Кіріспе

1979 жылы Сан-Диегода, Калифорния штатында, АҚШ-та болған оқ жарылысы. Солтүстік Калифорниядағы оқ жарылысы.

Кливленд бастауыш мектебіндегі оқ жарылысы 1979 жылдың 29 қаңтарында Сан-Диегодағы Гровер Кливленд бастауыш мектебінде болған мектептегі оқ жарылысы еді. Мектеп директоры мен күзетші қаза тапты; сегіз бала және полиция офицері Роберт Робб жарақат алды. Мектептің қарсы бетінде тұратын 16 жастағы Бренда Спенсер оқ жарылысы үшін сотталды. Ересек ретінде айыпталған ол, екі адамды өлтіру және қауіпті қарумен шабуыл жасау қылмыстарын мойындады, нәтижесінде 25 жылдан кейін мерзімінен бұрын босату мүмкіндігімен өмір бойына түрмеге кесілді. 2024 жылдың қазіргі күніне дейін ол әлі де түрмеде отыр. Оқ жарылысынан кейін Спенсер үйінде болғанда, бір тілші оған телефон шалып, қылмысты неге жасағанын сұрады. Ол: "Мен дүйсенбі күндерін ұнатпаймын. Осылай күнді жандандырамын", - деп жауап бергені хабарланды.

Қылмысты жасаған

Бренда Энн Спенсер (3 сәуір 1962 жылы туған) Дороти Надиннің (құрметіне Хобель) және Уоллес Эдвард Спенсердің қызы, олар 1954 жылдың 12 желтоқсанында Чула-Виста қаласында үйленді және үш балалары болды, Бренда ең кішісі болды. Ол күйеуінің бірнеше әйелмен қарым-қатынаста болғанын білгеннен кейін 1972 жылдың қаңтарында ажырасуға өтініш берді. Ата-анасы ажырасқаннан кейін Бренда әкесімен қатты жағдайда өмір сүрді; әкесі мен қызы ішімдік бөтелкелерімен толы үйдің қонақ бөлмесіндегі бір төсекте ұйықтады. Таныстары Спенсердің полицияға деген жек көрушілігін білдіргенін, біреуін ату туралы айтқанын және телеарнаға ірі оқиға жасау туралы сөйлегенін мәлімдеді. Полиция есебінде және куәгерлердің айтуынша, мектепке келгенде BB пішін қолданылғаны туралы ешқандай мәлімет жоқ.

Атыс

1979 жылғы 29 қаңтарда Спенсер үйінен 53 жастағы директор Бёртон Врагтың Гровер Кливленд бастауыш мектебінің қақпасын ашуын күтіп тұрған балаларға атыс бастады. Отыз алты рет оқ атқаннан кейін Спенсер бұл мәлімдемелерді шартты түрде босату отырыстарында бірнеше рет еске салды. Ақырында ол үйден шығып, өздігінен бас берді, келіссөзшілер оған Burger King тағамын ұсынғаннан кейін деген хабар бар. Бірақ қылмыс орнының суреттері бұл мәлімдемелерге қайшы келеді. Тоғыз адамды өлтіруге талпынған айыбы алынып тасталды. Түрмеде Спенсерге эпилепсия диагнозы қойылып, эпилепсия мен депрессияны емдеу үшін дәрі-дәрмек тағайындалды. Калифорниядағы Чино әйелдер институтында ол электрондық жабдықтарды жөндеумен айналысты. 2022 жылдың тамызында Спенсер мен Шартты түрде босату жөніндегі кеңес оның шартты түрде босатуға лайық емес екеніне және осы шешімге байланысты келесі үш жыл бойы отырысқа қатыса алмайтынына келісті. Ол әлі де Калифорниядағы Чино әйелдер институтында қамауда отыр. Оның келесі шартты түрде босату отырысы 2025 жылы өтеді.

Салдары

Кливленд бастауыш мектебінде оқ жаралыларының есіне ескерткіш тақта мен ту тіреуі орнатылды. 1983 жылы мектеп оқушылар санының азаюына байланысты қаланың тағы ондай мектептерімен бірге жабылды. Келесі онжылдықтарда ол бірнеше жеке және жарғылық мектептерге жалға берілді. 2005 жылдан 2017 жылға дейін ол 6-8 сынып оқушыларына қызмет көрсеткен мемлекеттік жарғылық «Магнолия ғылым академиясы» орта мектебіне орналасты. 2018 жылы мектеп тұрғын үйлер салу үшін бұзылып, ескерткіш тақта бұрынғы мектептің оңтүстік жиегіне, Лейк Атлин көшесі мен Лейк Анжела даңғылының қиылысына көшірілді. Оқ атылғаннан кейінгі айларда Бренда Спенсердің алғашқы камералық тұрғындарының бірі, 17 жастағы қыз, Спенсердің әкесімен бірге тұрып, кейін 1980 жылдың 26 наурызында Аризона штатының Юма қаласында оған үйленді. Олардың бір қызы болды, бірақ ол үйден қашып, ақырында ажырасып, Уоллес Спенсерді қызын өзі тәрбиелеуге қалдырды.

Ән

Бұл оқиға туралы Боб Гелдоф, сол кезде Boomtown Rats тобының жетекші вокалисі, Атлантадағы Джорджия штаты университетінің кампус радиостанциясы WRAS FM-ге түскен жаңалықтан білді. Оны Спенсердің «Мен дүйсенбіні ұнатпаймын» деп аталатын ән жазуға итермелегені, оның дүйсенбі күндерін ұнатпағандықтан осыны істегенін айтуы еді. Ән 1979 жылдың шілде айында жарық көрді, Ұлыбританияда төрт апта бойы бірінші орынды иеленді және туған Ирландияда топтың ең үлкен хитіне айналды. АҚШ-та Топ-40-қа кірмесе де, Спенсер отбасының оны тыйым салуға жасаған әрекеттеріне қарамастан, Сан-Диего аймағынан тыс жерлерде кеңінен радиода ойналды. Дегенмен, Спенсер Гелдофпен ешқашан байланысқа түскенін жоққа шығарады.

Кино және теледидар

1981 жылы жапон-американдық деректі фильмі "Американың өлтірілуі" оқиғаны көрсетеді. 2006 жылғы британдық "Мен дүйсенбіні ұнатпаймын" деректі фильмі де осы істі қайта қарастырады. Lifetime Movies телесериалы "Killer Kids" 2014 жылдың 3 қыркүйегінде тұңғыш рет көрсетілген "Қатігез құштарлық" атты эпизодында Спенсердің қылмыстарын бейнеледі. Investigation Discovery арнасы Спенсердің қылмыстарын "Deadly Women" қылмыстық деректік сериалының 2-ші маусымының премьералық эпизодында ұсынылған үш істің бірі ретінде көрсетті, бұл эпизод "Thrill Killers" деп аталып, 2008 жылдың 9 қазанында эфирге шықты.