Кіріспе
Сот ісіне қатысушы немесе зерттеуге қатысушы. Респондент – басқа біреудің сұрауына жауап беруге міндетті адам. Бұл термин құқықтық контекстте, сауалнама әдістемесінде және психологиялық шарттануда қолданылады.
A respondent is a person who is called upon to issue a response to a communication made by another. The term is used in legal contexts, in survey methodology, and in psychological conditioning.
Заңдық қолдану
Заңдық мағынасында, бұл петиция арқылы басталган сот процесіндегі жауапкерді, немесе апелляциялық шағымдағы қарсы тарапты, немесе алғашқы фактілерді анықтаған органның шешіміне шағым жасаған тарапты білдіреді. АҚШ Сенатында импичмент процесіндегі екі тарап басқарушы және жауап беруші деп аталады.
Психологияны қолдану
Психологияда респонденттік шарттау классикалық шарттау немесе Павлов шарттауының синонимі болып табылады. Респонденттік мінез-құлық – рефлекстік немесе классикалық шарттау арқылы үнемі шақырылатын мінез-құлықты нақтылайды.
Сауалнаманы пайдалану
Халықты санау және сауалнаманы алдын ала тексеру кезінде респондент – сауалнамаға жауаптар немесе пікір білдіру арқылы жауап беретін зерттеу қатысушысы. Сауалнама сұрақтарының және жағдайдың өзіне байланысты, респонденттің жауаптары жеке тұлға, олар кіретін отбасы немесе ұйым, немесе басқа біреу үшін өкілдік етуі мүмкін.
Басқа қолданыстар
Заңдық емес немесе бейресми қолданыста бұл термин тезиске немесе пікірге қарсы шығатын немесе оған жауап беретін адамды білдіреді. Көпмәдениеттік коммуникацияда бұл – бастапқы көзден алынған мағынаға немесе хабарламаға, респонденттердің түсінуі үшін басқа мәдени контекстке сәйкестендіріліп немесе түсіндірілген жауап беруші екінші адамды білдіреді.