұйымдар арасындағы ынтымақтастық, үйлестіру және өзара іс-қимылды жақсарту үшін". Ұлыбритания 1996 жылы ұйымнан шығып, 1998 жылы қайта қосылды. Ұлыбритания 2004 жылы тағы да ұйымнан шықты. Brexit-ке дейін Ұлыбританияның Тынық мұхиты қауымдастығына қатысуы Еуропалық Одақ арқылы басқарылды, бірақ Ұлыбритания кейбір жобаларға тікелей донор болып табылады. Ұлыбритания Тонга, Самоа және Вануатудағы жоғары комиссариаттарын қайта ашқаннан кейін 2021 жылы қайта қосылды. 1996 жылы Тынық мұхитындағы Ауыл шаруашылығы және мал шаруашылығы бағдарламаларының басшылары "өзінің елдерінде де, аймақтық ынтымақтастық арқылы да өсімдік генетикалық ресурстарын сақтау, қорғау және тиімді пайдалану саясатын жүзеге асыруға" шақырып, талап етті. Бұл ресурстар аймақтық жауапкершілік ретінде қарастырылғандықтан, аймақтық ұйымның бұл қажеттілікке жауап беруі логикалық болды. SPC 1998 жылы Аймақтық генплазма орталығын (RGC) құрды. Орталық тез өсіп, 2007 жылы Тынық мұхиты дақылдары мен ағаштары орталығы (CePaCT) болып қайта аталды. Қазіргі уақытта таро, банан, нан ағашы және басқаларының Тынық мұхиты штамдарының 2000-нан астам түрлерін сақтайды және апаттардан кейін арал шаруашылығын қайта құруға көмектесуде маңызды рөл атқарады. 2000 жылы SPC CROP ұйымының басшысы болған алғашқы әйел, Гуамнан келген Лурдес Пангелинанды тағайындады, ол 2000 жылдан 2006 жылға дейін осы лауазымда қызмет етті.
The Pacific Community was founded in 1947 as the South Pacific Commission by six developed countries with strategic interests and territories in the region: Australia, France, the Netherlands, New Zealand, the United Kingdom, and the United States. The SPC's founding charter is the Canberra Agreement. In the aftermath of World War II, the six colonial powers which created the SPC arguably intended it to secure Western political and military interests in the postwar Pacific. Two founding members, the Netherlands and the United Kingdom, have since withdrawn from the SPC as the Pacific territories they controlled either gained independence or the right to represent themselves in the organization. From the start, the SPC's role was constrained. The invitation from Australia and New Zealand to the US, France, the Netherlands and the UK to participate in a South Seas Commission Conference in 1947 included the statement that "the [South Pacific] Commission to be set up should not be empowered to deal in any way with political matters or questions of defense or security". This constraint on discussion (particularly the constraint on discussing nuclear weapons testing in the region) led to the 1971 creation of the South Pacific Forum (now Pacific Islands Forum), which not only excluded the more distant "metropolitan" powers of France, UK and US, but also at the time their Pacific island territories. In 1949, the Pacific Community established its permanent headquarters in Nouméa, New Caledonia, at a former American military base. In 1995, a new headquarters was constructed close to the same location and the military base was demolished. A monument and plaque commemorating SPC's original headquarters location can be found on site of the Le Promenade complex at Anse Vata. In 1962, the Pacific Community created the South Pacific Games Council with the goal of holding a regular Pacific wide sporting event. The first games Games were held in Suva, Fiji in 1963, with 646 participants from 13 Pacific territories taking part. Initially the Games were held at three year intervals although this was subsequently expanded to four following the Tumon Games in Guam. Dutch New Guinea, formerly represented in the SPC by the Netherlands, was transferred to United Nations authority in 1962 and to Indonesia the following year. Without any territory remaining in the region, the Netherlands withdrew from the SPC in 1962. Governance of the SPC reflected the changing political environment. At inception, each member had equal representation and a single vote. When Western Samoa joined as newly independent state in 1965 the rules were changed to ensure that the Western foundation nations would maintain firm control over the organization. Australia was given five votes, France, Britain, New Zealand, and the United States four and Western Samoa just one. In 1972, the first South Pacific Arts Festival was convened by SPC in Suva, Fiji. The event drew more than 1000 participants from 14 countries. In 1975 SPC created a Council of Pacific Arts, permanently making culture issues a part of the SPC mandate and establishing the Festival of Pacific Arts as a regular event. In response to demand to rapid development of the Pacific regions media industry, SPC established a Regional Media Center in 1973 in collaboration with the recently created University of the South Pacific. The center produced audio material for the regions radio stations and provided training in video production. With decolonization efforts expanding, newly independent states and nonindependent territories were also allowed to apply for membership. "As its membership grew, the character and scope of the SPC evolved to incorporate the indigenous peoples of the Pacific." In 1983, at the Saipan Conference, unequal voting was abandoned, once again establishing a "one member, one vote" principle for SPC. However, this decision did not come without criticism as some pointed out that the combination of allowing membership to non independent territories and establishing a one vote per member principle effectively provided additional votes to France and the United States who continued to maintain control over Pacific territories. It was also during the Saipan Conference that the Committee of Representatives of Governments and Administrations (CRGA) was established, creating the only Pacific regional organization that was both fully representative of the Pacific, and fully governed by its membership. In 1988, the SPC become a founding member of the Council of Regional Organisations in the Pacific or CROP (formerly the South Pacific Organisations Coordinating Committee, SPOCC) "to improve cooperation, coordination, and collaboration among the various intergovernmental regional organisations to work toward achieving the common goal of sustainable development in the Pacific region". The United Kingdom withdrew from the organisation in 1996 and rejoined in 1998. The UK withdrew a second time in 2004. The UK's interests in the Pacific Community were prior to Brexit primarily managed through the European Union, although the UK also is a direct donor for some projects. The UK rejoined in 2021 after reopening its high commissions in Tonga, Samoa and its embassy in Vanuatu in the past two years. In 1996, the Pacific Heads of Agriculture and Livestock Programmes asked "to put in place, both in their countries and through regional cooperation, policies to conserve, protect and best utilize their plant genetic resources". As these resources were considered a shared regional responsibility, it made sense for a regional organization to respond to this need. SPC established the Regional Germplasm Centre (RGC) in 1998. The facility grew rapidly and in 2007 was renamed Centre for Pacific Crops and Trees (CePaCT). It currently holds more than 2000 varieties of genetic material on Pacific strains of taro, banana, breadfruit and others, and has been instrumental in helping to rebuild island agriculture after disasters. In 2000, SPC became the first CROP organization to be headed by a woman, Lourdes Pangelinan of Guam, who served in the role from 2000 to 2006.
Pacific Way телесериалы
1995 жылы SPC "Тынық мұхит жолы" деп аталатын телебағдарламасын шығара бастады. ЮНЕСКО-ның қолдауымен жаңалықтар алмасу мақсатында жасалған алғашқы маусым бірнеше Тынық мұхит аралдарындағы телеарналар арасында таратылған бір таспа арқылы тегін таратылды. Бағдарламалардың аймақтық және жергілікті мәселелерге бағытталғандығы оларды жергілікті теледидар кестелерінде сүйіктіге айналдырды, және ең жақсы кезеңінде аймақтағы 21 телеарнаға жылына 26 эпизод шығарып, таратты. 2017 жылдан бері "Тынық мұхит жолы" теледидар үшін маусым сайын 10 эпизод жасап келеді және толықтыратын подкасттар арқылы радиоға қайта енгізілді. Жарты сағаттық бағдарлама Тынық мұхиты үшін Тынық мұхиты туралы дамыту оқиғаларын бөліседі. Ол климаттың өзгеруіне бейімделу, денсаулық сақтау, жастарды жұмыспен қамту, ауыл шаруашылығындағы жаңашылдықтар, балық шаруашылығын басқару және мәдени мұраны қорғау сияқты маңызды тақырыптар мен негізгі мәселелерді қамтиды.
The SPC began producing a television program, known as The Pacific Way, in 1995. Supported by UNESCO as a trial for exchanging news stories, the first season was shared freely with just one tape circulated between TV stations in several Pacific Island nations. The programs' regional and local focus made it popular addition to local television schedules and at its height was producing and distributing 26 annual episodes to 21 TV stations around the region. Since 2017, the Pacific Way has been developing 10 episodes per season for television and has been reintroduced to radio through its complementary podcasts. The half hour show shares development stories about the Pacific for the Pacific. It covers important topics and key issues, such as climate change adaptation, health, youth employment, innovation in agriculture, fisheries management and the protection of cultural heritage.
Атауы мен логотипі
"SPC" деген аббревиатура 1947 жылы ұйым құрылғаннан бері өзгеріссіз сақталып келеді, бірақ атауы мен логотипі жылдар бойы дамып өзгерген. Ұйымның бастапқы атауы Оңтүстік Тынық мұхиты комиссиясы еді, ол оның құрамы мен қызметінің шектеулілігін көрсететін. 1997 жылы атау Тынық мұхиты қауымдастығы деп өзгертілді, бұл Тынық мұхиты аймағындағы мүшелік кеңейгенін көрсетеді. Қазіргі логотип 2015 жылы ресми түрде бекітілді.
While the acronym "SPC" has been consistent since the organization's founding in 1947, the name and logo have evolved over the years. The organization's original name was the South Pacific Commission, which represented the limited nature of its membership and activities. The name was changed in 1997 to the Pacific Community, reflecting the growth of membership across the entire Pacific region. The current logo was officially adopted in 2015.