Донецк облысының Свердловск қаласының тарихы мен жағдайы

Кіріспе

Свердловск (Свердловськ; Свердловск) немесе Довжанск (Довжанськ) – Украинаның Луганск облысындағы өнеркәсіптік қала, халықаралық деңгейде танылған Ресеймен шекараға жақын орналасқан. Бұл Довжанск қалалық жұмылдырылған қауымдастығының және Довжанск ауданының орталығы. Облыстың әкімшілік орталығы Луганск қаласынан шамамен арақашықтықта жатыр. Халық саны шамамен бағаланады.

Свердловск қаласының тарихы 18-шы ғасырдың соңы мен 19-шы ғасырда пайда болған бірнеше кеншілердің қоныстарынан бастау алады. Олар 1938 жылы бірігіп, бірыңғай қала құрды, ол Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде нацистік Германияның қиратушы оккупациясына қарамастан, уақыт өте келе дамыды. 2014 жылдан бері Луганск Халық Республикасының бақылауында.

Ресей империясы мен Кеңес Одағы тарихы

Қаланың бастауы XVIII ғасырдың соңында пайда болған Довжиков Орловске деген елді мекенде. Кейіннен ол Шарапкин деп аталды. 1870 жылдары аймақтағы алғашқы көмір кендері игеріле бастады. 1938 жылдың 22 қазанында аймақтағы бірнеше кенші елді мекендері, "Свердлов" кенімен бірге, большевик желідесі Яков Свердловтың құрметіне Свердловск деген жаңа қалаға біріктірілді. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Свердловск қаласы 1942 жылдың 20 шілдесінен 1943 жылдың 17 ақпанына дейін нацистік Германияның оккупациясы астында болды. Оккупация кезінде нацистер коммунистер мен еврейлерді жаппай қырды, сондай-ақ ұсақ бұзушылықтар үшін де бейбіт азаматтарды өлтірді. Жергілікті тұрғындар оккупанттарға қарсы партизандық күрес жүргізді. Нацистер шегінетін кезде бірнеше ғимаратты өртеп, жарылтып, 4500 адамды Германияға күштеп жұмыс істеуге алып кетті.

21 ғасыр

2014 жылдың 4 маусымында Донбаста соғыс басталған кезде, Ресейдің қолдауымен құрылған Луганск Халық Республикасына (ЛХР) адалдық серткен жауынгерлер Свердловск қаласындағы шекара күзетшілерінің базасын басып алды, сонымен қатар қаланың өзін де басып алды. Ресейдің ықпалындағы Луганск Халық Республикасы мен Донецк Халық Республикасы шығыс Украинаның кең аумақтарын басып алды. 2014 жылдың тамызында оккупацияланған Свердловсктен алынған түсірілімдерді пайдаланып, тергеушілер сепаратист сапындағы колонналардың бірінде, "тек Ресейден келген" ресейлік танкты анықтады, бұл соғысқа Ресейдің тікелей қатысуын растады. Сол жылдың 22 тамызында Свердловск, Червонопартизанск және басқа да жақын елді мекендердегі ЛХР билігі украиндық көзқарастарды ұстанатын адамдарға тиесілі дүкендерге нан сатуға тыйым салғаны анықталды. Елді мекендердің тұрғындары азық-түлік сатуға тыйым салуды "геноцид" деп бағалап, осы тәжірибені тоқтату туралы петиция жасады. 23 тамызда Ресейдің "гуманитарлық" жүк көліктері тұз бен су пакеттерімен келді. Бірақ, жүк көліктері "жартылай бос" болды, ал тұз пакеттерінің бағасы күдік тудырды. 2014 жылдың 11 қыркүйегінде Свердловскте өткен айда 16 адам аштықтан қайтыс болғаны хабарланды. Әлеуметтік қызметтер қалаға кіре алмай қалғандықтан, жалғыз тұратын мүгедектер аштықтан қаза табу қаупіне тап болды. 24 қыркүйекте "Ақпараттық қарсылық" координаторы Дмитрий Тимчук соғыста ЛХР жақтастарымен бірге шайқасқан ресейлік әскерилер Свердловскідегі тасталған шахтада қаза тапқан әскерилерін жаппай көму үшін пайдаланғанын, бұл арқылы шығындарды жасыруға және соғыстағы рөлін бүркемелеуге тырысқанын мәлімдеді. 2014 жылдың 4 қазанында Свердловскіде "аштықтан туған бүлік" болды. Бұл бүлікке жалақының төленбеуі, азық-түлік тапшылығы, нан пісіру жүйесінің тоқырауы, кең таралған тонаушылық пен қарақшылық себеп болды. Белгісіз біреулер наразылықты ұйымдастырушыларға граната лақтырды. Бұл оқиға Луганск облысының басқа да аймақтарында болған "аштықтан туған бүліктердің" фонында орын алды. 2014 жылдың 17 қарашасында оккупацияға қарсы наразылық акциясы ретінде тағы бір, ірі митинг өтті. Митингке қатысушылар әкімшілік ғимараттың қақпасына Украинаның ұлттық түстері – көк және сары бояуды төкті және жауынгерлерге қарсылық білдірді. Жауынгерлер митингті таратуға тырысып, автоматтық қарудан оқ атты, бірақ бұл әрекет сәтсіз аяқталды. Митингке шамамен 2000 адам қатысты, олар сепаратистерді қаладан кетуге шақырды. 18 қарашада белсенділер қалада аштықтан 64 адамның қайтыс болғанын хабарлады. 2016 жылы Украина үкіметі декоммунизация заңдарына сәйкес Свердловск қаласын Довжанск деп, ал Свердловск ауданын Довжанск ауданы деп атады. 2020 жылы Украина бойынша облыстық маңызы бар қалалар статусы жойылды, содан бері Довжанск ресми түрде Довжанск ауданына бағынышты. 2022 жылдың 21 тамызында Украинаға Ресейдің толыққанды басып кіруі кезінде Луганск облысының әкімі Сергей Хайдай ЛХР билігі Довжанскіде 430 шахтерді күштеп әскери қызметке шақырғанын хабарлады. Ресейлік мемлекеттік телеарналардың хабарлауынша, шахтада тек әйелдер мен қарттар жұмыс істеді. Қалада балаларды жүйелі түрде ұрлау фактілері тіркелді, 2023 жылдың 17 тамызында 200 бала Ресейдің Краснодар өлкесіндегі лагерьлерге "отансүйгіштік тәрбиесі" мақсатында әкелінді.

On June 4, 2014, at the beginning of the war in Donbas, militants proclaiming loyalty to the Russian backed separatist Luhansk People's Republic (LPR) seized control of the border guards' base at Sverdlovsk, as well as taking over the city itself. The Luhansk People's Republic and Donetsk People's Republic, both considered proxies of Russia, went on to seize large swathes of eastern Ukraine. Using August 2014 footage from occupied Sverdlovsk, investigators identified a Russian tank in one of the separatist columns that "only have come from across the border in Russia", confirming direct Russian involvement in the war. On August 22 the same year, it was discovered that the LPR authorities in Sverdlovsk as well as Chervonopartyzansk and other nearby settlements had forbidden shops owned by people who held pro Ukrainian views from selling bread. Residents of the settlements began making a petition to end this practice, calling the bans on selling food "genocide". On August 23, a group of Russian "humanitarian" trucks arrived with packets of salt and water. However, the trucks were reportedly "half empty", and the salt packets had unusual prices. On September 11, 2014, it was reported that in the past month, sixteen people in Sverdlovsk had died of starvation in what Ukrainian media called a "famine in Donbas". Elderly people with disabilities living on their own were particularly at risk of starvation, now that social services were unable to access the city. On September 24, Information Resistance coordinator Dmytro Tymchuk reported that the Russian military, who had been fighting alongside the LPR militants in the war, were using an abandoned mine in Sverdlovsk as an impromptu mass grave for its dead soldiers in an attempt to hide casualties and obscure its role in the war. On October 4, 2014, there was a "hunger riot" in Sverdlovsk in protest against the LPR, citing lack of payment of wages, lack of food, the collapse of the baking system, and widespread looting and robbery. Unknown people threw grenades at the organizers of the protests. This came in the wake of larger scale "hunger riots" throughout occupied Luhansk Oblast. On 17 November 2014, a second, larger scale rally broke out in protest of the occupation. People poured blue and yellow paint (the national colors of Ukraine) over the gate of an administrative building and threatened the militants. The militants fired automatic weapons in an attempt to disperse the rally, but this failed. About 2,000 people were taking place in the rally, and they called for the separatists to leave the city, By November 18, activists reported that 64 people in the city had now died of starvation. In 2016, Sverdlovsk was renamed Dovzhansk and Sverdlovsk Raion was renamed to Dovzhansk Raion by the Ukrainian government as a result of decommunization laws. In 2020, the designation of a city of oblast significance was abolished across Ukraine, and Dovzhansk has since been officially subordinated to Dovzhansk Raion. On August 21, 2022, during the full scale Russian invasion of Ukraine, Luhansk Oblast governor Serhiy Haidai reported that the LPR authorities had forcibly conscripted 430 mine workers in Dovzhansk. According to Russian state TV, only women and the elderly were left to work the mines. Systematic abduction of children has taken place in the city, with 200 children being taken to camps in Krasnodar Krai in Russia for "patriotic training" on August 17, 2023.