Иран Бәниадтары: Экономикалық және әлеуметтік құрылымдар
Bonyad
Ирандағы қайырымдылық қорлары (Bonyads) – экономиканың 20%ын бақылайтын, мүлік дамытумен айналысатын ірі ұйымдар. Тарихы, кімге пайдасы тиетіні туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ирандағы қайырымдылық трестерінің түрі, Ирандағы ауыл.
Type of charitable trust in Iran
the village in Iran
Бонядтар (بنیاد "Қор") – Иран экономикасында маңызды рөл атқаратын Ирандағы қайырымдылық қорлар. Олар Иранның ЖІӨ-нің шамамен 20%-ын басқарады және өндіріс, сауда және жылжымайтын мүлік саласында мұнай өнеркәсібінен кейін екінші орында тұрады. Сондай-ақ, 5 миллион ирандыққа жұмыс табалдырып, қазір Ислам Республикасын қолдайтын топтарға кіріс бағыттайтын ұйымдар ретінде сипатталады.
Bonyads (بنیاد "Foundation") are charitable trusts in Iran that play a major role in Iran's economy. They control an estimated 20% of Iran's GDP, and are second only to the oil industry in manufacturing, trading, and real estate development in Iran. and 5 million Iranians. and are now described as channeling revenues to groups supporting the Islamic Republic,
Монархия
Шах Мохаммад Реза Пахлавидің патшалық негіздері ретінде құрылған бастапқы бониядтар, "шахты билікте ұстау" мақсатымен жүзеге асырылған меценаттық, экономикалық бақылау, пайда табу және сауда-саттық амалдары үшін "қамқорлықтың көлеңкесін" ұсынды деген сындарға ұшырады. Қайырымдылық қорына емес, құпия конгломератқа көбірек ұқсайтын бұл бониядтар Киш аралындағы курорт сияқты жылжымайтын мүліктерді дамытуға көп инвестиция жасады; алайда, осы дамулардың тұрғын үйлері мен сауда орындары кедейлер мен мұқтаждарға емес, орта және жоғарғы топқа бағытталған еді.
Founded as royal foundations by Shah Mohammad Reza Pahlavi, the original bonyads were criticized for providing a "smokescreen of charity" to patronage, economic control, for profit wheeling and dealing done with the goal of "keep[ing] the Shah in Power." Resembling more a secretive conglomerate than a charitable trust, these bonyads invested heavily in property development, such as the Kish Island resort; but the developments' housing and retail was oriented to the middle and upper classes, rather than the poor and needy.
Ислам Республикасы
1979 жылғы Иран төңкерісінен кейін Бониядтар мемлекеттік меншікке алынып, елге қызмет ету кезінде қаза тапқандардың – шейіттердің отбасылары мен мұқтаждарға табысты қайта бөлу мақсатымен қайта аталды. Жаңа ислам үкіметінің идеяларына немесе әлеуметтік ұстанымдарына қарсы болған көптеген ирандықтардың мүлкі тәркіленіп, ешқандай өтемақысыз Бониядтарға берілді. Бүгінде 100-ден астам Бонияд бар, және олар бұрынғылары сияқты көптеген себептермен сынға ұшырауда. Олар салықтан босатылған, үкімет тарапынан субсидияланатын, діни қайырымдылықтарды алатын және тікелей (және тек) Иранның Жоғарғы көшбасшысына жауап беретін консорциумдар болып табылады. Бониядтардың қызметі кең ауқымды: алып соя және мақта егістерінен бастап, қонақүйлерге, сусындарға, автокөлік өндірісіне, кеме жүргізу саласына дейін. Мысалы, ең танымал «Bonyad e Mostazafen va Janbazan» (Жәбірленушілер мен мүгедектер қоры) елдің тоқыма өндірісінің 20%, сусындардың 40%, барлық шыны өнімдерінің үштен екісін және плитка, химиялық заттар, шиналар, азық-түлік тағамдарының басым бөлігін бақылайды. Кейбір экономистер оның төрағасы – Қаржы министрі немесе Орталық банк президенті емес, Ирандағы ең ықпалды экономикалық лауазым деп санайды. Ірі ұлттық Бониядтардан өзге, «Иранның дерлік әрбір қаласында жергілікті дін қызметкерлеріне бағынышты Бониядтар бар», олардың саны «5 миллионға дейін» жетеді. Бониядтар ирандық ықпалды кең ауқымды трансұлттық және халықаралық іс-қимылдар арқылы таратуда да маңызды рөл атқарады, оның ішінде қайырымдылық және сауда – жұмсақ күш ретінде, сондай-ақ қатты күшпен қолдау көрсету.
After the 1979 Iranian revolution, the Bonyads were nationalized and renamed with the declared intention of redistributing income to the poor and families of martyrs, i. e. those killed in the service of the country. The assets of many Iranians whose ideas or social positions ran contrary to the new Islamic government were also confiscated and given to the Bonyads without any compensation. Today, there are over 100 Bonyads, and they are criticized for many of the same reasons as their predecessors. They form tax exempt, government subsidized, consortiums receiving religious donations and answerable directly (and only) to the Supreme Leader of Iran. The Bonyads are involved in everything from vast soybean and cotton fields to hotels to soft drinks to auto manufacturing to shipping lines. The most prominent, the Bonyad e Mostazafen va Janbazan, (Foundation for the Oppressed and Disabled), for example, "controls 20% of the country's production of textiles, 40% of soft drinks, two thirds of all glass products and a dominant share also in tiles, chemicals, tires, foodstuffs." Some economists argue that its chair, and not the Minister of Finance or president of the Central bank, is considered the most powerful economic post in Iran. In addition to the very large national Bonyads, "almost every Iranian town has its own bonyad," affiliated with local clerics. to "as many as 5 million." Bonyads also play a crucial role in the spread of Iranian influence through extensive transnational and international activities, including philanthropy and commerce as soft power as well as providing hard power support.