Кіріспе

Левен алқабы (Magh Leamhna) – Шотландияның Батыс Данбартоншир аймағындағы Левен өзенінің алқабында орналасқан аймақ. Тарихи тұрғыдан, ол Леннокстың бір бөлігі болған, ал атауы гаэль тіліндегі Leamhnach сөзінен шыққан, ол «Левен даласы» дегенді білдіреді. Леамна сөзі «шалғының суы» деген мағынаны білдіреді деп саналады. Географиялық тұрғыдан алғанда, Левен алқабы солтүстіктегі Лох-Ломондтан оңтүстіктегі Думбартонға дейін созылады. Дегенмен, «Левен алқабы» немесе жай ғана «The Vale» термині жергілікті жерде, алқаптың солтүстігіндегі бірнеше қауымдастықтардан тұратын қалалық аймақты атау үшін жиі қолданылады. Бұл қауымдастықтар бұрын жеке-жеке ауылдар болған, бірақ бірігіп үлкен елді мекенге айналды. Осы қауымдастықтардың ең ірісі – Левен өзенінің батыс жағасында орналасқан Александрия қаласы. Александрия оңтүстіктегі Рентон және солтүстіктегі Баллох ауылдарымен байланысты. Александриядан өзен арқылы Бонхилл орналасқан, ол солтүстікке қарай Джеймстаунмен қосылған. 2020 жылғы мәліметтер бойынша, осы аймақтардың жалпы халқы шамамен 22000 адамды құрады. Аймақтың аты Александрияның жергілікті футбол клубына – «Левен доғасы» ФК, орта мектебіне – «Левен доғасы» академиясына, аудандық бас ауруханасына – «Левен доғасы» ауруханасына және басқа да жергілікті ұйымдарға берілген.

География

Левен аңғары – солтүстікте Лох-Ломонд көлі мен оңтүстікте Дамбартон қаласындағы Клайд өзені арасындағы Левен өзенінің аңғары. Шығысында Килпатрик таулары жатыр. Батыс төбелері Шотландияның Таулы Жерлерінің шағын тармағы болып табылады, олар Бен Буи, Малоу тауы және Карман Мюрді қамтиды. Аңғар Ұлыбританиядағы соңғы мұздық кезеңмен байланысты мұздықтардың әсерінен қалыптасқан, атап айтқанда Лох-Ломондтың қайта ілгерілеуінен.

Тарих

Карман-Хилл – Рентонның батысында орналасқан үлкен бекінілген төбе. Оның әсерлі көлеміне қарамастан, толыққанды археологиялық зерттеулердің жетіспеуі оның қоныстану уақытын және көптеген басқа да маңызды мәліметтерді белгісіз қылады, бірақ оның Альклуиттің маңызды қамалына, яғни Дамбартон тасына (Левен өзені Клайд өзенімен қосылатын жерде орналасқан) жақын орналасуы осы маңызды темір ғасыры орталығымен байланысты екенін көрсетеді. Альклуиттің ізбасары – Стратклайд Шотландия Корольдығына қосылғаннан кейін Левен аңғары Леннокс графының саяси орталығына айналды. 13 ғасырда жақын орналасқан Дамбартон патшалық қала ретінде тәждің тікелей бақылауына өтті, бірақ Левен аңғары салыстырмалы түрде жабайы аймақ болып қалды. Мысалы, 1230 жылы Леннокс графы жергілікті монахтарға Левен өзенінде балық аулау құқығын берген кезде, оларға сол жерде жұмыс істеу үшін қорғауға уәде беруге мәжбүр болды. Тәуелсіздік соғыстарынан кейін Роберт Брюс Кардросс және Левен аңғарында жер сатып алды. Ол 1329 жылы қайтыс болғанға дейін сол жерде тұрып, билік жүргізді. Қазіргі кездегі ірі жұмыс берушілердің қатарында Лох-Ломонд дистиллериясы, Чивас Бразерс дистиллериясы және Аггреко генераторлары бар. Туризм және қонақжайлылық салалары да жергілікті жұмыс орындарын қамтамасыз етуде маңызды рөл атқарады.

Саясат

Бұл аймақ дәстүрлі түрде өнеркәсіптік, әсіресе бояу өнеркәсібіне негіделген, бірақ Шотландиядағы өндірістің төмендеуіне байланысты жұмыс орындары үшін жаңа салаларды іздеуге мәжбүр болды. 1920-1930 жылдары аймақта жоғары деңгейде жұмыссыздық болды, бұл оған радикалды бедел әкелді, әсіресе коммунизм мен социализм танымал саяси идеологиялар болды. Сол кезде бұл аймақ Ұлыбританиядағы "Кіші Мәскеулердің" бірі ретінде танылды, яғни Ұлыбритания Коммунистік партиясының ерекше күшті болған жері. Левен аудандық кеңесі (1970 жылдардағы жергілікті басқаруды қайта ұйымдастыру кезінде таратылған) Ұлыбританиядағы Коммунистік партия ең ірі партия болған жалғыз жергілікті кеңес болуы мүмкін, бірақ көптеген "кіші Мәскеулер" сияқты, бұл көмір өндіру аймағы емес еді. 1950 жылдары Суық соғыстың ықпалымен Коммунистік партия жергілікті деңгейде күрт төмендеді, басқа "кіші Мәскеулерге" қарағанда жылдамдатылған ырғақпен. Дегенмен, 1970 жылдардың басында Плесси зауытының жабылуына наразылық білдіріп, ұзақ уақыт бойы отыру арқылы маңызды өнеркәсіптік күрес болды. Соңғы жылдары Еңбек партиясы және Шотландия Ұлттық партиясы аймақта үстемдік құрып отыр, бірақ 2007 жылдан бері Батыс Данбартоншир қауымдастық партиясының және бұрынғы Шотландия Социалистік партиясының өкілі Джим Боллан Батыс Данбартоншир кеңесінің Левен бөлімінің кеңесшісі болып табылады.

Спорт

Левен аңғары шотланд футболының ерте даму орталығы болды. Бұл салыстырмалы түрде шағын аймақта көптеген футбол клубтары құрылды, олардың ең табыстылары – «Левен» және «Рентон» клубтары. Екеуі де қазіргі уақытта жоғары лига командалары емес, бірақ 1888 жылға дейін олар бірлесіп 5 рет Шотландия кубогының финалын жеңіп алды. Футбол командаларынан өзге, қазіргі уақытта Левен аңғарында «Левен» гольф клубы, «Левен» крикет клубы, «Лох-Ломонд» регби клубы, жүзу бассейні, бірнеше боулинг клубтары және «Левен және ауданы» балық аулау клубы орналасқан. Соңғысы Левен өзенінің бұрынғыдан бері лосось және форель өзені ретінде танылуын көрсетеді.

Жүру және велосипедпен жүру

Левен аңғарынан екі маңызды жаяу және/немесе велосипед жолы өтеді. Ұлттық велосипед желісінің 7-бағыты (Глазгодан Балохқа дейін) Левен өзенінің бойымен созылады, ал Джон Мьюр жолы аңғардың солтүстік жағынан өтеді. Батысқа қарай Кардросс, Хеленсбург және Глен Фруинге, ал шығысқа қарай Килпатрик төбелеріне апаратын көптеген жергілікті таулы серуендер де бар.

Көлік

Гласгоумен Баллох, Александрия және Рентон теміржол станциялары арқылы теміржол қатынасы бар. Автобус қатынасы Думбартон және Клайдбанк арқылы Гласгоуға жүзеге асырылады. Сонымен қатар, Драймен, Хеленсбург және Лусске автобус маршруттары да бар. Гласгоудан Форт-Уильямға дейінгі А82 тас жолы Левен алқабынан өтеді.