Хосе Хервасио Артигас: Уругвайдың ұлттық қаһарманы
José Gervasio Artigas
Хосе Х Gervasio Артигас – Уругвайдың тәуелсіздік күресінің батыры, мемлекет қайраткері. Уругвай ұлттығының әкесі, шайқастардағы жеңістері туралы біліңіз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тәуелсіздік соғысы кезінде Уругвайдың әскери басшысы; ұлттық батыр
Uruguayan military leader during the War for Independence; national hero
Хосе Гервасио Артигас Арнал (xoˈse xeɾˈβa. sjo aɾˈti.ɣas aɾˈnal; 19 маусым 1764 – 23 қыркүйек 1850) – Уругвайдың ұлттық батыры және Уругвай ұлтының атасы саналатын әскери және мемлекет қайраткері. Монтевидеода туған Артигас 1797 жылы испан әскеріне қабылданып, ағылшын-испан соғысында британдықтармен шайқасты. Испаниялық Американың тәуелсіздік соғыстары басталғанда Артигас Буэнос-Айрестегі Испанияға қарсы Primera Junta-ны қолдады. Ол Лас-Пьедраста испан роялистерін жеңіп, Монтевидеоға қоршау салды, бірақ португалдықтардың араласуына байланысты шегінуге мәжбүр болды. Артигас кейіннен Буэнос-Айрес орталық үкіметімен келіспей, 1815 жылы Монтевидеоны басып алды. Одан кейін ол федералды үкімет стилінде алты провинциядан құралған Федералды лиганың құрылуын қадағалады. 1816 жылы Португалия, Бразилия және Алгарвес Біріккен Корольдігі Банда Ориенталға шабуыл жасап, оны провинция ретінде аннексиялады. Артигас Парагвайға қуылды, онда ол 1850 жылы қайтыс болғанға дейін жер аударылып өмір сүрді. Оның мәйіті 1855 жылы Монтевидеоның орталық зиратына қайта жерленді, ал 1977 жылы Артигас мавзолейіне көшірілді.
José Gervasio Artigas Arnal (xoˈse xeɾˈβa. sjo aɾˈti.ɣas aɾˈnal; June 19, 1764 – September 23, 1850) was a soldier and statesman who is regarded as a national hero in Uruguay and the father of Uruguayan nationhood. Born in Montevideo, Artigas enlisted in the Spanish military in 1797 and fought the British in the Anglo Spanish War. At the outbreak of the Spanish American wars of independence, Artigas supported the Primera Junta in Buenos Aires against Spain. He defeated the Spanish royalists at Las Piedras and laid siege to Montevideo, but was forced to withdraw in the face of Portuguese intervention. Artigas subsequently broke with the centralist government of Buenos Aires and took over Montevideo in 1815. He then oversaw the creation of the Federal League, an alliance of six provinces under a federal style of government. In 1816, the United Kingdom of Portugal, Brazil and the Algarves invaded the Banda Oriental, eventually annexing it as a province. Artigas was driven into Paraguay, where he lived in exile until his death in 1850. His remains were re interred at the Central Cemetery of Montevideo in 1855, and in 1977 they were transferred to the Artigas Mausoleum.
Ерте өмір
Артигас 1764 жылғы 19 маусымда Монтевидеода дүниеге келген. Оның ата-анасы Сарагоса, Буэнос-Айрес және Тенерифе (Канар аралдары) қалаларынан шыққан. Оның ата-бабалары Испания мұрагерлік соғысында шайқасып, кедейліктен құтылу үшін Америкаға көшіп, 1716 жылы Буэнос-Айреске қоныстанған. Артигас Мартин Хосе Артигас пен Франсиска Антония Арналдың ұлы болды, олар бай отбасынан шыққан. Оның ата-анасы оны діни білім алу үшін Сан-Бернардино колледжіне берді, бірақ Артигас мектептің қатаң тәртібіне бағынудан бас тартты. Мектепті бітіруге асықпай тұрып, ол Фернандо Оторгеспен жақын дос болып, кейін онымен бірге жұмыс істеді. 12 жасында ол ауылға көшіп, отбасының шаруашылығында жұмыс істеді. Гаучолар мен үндістердің салты мен көзқарастарымен танысу оған үлкен әсер етті. Есейген соң ол ата-анасынан алшақтап, мал контрабандасымен айналыса бастады. Бұл оны иеліктерінің иелері мен Монтевидео үкіметі үшін іздестірілетін адамға айналдырды. Оның өлімі үшін сыйақы белгіленді. Ағылшын-испан соғысының басталуымен және вице-корольдікке британдықтардың шабуылдау қаупімен жағдай өзгерді. Вице-король Антонио де Олагер и Фелиу оның отбасымен кешірім сұрады, егер ол жүз адамымен Бланденг корпусына қосылып, батальон құрса. Осылайша ол 1797 жылы, 33 жасында лейтенант шенімен әскери қызметін бастады. 1806 жылы Уильям Бересфорд Буэнос-Айреске шабуыл жасады, бұл Ривер-Платадағы бірінші британдық шабуыл болды. Артигас бригадасына Бразилиямен шекараны күзету міндеті жүктелгенімен, ол Сантьяго де Линиерс Монтевидеодан бастаған, британдықтарды Буэнос-Айрестен ығыстыру мақсатындағы әскери экспедицияға қатысуға рұқсат сұрады. Оның өтініші қабылданды және британдықтар жеңілді. Буэнос-Айрес қайта басып алынғаннан кейін, ол Монтевидеоға оралып, губернатор Паскуал Руис Хуидоброға шайқастың нәтижесін хабарлауға міндеттелді. Екінші британдық шабуыл Монтевидео шайқасында аяқталды, ол Монтевидеоның құлауымен бітті. Артигас тұтқынға алынды, бірақ ол қашып, ауылға жасырынуға үлкерді. Ол гаучоларды ұйымдастырып, британдықтарға қарсы партизандық соғыс бастады. Британдықтар Буэнос-Айресті екінші рет басып алуға тырысты. Олар жергілікті әскерлерге жеңіліп, капитуляция шарттарының бір бөлігі ретінде Монтевидеоны испандықтарға қайтарды. 1809 жылы Артигас капитан шеніне көтерілді.
Artigas was born in Montevideo on June 19, 1764. His grandparents were from Zaragoza, Buenos Aires and Tenerife (Canary Islands). His grandparents fought in the War of the Spanish Succession and moved to the Americas to escape from poverty, settling in Buenos Aires in 1716. Artigas was the son of Martín José Artigas and Francisca Antonia Arnal, who came from a wealthy family. His parents enrolled him in the Colegio de San Bernardino, to pursue religious studies, but Artigas refused to submit to the school's strict discipline. Before he left the school, he developed a strong friendship with Fernando Otorgues, who would work with him in later years. At the age of 12, he moved to the countryside and worked on his family's farms. His contact with the customs and perspectives of gauchos and Indians made a great impression on him. Once he had come of age, he distanced himself from his parents and became involved in cattle smuggling. This made him a wanted man among the owners of haciendas and with the government in Montevideo. A reward was put out for his death. Things changed with the opening of the Anglo Spanish War, and the threat of a British invasion upon the viceroyalty. The viceroy Antonio de Olaguer y Feliú negotiated a pardon with his family, on the condition that he joined the Corps of Blandengues with a hundred men, to form a battalion. Thus, he began his military career in 1797, at the age of 33, with the rank of lieutenant. The attack finally came in 1806, when William Beresford invaded Buenos Aires, in the first British invasion of the River Plate. Although Artigas's unit was tasked with patrolling the frontier with Brazil, he requested to take part in the military expedition that Santiago de Liniers launched from Montevideo to drive the British out of Buenos Aires. His request was granted, and the British were defeated. After the recapture of Buenos Aires, he was tasked with returning to Montevideo and informing the governor Pascual Ruiz Huidobro of the result of the battle. A second British invasion was launched culminating in the Battle of Montevideo, which ended in the fall of Montevideo. Artigas was taken prisoner, but he managed to escape and took refuge in the countryside. He organized groups of gauchos and began a guerrilla war against the British. The British tried to capture Buenos Aires a second time. They were defeated by the local troops and returned Montevideo to Spanish control as part of the terms of capitulation. Artigas was promoted to captain in 1809.
Шығыс революциясы
Ағартушылық дәуірінің идеялары мен Испаниядағы Жарым арал соғысының (1807-1814) басталуы, король Фердинанд VII-нің тұтқындалуы бүкіл Испания империясында саяси дүрбелең тудырды. Корольдің тақтан шеттелуі (оның орнына француз Жозеф Бонапарт келді) және Ағартушылықтың жаңа идеялары, республика немесе конституциялық монархия құруды қалаған патриоттар мен абсолюттік монархияны сақтап қалуды көздеген роялистер арасында испандық-американдық тәуелсіздік соғыстарын тудырды. Гаучоларға дұрыс қарамайтынын ойлаған Артигас жаңа идеяларды қолдады. 1810 жылы мамыр революциясы кезінде Буэнос-Айрес вице-корольді биліктен алып тастап, оның орнына Бірінші Хунтаны қойды. Испания Буэнос-Айресті бүлікші қала деп жариялап, Монтевидео қаласын жаңа астана етіп тағайындады. Кадистен келген тәжірибелі және қатал колониалист Франсиско Хавьер де Элио жаңа вице-король болды. 1811 жылдың ақпан айында ол Буэнос-Айреске соғыс жариялады, бұл Банда Ориенталдың тәуелсіздік қозғалысын тудырды. Аргентинаның соғыс министрі Мариано Морено «Операция жоспары» құжатында Артигастың Монтевидеодағы роялистерге қарсы шешуші одақтас болатынын жазды және оны кездесуге шақырды. Бірақ Артигас Буэнос-Айреске келген кезде Морено үкіметтен кетіп үлгерген еді. Ол құрметпен қарсы алынды, бірақ көмек аз болды. Ол полковник шеніне көтеріліп, Банда Ориенталда көтеріліс ұйымдастыру үшін аз ғана қару-жарақ, ақша және 150 сарбаз алды. Бұл Артигас Буэнос-Айрес қаласын соңғы рет көрген кез еді. Артигас пен аргентиналықтардың арасындағы одақ бастапқыда, әсіресе 1810 жылдың соңы мен 1811 жылдың ортасында сәттілікке жетті. Бірақ Монтевидеода қаржылық қиындықтар туды, ал Элионың роялистік әскерді сақтап тұру үшін қабылдаған шаралары ауылдық жерлерде наразылық тудырды. Бұл Артигастың халықтың отаршылдық билікке қарсы наразылығын пайдалануына мүмкіндік берді. Жүздей адам Асенсио өзенінің жанында жиналып, вице-корольге қарсы мәлімдеме жасады – Асенсио шақыруы. Олар Банда Ориенталдағы көптеген елді мекендерді, мысалы Мерседес, Санто-Доминго, Колла, Малдонадо, Пасо-дель-Рей, Санта-Тереза және Сан-Хосе қалаларын басып алды. Сонымен қатар Гуалегуай, Гуалегуайчу және Уругвай өзенінің батысындағы Аройо де ла Китайды жаулады. Элио Артигасты өлтіру үшін сарбаздар жіберді, бірақ олар сәттілікке жете алмады. Содан кейін ол Артигастың туысы Мануэль Виллагранға кешірім беруді және Артигас бүлікшіліктен бас тартса, Банда Ориенталдың генерал және әскери басшысы етіп тағайындауды ұсынды. Артигас бұл ұсынысты қорлау деп санады және Виллагранны тұтқын ретінде Буэнос-Айреске жіберді. Жеңіліске ұшырау алдында Элио бразилиялық әскермен одақтасып, олардың қақтығысқа араласуын сұрады. Дом Диого де Соуза бес мыңнан астам сарбазды бастап Банда Ориенталға кірді. Бұл Аргентинаның Парагвайда Мануэль Белграноны жеңгеніне, Жохан Хосе Кастеллидің Бірінші Жоғарғы Перудегі жеңілісіне және Буэнос-Айреске Монтевидео теңіз блокадасына қосылды. Толық жеңіліске ұшырамас үшін Буэнос-Айрес Элиомен келісімге келіп, оны Банда Ориенталдың және Энтре-Риос аймағының жартысының билеушісі деп мойындады. Артигас бұл келісімді сатқындық деп санады. Ол қаламен қарым-қатынасты үзіп, Монтевидеодағы блокаданы жойды. Артигас Банда Ориенталдан шығып, Энтре-Риос штатындағы Салто-Чикоға көшіп кетті. Оның барлық жақтастары онымен бірге кетті. Бұл үлкен көш – Шығыс көші деп аталады. Жоғарғы директор Гервасио Антонио де Посадас Артигасты тірі немесе өлген күйде ұстаған адамға 6000 доллар сыйақы ұсынды. Бұл әрекеттің жалғыз салдары шығыс халқының Буэнос-Айреске деген наразылығының күшеюі болды. Вигодет немесе Пезуела сияқты бірнеше роялистік басшылар Артигастың Буэнос-Айреске қарсы одақтасуын іздеді, бірақ ол оларды қабылдамады: «Мен сатылмаймын, және халқымды испан билігінен босатудан басқа еңбегім үшін сыйлық қаламаймын». Тераң дауларға қарамастан, Артигас Буэнос-Айреспен татуласуға құштар болды, бірақ қала федералистік қағидаларға негізделген ұлттық ұйымды қабылдаса ғана. Посадас Артигасты тұтқындап, өлтіру үшін тағы екі әскерін жіберді, бірақ олар көтеріліс жасап, шығыс халқына қосылды. Артигуисттердің ықпалы Корриентеске дейін жеткен кезде Посадас провинциялардың автономиясын қабылдап, келіссөздер жүргізуді көздеді. Артигас шарттарды қабылдады, бірақ мұндай автономияны ұлттық тәуелсіздік деп түсінуге болмайтынын нақтылады. Ол Банда Ориенталды Біріккен провинциялардан бөліп шығарғысы келмеді, оларды конфедерация ретінде ұйымдастырғысы келді. Посадас, Буэнос-Айрес билігін орталықтандырылған мемлекеттің басшысы ретінде қолдағандықтан, келісімді бекітуді кешіктірді. Буэнос-Айрес Монтевидеоға қарсы әскери әрекеттерді қайта жаңартты. Бұл жолы аргентиналық Уильям Браунның теңіз шеберлігі Монтевидео теңіз күшінің күшін жеңуге көмектесті, нәтижесінде роялистік бекініс түпкілікті жеңіліске ұшырады. Карлос Мария де Алвеар Монтевидеоны басып алып, Артигасты қалаға шақырып, оны шығыс патриоттарына тапсыруға уәде берді. Бірақ Алвеар Артигасты ескертпестен Лас-Пьедраста шабуылдады, бірақ Артигас тұрақтан қашуға үлкерді.
The ideas of the Age of Enlightenment and the outbreak of the Peninsular War (from 1807 to 1814) in Spain, along with the capture of King Ferdinand VII, generated political turbulence all across the Spanish Empire. The absence of the king from the throne (replaced by the French Joseph Bonaparte) and the new ideas of the Enlightenment sparked the Spanish American wars of independence, between patriots (who wanted to establish republics or constitutional monarchies) and royalists (who wanted to keep an absolute monarchy). Artigas, who thought that the gauchos were not treated well, supported the new ideas. Buenos Aires deposed the viceroy in 1810, during the May Revolution, replacing him with the Primera Junta. Spain declared Buenos Aires a rogue city, and appointed Montevideo as the new capital, with Francisco Javier de Elío, who was an experienced hard line colonialist from Cádiz, as the new viceroy. In February 1811, he declared war on Buenos Aires and this sparked the independence movement of Banda Oriental. Mariano Moreno, the Argentine secretary of war, wrote at the Operations plan that Artigas would be a decisive ally against the royalists in Montevideo, and called him for an interview. However, by the time Artigas arrived in Buenos Aires, Moreno had already left the government. He was still welcomed, but received little help. He was promoted to colonel and received some weapons, money and 150 men, very little to organize a rebellion at the Banda Oriental. This was the last time Artigas saw the city of Buenos Aires. The alliance between Artigas and the Argentines sustained initial successes, particularly in the late 1810 to mid 1811. Montevideo had financial problems, however, and the measures taken by Elío to maintain the royalist armies were highly unpopular in the countryside. This allowed Artigas to channel the popular discontent against the colonial authorities. A hundred men met near the Asencio stream and made the cry of Asencio, a pronunciamiento against the viceroy. They captured many villages in the Banda Oriental, such as Mercedes, Santo Domingo, Colla, Maldonado, Paso del Rey, Santa Teresa and San José. They also captured Gualeguay, Gualeguaychú and Arroyo de la China, the west of the Uruguay River. Elío sent some soldiers to kill Artigas, but they failed to accomplish their mission. Then, he sent Manuel Villagrán, a relative of Artigas, to offer him a pardon and appoint him general and military leader of the Banda Oriental if he gave up the rebellion. Artigas considered the offer an insult, and sent Villagrán prisoner to Buenos Aires. On the verge of defeat, Elío allied himself with Brazilian forces, requesting their intervention in the conflict. Dom Diogo de Sousa entered the Banda Oriental, leading an army of five thousand men. This added to the Argentinian defeat of Manuel Belgrano at the Paraguay campaign, the defeat of Juan José Castelli at the First Upper Peru campaign and the Montevidean naval blockade of Buenos Aires. Fearing a complete defeat, Buenos Aires signed a truce with Elío, recognizing him as the ruler of the Banda Oriental and half of Entre Ríos. Artigas felt the truce to be treasonous. He broke relations with the city, and lifted the blockade over Montevideo. Artigas left the Banda Oriental and moved to Salto Chico, in Entre Ríos. All his supporters moved with him. This massive departure is known as the Oriental exodus. The Supreme Director Gervasio Antonio de Posadas offered a reward of $6.000 for the capture of Artigas, dead or alive. The only consequence of this action was increased resentment of the Orientals towards Buenos Aires. Several royalist leaders, such as Vigodet or Pezuela, sought an alliance with Artigas against Buenos Aires, but he rejected them: "I may not be sold, nor do I want more reward for my efforts than to see my nation free from the Spanish rule". Despite the deep disputes, Artigas was still eager to return to good terms with Buenos Aires, but only if the city accepted a national organization based on federalist principles. Posadas sent two more armies to capture and execute Artigas, but they mutinied and joined the Orientals. When the Artiguist influence expanded to Corrientes, Posadas sought to negotiate by accepting the autonomy of the provinces. Artigas accepted the terms, but clarified that such autonomy must not be understood as national independence. He did not want to secede the Banda Oriental from the United provinces, but to organize them as a confederation. Posadas, who supported the authority of Buenos Aires as the head of a centralized state, delayed the approval of the treaty. Buenos Aires renewed the military actions against Montevideo. This time, the naval skills of Argentinian William Brown helped to overcome the strength of the Montevidean navy, leading to the final defeat of the royalist stronghold. Carlos María de Alvear led the capture of Montevideo, and lured Artigas there by promising that he would turn over the city to the Oriental patriots. Alvear attacked them without warning at Las Piedras, but Artigas managed to escape from the trap.
Федералды лига
1814 жылы Артигас Лига де лос Пуэблос Либрес (еркін халықтар лигасы) ұйымдастырды, ол оның қорғаушысы деп жарияланды. Келесі жылы ол Монтевидеоны Буэнос-Айрестен келген "унитариандардың" билігінен босатты. 1815 жылы Артигас Арольо-де-ла-Китайда (қазіргі Консепсьон-дель-Уругвай) өткен Ориенте конгресіне қатысты, бұл Тукуман конгресінен бір жыл бұрын болды. Осы конгресте Ориентал провинциясы (қазіргі Уругвай), Кордова, Корриентес, Энтре-Риос, Мисионес және Санта-Фе провинциялары Испаниядан тәуелсіздік алды және Лига Федераль («Федералдық лига») құрды. Лига Федераль бұрынғы Рио-де-ла-Плата вице-корольдігінің басқа провинцияларын федералды жүйеде оларға қосылуға шақырды. Осы конгресте Артигас Мануэль Белграно жасаған туды (кейіннен Аргентина Республикасының туы болған) түзетіп, сол кездегі Аргентинадағы федерализмнің түсі болған қызыл түстің диагональді лентасын қосты және Борбонның ашық көк түсін революциялық қара көк түске ауыстырды.
In 1814, Artigas organized the Liga de los Pueblos Libres (League of the Free Peoples), of which he was declared Protector. In the following year, he liberated Montevideo from the control of the "Unitarians" from Buenos Aires. In 1815, Artigas attended the Congress of Oriente, a year before the Congress of Tucuman, held in Arrollo de la China (today known as Concepción del Uruguay). It was at this congress that the provinces of the Oriental Province (today the country of Uruguay), Córdoba, Corrientes, Entre Ríos, Misiones and Santa Fe declared themselves independent from Spain and formed the Liga Federal ("Federal League"). The Liga Federal invited other provinces of the former Viceroyalty of the Rio de la Plata to join them under a federal system. In this congress, Artigas rectified the use of the flag created by Manuel Belgrano (which would later become the flag of the Argentine Republic), adding a diagonal festoon in red, the color of federalism in Argentina at that time, and changing the Borbonic light blue for Revolutionary dark blue.
Лусо бразилиялық шабуыл
Федералды Лиганың ықпалы мен беделінің артуы Буэнос-Айрестегі (оның федерализміне байланысты) және Португалиядағы (оның республикалық идеологиясына байланысты) үкіметтерді алаңдатты. 1816 жылдың тамызында Португалия Буэнос-Айрестің тымырша серіктестігімен Шығыс провинциясына шабуыл жасады, мақсаты – Артигас пен оның төңкерісін жою болатын. Карлос Фредерико Лекор басқарған португал әскері Артигас пен оның серіктерін тұтқынға алып, 1817 жылдың 20 қаңтарында Монтевидео қаласын басып алды, бірақ күрес үш жыл бойы елдің ішкі аймақтарында жалғасты. Буэнос-Айрестің бейтараптығына ашуланған Артигас португалдарға жеңіліп жатқанда Буэнос-Айреске соғыс жариялады. Оның қол астындағылар, Федералды Лиганың мүшелері – Энтре-Риос провинциясының губернаторы Франсиско Рамирес және Санта-Фе провинциясының губернаторы Эстанислао Лопес Буэнос-Айрестің орталықшыл саясатын жеңуге қол жеткізді. Бірақ жаңа мемлекет құру үміті ұзаққа соқпады; екі командир де Артигас принциптеріне қайшы келетін келісімдерге Буэнос-Айрестің тарапынан қол қойды. Олар оған қарсы шығып, португалдардың қолына тірі жеткізді. Ресурстары мен әскері қалмаған Артигас 1820 жылдың қыркүйегінде Парагвайға қашып кетті. Парагвайда диктатор доктор Франсиа оны Канделярияға жер аударды. Содан кейін ол аймақтың саяси өмірінен мүлдем жоғалып кетті (Б. Нахум). Ұзақ жылдарғы жер аудардан кейін, 1850 жылдың 23 қыркүйегінде 86 жасында Парагвайда қайтыс болды. Айтуынша, өліміне жақын Артигас ат сұрап, гаучо секілді ат үстінде көз жұмған. Оның денесі жерленді, кейін 1855 жылы Ұлттық пантеонға қайта жерленді. 1977 жылдың 19 маусымында оның денесі тәуелсіздік алаңының орталығында орналасқан Артигас мавзолейіне көшірілді.
The continued growth of influence and prestige of the Federal League frightened the governments in Buenos Aires (because of its federalism) and Portugal (because of its republicanism), and in August 1816, Portugal invaded the Eastern Province (with tacit complicity from Buenos Aires), with the intention of destroying Artigas and his revolution. The Portuguese forces, led by Carlos Frederico Lecor, captured Artigas and his deputies and occupied Montevideo on 20 January 1817, but the struggle continued for three years in the countryside. Infuriated by Buenos Aires's passivity, Artigas declared war on Buenos Aires while he was losing to the Portuguese. His subordinates, members of the Federal League—Francisco Ramírez, governor of Entre Ríos, and Estanislao López, governor of Santa Fe—managed to defeat the centralism of Buenos Aires. But hope for a new nation was short lived; both commanders entered agreements with Buenos Aires that went against the principles of Artigas. They rebelled against him and left him to be crushed by the Portuguese. Without resources and men, Artigas withdrew to Paraguay in September 1820. In Paraguay, Dr. Francia, the dictator, banished him to Candelaria. He then disappeared from the political life of the region. (B. Nahum). After a long exile, he died in Paraguay on September 23rd in 1850, at age 86. It is said that Artigas, feeling himself to be near death, asked for a horse and died in the saddle, as a gaucho. His remains were buried and then re interred at the Panteón Nacional in 1855. On 19 June 1977, his remains were transferred to the Artigas Mausoleum in the centre of the Plaza Independencia.
Идеалдар
Артигас монархия мен орталықтануға қарсы тұрып, бейілді демократ және федералист болды. Артигуизмнің екі негізгі көзі бар: американдық авторлардың еңбектері, Томас Пэйн (федерализмді қолдаушылар) сияқты, және француз авторлары, Жан-Жак Руссо сияқты, ағартушылық дәуірінен. Артигас жас кезінде оқыған кітаптардың қатарында Пэйннің «Ақылға қонымды» және Руссоның «Әлеуметтік келісімшарт» кітаптары бар. Ла-Плата аймағының алғашқы «Каудильо» немесе іргесін қалаушысы француздық ағартушылықтан гөрі британдық ағартушылықтан көбірек шабыттанған секілді. Артигас идеологиясының бір бөлігі АҚШ-тың құқықтық мәтіндерінен алынған. Америкалық саяси либерализм Артигасқа күшті әсер етті. Дегенмен, басқа испандық тәуелсіздік көшбасшылары француз революциясы мен Франция авторларының ықпалында болды. Эухенио Петит Муньос және Ариосто Гонсалес сияқты тарихшылар Артигуист құжаттарының кейбір абзацтары тікелей Томас Пэйннің 1811 жылы Филадельфияда жариялаған және бірден испан тіліне аударылған «Тридцать жыл бұрын Томас Пэйнмен ақталынған материктің тәуелсіздігі» және Джон МакКаллочтың «Америка Құрама Штаттарының қысқаша тарихы» еңбегінен алынғанын көрсетті. Артигас екі кітапты да алған. Аталған еңбектердің біріншісінде Америка Құрама Штаттарының Тәуелсіздік Декларациясы, 1787 жылғы Федералды Конституция және Массачусетс, Нью-Джерси, Пенсильвания және Вирджиния штаттарының Конституцияларын қамтитын көптеген құжаттар бар.
Artigas was a staunch democrat and federalist, opposed to monarchism and centralism. Artiguism has two main sources: the works of American authors such as Thomas Paine (supporters of federalism) and the French authors of the Enlightenment as Jean Jacques Rousseau. Some books Artigas read in his teens include Paine's Common Sense and Rousseau's The Social Contract. The first "Caudillo" or Founding Father of the La Plata territory seems to be inspired more in the British enlightenment than from the French. The ideology of Artigas is partially taken from U. S. legal texts. The American political liberalism exerted a strong influence on Artigas. Other Hispanic independence leaders, however, were more influenced by the French Revolution and the authors of France. Some historians such as Eugenio Petit Muñoz and Ariosto González, have shown that some paragraphs of the Artiguist documents were taken directly from "The Independence of the Mainland Justified by Thomas Paine, Thirty Years Ago" published by Paine in Philadelphia in 1811 and translated immediately into Spanish, and "Concise History of the United States" by John McCulloch. Artigas had both books. The first of the works cited contained a large appendix of documents with the United States Declaration of Independence, the Federal Constitution of 1787 and the State Constitutions of Massachusetts, New Jersey, Pennsylvania and Virginia.