Кіріспе

Құстар отбасы

Кампефагидтер тұқымдасына жататын көкекқұстар мен оларға жақын түрлер – субтропикалық және тропикалық Африка, Азия және Австралияда кездесетін шағын және орташа өлшемді, сайрақ құстардың бір тобы. 93 түрі 11 туысқа бөлінеді. Бұрын ағаш шриктері (Tephrodornis) осы тұқымдасқа жатқызылған, бірақ қазір олар өздерінің Vangidae тұқымдасына, филентомалар мен шрик-құстармен бірге шоғырланған. Тағы бір туыс, Chlamydochaera, бір түрі бар – қара кеуделі жеміс жеуші, жиі осы отбасыға жатқызылған, бірақ қазір ол құрттар (Turdidae) отбасынан екені анықталды.

Таксономия

Кукушкалармен де, шриктермен де тығыз байланысы жоқ; атауы, әдетте, көптеген кукушкалардың сұр түсінен шыққан болуы мүмкін. Кейбір түрлері сыртқы түрімен кукушкаларды еске түсіреді және оларға ұқсас толқын тәрізді ұшады. Сұр түсі олардың тағы бір атауына – «сұр құс» – себеп болды. Әлемнің кейбір аймақтарында оларды тамақтану ерекшеліктеріне байланысты «қазқаран құс» деп те атайды. Бұрын күдік тудырмаған ДНК зерттеулері олардың Ескі әлемнің ориолистерімен (Oriolidae) туыс болуы мүмкін екенін көрсетті, бірақ олар кейбір морфологиялық ерекшеліктерімен (мысалы, бас сүйегінің құрылысы және қанаттағы қауырсындардың орналасуы) күрт өзгешеленеді. 2010 жылы жарияланған Campephegidae отбасының молекулалық филогенетикалық зерттеуі Coracina туысының монофилеттік емес екенін анықтады. Осыған байланысты монофилеттік туыстар құру мақсатында қайта ұйымдастыру кезінде бес туыс қайта жаңартылды. Бұрын Coracina туысына жатқызылған көптеген түрлер Edolisoma туысына, ал Азия мен Үнді мұхитының кукушкалары Lalage туысына көшірілді. Африкалық кукушкалар Ceblepyris туысына, ал үш түрі монотиптік туыстарға қосылды: Макгрегор кукушкасы Malindangia туысына, пигмей кукушкасы Celebesica туысына, ал көк кукушкасы Cyanograucalus туысына көшірілді. Олар негізгі сұр түсті, ақ және қарадан тұрады, бірақ миниветтер қызыл, сары және қара түстерге боялған, ал Орталық Африканың көк кукушкасы толығымен жылтыр көк түсті. Campephaga туысының төрт кукушкасы жыныстық диморфизмге ие, аталықтары жылтыр қара түсті және жарқын қызыл немесе сары етті өскіндері бар, ал аналықтары көбінесе тыныш зәйтүн жасыл түсті болады.

Тіршілік ету ортасы

Құсбақаның 93 түрінің көпшілігі орман құстары болып табылады. Кейбір түрлер, мысалы, Жаңа Каледония құсбақасы бастапқы орманға ғана тән, ал басқалары бұзылған орманды да пайдалана алады. Шамамен он бір түрі ашық кеңістікте тіршілік етеді, соның ішінде Австралияның бір түрі – жер құсбақасы ашық далаларда және ағаштары сирек шалғынды жерлерде кездеседі.