Кіріспе

Құс түрі Вильсонның шыршығы (Gallinago delicata) – кішкентай, мығым денелі жағалау құсы. Gallinago түбір сөзі неолатын тілінде "тоқылдақ" немесе "шыршық" дегенді білдіреді, ол латын тіліндегі gallina ("қаз") және ago жұрнағынан ("ұқсас") құралған. delicata сөзі латын тілінде "әдемі", "наздық" деген мағынаны білдіреді. Бұл түр 2003 жылға дейін жалпы шыршықтың (G. gallinago) бір түрі деп есептелді, содан кейін дербес түр ретінде танылды, бірақ барлық ғалымдар бірден мойындамады. Вильсоннің шыршығы қанаттарының шетіндегі ақ жолағы тар және құйрық қауырсындары сегіз жұп, ал жалпы шыршықта әдетте жеті жұп болады. Оның қазақша атауы американдық орнитолог Александр Вильсонның құрметіне берілген.

Сипаттама

Ересектердің ұзындығы және қанаттарының ені бар. Салмағы – дан. Олардың қысқа, жасыл-сұр аяқтары және өте ұзын, түзу қара мураты бар. Денесі үстінен ала-қоңыр, астынан ақшыл. Көздерінен қара жолақ өтеді, одан жоғары және төмен ақ жолақтар бар. Қанаттары сүйір.

Өсімдіктер мен олардың тұрмыс-тіршілігі

Олар Канада мен АҚШ-тың солтүстігінде, сондай-ақ Ресейдің Чукчи түбегінде батпақтарда, саздықтарда, тундрада және ылғал шалғындарда көбейеді. Олар жыл бойы АҚШ-тың Тынық мұхит жағалауында қоныстанады. Шығыс популяциясы Оңтүстік АҚШ-қа, Кариб теңізіне және Оңтүстік Американың солтүстігіне көшіп барады. Климаттың өзгеруі салдарынан бұл құстар көбейетін жерлеріне бұрынғыдан ертерек келіп, кешірек ұшып кетуі мүмкін. Мысалы, Огайо штатында 1906 жылы сәуірдің соңы көші-қонның орташа мерзімі деп тіркелген, ал қазір жергілікті популяцияның көп бөлігі осы кезде көбейетін жерге жетеді.

Сәйкестендіру

Кэри, Джефф және Урбан Олссон (1995). Қалыпты, Вильсон, Құйрықты және Свиньо снайптарын дала жағдайында анықтау. Құстар әлемі 8(5): 179–190. Лидер, Пол (1999). Анықтау форумы: Қалыпты снайп және Вильсон снайпі. Құстар әлемі 12(9): 371–4. Рид, Марин (2008). Вильсон және қалыпты снайптарды анықтау. Британдық құстар 101(4): 189–200.

Еуропалық оқиғалар

Блэнд, Брайан (1998). Сцилли аралдарындағы Уилсонның шұңқыры. Құстар әлемі 11(10): 382–5. Блэнд, Брайан (1999). Сцилли аралдарындағы Уилсонның шұңқырына қайта қарау. Құстар әлемі 12(2): 56–61. Легран, Винсент (2005). Уессан, Финистердегі Уилсонның шұңқырын анықтау. Құстар әлемі 18(11): 482–4. Лидстер, Джеймс (2007). Сцилли аралдарындағы Уилсонның шұңқыры. Құстар әлемі 20(10): 432–5. Миллингтон, Ричард (2008). Сцилли аралдарындағы Сент-Агнес аралдарындағы Уилсонның шұңқыры. Құстар әлемі 21(11): 467–9.