Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Регия Марина мен Корольдік флот арасындағы теңіз шайқасы; Жерорта теңізі шайқасының бөлігі, 1940 жылғы шайқас.
Naval battle between the Regia Marina and the Royal Navy; part of the Battle of the Mediterranean
the 1940 battle
Таранто шайқасы Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде 1940 жылдың 11-12 қараша түнінде Адмирал Эндрю Каннингемнің басқаруымен британдық теңіз күштері мен Адмирал Иниго Кампионидің басқаруымен итальяндық теңіз күштері арасында өтті. Корольдік флот тарихында алғаш рет әуе кемелерінен теңіз шабуылын жүргізді, Жерорта теңізіндегі әуе кемесінен 21 Fairey Swordfish екіұшақты торпедалық бомбалаушы ұшақтарын пайдаланды. Шабуыл судың шалшықтығына қарамастан, әуе торпедаларын қолдана отырып, Таранто портында тұрып жатқан Регия Маринаның ұрыс флотына жасалды. Бұл шабуылдың сәтті аяқталуы әскери-теңіз авиациясының ұрыс кемелерінің қаруларынан басым екенін көрсетті. Адмирал Каннингемнің айтуынша, "Таранто және 1940 жылдың 11-12 қараша түні флоттың әуе күштерінде теңіз флотының ең қауіпті қаруы бар екенін көрсеткендіктен мәңгі есте сақталуы керек".
The Battle of Taranto took place on the night of 11/12 November 1940 during the Second World War between British naval forces, under Admiral Andrew Cunningham, and Italian naval forces, under Admiral Inigo Campioni. The Royal Navy launched the first all aircraft ship to ship naval attack in history, employing 21 Fairey Swordfish biplane torpedo bombers from the aircraft carrier in the Mediterranean Sea. The attack struck the battle fleet of the Regia Marina at anchor in the harbour of Taranto, using aerial torpedoes despite the shallowness of the water. The success of this attack augured the ascendancy of naval aviation over the big guns of battleships. According to Admiral Cunningham, "Taranto, and the night of 11–12 November 1940, should be remembered forever as having shown once and for all that in the Fleet Air Arm the Navy has its most devastating weapon."
Перл-Харборға әсері
Жапон Императорлық Әскери-теңіз флотының штабы Перл-Харборға шабуылды жоспарлау кезінде Таранто шабуылын мұқият зерттеген болуы мүмкін, себебі екі шабуыл да жай су айдынында шабуыл жасау кезінде ұқсас қиындықтарға тап болды. Жапондық командир-лейтенант Такеши Найто, Берлиндегі әскери-теңіз атташесінің көмекшісі, шабуылды өз көзімен тексеру үшін Тарантоға ұшты. Кейін Найто 1941 жылдың қазан айында өз байқаулары туралы командир Мицуо Фучидамен ұзақ сөйлесті. Фучида 1941 жылдың 7 желтоқсанында жапон шабуылына жетекшілік етті. Әлдеқайда маңызды болғаны – 1941 жылдың мамыр айында Жапонияның Италияға жасаған әскери миссиясы. IJN офицерлерінің тобы Тарантоға сапар шегіп, итальяндық Әскери-теңіз күштерінің өкілдерімен кеңінен талқылады. Дегенмен, жапондықтар 1939 жылдың басынан-ақ, Манила, Сингапур, Владивосток және Перл-Харбор сияқты әртүрлі жағалау порттарын нысана етіп, жай сулардағы операциялар бойынша жұмыс істеп келді. 1930 жылдардың басында, олардың 91 типті әуе торпедасы қолданысқа енген кезде, жапондықтар сумен соқтығысудың күшін азайту үшін ағаштан жасалған алдыңғы бөлікті пайдаланды. 1936 жылға қарай, олар ұшу кезіндегі тұрақтылықты арттыру үшін ағаш қанаттарды жетілдірді. Жапондықтардың Перл-Харборға жасаған шабуылы Тарантоға қарағанда әлдеқайда ірі операция болды. Жапонияның барлық алты әскери-теңіз флотының кемелері, әрқайсысы британдық кемелердегіден екі еседен астам ұшақтары бар әуе топтарымен жабдықталды. Оның нәтижесінде көп зиян келді: жеті американдық соғыс кемесі батып немесе жарамсыз қалды, ал бірнеше басқа әскери кемелер қиратылды немесе зақымдалды. Осыдан кейін АҚШ Әскери-теңіз күштері Тынық мұхитындағы флоттық операцияларын капиталдық кемелер ретінде соғыс кемелерінің орнына авиатасымалдаушыларына бағыттады. Соғыс кемелері Жерорта теңізінің шектеулі аумағына қарағанда Тынық мұхитының кеңістігінде аз пайдалы болды; ескі кемелер авиатасымалдаушыларды сүйемелдеуге тым баяу болды және көбінесе десанттық операциялар үшін оттық қолдау ретінде қолданылды.
It is likely the Imperial Japanese Navy's staff carefully studied the Taranto raid during planning for the attack on Pearl Harbor, as both attacks faced similar issues attacking a shallow harbour. Japanese Lieutenant Commander Takeshi Naito, the assistant naval attaché to Berlin, flew to Taranto to investigate the attack firsthand. Naito subsequently had a lengthy conversation with Commander Mitsuo Fuchida about his observations in October 1941. Fuchida led the Japanese attack on 7 December 1941. More significant, perhaps, was a Japanese military mission to Italy in May 1941. A group of IJN officers visited Taranto and had lengthy discussions with their Italian Navy opposite numbers. However, the Japanese had been working on shallow water solutions since early 1939, with various shallow ports as the notional targets, including Manila, Singapore, Vladivostok, and Pearl Harbor. In the early 1930s, as their Type 91 aerial torpedo entered service, the Japanese used a breakaway wooden nose to soften its impact with the water. As early as 1936, they perfected breakaway wooden fins for added aerial stability. The Japanese attack on Pearl Harbor was a considerably larger operation than Taranto. All six Imperial Japanese fleet carriers, each one equipped with an air wing having over twice the number of planes of any British carrier, took part. It resulted in far more devastation; seven American battleships were sunk or disabled, and several other warships were destroyed or damaged. The U. S. Navy thereafter designed its fleet operations in the Pacific Ocean around its carriers instead of its battleships as capital ships. Battleships were found to be less useful in the expanses of the Pacific than in the confines of the Mediterranean; the older ships were too slow to escort the carriers and were chiefly used as fire support for amphibious operations.