Кіріспе

Энтони де Мелло, сондай-ақ Тони де Мелло деп те белгілі (4 қыркүйек 1931 – 2 маусым 1987), – үнді иезуит діни қызметкері және психотерапевт. Рухани ұстаз, жазушы және көпшілік сөйлейтін де Мелло руханилық туралы бірнеше кітап жазды және көптеген рухани семинарлар мен конференциялар өткізді. Ол Шығыс және Батыс мистикалық дәстүрлерінен алынған әңгімелерімен әйгілі болды.

Басталуы

Де Мелло Франк пен Луиза (құрметті әкесі Кастеллино) де Меллоның бес баласының ең үлкені болды. Ол 1931 жылдың 4 қыркүйегінде Британдық Үндістанның Бомбей қаласында дүниеге келді. Ол католик отбасында өсті және бір күні иезуит орденіне қосылуды армандады. 16 жасында де Мелло Бомбейдің шетіндегі Виналая семинариясына Иса қоғамына қабылданды. 1952 жылы ол Барселонада философияны оқып, діни қызметке кірісу үшін Испанияға жіберілді. Содан кейін ол Пунедегі Де Нобили колледжінде теологияны оқыды және 1961 жылдың наурыз айында дін қызметкеріне бекітілді. Үндістанға оралғаннан кейін ол бірнеше жыл семинарияларда жұмыс істеді, ал 1968 жылы Виналая семинариясының ректоры болып тағайындалды. Де Мелло иезуиттерге алдымен олардың қатаң тәртібімен қызығушылық танытты. Оның ордендегі алғашқы жылдарымен танысқандар оны теологиялық тұрғыдан консервативті және басқа діндерді зерттеуге құлшынбаған деп сипаттайды. Кейбір әріптестері Испаниядағы тәжірибесі оның көзқарасын кеңейтіп, қаталдығынан айыруға көмектескенін айтты. Де Меллоның алғашқы жарияланған кітабы "Садхана – Құдайға жол" 1978 жылы жарық көрді. Онда бірқатар рухани принциптер мен Әйіпті Игнатийдің ілімдерімен шабыттанған "шығыс үлгісіндегі христиандық жаттығулары" баяндалған. Ол АҚШ-та оқырмандары мен оның лекцияларына қатысқандар үшін түрлі саналылық пен ойша жүргізілетін тәжірибелерді танымал етті.

Өлім

Де Мелло 1987 жылы 55 жасында Нью-Йорк қаласында жүрек талмасынан қайтыс болды. Тонидің інісі Билл Де Мелло өзінің "Антони де Мелло: Қуанышты саяхатшы" кітабында Тонидің денесін Фрэнк Строуд, S. J. әкесі тапқандығын айтады. Строудтың сөзіне сәйкес, де Меллоның денесі ұрықтық позада жатыр. Оның ресми өлім куәлігінде өлімінің негізгі себебі "Атеросклероздық коронарлық артерия ауруы, сол жақ циркумфлекс тармағының жақындағы тромбозы" деп көрсетілген.

Өлімнен кейінгі дау

1998 жылы, де Меллоның қайтыс болғаннан кейін 11 жыл өткен соң, оның кардинал префекті Джозеф Ратцингердің (кейін Папа Бенедикт XVI болды) басшылығымен Денегдер ілімі жөніндегі Конгрегация (CDF) де Меллоның еңбегін қарап шығып, мынадай пікір білдірді: «Оның көптеген шығармалары, көбінесе қысқа очерктер түрінде жазылған, шығыс даналығының кейбір пайдалы элементтерін қамтиды. [Олар] өзін-өзі басқаруға жетуге, бізді бостандықтан ұстап тұратын байланыстар мен сезімдерді жоюға және өмірдің түрлі қиындықтарына сергек қабылдануға көмектесе алады. Алайда, де Меллоның кейбір көзқарастары, әсіресе оның кейінгі еңбектерінде, католик сеніміне қайшы келеді және ауыр зиян келтіруі мүмкін». CDF атап көрсеткендей, «әсіресе ерте жазбаларында, әке де Мелло буддалық және даостық рухани ағымдардың ықпалына түскенмен, христиандық руханиат шеңберінде қалды. Бірақ олар де Меллоның Исаны «басқа ұстаздармен бірдей» қарастырғанын, «өлімнен кейінгі тағдыр туралы мәселе маңызды емес деп жариялануын» және «адамның соңғы тағдыры туралы автордың айтқандары алаңдау тудыратынын» сынады. Үндістандық Outlook журналы бұл Римнің Азиядағы дін қызметкерлерін әлсірету әрекеті деп бағалады. Де Меллоның кітаптары Батыс елдеріндегі көптеген католик кітап дүкендерінде қолжетімді, бірақ кейде олардың көп дінді контексте жазылғаны және христиан ілімі бойынша нұсқаулық емес екені туралы ескерту қосады.

Өмірбаян

Тони де Мелло, С. Ж.: Білл де Меллоның (бауыры) қысқаша өмірбаяны