Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Дербишир Дальс ауданындағы ауыл және азаматтық приход, Дербишир, Англия.
Village and civil parish in Derbyshire Dales district, Derbyshire, England
Еям (/pron/'/iː//m/) – Дербишир Дальс ауданындағы ағылшын ауылы және азаматтық приход, ол Пик ауданы ұлттық паркінің құрамына кіреді. Айналағы жоталарда ежелгі британдықтардың қоныстанғандығының және римдіктердің осы ауданда қорғасын өндіргендігінің куәліктері бар. Қазіргі орнында англосаксондықтар қоныстанды, сол кезде кен өндіру жалғасты, ал кейіннен басқа да салалар дамыды. Алайда, Еямның ең әйгілі тарихы – 1665 жылы ауылда жұқпалы оба анықталғаннан кейін, инфекцияның таралуын тоқтату үшін ауылдың өз еркімен оқшаулануға баруы туралы әңгіме. 20-ғасырдың соңында ауылдың негізгі табыс көздері жойылды. Қазіргі жергілікті экономика туризмге негізделген, ал Еям «оба ауылы» ретінде танымал. Бұл оқиға 19-ғасырдың басынан бері көптеген әдеби туындыларда сақталғанмен, оның растығы күмәнді.
Eyam (/pron/'/iː//m/) is an English village and civil parish in the Derbyshire Dales that lies within the Peak District National Park. There is evidence of early occupation by Ancient Britons on the surrounding moors and lead was mined in the area by the Romans. A settlement was founded on the present site by Anglo Saxons, when mining was continued and other industries later developed. However, Eyam’s main claim to fame is the story of how the village chose to go into isolation so as to prevent infection spreading after bubonic plague was discovered there in 1665. In the later 20th century, the village's sources of livelihood largely disappeared. The local economy now relies on the tourist trade, with Eyam being promoted as "the plague village". Although the story has been kept alive by a growing number of literary works since the early 19th century, its truth has been questioned.
Басқару
Еям өз еншілес кеңесіне ие, ол жергілікті деңгейде кең ауқымды өкілеттіктерге ие. Аудандық деңгейде Еям Дербишир Дейлс аудандық кеңесінде ұсынылған, ал ол өз кезегінде Дербишир округтік кеңесінде ұсынылады. Парламенттік деңгейде ауыл Дербишир Дейлс сайлау округінің шегінде орналасқан.
Eyam has its own Parish Council with a wide range of powers at community level. At district level, Eyam has representation on Derbyshire Dales District Council and this, in turn, is represented on Derbyshire County Council. At parliamentary level, the village lies within the constituency of Derbyshire Dales.
Тарих
Қорғасын өндіру Эям ауданында кем дегенде рим дәуірінен бері үзіліссіз тарихқа ие болған сияқты, және одан бұрынғы қоныстанудың да куәліктері бар. Қазіргі ауылдың үстіндегі жоталардағы тас шеңберлер мен обалар көбінесе жойылған, бірақ кейбіреулері сақталған және олар туралы мәліметтер бар. Ең танымал орын – Эям-Мурдағы Wet Withens тас шеңбері. Көптеген императорлардың есімдері бар монеталар жергілікті римдіктердің қорғасын өндіргенін көрсетеді. Дегенмен, ауылдың аты ежелгі ағылшын тілінен шыққан және алғаш рет Domesday Book-та Aium деп тіркелген. Бұл "арал" деген мағына беретін īeġ сөзінің дативтік түрі және, мүмкін, бұл жоталар арасындағы өңделетін жерге немесе екі арнаның арасында орналасқан елді мекенге сілтеме жасайды. Шіркеу ауласында 8 ғасырға жатқан және мурлық стиліндегі аңғар сақталған, ол бастапқыда жотадағы көліктік жолдың жанында болған. Бірінші санаттағы ескерткіш және қорғалатын ескерткіш ретінде тіркелген, ол күрделі өрнектермен жабылған және шахтаның бір бөлігінің жоқ болуынан басқа толыққанды сақталған. Қазіргі Сент-Лоуренс шіркеуі 14 ғасырға дейін салынған, бірақ одан бұрынғы шіркеудің болғанын саксон қазбасы, солтүстік бөлігінің батыс жағындағы нормандық терезе және саксон негізінде тұрған деп есептелетін нормандық бағаналар көрсетіп тұр. Орта ғасырлардан бері өзгерістер енгізілді, соның ішінде 1775 жылғы үлкен күн сағаты сыртқы қабырғаға орнатылды. Шіркеудің кейбір пасторларының тарихы даулы болды, олардың ішінде фанатикалық роялист Шерланд Адамс ерекше көзге түседі, ол "Парламентке қарсы патшаға қорғасын кенінен тиесілі үлес берді" деп айыпталды, нәтижесінде ол қызметтен алынып түрмеге қамалды. Қорғасын кенінен алынатын тиесілі үлес ежелгі дәстүр бойынша пасторларға тиесілі болды. Олар әр "табақ" кен үшін бір пени, ал әр "қойма" үшін екі пенни төртінші бөлігін алды. 18 ғасырда жаңадан ашылған бай кен қабатының жұмыс істеуіне байланысты, Эям пасторлығы құнды болып саналды. Кен қазу 19 ғасырға дейін жалғасты, содан кейін жақсы көздер табылды және флюоршпарды металлургияда шлак ретінде пайдалану үшін өңдеуге көшті. Соңғы жабылған кеніш – 1948-1979 жылдар аралығында жұмыс істеген Ladywash кеніші болды. Ауылдың 3 миль радиусы ішінде 439 белгілі кеніш бар (кейбіреулері ауылдың астында орналасқан), олар 49 дренаждық деңгеймен ("суық") кептірілген. 1841 жылғы Эям халық санағына сәйкес, қауымда 954 адам тұрды, олардың көпшілігі ауыл шаруашылығында, қорғасын өндіруде және мақта мен жібек тоқуда жұмыс істеді. 1881 жылғы санақ бойынша, көптеген ер адамдар қорғасын кеншілері болып жұмыс істеді немесе аяқ киім жасаумен айналысты, бұл кәсіп тек 1960 жылдары тоқтады. Индустриялық ауылдан туристік экономикаға өтуді Роджер Риджвейдің 20 ғасырдың басында "Гриндлфорд пен Хассоп станцияларына флюоршпар тасымалдаған жүздей ат пен арбаны көруге болар еді. Жақында ғана ауылға күн сайын онға дейін автобуспен балалар келді" деген сөзі көрсетеді.
Lead mining seems to have had a continuous history in the Eyam district since at least the Roman era and there is evidence of habitation from earlier. Stone circles and earth barrows on the moors above the present village have largely been destroyed, although some remain and more are recorded. The most notable site is the Wet Withens stone circle on Eyam Moor. Coins bearing the names of many emperors provide evidence of Roman lead mining locally. However, the village's name derives from Old English and is first recorded in the Domesday Book as Aium. It is a dative form of the noun īeġ ('an island') and probably refers to a patch of cultivable land amidst the moors, or else to the settlement's situation between two brooks. In the churchyard is an Anglo Saxon cross in Mercian style dated to the 8th century, moved there from its original location beside a moorland cart track. Grade I listed and a Scheduled Monument, it is covered in complex carvings and is almost complete, but for a missing section of the shaft. The present parish church of St. Lawrence dates from the 14th century, but evidence of an earlier church there can be found in the Saxon font, a Norman window at the west end of the north aisle, and Norman pillars that are thought to rest on Saxon foundations. There have been alterations since the Middle Ages, including a large sundial dated 1775 mounted on a wall outside. Some of the rectors at the church have had contentious histories, none less than the fanatically Royalist Sherland Adams who, it was accused, "gave tythe of lead ore to the King against the Parliament", and as a consequence was removed from the living and imprisoned. The lead mining tithe was due to the rectors by ancient custom. They received one penny for every 'dish' of ore and twopence farthing for every load of hillock stuff. Owing to the working of a newly discovered rich vein during the 18th century, the Eyam living was a valuable one. Mining continued into the 19th century, after which better sources were discovered and a change over was made to the working and treatment of fluorspar as a slagging agent in smelting. The last to close was the Ladywash Mine, which was operative between 1948 and 1979. Within a 3 mile radius of the village there are 439 known mines (some running beneath the village itself), drained by 49 drainage levels ('soughs'). According to the 1841 Census for Eyam, there were 954 inhabitants living in the parish, chiefly employed in agriculture, lead mining, and cotton and silk weaving. By the 1881 Census, most men either worked as lead miners or in the manufacture of boots and shoes, a trade that only ended in the 1960s. The transition from industrial village to tourist based economy is underlined by Roger Ridgeway's statement that, at the beginning of the 20th century, "a hundred horses and carts would have been seen taking fluorspar to Grindleford and Hassop stations. Until recently, up to a dozen coach loads of visiting children arrived each day in the village,"
Қызықты орындар
Бүгінде Еямда обамен байланысты көптеген қызықты орындар бар. Олардың бірі – Еям мен Стони Миддлтон арасындағы далада орналасқан Шекара тасы. Онда, әдетте сірке суына малынған, жұқпаны өлтіретін деп сенген ақша, тамақ пен дәрі-дәрмекке алмастырылатын. Бұл – тұрғындар мен сырттан келгендердің кесіп өтуіне тыйым салынған шекараны белгілейтін бірнеше "оба тастарының" бірі ғана. Тағы бір орын – жоғарыда айтылған Райли қабірлері орналасқан оқшауланған аумақ, қазір ол Ұлттық сенім қорының (National Trust) қамқорлығында. Ауылдың өнеркәсіптік өткенінің естелігі оның жалғыз пабының – Шахташының қаруы (Miner's Arms) атауында сақталған. 1630 жылы, обадан бұрын салынған, бастапқыда ол "Патшаның қаруы" (The King's Arms) деп аталған. Шіркеудің қарсы бетінде 1824 жылы құрылған Механика институты орналасқан, бірақ қазіргі ғимарат 1859 жылдан бері тұр және 1894 жылы кеңейтілген. Бір кезде ол жазылым арқылы төленген кітапханаға ие болған, онда 766 том кітап сақталған. Қазір бұл ғимарат ауылдық клуб ретінде пайдаланылады. Бас көшеде обадан кейін салынған, Якоб стиліндегі Эям залы (Eyam Hall) орналасқан. Ол 2017 жылдың желтоқсанына дейін Ұлттық сенім қорымен бес жылға жалға алынып, басқарылды, бірақ қазір оны иелері (Райт отбасы) басқарады. Жасыл алаңның қарсы жағында жергілікті тұрғындарды ұсақ қылмыстар үшін жазалау үшін пайдаланылған ежелгі ауылдық тізгілер (stocks) орналасқан. Кэтрин Момпессонның үстел үстіндегі қабірі шіркеу ауласында орналасқан және әрбір Оба жексенбісінде оған гүл шоғыры қойылады. Бұл оның күйеуінің қасында қалуының және отбасының қалған бөлігімен бірге кетіп, обаның соңғы күндерінде қайтыс болғаннан гөрі адалдығын еске алу үшін жасалады. Шіркеудің жерлеу тізілімінде "өз сөзіне сенсек, 136 жаста болған саяхатшы Анна" және 1663 жылдың 30 желтоқсанында жерленгені жазылған. Жақында бұл клубқа Дербиширден келген крикетші Гарри Бэгшоу (Harry Bagshaw) қосылды, ол зейнетке шыққаннан кейін құрметті төреші болып жұмыс істеді. Оның қабір тасының жоғарғы жағында жоғары бағытталған саусағы бар қол бейнесі салынған. Жазудың астында доп қақпаға тиген жерде ұшып кеткен қайырмаларымен бірге тұяқтар бейнеленген. Еямда мұраны құрметтеуге әрқашан басымдық берілмеген. Эбенезер Родс (Ebenezer Rhodes) өзінің "Peak Scenery" (1824) еңбегінде 19 ғасырдың басында оба құрбандарының көптеген бұрынғы қабір тастары үйлер мен амбарларды салу үшін қолданылғанын, Райли қабірлеріне егіс жыртуға рұқсат етілгенін, Момпессон ханымның қабірінің екі жағына отырғызылған липа ағаштары отын үшін кесілгенін, саксондық кресттің жоғалған бөлігі тұрмыстық қажеттер үшін бұзылғанын және жалпы алғанда, тірілердің игілігі өлгендерге деген құрметтен жоғары қойылғанын жазған. Ауыл арқылы екі өзен ағып өтеді: Джумбер Брук (Jumber Brook) және Холлоу Брук (Hollow Brook).
Today Eyam has many plague related places of interest. One is the Boundary Stone in the fields between Eyam and Stoney Middleton in which money, usually soaked in vinegar, which was believed to kill the infection, was placed in exchange for food and medicine. It is just one of several 'plague stones' marking the boundary that should not be crossed by either inhabitant or outsider. Another site is the isolated enclosure of the Riley graves mentioned above, now under the guardianship of the National Trust. A reminder of the village's industrial past remains in the name of its only pub, the Miner's Arms. Built in 1630, before the plague, it was originally called The Kings Arms. Opposite the church is the Mechanics' Institute, originally established in 1824, although the present building with its pillared portico dates from 1859 and was enlarged in 1894. At one time, it held a library paid for by subscription, which then contained 766 volumes. The premises now double as the village club. Up the main street is the Jacobean styled Eyam Hall, built just after the plague. It was leased and managed by the National Trust for five years until December 2017 but is now run by the owners (the Wright Family). The green opposite has an ancient set of village stocks reputedly used to punish the locals for minor crimes. Catherine Mompesson's tabletop grave is in the churchyard and has a wreath laid on it every Plague Sunday. This is in remembrance of her constancy in staying by her husband, rather than moving away with the rest of her family, and dying in the very last days of the plague. The church's burial register also records "Anna the traveller, who according to her own account, was 136 years of age" and was interred on 30 December 1663. A more recent arrival there is the cricketer Harry Bagshaw, who played for Derbyshire and then acted as a respected umpire after retiring. At the apex of his headstone is a hand with a finger pointing upwards. Underneath the lettering a set of stumps is carved with a bat, and the bails flying off where a ball has just hit the wicket. Respect for its heritage has not always been a priority in Eyam. In his Peak Scenery (1824), Ebenezer Rhodes charges that by the start of the 19th century many former gravestones of plague victims had been pulled up to floor houses and barns and that ploughing was allowed to encroach on the Riley Graves; that the lime trees planted on either side of Mrs Mompesson's grave had been cut down for timber; that the missing piece from the shaft of the Saxon Cross had been broken up for domestic use; and that in general the profit of the living was put before respect for the dead. Two brooks flow through the village, the Jumber Brook and Hollow Brook.
Суреттер
Еям мұражайы 1994 жылы ашылды және обаға қатысты экспонаттардан басқа, ауылдың жалпы жергілікті тарихына арналған көрмелерді де қамтиды. Көрме экспонаттарының арасында Эбенезер Родстың "Пик Сценури" (1818) кітабындағы Франсис Чантрейдің суретінен жасалған гравюраның әртүрлі дәуірлерге тән боялған көшірмелері бар. Бұл суреттерде алғашқы құрбандар қайтыс болған «апатты үйлер» маңындағы жолдың көрінісі бейнеленген, ал фонда шіркеу мұнарасы тұр. Жергілікті суретші-әуесқой Джон Платт наив стилінде сурет салған және оның туындыларында Райли қабірлері (1871) мен ескі жел тегершігі (1874) бейнеленген. Аймақ көркем әдемілігімен ерекшеленгендіктен, көптеген суретшілерді тартты, олардың ішіндегі ең белгілісі – Шеффилд суретшісі Гарри Эпворт Аллен. Оның Еямға арналған суреттерінде пейзажға мән берілмей, оның орнына осы аймақтың тұрғындарының өмірі мен еңбегі бейнеленген. Оның «Еям үстіндегі жол» (1936) суреті қазір Лаинг көркемсурет галереясында сақталуда, онда күнделікті істерімен айналысатын адамдарды көруге болады, ал Ньюпорт мұражайы мен көркемсурет галереясындағы «Қыздырылған әктас» суреті жергілікті тұрғындардың қатал жағдайларда өмір сүру үшін екі ғасырдан астам индустрияландыру арқасында тапқан табысын көрсетеді.
Eyam Museum was opened in 1994 and, besides its focus on the plague, includes exhibits on the village's local history in general. Among the art exhibits there are painted copies from different eras of a print (taken from a drawing by Francis Chantrey) in Ebenezer Rhodes' Peak Scenery (1818). These depict the sweep of the road by the 'plague cottages' where the first victims died, with the church tower beyond. The local amateur John Platt painted in naive style and is represented by depictions of the Riley Graves (1871) and the old windmill (1874). Since the area is scenically beautiful it has attracted many artists, among whom one of the most notable was the Sheffield artist Harry Epworth Allen. The picturesque is subordinated in his paintings of Eyam so as to interpret his subject as a living community within a worked landscape. His "Road above Eyam" (1936), now in the Laing Art Gallery, is travelled by people going about their daily business, for example, and his "Burning Limestone" in Newport Museum and Art Gallery acknowledges the two centuries and more of industrialisation by which the local inhabitants earned their living among harsh conditions.
Мұра
Кейбіреулер Эямның індетке жауап беру тарихының егжей-тегжейіне және ондағы адамдардың даналығына күмән келтіреді. "Британдық медицина журналының" 1889 жылғы 30 қарашадағы санында "Эям туралы әңгіме" поэмасына жазылған рецензия авторы оның поэтикалық тілі туралы былай деп жазады: "Автор індетті және 'тозақтан туған ұрпағын' айтады, сондай-ақ 'көктемнің иіскейтін есіктерден' шыққан от шашуларын сипаттайды. Бұл тіл, белгісіз автордың пікірінше, 'қазіргі ғылымның жаңа кезеңінде өмір сүрген адамдардың ойлау жолын көрсетеді. Олар індетті ренішті Құдайдың жазасы ретінде көріп, біз қазір білетіндей, 'жазаны' лас-құбырлықтың жазасы деп түсіндірген'. Одан кейін, Чарльз Крейтон 1891 жылы жарық көрген "Британиядағы эпидемиялар тарихы" (Кембридж университетінің баспасы) еңбегінде оқиғаның шындығын растап, 1666 жылы індет қайта жанданғанда жасалған әрекеттердің тиімділігіне күмән келтірді. Оның ойынша, "Эям ауылдықтары идеяға, ал қазір ғылыми тұрғыдан дұрыс емес деп айта алатын идеяға құрбан болды", олар жиналмай, "ластанған" заттарды алып кетпесе, басқа жерге қашуға тиіс еді. 2005 жылғы зерттеуде Эям тарихының шындықта болған оқиғалардан кейін ұзақ уақыттан соң құрастырылған әдеби туынды ғана екені айтылады. Сол кездегі хабарламалар сирек кездесіп, көбінесе саяси немесе діни көзқарастармен байланысты болған. 19-шы ғасырдың басынан бастап Эямдағы оқиғалар туралы романтикалық және сезімтал әңгімелер "көбінесе ақындар, жазушылар мен жергілікті тарихшылар, емес, дәрігерлер тарапынан жазылған", – деп жоғарыда келтірілген қарсы пікірлерден көрінеді. 1886 жылғы екі жүз жылдық мереке, шамамен бір жарым ғасыр бойы жыл сайын қайталанып келеді, автордың пікірінше, "жасалма дәстүрдің" бастауы болды, ол ауылдың экономикалық және демографиялық көрсеткіштері төмендегеніне қарамастан, ауылға пайда әкелетін мұра индустриясын құрып, оның орнына "індет туризмінің инфрақұрылымын" дамытты.
Some have questioned the details of the story of Eyam's response to the plague and the wisdom of the actors in it. The reviewer of the poem The Tale of Eyam in the British Medical Journal of 30 November 1889 comments on its poetic phraseology: "The author speaks of the pestilence and 'its hellborn brood'; and again of firebolts from 'heaven's reeking nostrils.' Such phraseology, says the unknown author, "aptly exemplifies the mental attitude of men who lived in the infancy of modern science, when in the plague they saw the angry stroke of offended Deity, and recognised the 'scourge' of God in what we know to be only the scourge of filth.' Shortly afterwards, writing in his A History of Epidemics in Britain (Cambridge University Press, 1891), Charles Creighton, while affirming the account of what happened, questioned the wisdom of the actions taken at the revival of the epidemic in 1666 as mistaken, though well meaning. Instead, "the villagers of Eyam were sacrificed to an idea, and to an idea which we may now say was not scientifically sound," suggesting that they should have fled elsewhere as long as they didn't gather together or take "tainted" articles with them. A 2005 study of Eyam's story as history claims it is no more than a literary construct fabricated long after the actual events. Contemporary reporting was rare and often the result of political or religious bias. From the dawn of the 19th century, the romanticised and sentimental accounts of events at Eyam were "largely produced by poets, writers and local historians – not doctors", as is apparent from the dissenting opinions quoted above. The 1886 bicentenary commemoration, repeated annually for close on a century and a half, is claimed by the author to be the beginning of "an overtly invented tradition" which has spawned a heritage industry to profit the village in the face its declining prosperity and population, and provided instead "a plague tourism infrastructure".
Еям гипотезасы
"Ейам гипотезасы" – өзін-өзі оқшаулау арқылы ауылдың обаның таралуын тоқтатуға салған үлесімен аталған медициналық теория. Бұл гипотеза омыртқалы жануарлардың ауырған кездегі оқшаулану мінез-құлқы эволюцияның нәтижесі ме, әлде қайырымдылықтың көрінісі ме деген мәселені талқылау кезінде айтылды және оны растау қажет.
The "Eyam Hypothesis" is a medical theory named after the village's contribution to containing the spread of the plague through self isolation. It has been proposed in the recent discussion over whether observed isolationary behaviour in sickness among vertebrates is the result of evolution or of altruism and still awaits validation.
Көркем әдебиет
"Райлидің қабір тастары: Дербиширдің оқиғасы" 1823 жылдың қаңтар-маусым айларында "Лондон журналында" псевдониммен жарияланды. Еямдағы оба жөніндегі және автор мен құрбандардың бірінің немересімен болған кездесу туралы баяндама, алдынан "Еямның обасы" атты өлеңнен үзінділер және "Еям банкі" лирикасы алынған. Эдвард Н. Хоардың "Еямның батыл адамдары" – үлкен обалы жыл туралы әңгіме, SPCK, 1881 ж. Марджори Боуэннің "Құдай және үйлену тойының киімі", Hutchinson, 1938 ж. Джилл Патон Уолштың "Үлгілер жинағы", жастарға арналған роман, Puffin Books, 1983 ж. Берли Доэртидің "Қыстың балалары", балаларға арналған фантастикалық роман, Methuen баспасы, 1985 ж.; 1994 ж. теледидарға бейімделген. Линда Кемптонның "Уильям Ратерфордтың аты", балаларға арналған фантастикалық роман, Heinemann баспасы, 1992 ж. Джеральдин Брукстің "Ғажайыптар жылы", Fourth Estate, 2001 ж. М. И. МакАллистердің "Қара өлім", балалар әдебиеті, Oxford University Press, 2003 ж. Малкольм Роуздың "Өлім сүйіспеншілігі", жас ересектерге арналған триллер, Usborne Publishing, 2006 ж. Пол Маккаскер мен Уолт Ларимордың (М. Д.) "TSI: Габон вирусы", христиандық детективтік әдебиет, Howard Books (АҚШ), 2009 ж. Дэвид Полдың "Еям: Обалы ауыл", Amberley Publishing, 2012 ж. Жоанн Берннің "Хемлок ем", Sphere, 2022, Simon and Schuster (АҚШ); оба кезеңіндегі оқиға, басты назар ауыл әйелдеріне арналған.
"Riley Grave Stones: a Derbyshire story", published under a pseudonym in The London Magazine for January – June 1823. An account of the plague in Eyam and the encounter between the author and a granddaughter of one of the victims, it is prefaced by lines purporting to come from a poem titled "The Plague of Eyam" and also contains the lyric "Eyam Banks". The Brave Men of Eyam – a tale of the great plague year by Edward N. Hoare, SPCK, 1881. God and the Wedding Dress by Marjorie Bowen, Hutchinson, 1938. A Parcel of Patterns by Jill Paton Walsh, a novel for young adults, Puffin Books, 1983. Children of Winter by Berlie Doherty, a fantasy novel for children, published by Methuen, 1985;adapted for television 1994. The Naming of William Rutherford by Linda Kempton, a fantasy novel for children, published by Heinemann, 1992. Year of Wonders by Geraldine Brooks, published by Fourth Estate, 2001. Black Death by M. I. McAllister, children's fiction, Oxford University Press, 2003. Kiss of Death by Malcolm Rose, a thriller for young adults, published by Usborne Publishing, 2006. TSI: The Gabon Virus by Paul McCusker and Walt Larimore, M. D., Christian suspense fiction, published by Howard Books (USA), 2009. Eyam: Plague Village by David Paul, Amberley Publishing, 2012. The Hemlock Cure by Joanne Burn: Sphere, 2022, Simon and Schuster (US); set at the period of the plague with the main focus on the village women.
Театр
Ейамның батыр ерлері: 1665–1666, Майкл Рейнольдстың радио пьесасы, алғаш рет 1936 жылғы 30 тамызда эфирге шықты және Radio Times рұқсатымен қайта басылды. Эйамдағы оқшаулану; Джойс Деннистің әйелдерге арналған бір актілі пьесасы, 1954 жылы French баспасында жарық көрді. Дон Тейлордың «Эйамның гүлдері» (The Roses of Eyam) 1970 жылы алғаш рет қойылды, 1973 жылы теледидарда көрсетілді; 1976 жылы Heinemann баспасында жарық көрді. Бриджит Форменнің «Басқаша дабыл» пьесасы; алғаш рет 1997 жылы Riding Lights Theatre Company қойылым қойды; 2013 жылы қайта жаңартылды. Оба оқиғасы өзге де өзінен құрбан ету оқиғаларымен келісіп жатыр. «Розидің айналасындағы шеңбер» - Энн Хэнли; 2004 жылы Фэрбенкс Шекспир театрының (Аляска) сахналық оқуы. Эйамдағы оба, жас ересектерге арналған сценарий, 2010 жылы Ғылым білім беру қауымдастығы басып шығарды. Мэтт Хартлидің «Эйам» пьесасы; 2018 жылы Шекспирдің Глобусындағы басты сахнада қойылды, сондай-ақ сол жылы Ник Херн кітаптарында жарық көрді.
The Brave Men of Eyam: 1665–1666, a radio play by Michael Reynolds, originally broadcast on 30 August 1936, and reprinted by permission of the Radio Times. Isolation at Eyam; a play in one act for women by Joyce Dennys, published by French, 1954. The Roses of Eyam by Don Taylor; first performed 1970, broadcast on TV in 1973; published by Heinemann, 1976. A different drum by Bridget Foreman; first performed 1997 by the Riding Lights Theatre Company; revived 2013. The plague story interspersed with other stories of self sacrifice. Ring Around the Rosie by Anne Hanley; staged reading by Fairbanks Shakespeare Theatre (Alaska), 2004. Plague at Eyam, a script for young adults published by the Association of Science Education, 2010. Eyam by Matt Hartley; performed on the main stage at Shakespeare's Globe, 2018, and also published that year by Nick Hern Books.
Опералар
Plague upon Eyam – Джон Д. Драммондтың үш актілі операсы, либретто авторы Патрик Литтл; Отаго университетінің баспасы (Жаңа Зеландия), 1984; «Мистер Полли» әндері Потуэлл тавернасында жазылған, Sirius CD SP004, 2000. «Ақ раушандар сақинасы» – Лес Эмманс жазған бір актілі жеңіл опера, либретто авторы Пэт Мугридж, 1984; Plays & Musicals баспасы, 2004. Айвор Ходжсонның «Эямның обасы», 2010; увертюрасы 2010 жылдың наурыз айында BBC радиосында орындалды.
Plague upon Eyam an opera in three acts by John D. Drummond, librettist Patrick Little; University of Otago Press (New Zealand), 1984;Songs recorded on Mr Polly at the Potwell Inn, Sirius CD SP004, 2000. Ring of White Roses, a one act light opera by Les Emmans, librettist Pat Mugridge, 1984; published Plays & Musicals, 2004. The Plague of Eyam by Ivor Hodgson, 2010; overture performed on BBC radio, March 2010.
Әндер
"Roses of Eyam" әні 1975 жылы Джон Тревор жазған, ал кейіннен Рой Бейли оны өзінің репертуарында орындаған. "We All Fall Down" әні Лидс қаласындағы iLiKETRAiNS тобының туындысы және олардың 2007 жылғы "Elegies to Lessons Learnt" альбомында қосылған.
"Roses of Eyam", originally composed by John Trevor in 1975 and subsequently performed by Roy Bailey as part of his repertoire. "We All Fall Down", written by Leeds based band iLiKETRAiNS and featured on their album Elegies to Lessons Learnt, 2007.