Джон Тавернер: Англия композиторы мен органисінің өмірі мен шығармашылығы
John Taverner
Джон Тавернер – ағылшын композиторы, органитші (1490-1545). «Missa Gloria tibi Trinitas» және «The Western Wynde Mass» шығармаларымен танымал. Биографиясы, шығармашылығы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Джон Тавернер (шамамен 1490 – 18 қазан 1545) – ағылшын композиторы және органшы, өзінің заманының ең маңызды ағылшын композиторларының бірі саналады. Ол «Missa Gloria tibi Trinitas» және «The Western Wynde Mass» шығармаларымен әйгілі, ал «Missa Corona Spinea» да шедевр деп есептеледі.
English composer and organist
John Taverner (c. 1490 – 18 October 1545) was an English composer and organist, regarded as one of the most important English composers of his era. He is best known for Missa Gloria tibi Trinitas and The Western Wynde Mass, and Missa Corona Spinea is also often viewed as a masterwork.
Мансап
1524 жылға дейінгі Тавернердің қызметі туралы ештеңе белгісіз. Ол Шығыс Мидлендтен шыққан болуы мүмкін, әсіресе Тэттершалл, Линкольнширде туған деген болжам бар, бірақ оның ата-анасы туралы мәлімет жоқ. Оның өзінің бір хатында айтуынша, ол Линкольнширдегі бай Ербургтер отбасымен туыс болған. Бірінші кездесетін мәліметтерге сәйкес, 1524 жылы Тавернер қонақ әнші ретінде Тэттершаллдан жақын орналасқан Бостон қаласындағы Сент-Ботольф шіркеуіне барған. Екі жыл өткен соң, 1526 жылы Тавернер Оксфордтағы Христ-Черч шіркеуінің алғашқы органшысы және хор жетекшісі болып тағайындалды, бұл тағайындауны кардинал Томас Вулси жасаған. Колледж 1525 жылы кардинал Вулсимен құрылған және сол кезде Кардинал колледжі деп аталған. Бұған дейін Тавернер Таттершалл колледжінің шіркеуінде клерк қызметін атқарған. 1528 жылы ол лютерандармен байланысы үшін (мүмкін, ұсақ-түйек нәрсе) сөгіс алды, бірақ "тек музыкант" болғандықтан жазадан құтылды. 1529 жылы Вулсинің беделі түсті, ал 1530 жылы Тавернер колледжден кетіп қалды. Шамамен 1536 жылы ол Роза Парроу есімді жесір әйелге үйленді, ол одан ұзақ өмір сүрді, 1553 жылға дейін тірі қалды. Композитордың өмірінің соңғы бес айында ол Бостон қалалық кеңесінің алдерманы (мүшесі) болды. Бұрын, үш жыл бойы, ол Бостондағы Корпус Кристи гильдиясының қазынашысы болған. Соңғы мәліметтерге сүйенсек, Тавернер басқа музыкалық қызметтерге тағайындалмады, сондай-ақ оның белгілі туындыларының ешқайсысы осы уақыттан кейін жазылмаған, сондықтан ол шығармашылықты тоқтатқан болуы мүмкін. Оксфордтан кеткеннен кейін Тавернер Томас Кромвельдің монастырларды таратуға көмектесетін адамы ретінде жұмыс істеген деген әңгіме көп айтылады, бірақ бұл мәлімдеменің шындығына күмән тудырады. Ол ақырында Линкольнширдегі Бостон қаласына қоныстанды, онда ол шағын жер иесі болды және жақсы жағдайда өмір сүрді. Ол әйелімен бірге Бостон шіркеуінің қоңырау мұнарасының астында жерленген. (Композитордың қолтаңбасының сақталған аз ғана данасында оның тегін "Тавернор" деп жазғаны байқалады.) ХХ ғасыр композиторы сэр Джон Тавенер өзінің тікелей ұрпағы екенін, тіпті жас кезінде (он бес жасында) мәлімдеген.
Nothing is known of Taverner's activities before 1524. He appears to have come from the East Midlands, possibly being born in Tattershall, Lincolnshire, but there is no indication of his parentage. According to one of his own letters, he was related to the Yerburghs, a well to do Lincolnshire family. The earliest information is that in 1524, Taverner travelled from Tattershall to the Church of St Botolph in nearby Boston, as a guest singer. Two years later, in 1526, Taverner became the first Organist and Master of the Choristers at Christ Church, Oxford, appointed by Cardinal Thomas Wolsey. The college had been founded in 1525, by Cardinal Wolsey, and was then known as Cardinal College. Immediately before this, Taverner had been a clerk fellow at the Collegiate Church of Tattershall. In 1528, he was reprimanded for his (probably minor) involvement with Lutherans, but escaped punishment for being "but a musitian". Wolsey fell from favour in 1529, and in 1530, Taverner left the college. He married a widow, one Rose Parrowe, probably in 1536, and she outlived him until 1553. During the last five months of the composer's life, he was an alderman in the town council of Boston. For about three years, previously, he was the treasurer of the Corpus Christi Gild, there in Boston. As far as can be told, Taverner had no further musical appointments, nor can any of his known works be dated to after that time, so he may have ceased composition. It is often said that after leaving Oxford, Taverner worked as an agent of Thomas Cromwell assisting in the Dissolution of the Monasteries, although the veracity of this is now thought to be highly questionable. He is known to have settled eventually in Boston, Lincolnshire, where he was a small landowner and reasonably well off. He is buried with his wife under the belltower at Boston Parish Church. (In the few existing copies of his signature, the composer actually spelled his last name "Tavernor.") The 20th century composer, Sir John Tavener claimed (even in his early teens), to be his direct descendant.
Шығармалары
Тавернердің музыкасының көп бөлігі вокалды, және мессаларды, Магнификаттарды және мотеттерді қамтиды. Оның шығармаларының көп бөлігі 1520-жылдарға жатады деп есептеледі. Оның ең танымал мотеті – Dum Transisset Sabbatum. Оның ең танымал мессаларының бірі «The Western Wynde» атты танымал әнге негізделген (Джон Шеппард және Кристофер Тай кейін осы әнге негізделген мессалар жазды). Тавернердің «Батыс Уинд» мессасы осы кезең үшін ерекше, себебі тақырыптық мелодия төрт бөлімнің әрқайсысында, альттан басқа, әртүрлі уақытта пайда болады. Оның ең әйгілі туындысы – «Missa Gloria tibi Trinitas» болуы мүмкін, оны Тавернер Оксфордтағы Крайст Черчте болған жылдары жазған. Әдетте, оның мессалары төрт бөлімнің (Gloria, Credo, Sanctus Benedictus және Agnus Dei) әрқайсысы шамамен бірдей ұзындықта болуы үшін жасалған, көбінесе әрқайсысында тақырыптық материалды бірдей қайталау арқылы қол жеткізіледі. Мысалы, «Батыс Уинд» мессасында тақырып әр бөлімде тоғыз рет қайталанады. Бөлімдердің мәтіндерінің ұзындығы әртүрлі болғандықтан, ол азырақ сөздері бар бөлімдерде кеңейтілген мелизмаларды қолданады. Оның тағы бірнеше мессалары кең таралған cantus firmus техникасын пайдаланады, онда ұзақ ноталық мәндері бар жай ән әуені ішкі бөлікке, көбінесе тенорға орналастырылады. Cantus firmus мессаларының мысалдары – Corona Spinea және Gloria Tibi Trinitas. Композицияның тағы бір әдісі оның «Mater Christi» мессасында көрінеді, ол осы атпен аталған мотетінен алынған материалға негізделген, сондықтан ол «туынды» немесе «пародиялық» месса деп аталады. «Missa Gloria tibi Trinitas» In nomine деп аталатын аспаптық туындының стиліне бастау берді. Бұл месса алты бөлімнен тұрса да, кейбір виртуоздық бөлімдері бөлімдер саны азайтылған, болжам бойынша солистерге арналған, оның бірнеше мессаларында қолданылатын композициялық тәсіл. Бенедикт бөліміндегі «in nomine» сөздері төрт бөлімнен тұрады, ал альтта жай ән орындалады. Бұл бөлім мессаның аспаптық туындысы ретінде танымал болды. Басқа композиторлар да осы үлгідегі аспаптық туындылар жазды, ал In nomine деген атау осы типтегі туындыларға берілді. Тавернердің өмірі Питер Максвелл Дэвис жазған «Taverner» операсының тақырыбы болды.
Most of Taverner's music is vocal, and includes masses, Magnificats and motets. The bulk of his output is thought to date from the 1520s. His best known motet is Dum Transisset Sabbatum. One of his best known masses is based on a popular song called The Western Wynde (John Sheppard and Christopher Tye later also wrote masses based on this same song). Taverner's Western Wynde mass is unusual for the period because the theme tune appears in each of the four parts, excepting the alto, at different times. Perhaps his most celebrated work is his Missa Gloria tibi Trinitas, which Taverner probably composed during his years at Christ Church, Oxford. Commonly his masses are designed so that each of the four sections (Gloria, Credo, Sanctus Benedictus and Agnus Dei) are about the same length, often achieved by putting the same number of repetitions of the thematic material in each. For example, in the Western Wynde mass, the theme is repeated nine times in each section. As the sections have texts of very different lengths, he uses extended melismata in the movements with fewer words. Several of his other masses use the widespread cantus firmus technique, where a plainchant melody with long note values is placed in an interior part, often the tenor. Examples of cantus firmus masses include Corona Spinea and Gloria Tibi Trinitas. Another technique of composition is seen in his mass Mater Christi, which is based upon material taken from his motet of that name, and hence known as a "derived" or "parody" mass. The Missa Gloria tibi Trinitas gave origin to the style of instrumental work known as an In nomine. Although this mass is in six parts, some more virtuosic sections are in reduced numbers of parts, presumably intended for soloists, a compositional technique used in several of his masses. The section at the words "in nomine " in the Benedictus is in four parts, with the plainchant in the alto. This section of the mass became popular as an instrumental work for viol consort. Other composers came to write instrumental works modelled on this, and the name In nomine was given to works of this type. The life of Taverner was the subject of Taverner, an opera by Peter Maxwell Davies.
Басқа
Қиындық пен келекезде (SATB, оның төрт дауыстық аспаптық шығармасы In Nomine негізінде жазылған контрафактум).
In trouble and adversity (SATB, a contrafactum on his four part instrumental consort piece In Nomine).