Кіріспе
XVI ғасырдағы Кашмир ақыны, императрица.
Өмірбаян
Ол Кашмирдің Пулума ауданындағы Чандхара Пампоре деген шағын ауылда дүниеге келген. Оның нағыз аты Зуун немесе Зуни болған. Ауыз әдебиетіне сәйкес, оны көркі үшін Зуун деп атаған. Шаруа қызы болғанымен, ол ауылдың Әлимасынан оқу-жазуды үйренген. Аңыз бойынша, бір күні Кашмирдің соңғы тәуелсіз императоры Юсуф Шах Чак атпен аң аулауға шыққан. Ол кинар ағашының көлеңкесінде Зуунның ән шырқағанын естіп, екеуі танысып, ғашық болған. Ауыз әдебиеті Зуунды Юсуф Шах Чактың патшайымы ретінде сипаттайды, бірақ оның шын мәнінде төмен дәрежелі әйелі ме, әлде гареміне кірген ме деген пікір таласы бар. Ол шамамен 1570 жылы сарайға кірді, кейін өзінің атын Хабба Хатун деп өзгертті. Бірақ 1579 жылы моғол императоры Акбар Юсуф Шахты Біхарда тұтқындап, түрмеге қамағаннан кейін, ол ешқашан қайтып оралмады, осылайша олар ажырасып кетті. Осыдан кейін Хабба Хатун дервиш болып, қалған өмірін аңғарды шарлап, әндерін шырқап өткізді. Хабба Хатун қашмир тілінде әндер жазған. Ол қашмир поэзиясына «лоал» түрін енгізген деген сенім бар. «Лоал» – бір ғана ойды жеткізетін лирикалық өлең түрі. Брадж Кахру Хабба Хатун мен Арнималдың «қашмир поэзиясының лоалдық формасын жетілдіргенін» айтады. Оның поэзиясының тақырыптары өміріндегі маңызды оқиғаларды көрсететін екі бағытқа бөлінеді. Қысымшы некеден азат болғаннан кейінгі кезеңде еркіндік туралы ойлар кеңінен қамтылған. Ал Юсуф Шах Чактан ажырасқаннан кейінгі кезең ажырасу, махаббат және қайғы сезімдерімен толы өлеңдерге толы. Хабба Хатунның өмірбаянының тарихи дәлдігіне қатысты даулар бар, бірақ оған байланысты әндер (оның ішінде «Mea ha keir tsei kith» және «Tse Kamiu Soni Meani») Кашмирде кеңінен танымал. Оның әндері көбінесе қайғылы, ажырасудың күйреуімен толы. Оның мазары Атважанның жанында орналасқан. ДД Ұлттық телеарнасында «Хабба Хатун» атты тағы бір хинди тіліндегі телесериал көрсетілді. Минал Кулкарни 2000-2001 жылдары DD National телеарнасында көрсетілген «Нуржахан» үнді телехикаясында оның рөлін сомдады. «Зуни» – Музаффар Алидің 1990 жылы шығуы тиіс болған, бірақ кейін тоқтатылған үнді тіліндегі фильмі. Бұрынғы индий киносында оның өмірін экранға түсіруге жасалған сәтсіз әрекеттердің бірі 1960 жылдары Мехбуб Хан, ал 80 жылдары Б.Р. Чопра жасаған әрекеттер еді.
The couple were reportedly very content, and Yousuf Shah became the ruler of Kashmir. However, they were separated in 1579 after the Mughal emperor Akbar had Yousuf Shah arrested and imprisoned in Bihar, never to return. After this, Habba Khatoon became an ascetic, and spent the rest of her life wandering across the valley singing her songs. Habba Khatun composed songs in Kashmiri. It is claimed that she introduced "loal" to Kashmiri poetry, "Loal" is more or less equivalent to the English 'lyric'. It conveys one brief thought. Braj Kachru states that Habba Khatun and Arnimal "perfected the loal form of Kashmiri poetry". The themes of her poetry can be categorized into two main strands that reflect significant events in her life. The period following her liberation from an oppressive marriage extensively delves into the concept of freedom. The second phase, which commenced after her separation from Yousuf Shah Chak, is characterized by poems brimming with emotions of separation, romantic expressions, and a sense of melancholy. There is some dispute about the historical accuracy of Habba Khatun's biography, however the songs associated with her (including Mea ha keir tsei kith and Tse Kamiu Soni Meani) are widely popular across Kashmir. Her songs are frequently mournful and full of the sorrow of separation. Her tomb lies near Athwajan (English connotation: Handful of Rings) Doordarshan also aired Habba Khatoon, another television show in Hindi on DD National about the poet. Mrinal Kulkarni portrayed her role in the Indian television series Noorjahan, which aired on DD National from 2000 2001. Zooni is an unreleased Indian Hindi language film by Muzaffar Ali that was supposed to release in 1990 but was eventually shelved. Earlier unsuccessful attempts in Indian cinema to portray her life on screen included one by Mehboob Khan in the 1960s and in the 80s by B. R. Chopra.