Кіріспе

Клумбер спаниелі – Ұлыбританияда дамыған спаниель тұқылы ит. Бұл спаниельдердің ең ірісі, және көбінесе лимон немесе апельсин түсті белгілері бар ақ түсті болады. Тұқымның аты Ноттингемширдегі Клумбер паркінен алынған, осы жерде тұқым алғаш рет өрбітілген. Бұл – тығыз өсімдік арасында аң аулауға бейімделген даңғыл иті. Олар мейірімді, адал және жат адамдарға салқын қарайды. Олардың бірнеше әдеттері бар, олардың кейбіреулері кемшіліктер саналады, соның ішінде жүнінің үнемі түсірілуі және құрқырауы. Тұқымның тарихы 19-шы ғасырдың ортасынан бұрын белгісіз, және екі басты теория бар. Клумбер спаниельдерін Ұлыбритания корольдық отбасының әртүрлі өкілдері, соның ішінде Принц Альберт, Король Эдуард VII және Король Георг V ұстап, көбейткен. Олар 1844 жылы Канадаға әкелінді, ал 1884 жылы Америка Кеннел клубы мойындаған алғашқы он тұқымның бірі болды. Бұл тұқым түрлі ауруларға шалдығуы мүмкін, олардың ауырлығы жас кезінде сүйек өсуіне байланысты уақытша салданудан бастап, жамбас дисплазиясына немесе омыртқа дискісінің жарылуына дейін жетеді.

Сыртқы келбеті

Клумбер спаниель – ағылшын спаниель тұқымдарының ең ірісі, денесі ұзын және салмақты, биіктігі шамалы болса да, салмағынан айырмашылығы бар. Ол пішіні жағынан кішірек Сассекс спаниеліне ұқсас. Клумбердің сүйек құрылымы мықты, тұмсығы мен алдыңғы аяқтарында шекпіштер жиі кездеседі. Оның жүні тығыз, ауа райына төзімді, түзу және тегіс, құлақтарының, қарынының және аяқтарының айналасында қауырсын тәрізді болады. Клумбер спаниельдер басқа иттермен жақын қарым-қатынасқа түсуге абайлырақ келеді, оларға үйренгенше тыныш қалады. Бұл тұқым фазан мен бөдене аң аулауға қолданылады, оны кішкентай топта да, жалғыз да пайдалануға болады. Клумбер спаниельдер тығыз өсімдіктердегі биік жерлерде аң аулауға өте ыңғайлы. Тұқымның кең тұмсығы түрлі-түрлі аңды алып келуге мүмкіндік береді. Клумбер спаниельдер үй ішінде де, сыртта да жайлы сезіне алады, бірақ ең бастысы олардың иесі қайда болса, сонда бақытты болады. Клумбер спаниельдер көп қағар емес, олар күзетші иттер емес, үйдің серігі ретінде қарастырылады.

Денсаулық

Клумбер-спаниельдерінің сүйектері ірі болып келеді және олар тез өседі, сондықтан олар алты айдан он екі айға дейін уақытша ақсаудан зардап шегуі мүмкін, бірақ сүйектері толық жетілген кезде бұл ақсау тоқтатылады. Бұл тұқымда жиі кездесетін тағы бір мәселе – ішек тіректерінің қабынуы, сондықтан оларды ветеринар босатуы қажет болуы мүмкін. Сонымен қатар, Клумбер-спаниельдері күнге сезімтал: көлеңкесіз қалған жағдайда, олар ыстықтанып, дегидратацияға ұшырауы мүмкін. Одан бөлек, Клумберлер жүктілікке келуде және босануда қиындықтарға жиі тап болады, сондықтан кейде кесаров тілімі қажет болуы мүмкін. Кейбір иттер анестезияға сезімталдық танытуы мүмкін. Клумбер-спаниельдерінде ең көп кездесетін ауыр денсаулық мәселелері – энтропион/эктропион көз аурулары, омыртқа дискісінің жарылуы және жамбас дисплазиясы. 2024 жылы Ұлыбританияда жүргізілген зерттеуге сәйкес, бұл тұқымның өмір сүру ұзақтығы 12,3 жылды құрайды, ал таза тұқымды иттерде бұл көрсеткіш 12,7 жыл, ал будандастырылған иттерде 12 жылды шамамен құрайды.

Энтропион/Эктропион

Энтропион – көз қабағының, әдетте төменгі қабақтың, ішке қарай бұрылуы. Бұл көздің мүйіз қабығын тітіркендіріп, көру қабілетінің нашарлауына әкелуі мүмкін. Бұл ауру тұқым қуалайтын және ағылшын мен американдық кокер-спаниельдерде, король Чарльз спаниельдерде, ағылшын спрингер-спаниельдерде, сондай-ақ түрлі спаниель емес тұқымдарда кездеседі. Эктропион – көз қабағының сыртқа қарай бұрылуы, бұл көзді қалыпты емес жағдайда ашық қалдырып, тітіркендіруге себеп болады. Көздің көп көрінуі салдарынан иттің аллергиялық немесе бактериялық конъюнктивиті немесе кератоконъюнктивит сикка, яғни құрғақ көз синдромы дамуы мүмкін. Бұл көбінесе бет пішіні усынылған Боксер, Бладхаунд, Гордон Сеттер, сондай-ақ ағылшын және американдық кокер-спаниельдер мен ағылшын спрингер-спаниельдерде кездеседі. Эктропионды емдеу аурудың ауырлық дәрежесіне байланысты әртүрлі болады.

Бүйрек дисплазиясы

Бүйірдің дисплазиясы - тұқым қуалайтын жағдай, ол көптеген ит тұқымдарында әлдеқандай дәрежеде кездеседі. 2001 жылы Ұлыбритания Кеннел клубы жүргізген бағалаулар бойынша, Клумбер спаниельдің орташа көрсеткіштері екінші нашар нәтиже көрсеткен. Сонымен қатар, Жануарларға арналған Ортопедиялық Фонд жүргізген сауалнамада, тексерілген Клумбер спаниельдердің 45,7%-ы осы жағдайға шалдыққан. Алғашқы белгілер әдетте бес және он екі ай аралығында байқалады, оларға артқы аяқтың дірілдеуі, артқы аяқтың сүйексіздігі, артқы жағындағы бұлшық еттердің әлсіреуі, жаттығу кезінде ынтасыздық және шаршау, баспалдаққа көтерілу немесе секіруге кедеріс болуы мүмкін. Ит арқасы дөңгелекленіп, қисайған күйде көрінуі мүмкін, ал ең ауыр жағдайларда артқы аяқтарын қозғалғанда ауырсынудан қысылады. Медициналық емдеу жағдайдың ауырлығына байланысты, ауырсық басушы дәрілерден бастап хирургиялық түзетуге дейін болуы мүмкін.

Солтүстік Америкадағы клумбер спаниельдер

Бұл тұқым 1960 жылдардың соңына дейін АҚШ-та кеңінен таныстырылмағанмен, 1844 жылы Новая Шотландияның Галифакс қаласындағы британдық полктің офицері лейтенант Венаблс Клумбер спаниельін Солтүстік Америкаға әкелді. Алғашқы Клумбер спаниель 1878 жылы Вестминстер Кеннел клубының иттер көрмесіне қатысты. Чемпион Clussexx Country Sunrise ("Брейди"), Дуг Джонсон шарұалық еткен және Флорида штатында Ричард пен Джудит Залескиге тиесілі болған, 1996 жылы көрменің үздік иті атанып, бұл құрметті жеңген жалғыз Клумбер болды. Саманта, қазір алты жастағы зейнеткерліктегі бұрынғы қатысушы, Клумбер спаниельдері арасындағы санатында 1-орынды иеленді және әлемдік атақты Vanitonia Show Kennel-дің үйі Kaston Kennels-те жарысқа қатысты. Қазір ол Лейк Форест, Иллинойс штатында тұрады.