Поль Дерулед: Француз жазушысы және саясаткерінің өмірі мен қызметі

Кіріспе

Француз жазушысы және саясаткері Пол Деруледе (2 қыркүйек 1846 – 30 қаңтар 1914) – француз жазушысы және саясаткері, ұлтшыл «Патриоттар лигасының» негізін қалаушылардың бірі.

Ерте өмір

Дерульде Парижде дүниеге келген. Ол алғаш рет «Жан Ребел» атты псевдониммен Revue nationale журналында ақын ретінде жарық көрген. 1869 жылы ол Théâtre Français театрында «Хуан Стреннер» атты бір актілі пьеса жазған.

Әскери мансап

Франко-Прус соғысының басында ол қатардағы жауынгер ретінде тіркелді, бірақ Седан шайқасында жараланып, тұтқынға алынды. Ол Бреслауға (қазіргі Вроцлав) жіберілді, бірақ қашып үлкерді. Кейін генералдар Антуан Шанзи мен Шарль Дени Бурбакимен бірге қызмет етті, соңғысының Швейцарияға жасаған сәтсіз шегінуіне қатысты және Париж коммунасына қарсы күресті. Лейтенант шеніне көтерілген соң, жазатайым оқиға салдарынан әскерден шығуға мәжбүр болды. 1885 жылы депутаттар палатасына сайлауда жеңілгеннен кейін Деруледе, Ұлыбританиядан алынған парламенттік жүйенің Францияның күшін және ізгілігін әлсіреткенін, оны халық сайлаған президентке бағынышты кабинет тағайындайтын президенттік республикамен алмастыру қажет деп шешті. Деруледе конституциялық реформаның жақтаушысы болды және лиганы республикалық патриоттар арасында осы мақсатты ілгерілету үшін пайдалануға ниеттенді. Генерал Жорж Буланжер билікке келгеннен кейін Деруледе бұрын саяси емес ұйым болған «Патриоттар лигасы» арқылы оның ісіне көмектесуге тырысты, бірақ лиганың көптеген мүшелері оны тастап кетті және президенттік лауазымынан кетуге мәжбүр болды. Дегенмен, ол өзіне адал қалған бөлімді тиімді пайдаланды, нәтижесінде 1889 жылы үкімет оны таратуға мәжбүр болды. Сол жылы ол Ангулем округінен палатаға депутат болып сайланды. 1890 жылы дебаттарды бұзғаны үшін палатадан қуылды. 1893 жылғы сайлауға қатыспады, бірақ 1898 жылы қайта сайланды және ұлтшыл және Дрейфусқа қарсы көзқарастарымен көзге түсті. Президент Феликс Фурдің 1899 жылғы 23 ақпандағы жерлеу рәсімінен кейін ол генерал Годерик Рожеге әскерін президент сарайына басқаруға көндіруге тырысты. Генерал мен оның әскері алдымен Деруледеге назар аудармағаннан кейін, оны қызметтен босатып, ол опасыздық үшін тұтқындалуын талап етті. Сотта Деруледе босатылса, көтеріліс әрекеттерін жалғастыратынын мәлімдеді. Ол толық ақталды. Деруледе Париж маңындағы, әсіресе Шампиньидегі Франко-Прус соғысының жылдық еске алу шараларында белгілі бір рөл атқарды. Жеңілістің естелігін сақтап, үкіметке саяси реформаларды жүзеге асыру және соңында Эльзас-Лотарингияны қайтарып алу үшін қысым жасауды жалғастыруды үміттенеді. Ол антисемиттік ұлтшыл қозғалыстың негізгі қолдаушысы болды және Дрейфус ісі кезінде лиганың антисемитизмін азайтуға тырысудың қиындығына тап болды. Испанияға жер аударылғаннан кейін лига толығымен антисемиттік бағытқа бұрылды. 1901 жылы ол роялистік одақтастарымен жанжалға түсті, нәтижесінде Швейцарияда Баффетпен дуэль ұйымдастыруға жасалған әрекет сәтсіз аяқталды. Алайда, 1905 жылдың қарашасында амнистия заңы оның Францияға оралуына мүмкіндік берді. Деруледе 1914 жылдың қаңтар айында қайтыс болғанда, оның Париждегі жерлеу рәсімі ұлттық қаһарман Виктор Гюгодан бері ең көп адамды қамтыды. Деруледе ұсынған, халық сайлаған президентке бағынышты және тағайындалған кабинетпен президенттік республика идеясы 1950 жылдары Шарль де Голь енгізген Францияның Бесінші Республикасының негізі болды.

At the beginning of the Franco Prussian War he enlisted as a private, but was wounded and taken prisoner at the Battle of Sedan. He was sent to Breslau (now Wrocław), but escaped. He then served with generals Antoine Chanzy and Charles Denis Bourbaki, participated with the latter's disastrous retreat to Switzerland, and fought against the Paris Commune. After being promoted to lieutenant, he was forced by an accident to retire from the army. After losing an election for the Chamber of Deputies in 1885, Déroulède decided that the parliamentary system adopted from Britain had sapped France of its vitality and virtue, and should be replaced by a presidential republic with the cabinet appointed by and responsible to a popularly elected president. Déroulède thus became a champion of constitutional revision and hoped to use the league as an organization to promote the cause among republican patriots. After the rise of General Georges Boulanger, Déroulède attempted to use the Ligue des Patriotes, until then a non political organization, to assist his cause, but was deserted by many of the league's members and forced to resign his presidency. Nevertheless, he used the section that remained faithful to him with such effect that the government found it necessary in 1889 to decree its suppression. During the same year, he was elected to the chamber as member for Angoulême. He was expelled from the chamber in 1890 for interrupting debates. He did not campaign for the election of 1893, but was re elected in 1898, and distinguished himself by his vehemence as a nationalist and anti Dreyfusard. After the funeral of President Félix Faure, on 23 February 1899, he endeavoured to persuade General Gaudérique Roget to lead his troops to the presidential palace. After the general and his troops first ignored and then dismissed Déroulède, he demanded to be arrested for treason. During his trial, Déroulède declared that if released he would continue his insurrectionary activity. He was triumphantly acquitted

Déroulède became a prominent presence in the annual Franco Prussian War commemorations around Paris, most notably at Champigny. By keeping memories of the defeat alive, Déroulède hoped to keep up pressure upon the government to implement political reforms and ultimately to take back Alsace Lorraine. He was the principal proponent of the anti Semitic nationalist movement and suffered the dilemma of trying to decrease the anti Semitism of the league during the Dreyfus Affair. After his banishment to Spain, the league became thoroughly anti Semitic. During 1901, he was again publicized by a quarrel with his Royalist allies, which resulted in an abortive attempt to arrange a duel with Buffet in Switzerland. In November 1905, however, the law of amnesty enabled him to return to France. When Déroulède died in January 1914 his funeral procession in Paris attracted the largest crowds since that of the national hero Victor Hugo. Déroulède's recommendation for a presidential republic with the cabinet appointed by and responsible to a popularly elected president was the basis of the French Fifth Republic introduced by Charles de Gaulle during the 1950s.

Француз тілінде

Жак Шастене, Үшінші республика тарихы, 2-том, «Республика республикалықтардың», 1879–1893 жж., Париж: Хашетт, 1954 ж. Адриен Дансет, Булангизм, Булангерден Дрейфус революциясына дейін, 1886–1890 жж., Париж: Академиялық Перрин кітапханасы, 1938 ж. Бертран Жоли, Дероульде, француз ұлтшылдығының авторы, н.қ.: Перрин, 1998 ж. Рауль Жирарде, Француз ұлтшылдығы, 1871–1914 жж., Париж: А. Колин, 1966 ж. Одиль Руделл, Абсолюттік республика, Франция республикасының конституциялық тұрақсыздығының бастаулары, 1870–1889 жж., Париж: Сорбонна басылымдары, 1982 ж. Зеев Стернхелл, Революциялық оңшылдар, 1885–1914 жж.; Фашизмнің француздық тамырлары, Париж: Сеуил, 1978 ж.