Кіріспе
Чилидің Ñuble аймағының астанасы Чилан (tʃiˈʝan) – Чилидің Дигуиллин провинциясындағы Ñuble аймағының астанасы. Ол елдің географиялық орталығына жақын, ел астанасы Сантьягодан оңтүстікке қарай орналасқан. 6 қыркүйек 2015 жылдан бастап Чилан жаңа Ñuble аймағының астанасы болып табылады. Қала ішінде теміржол станциясы, María Teresa деп аталатын қалааралық автобус терминалы және әскери полк базасы бар. Қалаға заманауи үлгідегі жабық сауда орталығынан өзге, көптеген ашық көшелердегі базарда жеміс-жидек, көкөніс, қолөнер және киім-кешек сатылады. Жақын маңдағы таулар шаңғы тебу және ыстық су бұлақтарында демалуға танымал орын. 1580 жылы испандықтар негіз салған қала, Мапуче, Пеуенче және Испаниямен соғысқан басқа тайпалардың көптеген шабуылдарына қарамастан, тұғыр тапты. Уақыт өте келе Чилан Мапучелер, Пеуенчелер, Метистер және Криоллолар кездесетін маңызды сауда орталығына айналды. Патагония және Аргентина Пампасынан әкелінген көптеген тауарлар аймақтың тау жолдары арқылы Чилан базарына жеткізілді. 19 ғасырдың басында Чилан ауданы Чили Тәуелсіздік соғысы мен одан кейінгі қарақшылық эпидемиясынан зардап шекті. 1939 жылы болған күшті жер сілкінісі қаланы қиратты, осыған байланысты үкімет кең ауқымды қайта құрылыс бағдарламасын бастауға мәжбүр болды.
Chillán (tʃiˈʝan) is the capital city of the Ñuble Region in the Diguillín Province of Chile located about south of the country's capital, Santiago, near the geographical center of the country. It is the capital of the new Ñuble Region since 6 September 2015. Within the city are a railway station, an inter city bus terminal named María Teresa, and a regimental military base. The city includes a modern style enclosed shopping mall in addition to the multi block open air street market where fruits, vegetables, crafts and clothing are sold. The nearby mountains are a popular destination for skiing and hot spring bathing. Founded by the Spanish in 1580 the city persisted despite numerous attacks by Mapuche, Pehuenches and other tribes in war with Spain. Over time Chillán became an important marketplace where Mapuches, Pehuenches, Mestizos and Criollos met. Many goods from Patagonia and the Argentine Pampas were brought into the market of Chillán across the mountain passes of the area. In the early 19th century the countryside of Chillán was ravaged by the Chilean War of Independence and a subsequent banditry epidemic. In 1939 the city was devastated by a large earthquake prompting the government to initiate an extensive reconstruction program.
Демография
Ұлттық статистика институтының 2002 жылғы халық санауы бойынша Чилан коммунасының ауданы белгілі және онда 161 953 тұрғын (77 007 ер адам және 84 946 әйел адам) тұрады. Олардың 148 015-і (91,4%) қалалық жерлерде, ал 13 938-і (8,6%) ауылдық жерлерде тұрды. 1992 және 2002 жылғы халық санаулары арасында халық саны 8,3%-ға (12 442 адамға) өсті.
Әкімшілік
Коммуна ретінде Чилан Чилидің үшінші деңгейдегі әкімшілік бөлімшесі болып табылады, оны муниципалдық кеңес басқарады, ал кеңестің төрағасы – алькаде, ол төрт жыл сайын тікелей сайланады. 2008-2020 жылдар аралығында алькаде Серхио Зарзар Андони (ILE) болды. Чилидің сайлау бөлімдерінде Чилан 41-ші сайлау округінің құрамында Карлос Абель Джарпа (PRSD) және Розауро Мартинес (RN) депутаттар палатасында, сондай-ақ Койуэко, Пинто, Сан-Игнасио, Эль-Кармен, Пемуко, Юнгай және Чилан-Вьехо қалаларымен бірге өкілдік етеді. Коммуна Сенатта 13-ші сенаторлық округтің (Биобио жағалауы) құрамында Виктор Перес Варела (UDI) және Фелипе Харбо (PPD) өкілдік етеді.
Көлік
Чилан қаласы Чилидің астанасы Сантьягомен заманауи тас жолмен де, қайта жаңартылған TerraSur темір жол жүйесімен де байланысқан, саяхатты бес сағаттан кем уақытта жүзеге асырады. Чилан станциясында аяқталатын TerraSur және Alameda Temuco пойыздары, Чиланды Ранкагуа мен Сантьягомен байланыстыратын теміржол желісінде қызмет етеді.