Кіріспе

Құлдық үшін өтемақы – құлдықтан зардап шеккендерге немесе олардың ұрпақтарына өтемақы беру тұжырымдамасын қолдану. Заң философиясында және өтпелі кезеңдегі әділеттілікте өтемақы туралы ұғымдар бар. АҚШ-та құлдық үшін өтемақы сот шешімімен заңды түрде де, жеке тұлғалар мен мекемелердің ерікті ниетімен де (сот шешімісіз) берілген. АҚШ-та құлдық үшін өтемақы төлеудің алғашқы құжаты 1783 жылы бұрынғы құл Белинда Рояллға зейнетақы түрінде берілді. Содан бері өтемақы төлеу ұсынылып келеді. Бүгінгі күнге дейін федералдық заңдар қабылданған жоқ. 1865 жылғы Арнайы далалық бұйрық №15 («Қырқ акр және есек») – жаңадан азат болған құлдардың қоғамға бейімделуіне және байлық жинақтауына көмектесудің ең танымал әрекеті болды. Алайда, президент Эндрю Джонсон бұл бұйрықты күштен шығарып, жерді бұрынғы Конфедерация иелеріне қайтарды. Өтемақы мәселесі АҚШ саясатында жиі қозғалады, соңғы кезде 2020 жылғы Демократиялық партияның президенттік праймеризінде талқыланды. 2020 жылы полицияның зорлық-зомбылығына және COVID-19 пандемиясына қарсы наразылықтар кезінде өтемақы талаптары күшейді, өйткені екеуі де афроамерикандықтардың өліміне себепкер болды. АҚШ-тағы нәсілшілдік пен кемсітушілік үшін өтемақы талаптарын афроамерикандық қауымдастықтар мен авторлар құлдық үшін өтемақы талаптарымен бірге жиі қояды. Өтемақы идеясы күрделі мәселе болып табылады, себебі оны қалай беру керек, қанша беру керек, кім төлейді және кім алады деген сұрақтар туындайды. АҚШ-та қалалық, округтік, штаттық және федералдық үкіметтер немесе жеке мекемелер ұсынған өтемақы түрлеріне мыналар жатады: жеке ақшалай төлемдер, келісімдер, стипендиялар, алымдарды жою, әділетсіздіктерді жоюға бағытталған жүйелі шаралар, тәуелсіздікке байланысты жермен өтемақы, әділетсіздіктерге қатысты кешірім сұрау және мойындау, символдық шаралар (мысалы, ғимаратқа біреудің атын қою). АҚШ-та құлдыққа тыйым салынғаннан бері әділетсіздік пен кемсітушілік жалғасып келе жатқандықтан, кейбір афроамерикандық қауымдастықтар мен азаматтық құқық ұйымдары осы әділетсіздіктер үшін де, құлдыққа тікелей байланысты өтемақы үшін де талап қойып отыр.

Колониялық дәуірде

Репарациялар тақырыбы бойынша пікірталастар он сегізінші ғасырға дейін жетеді. Америка Құрама Штаттарындағы құлдықты жоюшылардың алғашқылары болған квакерлер, азат етілген құлдардың бұрынғы иелерінен өтемақы алуға толыққанды құқығы бар екенін бірауыздан мәлімдеді. Егер иесі жеке мүлік ретінде құл ұстағаны үшін өкініп, тәубе етсе, ол осы күнәсін өтеуі керек еді. Квакерлер Ескі өсиет кітабының Құтқарылу кітабынан мысал келтірді, онда бұрынғы құлдармен мүлік бөлісуге шақырылған. Революциялық соғыс кезінде Уорнер Миффлин 1778 жылдан бастап азат етілген бұрынғы құлдарға ақшалай төлемдер, жер және ортақ егістік шарты түрінде өтемақы беруді жақтады. Гари Б. Нэш оны «американдық репарационизмнің әкесі деп санауға болады» деп жазады.

Азамат соғысына дейін

1865 жылы құлдық жалпыұлттық деңгейде жойылғанға дейін, құлдыққа қарсы күрескерлер босатылған құлдарға өтемақы беру үшін қандай шаралар қолдануға болатыны туралы ұсыныстар жасаған. 1859 жылдың басында "Ескі Батыр" Джон Браунға арналған кітабында Джеймс Редпат өзін "өтемақы жақтасы" (репарационист) деп жариялап, Конфедерацияның жерлерін бұрынғы құлдарға беру керектігін айтты. Ол сондай-ақ Уильям Норттың "өтемақы жолы" туралы айтқан ертедегі өлеңін келтіреді. Планетация жерлерін тұрақты түрде тартып алып, қайта бөлу туралы талаптарды радикалды республикашыл фракцияның өкілдері Джордж В. Джулиан мен Таддеус Стивенс бұрыннан-ақ көтеріп келген.

Қайта құру кезеңі

Репарациялар төңірегіндегі пікірталас көптеген түрлі репарациялар туралы ресми талқылауларға және афроамерикандықтар алған, бірақ кейін тартып алынған нақты жер репарацияларына негізделген. 1865 жылы Америка Конфедерациялық Штаттары Американдық Азамат соғысында жеңілгеннен кейін генерал Уильям Текумсе Шерман №15 арнайы бұйрық шығарды, оның мақсаты «операциялар аймағындағы әрекеттердің үйлесімділігін қамтамасыз ету» және босатылған құлдардың көптігінен туындаған мәселелерді шешу болды. Бұл уақытша жоспар босатылған әрбір отбасыға теңіз аралдарында және Оңтүстік Каролина штатындағы Чарльстон маңындағы өңдеуге жарамды қырық акр жерді, бұрын құлдыққа түскен қара нәсілділердің пайдалануына беруді көздеді. Әскерде сондай-ақ босатылған құлдарға берілген қажетсіз өгіздер де болды. Грузия мен Оңтүстік Каролинада шамамен 40 000 босатылған құл 400 000 акр (1600 км²) жерге қоныстанды. Алайда, Линкольн қаза болғаннан кейін президент Эндрю Джонсон бұл бұйрықты кері қайтарды, жер бұрынғы иелеріне қайтарылды және қара нәсілділер кетіп қалуға мәжбүр болды. 1867 жылы Таддеус Стивенс афроамерикандықтарға жерді қайта бөлу туралы заң жобасын ұсынды, бірақ ол қабылданбады. 1877 жылы қайта құру аяқталды, репарация мәселесі шешілмей қалды. Содан кейін Оңтүстік штаттарында сегрегация мен қысымшылықтың қасақана қозғалысы пайда болды. Кейбір Оңтүстік-Шығыс штаттарында құлдықтың тудырған теңсіздігін күшейту үшін Джим Кроу заңдары қабылданды. Сонымен қатар, Ку-Клукс-Клан сияқты ақ экстремистік ұйымдар афроамерикандықтарды оларға тағайындалған әлеуметтік орында ұстап тұру үшін Оңтүстік-Шығыста кең ауқымды терроризмдік науқан жүргізді. Он жылдар бойы бұл болжамды теңсіздік пен әділетсіздік сот шешімдерінде қаралып, қоғамдық пікірталастарда талқыланды. Бір ерекше жағдайда, бұрынғы құл Хенриетта Вуд Огайо штатынан ұрланып, Миссисипиде құлдыққа сатылғаннан кейін өтемақы алу үшін сотқа жүгінді. Американдық Азамат соғысынан кейін ол босатылып, Цинциннатиге оралды, онда 1878 жылы федералды сотта ісін жеңіп, $2,500 (~$ in) көлемінде өтемақы алды. Бұл үкім ұлттық жаңалық болғанымен, осыған ұқсас басқа да істерге ықпал етпеді.

Қайта құрудан кейінгі кезең

1896 жылы Ұлттық бұрынғы құлдардың өзара көмек, сыйлық және зейнетақы қауымдастығы (MRB&PA) құрылды. Оның мақсаты – бұрынғы құлдарға федералды үкіметтен олардың еңбегі үшін төленбеген жалақы мен шеккен азаптарының орнын толтыру ретінде зейнетақы алуға көмектесу болды. 1898 жылы Теннесси штатының Нэшвилл қаласында тіркелген бұл ұйымды бұрынғы құлдар Кэлли Хаус және Исайя Х. Дикерсон құрды. Кейбір тарихшылардың пікірінше, бұл ұйым "афроамерикандықтар бастаған алғашқы жаппай өтемақы қозғалысы" еді. Ұйым мен оның жетекшілері негізсіз айыптаулар мен қылмыстық қудалауларға ұшырады, нәтижесінде 1930 жылдары оның барлық жергілікті бөлімшелері жабылды. 1915 жылы Кэлли Хаус басшылығымен қауымдастық АҚШ Қаржы министрлігіне қарсы "Джонсон v. МакАду" атты топтық сотқа шағым түсірді, талап етілген сома – 68 миллион доллар. 1862 және 1868 жылдар аралығында жиналған мақта салығының сомасы 68 миллион долларды құрады, және талапкерлер бұл мақтаның өзі мен олардың ата-бабаларының еріксіз құлдықта еңбек еткенінің нәтижесінде өндірілгенін алға тартты. Бұл – АҚШ-та федералдық деңгейде қара нәсілділерге қатысты алғашқы құжатталған өтемақы талабы болды. АҚШ-тың Колумбия округінің апелляциялық соты және АҚШ Жоғарғы соты үкіметтік иммунитетке сүйене отырып, талапты қабылдамады, апелляциялық соттың шешімін қолдады.

Жеке мекемелер

Жеке мекемелер мен корпорациялар да құлдыққа қатысты. 2000 жылдың 8 наурызында «Рейтерс» жаңалықтар агенттігі хабарлағандай, заңгерлік мектепті бітірген Дедрия Фармер Пейлманн африкалықтарды құлдыққа түсіруге тікелей қатысы бар қазіргі заманғы компаниялардан өтемақы және кешірім сұрау бойынша тарихи талап қойып, бір әйелдік науқанды бастады. Aetna Inc. оның алғашқы мақсаты болды, себебі олар құл иелерін пайғамдар етіп тағайындап, құл африкалықтардың өміріне өмірлік сақтандыру полистерін жазып отырды. Фармер Пейлманнның талабына жауап ретінде Aetna Inc. қоғамдық кешірім сұрады және «корпоративтік өтемақы қозғалысы» дүниеге келді. 2002 жылға қарай бүкіл ел бойынша Farmer Paellmann және Restitution Study Group – Нью-Йорк коммерциялық емес ұйымымен үйлестірілген тоғыз сот ісі қозғалды. Бұл сотқа 20 талапкер қатысты, олар банк, сақтандыру, тоқыма, теміржол және темекі өнеркәсібінің 20 компаниясынан өтемақы талап етті. Істер 28 U.S.C. 1407 бойынша Иллинойс штатының Солтүстік округінің АҚШ округтік сотында көп округтік сотқа біріктірілді. Округтік сот талаптарды қабылдамады, ал талапкерлер АҚШ-тың жетінші апелляциялық округтік сотына шағымданып, сотқа жүгінді. 2006 жылдың 13 желтоқсанында судья Ричард Познердің пікірі бойынша бұл сот округтік соттың шешімін өзгертіп, оны қабылдамауға айналдырды, округтік соттың шешімінің көп бөлігін бекітті және округтік соттың талапкерлердің тұтынушылардың құқықтарын қорғау туралы талаптарын қабылдамағанын кері қайтарып, істі өзінің пікіріне сәйкес әрі қарай қарау үшін қайтарды. Осылайша, талапкерлер сот ісін қайтадан қозғауы мүмкін, бірақ алдымен маңызды процедуралық және мазмұндық кедергілерді жеңіп өтуі керек: Егер айыпталушылардың бірі немесе бірнешесі 1850 жылы құлдарды тасымалдау арқылы штат заңын бұзса және талапкерлер сотқа шағымдануға құқылы екенін дәлелдей алса, бұл бұзушылықтың көнелігіне қарамастан, заң құлдыққа түскен адамдарға немесе олардың ұрпақтарына (жеке немесе жалпы құқық бойынша әрекет жасау, конверсия немесе өтемақы үшін негіз беру арқылы) өтемақы беруге бағытталғандығын дәлелдей алса, олардың ата-бабаларын анықтаса, келтірілген зиянды сандық түрде бағаласа және сотты шектеу мерзімін ұзартуға көндіре алса, жеңілдік беруге ешқандай кедергі болмайды. 2000 жылдың қазанында Калифорния штаты құлдық дәуіріндегі ақпарат ашу туралы заңды қабылдады, ол онда бизнес жүргізетін сақтандыру компаниялары құлдықтағы өз рөлі туралы есеп беруді талап етеді. Сенатор Том Хейден ұсынған заң жобасы АҚШ-тың 12 штатында қабылданған ұқсас заңдардың үлгісі болып табылады. NAACP жергілікті және корпоративтік деңгейде осындай заңнаманы көбірек қабылдауды талап етті. NAACP бас директоры Денис С. Хейзтің «Біз құлдыққа тарихи байланысы бар компаниялардан өтемақы талап етеміз және барлық тараптарды келіссөздерге шақырамыз» деген сөзін келтірді. Браун университеті, оның атымен аталатын отбасы құл саудасына қатысқан, сондай-ақ, өтемақы мәселесін зерттеу үшін комиссия құрды. 2007 жылдың ақпан айында Браун университеті құлдық және әділет жөніндегі басқару комитетіне жауаптар жинағын жариялады. Ал 1995 жылы Оңтүстік баптистер конвенциясы расизмнің «күнәсі» үшін, оның ішінде құлдық үшін кешірім сұрады. 2005 жылдың желтоқсан айында Restitution Study Group демеушілігімен репарация топтарының коалициясы бойкот жариялады. Бойкот құлдыққа қатысы бар деп саналатын банктердің студенттік несие өнімдеріне бағытталған, әсіресе Фармер Пейлманн ісінде анықталған банктерге. Бойкоттың аясында студенттерге студенттік несиелерін қаржыландыру үшін басқа банктерді таңдау ұсынылды. Америкадағы Қара нәсілділердің өтемақы алу үшін ұлттық коалициясы сияқты өтемақыны қолдайтын топтар өтемақының жеке ұрпақтарға емес, қоғамды қалпына келтіру нысанында болуын жақтады. Сонымен қатар білім беруге, психикалық денсаулық сақтауға және жұмыс орындарын құру бағдарламаларына инвестиция салуды ұсынды. COVID-19 пандемиясы және қара нәсілділерге қатысты полицияның зорлық-зомбылығының жоғары деңгейі осы талаптарды күшейтті.

Жинақталған байлық

Тұрғын үй саласындағы кемсітушілік қазіргі кездегі нәсілдік байлық аралығының қалыптасуына зор үлес қосты. 1940 жылдары оңтүстік афроамерикандықтарының Чикагоға Ұлы көшіп-қонуынан кейін, бұрынғы құлдарды ақ нәсілділерден бөліп ұстау және афроамерикандық отбасылардың ипотека алуына кедері келтіру үшін «қызыл сызық» жүйесі қолданылды. Осы көзқарас бойынша, өтемақылар ең алдымен қазіргі экономикалық теңсіздіктерді түзету мақсатында бағалы болар еді. 2008 жылы Америкалық гуманистік қауымдастығы жариялаған мақалада, егер азат етілген құлдар еңбектерінен түскен табысты иеленуге және сақтауға мүмкіндік алғанда, олардың ұрпақтары қазір Американың әлеуметтік және материалдық байлығының көп бөлігін бақылауы мүмкін еді делінген. Азат етілгендер бұл табыстың үлесін ғана алмағандықпен қатар, олардың кейбіреулеріне қайта құру кезеңінде төленген өтемақының шағын сомасынан да айырылды. Сондықтан көптеген ғалымдар мен белсенділер «байлық, табыс, білім, денсаулық сақтау, сот үкімдері мен қамау, саяси қатысу және американдық саяси және әлеуметтік өмірге қатысу мүмкіндіктері» саласындағы нәсілдік теңсіздіктерді жою үшін өтемақы талап етуде. Рей мен Перри Брукингс институтындағы мақаласында әлеуметтік қорғау жүйесінің болмауы және байлық аралығы COVID-19 пандемиясы кезінде ерекше көзге түсетінін айтады. Олар «денсаулық сақтауға қол жеткізудегі теңсіздіктер экономикалық саясаттағы теңсіздіктермен бірігіп», афроамерикандықтар үшін бұл теңсіздікті өмір мен өлім мәселесіне айналдырады деп түсіндіреді.

Қазіргі кездегі кемсітушілік

Көптеген адамдар құлдық үшін өтемақы төлеудің тым қиын екенін айтады, бірақ Америкадағы қара нәсілділерге тарих бойы және қазіргі кезде жасалған кемсітулерге байланысты олардың негізді болуына күшті дәлелдер бар. Та Нехиси Коутс "Атлантик" журналындағы "Өтемақыға қатысты мәселе" деген мақаласында бұл мәселені "Жима Кроудың тоқсан жылы, бөлек, бірақ тең деп есептелген алпыс жыл және нәсілшіл тұрғын үй саясатының отыз бес жылы" деп түсіндіреді. Биттер өзінің "Қара нәсілділерге өтемақы төлеудің қажеттілігі" кітабында: "Құлдық ұмытылып бара жатқанда, оның орнына ақтардың басымдығын көрсететін касталық жүйе келді" дейді. Көптеген адамдар өтемақы төлеу құлдықтың салдарынан туған зиянды жоюға жасалған алғашқы қадам болуы мүмкін екенін, бірақ көптеген мекемелердегі жүйелі нәсілшілдік оңай шешілмейтінін айтады. Малкольм Х былай деді: "Егер сіз менің арқама тоғыз дюймдік пышақ тігіп, одан алты дюймын шығарсаңыз, ешқандай прогресс болмайды. Оны толығымен шығарып алсаңыз да, бұл прогресс емес. Нағыз прогресс – соққыдан қалған жараны жазып бітіру".

Ескіру мерзімі

Көптеген мемлекеттік және федералды заңдар бойынша тараптар зиянды өтеу үшін сотқа шағымдануға құқылы, олардың барлығында арыз беру мерзімін белгілейтін шектеу мерзімі қарастырылған; бұл мерзімдердің бәрі қазірдің өзінде өткен, сол себепті соттар қолданыстағы заңдар бойынша шаралар қабылдай алмайды. Бұл тәсіл бірнеше сот ісінде тиімді пайдаланылды, соның ішінде In re: African American Slave Descendants ісінде, құлдықпен байланысы бар бірнеше компанияға қарсы қозғалған жоғары беделді сот процесі тоқтатылды.

Техникалық қиындықтар

Техникалық тұрғыдан өтемақы беру өте күрделі, және осы себепті ол әлі іске асырылмаған болуы мүмкін. Кейбіреулер афроамерикандықтарға келген қасіреттерге ақшалай баға беру идеясына қарсы шығып, оны "транзакциялық тәсіл" деп атайды. Ал кейбіреулер байлықтың теңсіздігін жою үшін құлдардың ұрпақтарына "афроамерикандықтар мен ақ нәсілділер арасындағы байлықтың алшақтығын жоюға жеткілікті сомада" жеке ақшалай төлемдер жасау қажет дейді. Кентукки штатының республикалық сенаторы Митч Макконнелл, құл иелерінің ұрпағы, құлдықтың АҚШ-тың "бастапқы күнәсі" екенін мойындаса да, өтемақы төлеуге қарсы, себебі ол "қазір тірі жүрген ешкімнің жауапкершілікке тартылуы керек емес" деп санайды. Дэвид Хоровицтің "Бетартиба соғыстар: құлдық үшін өтемақы туралы дау" (2002) кітабы өтемақыға қарсы жарияланғандардың бірі. Өтемақы мәселелерін талқылайтын басқа да еңбектер: Джон Торпидің "Бұзылғанды толықтыру: өтемақы саясаты туралы" (2006), Альфред Брофидің "Өтемақы: жақтастар мен қарсыластар" (2006) және Нахшон Перездің "Өткен терісшіліктерден құтылу" (Эдинбург университетінің баспасы, 2012). АҚШ-та өтемақыға ең көп қолдау көрсетілген емес. Бұл ақ нәсілді отбасылардың байлығы қара нәсілді отбасыларға қарағанда шамамен он есе көп болуымен байланысты. 2020 жылдың тамызында CDC афроамерикандықтардың, латын американдықтардың және американдық үнділердің ауруханаға түсу көрсеткіші латын емес ақ нәсілділерге қарағанда 4,5-5,5 есе жоғары екенін, ал афроамерикандықтардың өлім-жітім көрсеткіші ақ нәсілділерге қарағанда 2,4 есе көп екенін көрсеткен деректерді жариялады.

Заңнама

Калифорния – Құлдық болған кезден бастап деректері бар-жоғын сақтандыру компаниялары анықтауын және егер бар болса, құл иелерінің құлдарға жасаған сақтандыру полистері туралы ақпаратты штаттың сақтандыру департаментіне ұсынуын талап ететін заң қабылдады. Калифорниялық өтемақы жөніндегі комиссия 2020 жылы өтемақы ұсыныстарын зерттеу және дамыту үшін мемлекеттік реттеуші емес орган ретінде құрылды. Иллинойс – Құлдық болған кезден бастап деректері бар-жоғын сақтандыру компаниялары анықтауын және егер бар болса, құл иелерінің құлдарға жасаған сақтандыру полистері туралы ақпаратты штаттың сақтандыру департаментіне ұсынуын талап ететін заң қабылданды.

Кешірім сұрау

Алабама штаты 2007 жылғы 25 сәуірде африкалықтарды құлдыққа салуға қатысқаны үшін кешірім сұрады. Коннектикут штаты 2009 жылы африкалықтарды құлдыққа салуға қатысқаны үшін кешірім сұрады. Делавэр штаты 2016 жылғы 11 ақпанда африкалықтарды құлдыққа салуға қатысқаны үшін кешірім сұрады. Вирджиния штаты 2007 жылғы 26 ақпанда африкалықтарды құлдыққа салуға қатысқаны үшін кешірім сұрады. Бұл қала Солтүстік Каролинаның губернаторы Зеб Ванс есімімен аталады, ол құл иесі болған және Батыс Солтүстік Каролинаға теміржол салу үшін сотталғандардың еңбегін пайдаланған. Бұл шешімге қоғамның белсенді қатысуы ықпал етті. Дауыс беру алдында комиссия 549 қолдау хабарламасы және 19 қарсылық хабарлама алды.

Қалалар

Чикаго, Иллинойс: "2015 жылы Чикаго қаласында 1970 жылдардан 1990 жылдарға дейін полиция тарапынан азапталған жүздеген афроамерикандықтарға өтемақы төлеу туралы қаулы қабылданды. Заңға сәйкес, 5,5 миллион доллар қаржылық өтемақы, сондай-ақ қоғамдық ескерткіш орнатуға және денсаулық сақтау, білім беру және эмоционалдық жағдайға қатысты түрлі көмек көрсетуге қосымша жүздеген мың доллар қарастырылған". Эванстон, Иллинойс: "Иллинойс штатының Эванстон қалалық кеңесі демалыс марихуанасын сатудан түскен салықтан алғашқы 10 миллион долларды (бұл штат үшін 2020 жылдың 1 қаңтарында заңды болды) қара нәсілді тұрғындардың байлық және мүмкіндіктердегі кемшіліктерін жоюға бағытталған өтемақы жобаларын қаржыландыруға бөлді". Ашевилл қалалық кеңесі 2020 жылдың 9 маусымында "Қара Ашевилл талаптары" тобының талаптары мен Расалық әділет коалициясының жұмысы нәтижесінде екі конфедерациялық ескерткішті алып тастау туралы бірауыздан шешім қабылдады. Қалалық кеңес отырысына қоғамдық белсенділік соншалықты күшті болды, қоғамдық тыңдаулар әдеттегі уақыттан бір сағатқа ұзартылды.

Ұйымдар мен мекемелер

Aetna: 2000 жылы құлдарды сақтандыру полистерін шығарғаны үшін кешірім сұрады, бұл полистер 1853 жылдан 1860 жылға дейін құлдыққа түскен адамдардың өмірін қамтыды. 2002 жылы фермер Пейлман "адамдарды құлға айналдырып, азаптап, аштықтан қырып, пайдаланған жүйе" арқылы Aetna, CSX және Fleet компанияларының заңсыз байығаны үшін сотқа шағымданды, бірақ бұл шағым қабылданбады. Алабама университеті: 2004 жылы университетте құлдық тарихы үшін кешірім сұрады. Wachovia: 2005 жылы құлдықпен байланысы үшін кешірім сұрады. JP Morgan Chase: 2005 жылы құлдықпен байланысы үшін кешірім сұрады. Джорджтаун университеті: "2016 жылы [университет] 272 құлдың ұрпақтарына үлкен артықшылық беруге келісті, құлдықтағы рөлі үшін ресми түрде кешірім сұрады және құлдыққа түскен адамдардың есімін сақтау үшін кампустағы екі ғимараттың атын өзгертті". 2019 жылдың сәуір айында Джорджтаун университетінің студенттері 1838 жылы мектепті басқарған иезуиттер сатқан 272 құлдың ұрпақтарына көмектесу үшін оқу ақысын 27,20 долларға арттыруға дауыс берді. Студенттердің ұйымдастырған референдумымы міндетті емес еді. Кейіннен, сол жылы Джорджтаун университетінің студенттік қауымдастығының тағы да қысымы мен бақылауынан кейін, университет студенттердің оқу ақысын арттыру есебінен емес, ұқсас ұсынысты іске асырды. Принстон теологиялық семинариясы: 2019 жылы семинария қара құлдықтан қандай пайда алғанын мойындау үшін әртүрлі жобаларға 27 миллион доллар бөлді. Бұл білім беру мекемесінің ең ірі қаржылық міндеттемесі.

21 ғасыр

Брофи, Альфред Л. Репарациялар: Жақтары мен қарсылығы. Оксфорд: Оксфорд университетінің баспасы, 2006. Брукс, Рой Л. Өтеу және кешірім: Афроамерикандықтарға арналған жаңа модель. Беркли: Калифорния университетінің баспасы, 2004. Даррити, Уильям Младший, А. Кирстен Маллен және Марвин Слотхер. 2022 жыл. "Расизмнің күмүлативтік салдары және афроамерикандықтарға өтемақы төлеу туралы есеп". Экономикалық перспективалар журналы, 36 (2): 99–122. Доттин, Пол Энтони. "Біз білетін нәсілдің аяқталуы: Құлдық, сегрегация және афроамерикандықтардың өтеу іздеуі". PhD диссертациясы, Флорида Атлантик университеті, 2002. Флаэрти, Питер және Джон Карлайл. Құлдықтан келген өтемақыға қарсы тұрған жағдай. Фоллс-Черч, Вирджиния: Ұлттық құқықтық және саяси орталық, 2004. Хаким, Ида. Қарызкерлер: Ақтардың афроамерикандықтарға өтемақы төлеу туралы шақыруға жауабы. Red Oak, GA: Cure, 2005. Генри, Чарльз П. Көптен күтілген: Расалық өтемақы саясаты. Нью-Йорк: Нью-Йорк университетінің баспасы, 2007. Мартин, Майкл Т. және Мэрилин Якинто. Америка Құрама Штаттарындағы тарихи әділетсіздіктерді түзеу: Құлдық, Джим Кроу және олардың салдары үшін өтемақы туралы. Дурхэм: Дьюк университетінің баспасы, 2007. Миллер, Джон және Рахул Кумар. Өтемақы: Пәнаралық зерттеулер. Оксфорд, Англия: Оксфорд университетінің баспасы, 2007. Торпи, Джон. Бұзылғанды жаңарту: Өтемақы саясаты туралы. Кембридж: Гарвард университетінің баспасы, 2006. Канзас университеті. Симпозиум: Заң, өтемақы және нәсілдік теңсіздіктер. Лоуренс: Канзас университеті, Канзас құқығы журналы, 2009. Уолтерс, Рональд В. Афроамерикандықтар және өтемақы қозғалыстары: Өткен, қазіргі және болашақ. Доктор Рональд В. Уолтерстің естелігіне және ғылыми мұрасына арналған. Вашингтон, округ: Африкалық американдықтардың өмірі мен тарихын зерттеу қауымдастығы, 2012. Винбуш, Реймонд А. Америка төлеуі керек пе? Құлдық және өтемақы бойынша пікір таласы. Нью-Йорк: Amistad/HarperCollins, 2003.