Кіріспе

Уусимаа облысындағы муниципалитет, Финляндия
Бұл муниципалитет
Әкімшілік тұрғысынан, Нюрмиярви көлі Лоппи, Вихти және Хельсинки приходтарын біріктіру арқылы қалыптасқан. Нюрмиярви туралы ең алғашқы жазбаша мәлімет 1488 жылға дейінді, ол кезде Уотила ауылы есімделген. 1539 жылғы жер тізімінде Нюрмиярвиде 15 ауыл, барлығы 113 үй тіркелген. 1605 жылы тәуелсіз діни қауым құрылды, ал Нюрмиярви әкімшісі 1775 жылы дүниеге келді, сол кезде аймақта 1471 адам тұрған. Нюрмиярви көлі ұзақ жылдар бойы дамыған егіншілік аймақ болып келген, ал жалпы муниципалитет аумағындағы егістік жерлердің үлесі үштен біріне жуық, бұл Финляндиядағы көптеген муниципалитеттерден артық. Бау-бақша өнімдері де кең көлемде өсіріледі, мысалы, Финляндиядағы жабайы капустаның шамамен жартысы Нюрмиярвиде өндіріледі. Дегенмен, муниципалитет ауылшаруашылық өнімдерін қосымша өңдеуден өткізбеген, мысалы, сүт өнімдерін өндіру жоқ. Ванта өзеніне Палойоки өзені Хювинкяа және Туусуладан, Палойоки ауылының жанында қосылады. Муниципалитеттің оңтүстік бөлігінде ағатын Лепсама және Лухтайоки өзендері Кеимола ауылының жанында Ванта қаласына құяды. Нюрмиярвидегі ең ірі көл – Саакси көлі (оның бір бөлігі Хювинкяаның солтүстік-батыс жағында орналасқан), ол Финляндиядағы ең танымал жағажайлардың бірімен, Кильжава ауылында орналасқан. Басқа көлдер – Рёйкка маңындағы Ваакси көлі және Клауккала мен Перттула арасындағы Валькярви көлі.

Үкімет

Нұрмиярви муниципалитеті Уусимаа сайлау округіне қарайды. Нұрмиярви қалалық кеңесінің 51 мүшесі бар; қалалық кеңестің төрағасы – Вирпи Рэти, ал қалалық кеңес хатшысы – Каллепекка Тойвонен. Нұрмиярвидің қазіргі муниципалды басқарушысы – Оути Мэйкела; бұрынғы басқарушы Киммо Бехм 2018 жылдың 1 мамырында зейнетке шықты.

Денсаулық

Нұрмиярвиде Орталық Ұлыжаймақ әлеуметтік және денсаулық сақтау бірлестігінің (Keski Uudenmaan sotekuntayhtymä немесе Keusote) қызмет өндірісіне кіретін үш денсаулық сақтау орталығы бар: шіркеу ауылында, Клауккала және Раджамакиде. Бұған қоса, Кильжава ауылында қазіргі уақытта оңалту ауруханасы ретінде жұмыс істейтін аурухана да бар.

Білім

Негізгі білім беру саласында Нюрмиjärвиде 17 бастауыш мектеп (оның біреуі швед тілінде оқытады), екі толық орта мектеп және бір арнайы білім беру мектебі бар. Жоғары білім беру саласында Нюрмиjärвиде үш орта мектеп бар: шіркеу ауылындағы Нюрмиjärви орта мектебі (Nurmijärven yhteiskoulu), Раджамакидегі Раджамаки орта мектебі (Rajamäen lukio) және Клауккаладагы Аркадия орта лицейі (Arkadian yhteislyseo). Соңғысы жекеменшік, ал қалғандары Нюрмиjärви муниципалитетінің басқаруында. Бұған қоса, Пертула ауылындағы Лопентие бойында Кеуданың, кәсіптік білім беретін мектептер консорциумының бір кампусы орналасқан.

Басқалар

Тампере тас жолы бойында, қалалық орталыққа жақын орналасқан Майлыкукко жанармай құю мен тамақтануға танымал, оның қызметтеріне Хесбургер және Subway сияқты мейрамханалар кіреді. Тұрғын елді мекендегі туристерге арналған жалғыз қонақ үй – Кильжава қонақ үйі Кильжава ауылында орналасқан. 2021 жылы Нұрмиярви орталығында Боулинг бұрышы мен бильярд ойнайтын демалыс орыны ашылды, онда адамдар боулинг ойнап, бильярдқа түсуге болады.

Мәдениет

Нұрмиярви Финляндияның ұлттық жазушысы Алексис Кивидің туған жері ретінде әйгілі. Муниципалитеттің гербінде оның ең танымал шығармасы – 1870 жылы жарық көрген «Seitsemän veljestä» («жеті бауыр») көрсетілген. Жыл сайын муниципалитетте Киви фестивалі (Kivi juhlat) өтеді, оның басты орны Алексис Кивидің туған жеріне жақын орналасқан Тааборынвуори музейлік аймағы. 2020 жылдың 29 қаңтарында Нұрмиярви өзін Алексис Кивидің ресми астанасы деп жариялады. Нұрмиярви қаласының орталығында 1958 жылдан бері жұмыс істеп келе жатқан, бір залдан ғана тұратын шағын «Кино Джуха» кинотеатры орналасқан. Нұрмиярвидің символдық құсы – қара тоқыл (Dryocopus Martinus), символдық жануары – еуропалық борсық (Meles meles), ал символдық өсімдігі – еркек папоротник (Dryopteris filix mas).

Тағам

1980 жылдары Нюрмиярви қауымының дәстүрлі тағамдары – кішміш сорпасы, ақырын, төмен температурада пісірілген ростиф, жидек кремдері және тәтті картоптан жасалған көкөніс.