Кіріспе
Теңіз паразиттері тобы. Myxozoa (этимологиясы: грекше: μύξα myxa "қоқыс" немесе "шырыш" + тематикалық дауысты о + ζῷον zoon "жануар") – су ортасында тіршілік ететін cnidarian жануарлардың субфиломы, олардың барлығы міндетті паразиттер. Бұл – ең кішкентай жануарлардың бірі, қандай да бір уақытта тіршілік еткен. 2180-нен астам түрі сипатталған, ал кейбір бағалаулар бойынша кем дегенде 30 000 түрі әлі ашылмаған. Көптеген түрлердің тіршілік циклы екі жандарды қамтиды: балық және анелид құрты немесе бриозоан. Миксоспора спорасының орташа мөлшері әдетте 10 мкм-ден 20 мкм-ге дейін, ал малакоспора спорасының (Myxozoa тармағы) мөлшері 2 мм-ге дейін жете алады. Myxozoa тұщы және теңіз ортасында тіршілік ете алады. Myxozoa – өте жоғары деңгейде дамыған cnidarian, еркін жүзуге қабілетті, өздігінен қамтамасыз ететін, медузаға ұқсас жаратылыстан қазіргі күйіне – өте аз жасушалардан тұратын міндетті паразиттерге дейін едәуір эволюциядан өткен. Myxozoa микроскопиялық паразиттерге айналғанда, көпжасушалы дамуға, координацияға, жасушалық байланысқа және тіпті кейбір жағдайларда ауамен тыныс алуға жауапты көптеген гендерді жоғалтты. Кейбір Myxozoa-ның геномдары қазір белгілі жануарлардың ең кішкентай геномдарының қатарына жатады.
Myxozoa (etymology: Greek: μύξα myxa "slime" or "mucus" + thematic vowel o + ζῷον zoon "animal") is a subphylum of aquatic cnidarian animals – all obligate parasites. It contains the smallest animals ever known to have lived. Over 2,180 species have been described and some estimates have suggested at least 30,000 undiscovered species. Many have a two host lifecycle, involving a fish and an annelid worm or a bryozoan. The average size of a myxosporean spore usually ranges from 10 μm to 20 μm, whereas that of a malacosporean (a subclade of the Myxozoa) spore can be up to 2 mm. Myxozoans can live in both freshwater and marine habitats. Myxozoans are highly derived cnidarians that have undergone dramatic evolution from a free swimming, self sufficient jellyfish like creature into their current form of obligate parasites composed of very few cells – sometimes only a single cell As myxozoans evolved into microscopic parasites, they lost many genes responsible for multicellular development, coordination, cell–cell communication, and even, in some cases, aerobic respiration. The genomes of some myxozoans are now among the smallest genomes of any known animal species.
Өмір циклы мен патологиясы
Миксозоалар – эндопаразиттік жануарлар, күрделі өмірлік циклге ие. Көп жағдайда олардың өмірлік циклі аралық қожайынды, әдетте балықты, бірақ сирек жағдайларда қосмекенділерді, жорғалаушыларды және сүтқоректілерді, сондай-ақ нақты қожайынды – әдетте анелидтерді немесе эктопрокттарды қамтиды. Қазірге дейін шамамен 100 өмірлік цикл толыққанды зерттелді және олардың кейбіреулері толығымен құрлықта өтетіні күдіктелуде. Инфекцияның механизмі әртүрлі формадағы клапан споралары арқылы жүзеге асады, бірақ олардың негізгі морфологиясы бірдей: бір немесе екі споропласт – нағыз инфекциялық агент, клапан жасушалары деп аталатын жалпақ жасушалар қабатымен қоршалған. Бұл жасушалар қабатты қорғаныш қабатын бөліп, жүзуге көмектесетін қосымшаларды қалыптастырады. Клапан жасушаларының қабатына екіден төртке дейін (кейде бір немесе тіпті 15) арнайы капсулогенді жасушалар кіреді. Әрбір жасушаның ішінде оралған полярлық талшықтары бар полярлық капсула орналасқан, ол тану, байланыс және тіндің ішіне ену үшін қолданылатын экструдацияланатын органелла болып табылады. Миксоспоралар анелидтермен жұтылады, онда полярлық талшықтар спораны ішек эпителийіне бекіту үшін сыртқа шығарылады. Қабық клапандарының ашылуы спороплазмалардың эпителийге енуіне мүмкіндік береді. Содан кейін паразит ішек тінінде көбейіп, дамиды және әдетте сегіз актиноспоралық спора сатысын (актиноспораларды) панспориста ішінде шығарады. Жетілген актиноспоралар қожайындарынан босағаннан кейін су қабатында қозғалады. Балықтың терісімен немесе жегілген қабыршақтарымен жанасқанда спороплазмалар эпителий арқылы еніп, миксоспоралық сатының дамуы басталады. Миксоспоралық трофозоидтар клетка ішінде клетка күйінде сипатталады, яғни аналық (біріншілік) клеткалардың ішінде екіншілік (қызы) клеткалар дамиды. Преспорогондық сатылар көбейіп, жүйке немесе қан айналымы жүйесі арқылы қозғалып, спорогондық сатыларға айналады. Инфекцияның соңғы орнында олар моно- немесе диспоралық псевдоплазмодия, немесе полиспоралық плазмодия ішінде жетілген спораларды шығарады. Миксоспоралар мен олардың қожайындары арасындағы қарым-қатынас көбінесе жоғары деңгейде дамыған және әдетте табиғи қожайындардың ауыр ауруларына себеп болмайды. Инфекция балықтарда өте ұзаққа созылуы мүмкін, тіпті қожайынның өмір бойына сақталуы да мүмкін. Дегенмен, миксоспоралардың саны артып, коммерциялық балық шаруашылығына елеулі зиян келтіретін патогендерге айналды, бұл негізінен аквакультураның нәтижесінде жаңа түрлер бұрын кездеспеген және оларға өте сезімтал миксоспоралармен байланысқа түсуіне байланысты. Мұндай паразиттердің экономикалық салдары, әсіресе таралу деңгейі жоғары болған жағдайларда, өте ауыр болуы мүмкін, сонымен қатар жабайы балық қорына да зиян келтіруі мүмкін. Дүние жүзінде балық шаруашылығында ең көп экономикалық зиян келтіретін аурулар – T. bryosalmonae малакоспорасынан туындайтын бүйрек ауруы (PKD) және M. cerebralis миксоспорасынан туындайтын айналу ауруы; екеуі де лосось балықтарына әсер етеді. Энтеромиксоз E. leei тұқымдық теңіз шұбарларында, ал көбейген жабырқақ ауруы (немесе «гамбургер ауруы») H. ictaluri тұқымдық шұбарларында, ал S. renicola инфекциялары кәдімгі сазан балықтарында кездеседі.
Анатомия
Миксозоандар өте кішкентай жануарлар, әдетте 10–300 мкм ұзындықта болады. Басқа книдарийлер сияқты, олар книдоцистерге ие, бұрын миксозоандардың книдарийлер екені анықталғанға дейін олар "полярлық капсулалар" деп аталатын. Бұл книдоцистер басқа книдарийлердегідей түтікшелерді атып шығарады; кейбіреулері иесіне заттар енгізеді. Дегенмен, түтікшелерде ілгектер немесе тікенектер жоқ, ал кейбір түрлерде олар басқа книдарийлерге қарағанда серпіліс жағынан жоғарырақ. Миксозоандар эпителий құрылымдарын, жүйке жүйесін, ішек және кірпікшелерді екінші рет жоғалтқан. Көпшілігінде бұлшық еттері жоқ, бірақ олар кейбір малакоспоралардың өкілдерінде сақталған. Бұлшық еттерін жоғалтқандары иесінің ішінде басқа қозғалыс түрлерін пайдалана отырып қозғалады, мысалы, филоподияларды қолдану, спора қақпақтарының жиырылуы, амебоидтық қозғалыстар және жасуша мембранасында жылдам бүктемелер жасау және оларды қайта сіңіру. Миксозоандар даму кезінде эмбриогенезден өтпейді және нағыз гаметаларын жоғалтады.