Кіріспе

Американдық епископ және кардинал Джон Патрик Коди (24 желтоқсан 1907 – 25 сәуір 1982) – Рим-католик шіркеуінің американдық епископы және кардиналы. Сент-Луис қаласында туған, ол Канзас-Сити – Сент-Джозеф епископы (1956–1961), Нью-Орлеан архиепискобы (1964–1965) және Чикаго архиепискобы (1965–1982) қызметтерін атқарды. 1967 жылы кардинал атағын алды.

Ерте өмір және білім

Джон Коди Миссури штатының Сент-Луис қаласында Томас Джозеф пен Мэри (құрметті Бегли) Коди отбасында дүниеге келген. Оның әкесі Ирландиядан көшіп келген және Сент-Луис өрт сөндіру департаментінің бастығының орынбасары болған. Қасиетті Розарий шіркеу мектебінде білім алғаннан кейін, 13 жасында Сент-Луис дайындық семинариясына түсті. 1926 жылға дейін Сент-Луисте оқыды, содан кейін Римдегі Солтүстік Америкалық Паптық колледжінде оқуын жалғастыру үшін жіберілді. Ол Римдегі келесі алты жылды Солтүстік Америкалық колледждің қызметкері және Ватикан Мемлекеттік хатшылығының лауазым иесі ретінде өткізді. Коди былай деді: "Шіркеудің рөлі ең маңызды болады, және қоғамдық қатынастар саласындағы көптеген сарапшылар католик шіркеуінің барлық нәсілдер арасындағы өзара түсіністік пен бауырластық сезімін қалыптастырудағы ең күшті ықпалына толық сенімді. Бұл "Pacem in Terris" энцикликасындағы маңызды мәселелердің бірі болды. Әлемге барлық католиктер арасындағы бірлік және келісім рухын көрсеткен дүниежүзілік кеңес, еліміздегі қазіргі нәсілдік дағдарыстың сезілуіне әсер етті. Шіркеу өз мектептері мен жоғары білім беру орындары арқылы, олардың көпшілігі толыққанды біріктірілген, Оңтүстіктегі барлық адамдардың дамуына және өзара түсіністігіне үлкен үлес қоса алады". Қалалардағы біріктірілген мектептерді салу жобалары туралы: "Бұл мектептердің салынуы барлық адамдардың теңдігі туралы католик шіркеуінің ұстанымын қабылдауға үлкен көмек көрсетті".

Жарамсыз басқару

1965 жылғы 14 маусымда Коди Чикаго архиепискобы болып тағайындалды және 1965 жылғы 24 тамызда қызметке орналастырылды. 1967 жылғы 26 маусымда кардинал дәрежесіне көтерілді. Кодидің Чикагодағы қызметі кезеңі келіспеушіліктер мен дау-дамайлармен, соның ішінде қаржылық бұрмашылықтарды федералдық деңгейде тергеулермен және оның сүйіктісі деп саналған Хелен Долан Уилсонмен арадағы күмәнді қарым-қатынаспен сипатталды. Уилсон шамамен 25 жыл бойы Кодидің "әр қадамын қадағалап" жүргені айтылды және Кодинің ысырапқа салған қаржатының едәуір бөлігі оған берілген деген күдік болды, соның ішінде "Бока-Ратон қаласындағы үй, сәнді автомобиль, қымбат киім-кешек және әсем түктер, сондай-ақ мерекелік сыйлықтар" сатып алуға жұмсалды. Кодидің қызмет ету кезеңінде Шіркеудің шамамен 1 миллион доллары жоғалып кеткеніне және Католик епископтарының ұлттық конференциясы Коди осы ұйымның қазынашысы болған кезде бір жылдың ішінде 4 миллионнан астам доллар жоғалтқанына қарамастан, Коди қайтыс болғаннан кейін барлық тергеулер тоқтатылды. "Чикаго Сан Таймс" газетінің дін тақырыбына жауапты редакторы Рой Ларсен былай деп жазды: "Заңды тұрғыдан алғанда, газет пен федералды прокурорлар жүргізген тергеулер нәтижесіз аяқталды. Осыған байланысты, Коди мен оның адвокаттары қолданған заңдық тактика, бастысы – кешіктіру және тоқтату стратегиясы, қандай да бір айыптаулардың алдын алуға септігін тигізді. Алғашқы мақала жарияланғанға дейін сегіз ай бұрын АҚШ прокурорының кеңсесі Кодиге және архиепископтыққа сотқа шақыру қағаздарын жіберді, бірақ сұралған ақпарат үкіметке берілген жоқ. Осы серия жарияланғаннан кейін де бөгет қою жалғасты. Жаңа АҚШ прокуроры Дэн Уэбб тергеуді өз қолына алып, жаңа сотқа шақыру қағаздарын шығарды, бірақ Иллинойс штатының Солтүстік округінің АҚШ округтік сотының бас судьясы Франк МакГарр істі алға жылжыту үшін ешқандай қадам жасаған жоқ. Соңында кардиналдың денсаулығы мәселе болып тұрды. 1982 жылғы 25 сәуірде ол қайтыс болды, ал 1982 жылғы шілдеде Уэбб тергеуді тоқтатып, былай деді: "Кардинал қайтыс болғаннан кейін, кардиналға қатысты айыптаулар бойынша тергеу мәнсіз болды". Коди жиі өз епископтық билігіне деген көзқарасының өзінің епархиясындағы көптеген дін қызметкерлерімен келіспейтінін байқады. Ол Апостолдық делегат Жан Жадоның кейбір шешімдеріне қарсы болды және оның шамадан тыс прогрессивтігі мен радикализміне қарсы наразылық науқанын жетекшілік етті. 1969 жылғы 11 сәуірде Ариччадағы "Илаһи Ұстаз" монастырында Шіркеу мен масондық арасындағы алғашқы кездесуден кейін Коди Рим-католик шіркеуінің жоғары лауазымды тұлғалары мен масондықтардың басшылары арасындағы бірқатар қоғамдық қол алысулардың басты кейіпкері болды.

Расизм

Коди Джордж Клементспен ұқсас себептермен келіспеді, себебі жергілікті қара католиктер жергілікті пасторатта, әсіресе қара қауымдарда қара өкілдігінің артуын қалады. Коди Клементстің өзінің қауымының пасторы болып тағайындалуына қатысты өтініштерді қабылдамады, орнына тәжірибесіз пастор Роллинс Ламбертті сол жерге орналастырды. Ол қара дін қызметкерін тағайындау арқылы қауымды ынталандыра алады деп ойлады, бірақ олар белгілі бір қара белсендіні тағайындаудан қашынғанын анық сезіп, наразылық білдірді. Содан кейін өткен бірнеше нәсілдік шиеленіске толы қалалық мәжілістер Ламберттің Кодидің басшылығына қарсы шығуына әкелді – ол Клементс пен басқалармен келісіп, Кодидің (мүмкін қасақана емес) «расист» екенін айтты және Клементсті пастор етіп тағайындауды сұрады. Коди ақырында мойындады. Осы қара католиктердің инкультурацияға деген ынтасы (көбінесе «кейін сұрақ қою» сипатында) Кодиді де ашуландырды, ол көптеген қабылданған (кейде тікелей іске асырылған) өзгерістерге қарсы болды. Бір жағдайда Клементс өзінің Падуалық Сент-Антони шіркеуіндегі мүсінді Мартин Лютер Кингке арналған тұғырмен ауыстырды, оны халықтың құрметіне байланыстырып ақтауға тырысты. Коди келіспеді және егер Сент-Антони мүсіні орнына қайтарылмаса, епархиялық қаржыландыруды тоқтатып қоямын деп қорқытты. Клементс, көптеген Қара пантералардың жақын досы (оның ішінде оның жеке шәкірті Фред Хэмптон), Кодиге өзі келіп істеуге тура келетінін, бірақ ол (Клементс) оны қорғай алмайтынын айтты. Мүсін өз орнында қалды. Ақырында Коди Клементстің қауымына қаржылық қолдауын тоқтатты, және олар бір уақыт бойы қайырымдылықпен және арнайы жиналымдар арқылы жұмыс істеді.

Кейінгі өмір және өлім

Кодидің басшылығына қарсылық 1980 жылдардың басында оның денсаулығы нашарлаған сайын азайды. 1982 жылдың жазында оның орнына прогрессивті көзқарастағы Жозеф Бернардин келді. Коди сол жылы 74 жасында қайтыс болды және Иллинойс штатының Хиллсайд қаласындағы Мәңгілік көктем зиратындағы Епископтар мавзолейіне жерленді.