Кіріспе

Эрих Мария Ремарктың 1936 жылғы романы «Үш жолдас» (link=no) – неміс жазушысы Эрих Мария Ремарктың 1936 жылғы романы. Романды басты кейіпкер Роберт Лохкамптың өзінің көзімен, бірінші тұлғада баяндайды. Оның өмірге деген көзқарасы Бірінші дүниежүзілік соғыстағы француз-неміс майданында басынан өткен қорқынышты оқиғалар салдарынан сәл көңілсіз. Ол өзінің осы тәжірибелерін Отто Кёстер және Готфрид Ленц есімді екі досымен бөліседі. Олар 1920-жылдардың аяғында Берлинде автокөлік жөндеу шеберханасын ашады. Ремарк бұл романды эмиграцияда жазды және ол алғаш рет голланд тілінде жарық көрді. Ағылшын тіліне аудармасы көп ұзамай, 1937 жылдың қаңтар-наурыз айларында «Good Housekeeping» журналында бөлім-бөлім жарияланды, ал соңынан сол жылы кітап түрінде басылды. Немец тіліндегі тұңғыш басылымы 1938 жылы Амстердамдағы эмигранттық баспагер «Кверидо» баспасынан шықты, бірақ бұл роман Германияда тек 1951 жылы ғана жарық көрді.

Сюжет

Ешқашан аты аталмаған қалада (дегенмен, бұл Берлин болуы мүмкін), жұмыссыздардың саны артып, сол және оң жақ арасындағы зорлық-зомбылық күшейіп келеді. Роман соғыс қалдырған үмітсіз адамдар мен жезөкшелер араласатын, нашарлау келген барлар ортасынан басталады. Роберт және оның достары көлік сату және ескі такси жүргізу арқылы күнкөріс таба білсе де, қаладағы экономикалық жағдай күннен күнге нашарлап барады. Осы ортада Роберт Патрис Холлманнмен танысады – құпиялы, әдемі, жоғары орта тапқа жататын жас әйел. Олардың махаббаты күшейе түседі, ол оны барлар мен жарыстар әлемімен таныстырады, ал Роберттің нигилистік көзқарасы Патқа деген қажеттілігін сезіне бастағанда өзгеріп, жұмсарады. Оқиға күрт өзгереді, Пэт жазғы демалысында теңізде өкпеден қан кетуге ұшырайды. Қайтып келген соң Роберт пен Пэт бірге тұрады, бірақ ол қысқа Швейцариядағы тау санаториясына баруға тиіс. Бақыттарының уақытша болуы олардың қалған уақытын одан да құнды етеді. Пэт Швейцарияға кеткеннен кейін қаладағы саяси жағдай шиеленіседі, Ленц, серіктерінің бірі, кітапта аты аталмаған, бірақ нацист болуы мүмкін деген күдік туғызатын бір адамнан қаза табады. Бұған қоса, Отто мен Роберт банкротқа ұшырап, шеберханаларын сатуға мәжбүр болады. Осы қиындықтардың арасында Пэттің денсаулығының нашарлап бара жатқаны туралы телеграмма келіп түседі. Қалған екі серік күдіксіз Альп тауларындағы санаторийге мың шақырымдай жол сапарлап, оны көруге барады. Қайта қосылған Роберт пен денсаулығы нашарлап бара жатқан Пэт Швейцарияның қар басқан тауларында оның өліміне дейін қалған апталарын тойлайды. Кітаптың соңғы бөлімінде осы махаббат тарихы аяқталады және махаббатты тапқан нигилист басты кейіпкерді мәңгілікке өзгертеді.

Кино, теледидар және театрлық бейімделулері

Роман Америкада Франшо Тон, Роберт Тейлор, Роберт Янг және Маргарет Суллаван қатысқан "Үш жолдас" атты 1938 жылғы фильмге бейімделді. Хаяо Миядзакидің 2013 жылғы "Жел көтеріледі" фильмі де сол дәуірдегі Жапонияда оқиғасы өрбіген, өте ұқсас сюжетті көрсетеді. Александр Суриннің 1999 жылғы "Жеңімпаздар гүлдері" фильмі де осы романның негізінде түсірілген, бірақ оқиға 1990 жылдардағы Ресейде болды.