Кіріспе

Австралия генерал-губернаторының ресми резиденциясы

Үкімет үйінде Австралия генерал-губернаторы Федералдық атқарушы кеңестің мәжілістерін өткізеді, сондай-ақ Австралия орденімен және оған байланысты Австралияның әскери, батырлық және азаматтық наградаларымен марапаттау салтанатын өткізеді. Генерал-губернатор шетел мемлекеттерінің басшыларын және басқа да жоғары лауазымды тұлғаларды қабылдайды, Австралиядағы елшілердің сенім грамоталарын қабылдайды, және әр түрлі сала өкілдерін қонаққа шақырады.

Тарих

Америкалық сәулетші Уолтер Берли Гриффин Канберра қаласының қазіргі жоспарына әсерлі, мақсатты түрде салынған Үкімет үйін қосты. Ол арнайы үкіметтік ауданда орналастырылып, Канберраның көркейтілген ашық кеңістіктері мен орталық көлін көріп тұратын әдемі көріністермен қамтамасыз етілуі керек еді; алайда, Бёрли Гриффиннің ұлттық астананы жоспарлауының көп бөлігі сияқты, қаржылық мәселелер кедергі келтірді және жоспарланған жұмыс ешқашан іске аспады. Қазіргі вице-корольдік резиденциясының негізгі бөлігі 1891 жылы мал өсіруші Фредерик Кэмпбелл салған қос шатырлы Виктория дәуіріндегі үй ретінде пайда болды, ол сол кезде жұмыс істейтін қой шаруашылығының орталығы болған. Бұрын Ярралумла үйі тұрған жерде екі жағынан көлеңкелі верандалары, тақтайшамен жабылған шатыры және жалюзилі француз терезелері бар, әсем грузин стиліндегі үй орналасқан. Бұл бір қабатты үйге 1837 жылдан 1881 жылдың соңына дейін Мюррей және Гиббс отбасылары бір-бірімен байланысты түрде тұрақты түрде қоныстанған.

Жеке меншік

Еуропалық зерттеушілердің Тас жазық аймағына кіргенінен кейін, 1820 жылдары мал өсірушілер із суырып, Джонстон мен Тейлор Яралума ауданында мал жаюға бірінші болып кірісті. 1828 жылы Генри Доннисонға жер берілді, бірақ ол оны көп ұзамай Уильям Доуеске сатты, ал ол 1832 жылы Фрэнсис Моуатқа өткізді. Моуат ауыл шаруашылығы және сүт фермасын құрып, үй салды. 1837 жылы Теренс Обри Мюррей мен Томас Уокер мүлікті сатып алды. Уокер кейін серіктестіктен шығып, Мюррей Яралуманың аумағын кеңейтті. Ол Көлінің маңында кең жайылымдарға ие болып, 1840 жылдары Заң шығарушы жиналыстың мүшесі болды. Заң шығарушы жиналыстың мүшесі ретінде Мюррей Жаңа Оңтүстік Уэльс үкіметінде министр болып қызмет етті және 1862 жылы Заң шығарушы кеңестің төрағасы болып тағайындалды. Мюррей 1840 жылдары Яралумаға Гималайлық немесе Деодар кедрін отырғызды, ал үйдің маңындағы жергілікті эвкалипттер арасына сәндік бұталар мен ағаштар отырғызды. 1920 жылдан бері ғимарат бірнеше рет кеңейтіліп, жаңартылды, бірақ 1891 жылғы үйдің негізгі құрылымын оңтүстіктен қарағанда әлі де анық көруге болады. Лорд Стоунхейвен 1927 жылы Канберрадағы жаңа уақытша Парламент үйінің (қазіргі Ескі Парламент үйі) ашылуына қатысқан алғашқы генерал-губернатор болды. Австралияда туған Исаак Исаакс Үкімет үйінде толық мерзімге тұрған тұңғыш генерал-губернатор атанды. Мельбурндағы Үкімет үйімен салыстырғанда үй кішкентай болып қалды, және генерал-губернаторлар мен олардың әйелдері ресми қабылдаулар үшін оның жеткіліксіздігіне шағымданып жүрді. 1920-1930 жылдардағы Ұлы депрессияның салдарынан туындаған экономикалық қиындықтарға байланысты вице-корольдік резиденцияны кеңейту жоспарлары іске аспады. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Австралияның қауіпсіздігіне қауіп тууы одан әрі жұмыстарды тоқтатты. Бірінші дүниежүзілік соғыс және соғыстан кейінгі экономикалық жағдайларға байланысты федералды үкімет 1927 жылға дейін Мельбурндан Канберраға көшпеді. Осы кезде ғана генерал-губернатор Яралуманы ресми резиденциясы ретінде пайдалана бастады, бірақ бастапқыда шектеулі түрде. Алайда, 1924 жылғы 30 қаңтарда Федералды кабинет Үкімет үйінде (кейін Яралума үйі деп аталды) кездесті, оған Премьер-министрдің міндетін атқарушы Эрл Пейдж төрағалық етті. Бұл Парламент үйі ашылып, Канберра Ұлттық астанаға айналғанға дейін үш жыл бұрын болды. 1927 мен 1930 жылдар аралығында генерал-губернатор негізінен Мельбурнның Үкімет үйінде тұрып, тек Австралия Парламенті отырыс кезінде ғана Яралумада тұрды. 1930 жылы Мельбурнның Үкімет үйі Виктория штатының үкіметіне Виктория губернаторының пайдалануы үшін қайтарылды. 1927 жылы Йорк герцогы мен герцогинясы (кейіннен король Георг VI және королева Елизавета) Канберраға уақытша Парламент үйін ашуға келген кезде үйде тұрды. Олардың келуіне дейін ғимарат патшалық отбасының мүшелеріне лайықты жағдайды қамтамасыз ету үшін кең ауқымды жөндеу жұмыстары жүргізілді. Бұл жақсартуларды сол кездегі Комонвелл архитектор Джон Смит Мердок қадағалады. Жаңартылған үйдің интерьерін, сондай-ақ оның көптеген жиһаздарын Федералдық капитал комиссиясының Рут Лэйн Пул жобалады. Олар ресми қабылдау бөлмелері үшін формальды интерьерлермен, ал жеке тұрғын бөлмелерде жайлы схемамен сәйкес келетін классикалық стильде жасалған. Рут Лэйн Пул сондай-ақ Премьер-министрдің ресми резиденциясы – Лоджаның интерьерін жасауға жауапты болды. 1933 жылы леди Айзекстің өтініші бойынша оңтүстік кіреберіс верандасының үстіне, бақтарға қарайтын, Бриндебелла таулары мен Австралия Альпісінің етегіне көрініс ашатын жеке қонақ бөлмесі салынды. 1939 жылы Үкімет үйі қайтадан кең ауқымды жөндеуден өтіп, Канберраның алғашқы қоғамдық ғимараттарына тән классикалық стильде кеңейтілді. Бұл жұмысты Ішкі істер департаментінің Жұмыс және қызмет көрсету бөлімінің бас архитектор Э. Х. Хендерсон жобалады. Лорд Гоури сол кезде үйде тұрды, және ол оның талаптарға сай емес деп есептелді. Сондықтан 1899 жылғы Кэмпбелл кеңейтуі бұзылып, жаңа, неғұрлым кең үй салынды. Қонақ бөлмесі кеңейтіліп, екінші қабатқа қосымша жатын бөлмелер орнатылды, ал солтүстік жағына "мемлекеттік кіреберіс" салынды. Үшінші қабатта балалар бөлмесі қосылып, ас бөлмесі кеңейтілді. Яралумаға жасалған барлық өзгерістер келесі генерал-губернатор болып тағайындалатын Кент герцогының тағайындалуына байланысты болды. Ол 1945 жылдың басында Лорд Гоуриден кейін қызметке кіруі керек еді. Алайда, герцог 1942 жылы Шотландиядағы ұшқыш апатта қайтыс болды, содан кейін оның үлкен ағасы Глостер герцогы тағайындалды. Өзгерістер Глостер герцогы мен герцогинясының келгеніне дейін аяқталды. 1990 жылдары Роджер Пегрум жобалаған, классикалық стильдегі жаңа кеңсе ғимараты, генерал-губернатордың ресми хатшысының кеңсесі мен басқа да әкімшілік қызметкерлеріне орналастырылды.

Негіздер

Үкімет үйі Канберраның оңтүстік-батыс бөлігінде, Ярарулла маңында орналасқан. Ол Бурли Гриффин көлінің жағасында солтүстік-оңтүстік бағытта салынған және Дунросил драйві арқылы жетеді – бұл Австралияның қызмет бабында қайтыс болған жалғыз генерал-губернаторы Лорд Дунросилдің құрметіне аталған. Кіреберісте Корольдік және Ұлттар Достастығының гербтерімен әшекейленген темір қақпалар мен қақпа күзетшісінің үйі орналасқан. Сыртқы жол үйге әсем гүлзарлар мен бақтар арқылы салады.

Тұрғылықты жері

Үкімет үйі 1890-1891 жылдары Фредерик Кэмпбелл 1830 жылдардағы шаруашылықтың қалдықтарында тұрғызған орталық кірпіштен салынған ғимараттан тұрады. Үй 1899 жылы және 1920 жылдары кеңейтілді. 1930 және 1940 жылдары оған қосымша жаңа бөлімдер салынды. Бұл құрылыстардың барлығы цементпен қапталып, кремовый түспен боялған. Шатыры жасыл кірпішпен жабылған. Үкімет үйінің "Мемлекеттік кіреберісі" шығыс жағында орналасқан және "порт-кошер" арқылы қорғалған, оның ішінде негізгі кіреберіс есіктеріне апаратын баспалдақтар бар. Үйдің орталық бөлігінде ағашпен әсемделген "Мемлекеттік кіру залы" орналасқан, ол Австралия суретшілерінің туындыларымен және жиһаздарымен безендірілген, соның ішінде бірнеше рет Арчибальд жүлдесін жеңіп алған сэр Уильям Даргидің Елизавета II патшайымның "Акация портреті" үшін жасаған эскизі және Даргидің Эдинбург герцогы, Принц Филипптің портретіне жасаған эскизі де бар. Кабинет министрлерінің қызметке кірісу рәсімі, наградалар тапсыру және қабылдау сияқты ресми шаралар Австралия суретшілерінің картиналары ілінген және Австралияның ертедегі жиһаздарының мысалдары бар қонақ бөлмесінде өтеді. Қонақ бөлмесінен жеке кіреберіске өтуге болады, ол оңтүстік жағынан (Бриндебелла тауларының көрінісімен) "Мемлекеттік кіру залына" дейін жететін бірнеше бөлмелерден тұрады. Бұл бөлмелерде де Австралия суретшілерінің картиналары ілінген, сондай-ақ антикалық жиһаз және басқа да қызықты заттар бар. Жеке кіреберістен кейін таңертеңгі бөлме мен кішкентай асхана орналасқан. Бұл кішкентай асханада Австралияның абориген суретшілерінің картиналары қойылған. Бұл бөлмелер "Мемлекеттік кіру залына" қайта оралады. Көл жағында "Мемлекеттік асхана" орналасқан. Оның үлкен терезесі Берли Гриффин көліне қарап, террасаға шығады. Сонымен қатар, бірінші қабатта көлге қарайтын генерал-губернатордың кабинеті орналасқан, онда вице-король жұмыс істейді және қонақтарды қабылдайды, сондай-ақ бірнеше кеңселер мен қызметтік бөлмелерге қосылатын вестибюль бар. Үкімет үйінің жоғарғы қабаттарында генерал-губернатордың жеке резиденциясы мен қонақ бөлмелері орналасқан. Үкімет үйінің жиһаздары мен интерьері Австралия суретшілері мен қолөнершілерінің кең спектрін көрсетеді, ол колониялық дәуірден бастап қазіргі күнге дейінгі әртүрлі стильдерді қамтиды. Бұдан басқа, мұнда Австралияның абориген суретшілерінің үлкен өнер туындылары жинақталған. Австралияның Ұлттық галереясы, Австралияның Ұлттық кітапханасы және Австралия қоры сияқты мәдени мекемелер үйді безендіретін жиһаз бен өнер бұйымдарының көп бөлігін ұсынған. Үкімет үйіндегі туындылары көрсетілген суретшілердің арасында Э. Филлипс Фокс, Том Робертс, сэр Артур Стритон, сэр Уильям Дарги, Маргарет Престон, Руперт Банни, Николас Шевалье, В. Б. МакИннес, Элиот Груннер, сэр Лионель Линдсей, сэр Бертрам Маккеннал, сэр Ханс Хейсен, Ллойд Рис, Фред Уильямс, Артур Бойд, сэр Сидни Нолан, Леонард Френч, Джастин О'Брайен, Рей Крук, Джон Доуви, Джонни Варангкула Тжупуррула, Маргарет Олли, Про Харт, Яла Яла Гиббс Тжунгарраи, Чарли Тжарру Тжунгарраи және Пэдди Жапалжарри Симс бар.

Бау-бақшалар

Үйдің айналасында кең көлемді ландшафты саябақтар бар. Оларды алғаш рет жобалап, орнатуды шаруашылық жөніндегі маман Чарльз Уэстон жасаған. Бақтардағы көптеген ағаштарды келген жолымен сапар шеккен қайраткерлер отырғызған. Саябақтардың құрамына көптеген ағаш алқаптары мен кең жасыл жеңілдер кіреді, олар солтүстіктегі Блэк-Маунтин және оңтүстіктегі Бриндебелла жоталарына көрініс ашады. "Жабайы бақ" немесе "Ағылшын бағын" Леди Гоури салған, және ол Екінші дүниежүзілік соғыста қаза болған генерал-губернатор Лорд және Леди Гоуридің жалғыз тірі баласы Патрик Хоре Рутвенге арналған ескерткішті қамтиды. Бұл бақтың дизайнына Эдна Валлинг пен Пол Соренсонның еңбектері әсер еткен. Басқа бақтарды кезекті генерал-губернаторлар мен олардың жұбайлары салған. Мысалы, көл жағалауындағы газон мен террасалар 1960 жылдардың басында, Лорд Де Л'Ильдің вице-корольдік қызметі кезінде Бурли Гриффин көлі сумен толтырылғанда жасалған. Террасалардың одан әрі дамуы 1980 жылдары сэр Ниниан Стивеннің қызметі кезінде жүзеге асырылды. Рододендрон тоғайын 1970 жылдары Отто Рузичка жобалап, отырғызған, және ол генерал-губернатор сэр Пол және оның вице-корольдік жұбайы Александра Хаслюк есімімен "Хаслюк бағы" деп аталған. Сонымен қатар, 1990 жылдары генерал-губернатор Билл Хейденнің әйелі Даллас Хейденнің ұсынысымен үйдің оңтүстігіндегі "Виста Гаунының" шығыс жағына көптеген гүлшамдар отырғызылған. Батылдық бағы Сер Уильям мен Леди Диннің ұсынысы бойынша Үкімет үйінің аумағында құрылған.