Ғылыми фантастика мен фэнтези жанрлары: ғылыми логика мен мистиканың бірігуі, "Astounding Science Fiction" журналының ықпалы, "Жаңа толқын" жазушылары.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Ғылыми фантастика және фантастика жанры журналы
Science fiction and fantasy genre
the magazine
Ғылыми фантастика – спекулятивтік фантастиканың гибридті жанры, бір мезгілде ғылыми фантастика мен фантастиканың троптары мен элементтерін біріктіреді. Конвенциялық ғылыми фантастикада әлем ғылыми тұрғыдан логикалық болып бейнеленеді, ал конвенциялық фантастика көбінесе нақты әлемнің ғылыми заңдарын ескермейтін үстін аспаннан түскен және көркем элементтерді қамтиды. Дегенмен, ғылыми фантастика әлемі ғылыми тұрғыдан логикалық болып құрылады және кез келген үстін аспаннан түскен элементтердің түсіндірмелері сияқты нақты ғылыммен қамтамасыз етіледі. Ғылыми фантастиканың алтын ғасырында ғылыми фантастикалық әңгімелер Astounding Science Fiction журналымен сипатталған бағындырылған ғылыми фантастиканың қысқа, ғылыми тұрғыдан сенімді материалдарынан өзгеше болды. Сол кездегі ғылыми фантастикалық әңгімелер көбінесе балалар ойын-сауығы деңгейіне төмендетілгенімен, олардың қиял еркіндігі мен романтикасы 1960 жылдардың «Жаңа толқын» жазушыларына елеулі әсер еткенін көрсетті, олар «Қатты ғылыми фантастиканың» шектеулерінен кейіпті болды.
Science fantasy is a hybrid genre within speculative fiction that simultaneously draws upon or combines tropes and elements from both science fiction and fantasy. In a conventional science fiction story, the world is presented as being scientifically logical, while a conventional fantasy story contains mostly supernatural and artistic elements that disregard the scientific laws of the real world. The world of science fantasy, however, is laid out to be scientifically logical and often supplied with hard science like explanations of any supernatural elements. During the Golden Age of Science Fiction, science fantasy stories were seen in sharp contrast to the terse, scientifically plausible material that came to dominate mainstream science fiction, typified by the magazine Astounding Science Fiction. Although science fantasy stories at that time were often relegated to the status of children's entertainment, their freedom of imagination and romance proved to be an early major influence on the "New Wave" writers of the 1960s, who became exasperated by the limitations of "Hard Science Fiction".
Тарихи көзқарас
Бұл термин алғаш рет американдық журналдарда көптеген ғылыми-фантастикалық әңгімелер жарияланғаннан кейін кеңінен қолданыла бастады, мысалы Роберт А. Хайнлайнның «Magic, Inc.», Л. Рон Хаббардтың «Slaves of Sleep» және Флетчер Пратт пен Л. Спраг де Камптың «Harold Shea» сериясы. Бәрі де Джон У. Кэмпбеллдің «Unknown» журналында жарық көрген салыстырмалы рационалистік әңгімелер еді. Бұл ғылыми фантастиканың әдістері мен көзқарастарын дәстүрлі фантастикалық тақырыптарға қастықтан қолдануға жасалған әрекет болды. Род Серлинг таза ғылыми фантастика мен таза фантазияны ажыратып, біріншісін «мүмкін емес нәрсені мүмкін ету», ал екіншісін «мүмкін емес нәрсені ықтимал ету» деп түсіндірді. Екі түрдің үйлесімі ғылыми фантастика нақты әлемде ешқандай жағдайда орын алмауы мүмкін нәрселерге ғылыми реализмнің сыртқы көрінісін береді. Ғылыми фантастика фантастикалық немесе мистикалық элементтердің болуына рұқсат бермейтін жерде, ғылыми фантастика оларға ғылыми элементтерді толықтыру үшін тікелей сүйенеді. Ғылыми фантастиканың тартымдылығын түсіндіре отырып, Карл Д. Малмгрен К.С. Льюистің осы жанрдағы эмоционалдық қажеттіліктер туралы болжамдарына қатысты кіріспе береді: «Ғылыми фантастиканың табиғатқа қарсы әлемдерінде қиял мен шындық, сиқырлы және қарапайым, мифтік және ғылыми бірігіп, өзара әсер етеді. Осылайша бұл әлемдер бізге жаңа сезімдер мен тәжірибелер, [К.С. Льюистің сөздерімен] 'нақты әлемде таба алмайтын сұлулық, қызығушылық немесе қорқыныш', құштарлық, арман және үрей сезімін сыйлайды». Джин Родденберри жасаған «Жұлдыздар жолы» франшизасы кейде ғылыми фантастиканың мысалы ретінде келтіріледі. Жазушы Джеймс Ф. Бродерик «Жұлдыздар жолын» ғылыми фантастика деп сипаттайды, себебі ол жартылай болашақты және мистикалық/фантастикалық элементтерді, мысалы Q-ны қамтиды. Кейінгі ғылыми фантастика авторы Артур Кларктың айтуынша, көптеген талғампаздар «Жұлдыздар жолының» ғылыми фантастика емес, ғылыми фантастика екенін жақтасады, себебі онда ғылыми тұрғыдан мүмкін емес элементтер бар, ол олармен ішінара келіседі. «Жұлдызды соғыстар» франшизасының ғылыми фантастика екені талқыланды. 2015 жылы Джордж Лукас «Жұлдызды соғыстар ғылыми фантастика емес, фантастика және ғарыш операсы» деді.
The label first came into wide use after many science fantasy stories were published in the American pulp magazines, such as Robert A. Heinlein's Magic, Inc., L. Ron Hubbard's Slaves of Sleep, and Fletcher Pratt and L. Sprague de Camp's Harold Shea series. All were relatively rationalistic stories published in John W. Campbell Jr.'s Unknown magazine. These were a deliberate attempt to apply the techniques and attitudes of science fiction to traditional fantasy subjects. Distinguishing between pure science fiction and pure fantasy, Rod Serling argued that the former was "the improbable made possible" while the latter was "the impossible made probable". As a combination of the two, science fantasy gives a scientific veneer of realism to things that simply could not happen in the real world under any circumstances. Where science fiction does not permit the existence of fantastical or supernatural elements, science fantasy explicitly relies upon them to complement the scientific elements. In explaining the intrigue of science fantasy, Carl D. Malmgren provides an intro regarding C. S. Lewis's speculation on the emotional needs at work in the subgenre: "In the counternatural worlds of science fantasy, the imaginary and the actual, the magical and the prosaic, the mythical and the scientific, meet and interanimate. In so doing, these worlds inspire us with new sensations and experiences, with [quoting C. S. Lewis] 'such beauty, awe, or terror as the actual world does not supply', with the stuff of desires, dreams, and dread." The Star Trek franchise created by Gene Roddenberry is sometimes cited as an example of science fantasy. Writer James F. Broderick describes Star Trek as science fantasy because it includes semi futuristic as well as supernatural/fantasy elements such as The Q. According to the late science fiction author Arthur C. Clarke, many purists argue that Star Trek is science fantasy rather than science fiction because of its scientifically improbable elements, which he partially agreed with. The status of Star Wars as a science fantasy franchise has been debated. In 2015, George Lucas stated that "Star Wars isn't a science fiction film, it's a fantasy film and a space opera".