Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Оңтүстік Америка еркін сауда келісімі
South American free trade agreement
Анд қауымдастығы (lang es, CAN) – Боливия, Колумбия, Эквадор және Перу Оңтүстік Америка елдерін (Анд мемлекеттерін) қамтитын кедендік одақ құру мақсатымен құрылған еркін сауда аймағы. Бұл сауда блогы 1996 жылға дейін Анд пакты деп аталды және 1969 жылы Картахена келісіміне қол қойылған кезде құрылды. Штаб-пәтері Перудің Лима қаласында орналасқан. Анд қауымдастығының 4 700 000 км² аумақта 113 миллион халқы бар. 2005 жылы оның ЖІӨ-сі 745,3 миллиард АҚШ долларына жетті, бұл сондай-ақ сол кезде мүше болған Венесуэланың үлесін де қамтиды. Венесуэласыз 2011 жылғы ЖІӨ-нің сату қабілетіне қатысты (PPP) болжамды көрсеткіші 902,86 миллиард АҚШ долларын құрайды.
The Andean Community (lang es, CAN) is a free trade area with the objective of creating a customs union comprising the South American countries (Andean states) of Bolivia, Colombia, Ecuador, and Peru. The trade bloc was called the Andean Pact until 1996 and came into existence when the Cartagena Agreement was signed in 1969. Its headquarters are in Lima, Peru. The Andean Community has 113 million inhabitants over an area of 4,700,000 km2. Its GDP has gone up to US$745.300 billion in 2005, including Venezuela, which was a member at the time. Its estimated PPP of GDP for 2011 amounts to US$902.86 billion, excluding Venezuela.
Басқа ұйымдармен қарым-қатынас
Андиялық қауымдастық пен МЕРКОСУР Оңтүстік Американың екі негізгі сауда блогын құрайды. 1999 жылы бұл ұйымдар «Оңтүстік Америка еркін сауда аймағын» (ОАЕА) құру мақсатында бірігу туралы келіссөздер жүргізе бастады. 2004 жылдың 8 желтоқсанында Андиялық қауымдастық (CAN) МЕРКОСУРмен ынтымақтастық туралы келісімге қол қойды және олар Еуропалық Одақтың үлгісі бойынша Оңтүстік Американың барлық елдерін Оңтүстік Америка Ұлттары Одағына (USAN) біріктіру жөніндегі болашақ келіссөздер туралы бірлескен хат жариялады. 2005 жылы Венесуэла МЕРКОСУР-ға қосылуға шешім қабылдады. Венесуэланың алғашқы ресми ұстанымы МЕРКОСУР-ға қосылу арқылы екі сауда блогын біріктіру жолында қосымша қадамдар жасалуы мүмкін дегенге саяды. CAN Бас хатшысы Аллан Вагнер Венесуэланың сыртқы істер министрі Али Родригес Венесуэланың CAN-нан шығуға ниетті емес екенін мәлімдегенін және екі блокқа бір мезгілде мүше болу олардың интеграциясының басталуын білдіретінін айтты. Алайда, кейбір сарапшылар Венесуэланың бұл процесте CAN-нан кетуі мүмкін деп түсіндірді. Колумбия мен Перу АҚШ-пен еркін сауда келісімдеріне қол қойған кезде, наразылық білдіре отырып, Венесуэла президенті Уго Чавес 2006 жылдың сәуірінде елдің CAN-нан шығуын жариялады, бұл қауымдастықтың «өлгенін» көрсетті. Колумбия мен Перу ресми өкілдері, сондай-ақ Венесуэланың өнеркәсіп секторының өкілдері бұл пікірмен келіспеді. Осы жариялауға қарамастан, Венесуэла әлі де ресми түрде барлық қажетті шығарылу рәсімдерін аяқтаған жоқ. Венесуэланың сауда министрі Мария Кристина Иглесиас бұл процестің бес жылға созылуы мүмкін екенін мәлімдеді. Осы уақытқа дейін Венесуэла мен оның серіктестері қауымдастықтың бұрынғы сауда келісімдерінің күшінде қалуға міндетті болады. 2007 жылдың тамызында Колумбияға жасаған сапары барысында Эквадор мен Боливия президенттері президент Уго Чавеске Андиялық қауымдастыққа қайта қосылуды өтінді, ол оған келісетінін мәлімдеді. Сол кезде МЕРКОСУР-дың Венесуэламен қарым-қатынасы нашарлап, МЕРКОСУР Уго Чавестің кейбір ұсыныстарымен келіспеді. Нәтижесінде, Венесуэла 2012 жылы МЕРКОСУР-дың толық мүшесі атанды, бұл МЕРКОСУР-ды мүшелерінің саны бойынша CAN-нан алғаш рет басып өтті. CAN-нан басқа, Боливия сондай-ақ ДСҰ, ЮНАСУР және АЛБА-ның мүшесі болып табылады. Марион Хёрманның айтуынша, Боливияның ұстанымы ЮНАСУР мен АЛБА арасындағы қарым-қатынас үшін өте маңызды, өйткені Боливия дәстүрлі түрде Андиялық елдер мен Оңтүстік Американың қалған бөлігі арасындағы делдал ретінде қарастырылады. Сонымен қатар, 2012 жылдың 7 желтоқсанында Боливия МЕРКОСУР елдері тарапынан 4 жыл ішінде МЕРКОСУР-дың толық мүшесі болу үшін қосылу хаттамаларын бастауға қабылданды, оған кіретін мүше ретінде жарияланды және стратегиялық геосаяси мемлекет ретінде одан әрі нығайтылды.
The Andean Community and Mercosur comprise the two main trading blocs of South America. In 1999, these organizations began negotiating a merger with a view to creating a "South American Free Trade Area" (SAFTA). On 8 December 2004, the Andean Community (CAN) signed a cooperation agreement with Mercosur and they published a joint letter of intention for future negotiations towards integrating all of South America in a Union of South American Nations (USAN), patterned after the European Union. During 2005, Venezuela decided to join Mercosur. Venezuela's official position first appeared to be that, by joining Mercosur, further steps could be taken towards integrating both trade blocs. CAN Secretary General Allan Wagner stated that the Venezuelan Foreign Minister Alí Rodríguez had declared that Venezuela did not intend to leave the CAN, and its simultaneous membership to both blocs marked the beginning of their integration. However some analysts interpreted that Venezuela might eventually leave the CAN in the process. As Colombia and Peru signed free trade agreements with the United States, in protest the Venezuelan President Hugo Chávez indeed announced in April 2006 his country's withdrawal from the CAN, stating that the Community is "dead". Officials in Colombia and Peru expressed their disagreement with this view, as did representatives from Venezuela's industrial sector (Conindustria). In spite of this announcement, Venezuela still had not formally completed all the necessary withdrawal procedures. According to Venezuela's Commerce Minister María Cristina Iglesias, the entire process was going to take up five years. Until then, Venezuela and its partners would remain bound by the effects of the community's preexisting commercial agreements. During a visit to Colombia in August 2007, President Hugo Chávez was asked by the presidents of Ecuador and Bolivia to rejoin the Andean Community, and he responded that he would agree. Meanwhile, at that time the Mercosur's relations with Venezuela were weakening as Mercosur was not agreeing with some of the Hugo Chávez's proposals. Eventually Venezuela achieved the full membership of the Mercosur in 2012, making the Mercosur bigger in number of members than the CAN for the first time. In addition to CAN, Bolivia is also a member of the WTO, UNASUR, and ALBA. Its attitude is considered crucial to relations between UNASUR and ALBA specifically, says Marion Hörmann, since Bolivia is traditionally seen as a mediator between the Andean countries and the rest of South America. Furthermore, on 7 December 2012, the Bolivian nation was accepted by the Mercosur countries to start the incorporation protocols to achieve the Mercosur full membership in a matter of 4 years, receiving the proclamation of an accessing member, and further consolidating itself as a strategic geopolitical nation.
Адамдардың еркін ағыны
2005 жылдың 1 қаңтарынан бастап, мүше елдердің азаматтары виза талабынсыз Анд қауымдастығының басқа мүше мемлекеттеріне кіре алады. Саяхатшылар ұлттық жеке куәліктерін көрсетуі тиіс. Венесуэлаға сапар шегушілер паспорттарын ұсыну керек, одан кейін олар елдегі уақытша тұру мерзімін көрсететін Анд көші-қон картасын (Tarjeta Andina de Migración) алады.
Since 1 January 2005, the citizens of the member countries can enter the other Andean Community member states without the requirement of a visa. Travellers should present the authorities their national ID cards. Visitors to Venezuela will have to present their passports; they will then receive the Andean Migration Card (Tarjeta Andina de Migración), in which the time of temporary residence in the country is stated.
Анд паспорты
Анд паспорты 2001 жылдың маусым айында 504-ші шешімге сәйкес құрылды. Бұл, атаулар мен қауіпсіздік элементтерінің үйлесімді түрде жасалған стандартты үлгідегі паспортты беруді белгілейді. Паспорт Эквадорда, Перуде, Венесуэлада және Боливияда (Боливия 2006 жылдың басынан бері) қолданылады.
The Andean passport was created in June 2001 pursuant to Decisión 504. This stipulates the issuing of a passport based on a standard model which contains harmonised features of nomenclature and security. The passport is effective in Ecuador, Peru, Venezuela and Bolivia (Bolivia since early 2006).