Кіріспе

Шири – 1999 жылы шыққан Оңтүстік Кореяның Кан Жэ Гю жазған және режиссерлік еткен әрекет фильмi. Шири – Кореяның экономикалық өркендеуінен кейін пайда болған жаңа корей киноиндустриясында (яғни 1990-шы жылдардың соңында) түсірілген, Голливуд үлгісіндегі алғашқы, жоғары бюджеттi блокбастер. 1980-ші жылдары Голливудта танымал болған қарқынды әрекет фильмдеріне жасалған арнайы құрмет ретінде жасалған бұл фильм, сонымен қатар корей ұлттық сезімдеріне ден келіп, драмалық шиеленісті күшейтетін сюжетке ие. Фильм Оңтүстік Кореядан тыс елдерде «Шири» деген атпен, ал Оңтүстік Кореяда «Свири» деп жазылып шықты. Атау Кореяның тұщы суларында кездесетін Coreoleuciscus splendidus балығына сілтеме жасайды. Фильмнің бір сәтінде басты кейіпкер Пак Му Ён Солтүстік және Оңтүстік Корея суларының еркін ағып жатқанын, ал балықтардың қай суға тиесілі екенін білмей, екеуінде де кездесетінін баяндайды. Бұл фильмнің Кореяның бірігу мәселесін ашық түрде қозғайтын алғашқы маңызды фильм болуға бағытталғандығын көрсетеді.

Сюжет

1992 жылдың қыркүйегінде Солтүстік Кореяның таңдаулы сарбаздары қатыгез жаттығу режимінен өтеді. Олардың командирі Пак Му Ён (Чой Мин Сик) басшылығымен, олар Оңтүстік Кореяға жасырын агенттер ретінде жіберіледі, кейін белсендірілуі үшін. Топтың ең перспективтісі – Ли Бан Хи, алты жыл ішінде бірнеше маңызды Оңтүстік Кореялық тұлғаларды өлтірген мерген. Алты жылдан кейін, 1998 жылдың қыркүйегінде Оңтүстік Корея Бан Хиді іздеп жүр. Оның ісіне жауапты агент Ю Чжун Вон (Хан Сук Кю) оны және өзінің серігі Ли Чжан Гильді (Сонг Кан Хо) өлтірген түсі көреді. Чжун Вон бұрынғы алкоголик, балық және аквариум жабдықтарын сататын дүкен иесі Ли Мён Хёнмен (Юнжин Ким) үйленген. Мён Хён Чжун Вонға бір-бірінен айырылмайтын гурами жұбын сыйлайды. Чжун Вон өзінің жұмысының нақты мәнін айта алмайтынына қауіптеніп, құпиялылығын сақтауға тиіс. Чжун Вон мен Чжан Гильге қару-жарақ сатушы хабарласады, оның ақпарат көзі бар екенін айтады, бірақ Бан Хи оны ақпарат беруге үлкермес бұрын өлтіреді. Олар тереңірек зерттегеннен кейін, ол бір кезде осы қаскөймен байланысқа түскенін және бір нәрсені алуға тырысқанын анықтайды. Ол нәрсе – Оңтүстік Корея үкіметі жасаған екілік сұйық жарылғыш зат – CTX болып шығады. Қалыпты жағдайда CTX судан ажыратылмайды, бірақ дұрыс температурада ұзақ уақыт сақталса, 200 мл CTX 1 км радиуста жарылыс тудырады. Агенттер қаскөйлердің оны қалай пайдалануы мүмкін деп күдіктене бастайды, өйткені CTX-пен байланысты зертханада жұмыс істейтін ғалым Кимді Бан Хи өлтіреді. Му Ён және оның агенттері бірнеше литр CTX-ты әскери конвойдан тонап алады, барлық сарбаздарды өлтіріп, агенттер ескерту үшін келмес бұрын қауіпті сұйықтықты алып кетеді. Чжун Вон мен Чжан Гиль оқиғадан кейін бір қадам қалып қояды. Бан Хиге «қоштасу гурами» кедергісін жоюға бұйрық беріледі. Чжун Вон полиция бастығы Хомен сыртқы күштерді алу үшін кездеседі, бірақ Хо Бан Хидің снайперлік мылтығынан атқан оққа кездейсоқ түседі. Му Ён Чжун Вонға қоңырау шалып, үлтіматум қояды: ол Сеулдің маңына бірнеше CTX бомбаларын жасырған және оларды жарудан бұрын әрқайсысын табуға жеткілікті уақыт береді. Ол сондай-ақ Чжун Вонның күйеу жігітін мазақтайды. Му Ён мен Чжун Вонның арасында тарих болғаны белгілі болады: Му Ён бір кезде азаматтық ұшақты қашқырып, көптеген адамдарды өлтірген, бірақ жараланған экипаж мүшесі болып киініп қашып кеткен. CTX бомбасының біріншісі дүкеннің үстінен табылады, бірақ Му Ён уақыт туралы өтірік айтады. Бомбаны жою тобы оның нақты орнын тапқанда бомба жарылып, ондаған адам қаза табады. Чжун Вон Мён Хёнды қонақ үйге жасырып, ол қайтадан іше бастайды. Чжун Вон Чжан Гильдің ақпараттық ағып шығуына күдіктенеді, өйткені Чжун Вон Бан Химен екі рет кездескенде, өлуі керек болғанда аман қалған, және оның машинасы мен телефонын тыңдап, бірдеңе білуге тырысқан. Чжун Вон Чжан Гильге жаңа ақпарат бар екенін айтып, тұзақ құрады, бірақ Му Ён мен оның агенттері оған түсіп, жағдай тез арада атысқа ұласады, нәтижесінде полиция және азаматтар зардап шегеді. Солтүстік агенттерінің бірнешесі өлтіріледі, ал қалғандары қашып кетеді. Му Ён бұрышталып қалғанда, Бан Хи оны құтқаруға келеді. Му Ён мен Бан Химен кездескен Чжун Вон аман қалады және жараланған Бан Хиге ілеседі. Ол оны жоғалтады, бірақ аквариумның жарығы қосылғанын байқап, жасырын кіреді, Мён Хённың маскасын шешіп, қанға батқан күйде табады. Чжун Вон шокқа ұшырап, оның тарихын және шын Мён Хёнды жеке тергеуді бастайды. Му Ён Бан Хиге оның шектен шығуы мен Чжун Вонды өлтіруге үнемі сәтсіздікке ұшырауы туралы айтады, оған олардың басты мақсатын еске салады. Му Ён NIS-ке қоңырау шалып, қалған CTX үшін сағат 14:00-де қашу үшін ұшақпен қоса миллиондаған доллар талап етеді. Агенттік кейіннен Мён Хённың жеке басын растайды, NIS кеңсесін безендірген балықтарда электрондық бақылау құрылғылары табылған кезде. Чжан Гиль оны дүкенінде кездестіреді, оны Му Ён өлтіреді. Чжун Вон кенеттен офицерлермен бірге пайда болады, олар Му Ён мен оның агенттерімен атыс-жарысқа түседі. Му Ён мен Мён Хён қашып кетеді, ал өлмекші Чжан Гиль Мён Хённың футбол матчының билетін Чжун Вонға береді, ол сағат 14:00-де басталады. Террористер футбол стадионында, Солтүстік және Оңтүстік Корея командаларының халықаралық достық матчы кезінде, Солтүстік және Оңтүстік Кореяның барлық жоғары лауазымды саясаткерлері отырған Корольдік ложаның үстінде CTX бомбасын жаруды жоспарлап отыр. Чжун Вон NIS-ке алдау туралы және стадиондағы қауіп туралы айтуға тырысады, бірақ оған құлақ қойылмайды. Ол бұйрыққа бағынбай, стадионға асығып жетеді, онда Му Ён, Бан Хи және басқа террористер көрермендер арасында араласады. Олар барлық сұйықтыққа тыйым салынғанын анықтайды, бірақ CTX және қару-жарақ бұрыннан стадионға орналастырылғандықтан оңай кіреді. Бан Хи әйнекқұбырдан жасырын Steyr AUG мылтығын алады, ал Му Ён мен оның агенттері бірнеше Оңтүстік Кореялық SWAT офицерлерін қадағалайды, олар кейін әбденге кетеді. Олар жергілікті полицияны өлтіріп, денелерін жылдам әкетіп тастайды. Мён Хён мылтығымен трибунаға жоталайды, ал Му Ён мен үш басқа адам, өлтірілген полиция офицерлерінің формасын киіп, стадионды басқару бөлмесіне кіреді, барлығын өлтіріп, қалған қызметкерлерді CTX-ты іске қосу үшін стадион жарығын қосуға мәжбүрлейді. Чжун Вон стадионға жетеді және жарықтарды байқайды. Чжун Вон басқару бөлмесіне жарықтарды өшіруге барады, бірақ ол тұтқынға алынады. NIS-тің жас агенты Сик те жарықтарды байқайды және жақын арада көмекпен келеді. Басқару бөлмесіндегі қақтығыс нәтижесінде барлық төрт террорист өлтіріледі және жарықтар уақытында өшіріледі. Мён Хён оны байқайды және VIP-терге оқ атып, мақсатын сәтті орындамайды. Олардың артынан қуалайтын ол бірнеше SWAT офицерлерін өлтіреді, содан кейін Чжун Вон басқаратын офицерлер тобымен кездеседі. Ол соңғы рет өзінің миссиясын аяқтауға тырысқанда Чжун Вон оны атып өлтіреді. Кейін Чжун Вон Бан Хидің (ол Мён Хён екенін білген) оның баласын күтіп жатқанын және стадионға кеткені алдында оның жазба құрылғысында рейдтік агенттердің жоспары мен оның орналасқан жері туралы мәліметтерді қалдырғанын біледі, сонымен қатар оны өзімен кездеспеуін өтінеді, оған деген махаббатын білдіреді. Чжун Вон кейін шын Мён Хёнды, химиотерапиядан өтіп жатқан ауруханада барады, және Мён Хён Чжун Вонмен Бан Хи туралы естеліктермен бөліседі. Мён Хён Чжун Вонға ән тыңдауға рұқсат береді, және оны тыңдағанда Чжун Вон оның мәтініне қызығады. Сахна соңында Чжун Вон әлі де ән тыңдап, көзін жұмып тұрады.

Кассалық жинақ

Фильмнің жалпы бюджеті 8,5 миллион долларды құрады, сол кезде оңтүстіккореялық фильмдерге бөлген ең ірі бюджет еді. Қаржыландырудың бір бөлігін корейлік электроника алып – Samsung компаниясы жапты. Фильм Оңтүстік Кореяда сын тұрғысынан да, коммерциялық тұрғыдан да сәтті болды және кассалық рекордтарды жаңартты. "Шири" фильмін Оңтүстік Корея кинотеатрларында 6,9 миллион адам тамашалады, бұл "Титаник" фильмінің 4,3 миллион көрерменін басып озды. Фильм Азияның басқа да аймақтарында да табысқа ие болды. Жапонияда көрсетілген күні бірден көшбасшы болды, ал Гонконгтағы шығарылымында ең көп табыс әкелген фильмдердің қатарында болды. Сонымен қатар, ол Батыс елдеріндегі кинотеатрларда шектеулі көрсетілімдерде де ойнатылды. 2014 жылы Time Out журналы бірнеше киносыншыны, режиссерлерді, актерлерді және каскадерлерді сұрап, олардың пікіріншегі үздік әрекет фильмдерін анықтады. "Шири" бұл тізімде 96-шы орынға ие болды.

Мұра

Кейіннен бұл фильм Ли Бён Хун мен Ким Тхэ Хи бас рөлдерде ойнаған "Айрис" телесериалының негізіне айналды.