Кіріспе

Париждің 12-ші округі (XIIe arrondissement) – Франция астанасының 20 округінің бірі. Сена өзенінің оң жағалауында орналасқан, ол Париждің ең шығыс округі, сонымен қатар аумағы бойынша ең ірісі. 2019 жылы оның халқы 139 297 адамды құрады. 12-ші округке Лион вокзалы және Винсенс орманы кіреді. Ол Валь-де-Марн департаментіндегі Шарентон-ле-Понт және Сен-Манде қалаларымен шектеседі.

Тарих

Дәл осы 12-ші округте қазіргі Париж аумағында адамдардың қоныстанған ең көне іздері табылды. 1980 жылдары Берси ауылы салынып жатқанда неолиттік ауылдың қалдықтары ашылды (б.з.д. 4500-3800 жылдар аралығында). Содан кейін жүргізілген қазба жұмыстары ағаш қайықтарды (les pirogues de Bercy), садақ-жебелерді, қыш ыдыстарды, сүйек және тас құралдарды тапты. Осы заттардың бір бөлігі қазір Карнавалет мұражайында қойылған. Рим дәуірінде қазіргі 12-ші округтің жері көбінесе адам тұрмаған, айналасындағы төбелерден бастау алатын өзендермен суға толы батпақты жерлер болды. Бұл аймақтан Рим жолы өтіп, Парижды Шелль және Момен қалаларымен шығысқа қарай, ал Мелюнмен оңтүстік-шығысқа қарай байланыстырған.

Бои және Винсенн қамалы

11 ғасырда кейін Бос-де-Винсенн орманы егіс салмайтын жер деп есептелді. Франктар патшасы Хью Капет Иль-де-ла-Ситте орналасқанда, Бос-де-Винсенн орманын аң аулауға пайдаланды. Сол кезде бұл орман Франция патшаларының ғана пайдалануына берілді. Филипп Август тұсында ол 12 шақырымдық қабырғамен қоршалды. :6

Людовик VII шамамен 1150 жылы аң аулау үйі салдырды, ал Филипп Август оны патша сарайына айналдырды. Ол 1150-1340 жылдар аралығында патша резиденциясы ретінде пайдаланылды. Аңыз бойынша, Людовик IX, Әйіргі Сент-Луи, қазіргі Бос-де-Винсенндегі емен ағашының астында әділдік жасады.

Осы резиденцияны бекіністі қамалға, яғни Винсенн қамалына айналдыру процесі шамамен 1337 жылы Филипп VI де Валуа патшаның сарайдың жанына түрме салуды шешкен кезде басталды. Келесі патшалардың жасаған жаңартулары бекіністердің, Винсенн Сент-Шапелінің және патша талғамы мен тұрмыс деңгейіне сай келетін бірнеше тұрғын үйлердің салынуына әкелді. Шатоны патшалық резиденция ретінде соңғы рет кеңінен пайдаланған патша – Людовик XIV болды, ол кейін Версаль сарайының пайдасына оны тастап кетті.

Қолөнершілер қауымдастығының пайда болуы

1198 жылы 4-ші крест жорығының уағыздаушысы Фулькс де Нейилли болашақта 12-ші округ болады деп белгіленген батпақтарда реформаланған әйелдер үшін шағын усақ мекен салдырды. 1204 жылы Париж қабырғаларының шығысында Сен-Антуан далаларындағы (Saint Anthony of the Fields) цистерциандық аббат құрылды. Аббат бекінілген қабырғалармен және ормен қоршалған. Фобур жиһаз жасау, әсіресе қабылдама жасау саласында маманданған. Бұл дамудың себебі Франция патшаларының аббатқа және оның тәуелділеріне көрсеткен қорғауы мен жағдайлары болды, соның ішінде аббат аумағында жұмыс істейтін шеберлерге салықтан босату. Сонымен қатар, 1471 жылы Людовик XI осы шеберлерге гильдиялардың бақылауына ұшырамастан еркін жұмыс істеуге рұқсат берді. :12 Уақыт өте келе, Фобур шеберлерінің халықаралық беделі артып, бүкіл Еуропадан шеберлерді тартты. Фобурдың ерекше ерекшеліктері – тар өткелдер мен тар жолдар, бір ғимаратта бірге тұрып, жұмыс істейтін шеберлер топтарына арналған. Өндірістің осы әлеуметтік ұйымдасқан түрі біртіндеп жойылып, 20-шы ғасырдың соңына қарай толығымен жоғалып кетті.