Кіріспе
15 және 16 ғасырлардағы Бат және Уэллс, Эксетер, Дарем және Винчестер епископы Ричард Фокс (кейде Ричард Фокс) (шамамен 1448 – 5 қазан 1528) – ағылшын шіркеу қайраткері, Оксфордтағы Корпус Кристи колледжін құрған адам. Ол Эксетер, Бат және Уэллс, Дарем және Винчестер епископы қызметтерін тікелей атқарды, сондай-ақ, Лорд Приви Сейл дәрежесіне де ие болды.
Richard Foxe (sometimes Richard Fox) (c. yes 1448 – 5 October 1528) was an English churchman, the founder of Corpus Christi College, Oxford. He was successively Bishop of Exeter, Bath and Wells, Durham, and Winchester, and became also Lord Privy Seal.
Өмір
Фокс Линкольнширдегі Грантем қаласына жақын Ропслиде дүниеге келді. Оның ата-анасы еоман тобына жатқан, және Фокстың ерте мансабы туралы көп мәлімет жоқ. Ол Оксфордтағы Магдалена колледжінде оқыған деп саналады, содан кейін ол өзінің келесі негізін, Оксфордтағы Корпус Кристи колледжінің көптеген мүшелерін тартты. Ол 1477 жылдан бастап Авондағы Стратфорд мектебінің меңгерушісі болды, "ақылды, білімді, үйренген және шыншыл адам". 1484 жылы Фокс Парижде болды, мүмкін оқуын жалғастырған немесе Ричард III-нің ықыласына түспегендіктен. Ол Англия тағына таласқан Генрих Тюдормен байланысқа келіп, Фоксты өзінің қызметіне алды. 1485 жылдың қаңтарында Ричард "үлкен бүлікші Генри ап Тюдормен" араласып жүргендігі үшін Фокстың Степнидің викариясына тағайындалуына кедергі келтірді. Босворт шайқасынан кейін Фокске берілген маңызды лауазымдар оның одан бұрын да саяси қызмет атқарғанын көрсетеді. Оның Тюдор өкілеттігі Степнидің викарі болып тағайындалуымен бірден расталды. Генрихтің серіктестеріне сыйлық беруіне және Розалар соғысын тудырғандар сияқты ақсүйектерге сенуден гөрі, заңгерлер мен шіркеушілер арқылы билік етуіне барлық себептері болғаны сөзсіз. Бірақ Фокстың саяси тәжірибесі мен қабілетін жақсы білмейінше, оны өзінің басты хатшысы етіп, көп ұзамай Лорд Приви Сейлге және 1487 жылдың 29 қаңтарында Эксетер епископы болып сайламас еді. Ол 1492 жылдың ақпанында Бат пен Уэллс епархиясына ауыстырылғанға дейін Эксетерді де, Бат пен Уэллсті де көрмеді. Оның қызметі саяси және әсіресе дипломатиялық салалармен шектелді; Джон Мортонның тірісінде Фокс оның бағыныштысы болды, бірақ архиепископ қайтыс болғаннан кейін ол Генрихтің сенімінде бірінші болды және мемлекеттік барлық дипломатиялық жұмыстарына маңызды үлес қосты. 1487 жылы ол Шотландия королі Джеймс III-пен келісім жасасты, ал 1491 жылы Англияның болашақ королі Генрих VIII-ді кресттеу рәсімін өткізді. 1492 жылы ол Этапль бейбітшілігін жасасуға көмектесті, ал 1493 жылы ол Нидерландымен атақты сауда келісімін келіссөздердегі бас комиссар болды, оны Бекон бірінші болып Магнус Интеркурс деп атады. Осы арада 1494 жылдың шілдесінде Фокс Дурхам епархиясына ауыстырылды, себебі ол Бат пен Уэллске қарағанда бай болғандықтан ғана емес, сонымен қатар оның саяси маңызы бар, palatine епархиясы және оның шекараға жақын орналасқандығы және сондықтан Шотландиямен қарым-қатынас үшін маңыздылығы. Осы себептерге байланысты емес, ешқандай шіркеулік принциптерден туындаған емес, Фокс өзінің жаңа епархиясын аралап, тұрды; және ол Норхэм қамалын басып алды, оны 1497 жылы Перкин Уорбекті қолдауға басталған шотландтық шабуылдан қорғады. Бірақ оның күш-жігері негізінен бейбіт мақсаттарға арналды. Сол жылы ол Перкиннің Джеймс IV сарайынан кетуін келісті, ал 1498–1499 жылдары шотланд патшасы мен Генрих VII қызы Маргарет арасындағы неке туралы келісімді келіссөздерді аяқтады, бұл 1603 жылы екі тәждің және 1707 жылы екі патшалықтың бірігуіне әкелді. Неке 1503 жылы, Яков I таққа отырмас бұрын бір ғасыр бұрын ғана болды. 1501 жылдың тамызында ол тағы бір рет ауыстырылды, бұл жолы Англиядағы ең бай епархия деп саналатын Винчестерге. Сол жылы ол ханзада Артурдың Арагонның Екатеринасына үйленуіне қатысты маңызды келіссөздерді аяқтады. Генрих VII билік құрған кездегі оның соңғы дипломатиялық жетістігі - корольдің кіші қызы Мэридің болашақ император Карл V-ке үйлену тойы болды. 1500 жылы Фокс Кембридж университетінің канцлері болып сайланды, ал 1507 жылы Кембридждегі Пемброк Холлдың шебері болды. Леди Маргарет Бофорт оны өзінің орындаушыларының бірі етті, және осы қабілетімен, сондай-ақ канцлер ретінде ол Фишермен бірге Кембридждегі Сент-Джон колледжінің және Леди Маргарет профессорлық және оқушылықтарының негізін реттеуде басты үлес қосты. Оның қаржылық жұмысы оған бұдан да аз атақ әкелді, бірақ тарих оны "Мортонның бұрышы" үшін берілген несиеден айырды. Френсис Бэкон кедейлер мен байлардан жарналарды талап етудің осы тапқырлық дилеммасын ойлап табуды дәстүр ретінде Мортонға жатқызады; бірақ бұл оқиғаны Фукс туралы Эразм егжей-тегжейлі айтып берді, ол оны сэр Томас Мордан алған дейді. Бұл Уильям Тиндалдың Фокс туралы айтқан, патшаны құтқару үшін әкесін құрбандыққа шалатын деген сөздеріне сай келеді. Генрих VIII патшалық құрғаннан кейін Фокс билігі арта түсті, оның министрліктегі қызметкерлері өзгермеді. Венеция елшісі Фоксты "alter rex" деп атады, ал испан елшісі Карроз Генрих оған басқа кеңесшілерге қарағанда көбірек сенгенін айтты, сонымен қатар Генрихтің Винчестер епископы, аты айтқандай, "шындығында түлкі" екенін ескерткенін де хабарлады. Ол Мортон мектебінің шіркеулік мемлекеттік қайраткерлерінің бастысы болды, жиі парламенттерге сенді және Суррей сияқты әуесқойлар жақтаған белсенді сыртқы саясатқа қарсы болды. Оның әріптестері Уильям Уорхэм және Рутал болды, бірақ Уорхэм мен Фокс Генрихтің некесі туралы мәселеде келіспеді, Фокс Екатерина Арагонмен некені аяқтауды ұсынды, ал Уорхэм оның канондық жарамдылығына күмән келтірді. Олар Кентерберидің өкілеттіктері туралы, мұраға алу және басқа шіркеулік юрисдикция мәселелері бойынша да келіспеді. Томас Уолсидің 1511 жылы жылдам өрлеуі Фокстың ықпалын тоқтатты. Генрих VIII билік құрғанның алғашқы екі жылындағы бейбіт саясат Францияға қарсы бағытталған күшті сыртқы саясатқа ұласты; және Фокс Уолсидің қалауынша ешкімнің қарсылық білдіруіне батыл болмайтынын айтты. Фокс 1516 жылы Уолсидің Францияның королі Франциск I-ді Миланды қуып шығуға тырысқан әрекетінен туындаған себептермен Приви Сейлден кетті, бұл әрекетті император Максимилиан I қаржылады. Катберт Тунсталл наразылық білдірді, Уолси Уорхэмнің орнына канцлер болды, ал Фокс Руталмен ауыстырылды, ол, деді Венеция елшісі, "Уолсидің бас партиясын ойнады". Бірақ ол екі жылдан кейін Уолсиді құттықтады, осы кезде соғысшылық әрекеттер Лондон бейбітшілігінде тоқтатылды. Бірақ 1522 жылы соғыс қайта жарияланғанда, ол жауапкершіліктің бір бөлігін көтеруден бас тартты, ал 1523 жылы ол конвокацияда Халықтар палатасында күшті қарсылыққа ұшыраған қаржылық талаптарға қарсы шықты. Фокс енді ұзақ уақытқа дейін назарсыз қалған епископтық міндеттеріне берілді. Ол дін қызметкерлерінің реформасы үшін Симеон Ыстықтай Мессияның келуіне қаншалықты құштар болса, соншалықты құштар екенін айтты; бірақ өзінің шіркеулік және әсіресе монахтық бұзылыстарын, еркіндігін және жемқорлығын түзету үшін тым ескі болды. Оның көзі өмірінің соңғы он жылында нашарлап қалды, және Мэтью Паркер Уолси оны зейнеткерлікке шығуға кеңес бергенін мәлімдеді. Фокс бас тартты, және Уолси Винчестерді басып алу үшін Фокс қайтыс болғанға дейін күтуге мәжбүр болды, содан кейін Йорк архиепископтығы мен Сент-Албан аббаттығын қосып алды, осылайша Дурхамты өзінің заңсыз ұлы үшін бос қалдырды. Фокс 5 қазан күні 1528 жылы қайтыс болды. Бастапқыда ол Сент-Свинтиннің монахтары үшін Оксфордтағы үй салмаққа түсірді; бірақ ол епископ Олдхэмнан, монахтардың құлауын болжайтын кеңес алған деп айтылады. Схема Ренессанстың рухын білдірді; грек, латын және патристикалық мәтіндерді оқыту қарастырылды. Эразм мекемені мақтағанмен, Поль оның алғашқы серіктестерінің бірі болды. Гуманист Хуан Луис Вивес латын тілін оқыту үшін Италиядан шақырылды, ал теология оқытушысы грек және латын Әкелерін, емес, схоластикалық түсіндірмелерді ұстануға міндеттелді. Фокс...
In 1500 Foxe was elected chancellor of Cambridge University and in 1507 master of Pembroke Hall, Cambridge. Lady Margaret Beaufort made him one of her executors, and in this capacity as well as in that of chancellor, he had the chief share with Fisher in regulating the foundation of St John's College, Cambridge, and the Lady Margaret professorships and readerships. His financial work brought him a less enviable notoriety, though history has deprived him of the credit which is his due for "Morton's Fork." The invention of that ingenious dilemma for extorting contributions from poor and rich alike is ascribed as a tradition to Morton by Francis Bacon; but the story is told in greater detail of Foxe by Erasmus, who says he had it from Sir Thomas More. It is in keeping with the somewhat malicious saying about Foxe, reported by William Tyndale, that he would sacrifice his father to save his king. The accession of Henry VIII only increased Foxe's power, the personnel of his ministry remaining unaltered. The Venetian ambassador called Foxe "alter rex" and the Spanish ambassador Carroz said that Henry trusted him more than any other adviser, although he also reports Henry's warning that the Bishop of Winchester was, as his name implied, "a Foxe indeed." He was the chief of the ecclesiastical statesmen of Morton's school, believed in frequent parliaments, and opposed the spirited foreign policy which laymen like Surrey are supposed to have advocated. His colleagues were William Warham and Ruthal, but Warham and Foxe differed on the question of Henry's marriage, Foxe advising the completion of the match with Catherine of Aragon while Warham expressed doubts as to its canonical validity. They also differed over the prerogatives of Canterbury with regard to probate and other questions of ecclesiastical jurisdiction. Thomas Wolsey's rapid rise in 1511 put an end to Foxe's influence. The pacific policy of the first two years of Henry VIII's reign was succeeded by a more aggressive foreign policy directed mainly against France; and Foxe complained that no one dared do anything in opposition to Wolsey's wishes. Foxe resigned the privy seal because of Wolsey's ill advised attempt to drive King Francis I of France out of Milan by financing an expedition led by Maximilian I, Holy Roman Emperor, in 1516. Cuthbert Tunstall protested, Wolsey took Warham's place as chancellor, and Foxe was succeeded by Ruthal, who, said the Venetian ambassador, "sang treble to Wolsey's bass." Yet he warmly congratulated Wolsey two years later when warlike adventures were abandoned at the peace of London. But in 1522, when war was again declared, he emphatically refused to bear any part of the responsibility, and in 1523 he opposed in convocation the financial demands which met with a more strenuous resistance in the House of Commons. Foxe now devoted himself to his long neglected episcopal duties. He expressed himself as being as anxious for the reformation of the clergy as Simeon the Righteous for the coming of the Messiah; but was too old to accomplish much himself in the way of remedying the clerical and especially the monastic depravity, licence and corruption he deplored. His sight failed during the last ten years of his life, and Matthew Parker claimed that Wolsey suggested his retirement from his diocese on a pension. Foxe refused, and Wolsey had to wait until Foxe's death before he could add occupation of Winchester to his holding the archdiocese of York and the abbey of St Albans, and thus leave Durham vacant as he hoped for his own illegitimate son. Foxe died on 5 October 1528. Originally he intended it as an Oxford house for the monks of St Swithin's, Winchester; but he is said to have been dissuaded by Bishop Oldham, who foretold the fall of the monks. The scheme breathed the spirit of the Renaissance; provision was made for the teaching of Greek, Latin and patristic texts. While Erasmus praised the institution, Pole was one of its earliest fellows. The humanist Juan Luís Vives was brought from Italy to teach Latin, and the reader in theology was instructed to follow the Greek and Latin Fathers rather than the scholastic commentaries. Foxe also built and endowed grammar schools at Taunton and Grantham and was a benefactor to numerous other institutions. He died at Wolvesey; Corpus possesses several portraits and other relics of its founder.