Кіріспе
1865 жылғы қайта құру туралы түзету
Америка Құрама Штаттары Конституциясының Он үшінші түзетуі (XIII түзету) құлдықты және еріксіз еңбекті, қылмыс үшін жаза ретінде болған жағдайларды қоспағанда, жойды. Түзету Сенатта 1864 жылғы 8 сәуірде, Өкілдер палатасында 1865 жылғы 31 қаңтарда қабылданды және 1865 жылғы 6 желтоқсанда сол кездегі 36 штаттың қажетті 27-сі ратификациялады, ал 18 желтоқсанда жарияланды. Бұл Америка Азаматтық соғысынан кейін қабылданған үш қайта құру түзетуінің біріншісі болды. Президент Авраам Линкольннің 1863 жылғы 1 қаңтардағы Азат ету туралы жарлығы Конфедерация бақылауындағы аумақтардағы (демек, барлық құлдар) құлдардың бос екенін жариялады. Олар Одақтың қатарына қашқанда немесе федералдық күштер (қазіргі бұрынғы құлдарды қоса алғанда) оңтүстікке жылжығанда, бұрынғы иелеріне ешқандай өтемақысыз азаттыққа шықты. Техас Конфедерацияның соңғы құлдар сақталған аумағы болды, онда жарлық 1865 жылғы 19 маусымда күшіне енді. Одақ күштері бақылаған құлдар сақталған аумақтарда 1863 жылғы 1 қаңтарда мемлекеттік шаралар арқылы құлдық жойылды. Бұл ережеден Кентукки мен Делавэр, сондай-ақ шектеулі дәрежеде Нью-Джерси бас тартты, онда он үшінші түзету арқылы 1865 жылғы желтоқсанда құлдық және мерзімі белгілі еңбек ақыры тоқтатылды. Басқа қайта құру түзетулерінен өзгеше, он үшінші түзету сот практикасында сирек айтылады, бірақ ол "құлдықтың белгілері мен салдары" ретінде жекебас құқықты және кейбір нәсілдік дискриминацияны жою үшін қолданылды. Он үшінші түзету сондай-ақ Конгреске қазіргі заманғы құлдық формаларына, мысалы, сексуалдық құлдыққа қарсы заң шығаруға қабілет беру үшін пайдаланылды. 1776 жылы құрылғаннан бастап Америка Құрама Штаттары құлдыққа рұқсат берген және оған тыйым салған штаттарға бөлінді. Құлдық түпнұсқа Конституцияда Үштен екі компромисс (I бап, 2-тарау, 3-тармақ) сияқты ережелерде жасырын танылды, онда әр штаттың құл халқының ("басқа адамдар") үштен екі бөлігі АҚШ Өкілдер палатасындағы орынды бөлу, сайлаушылар саны және штаттар арасындағы тікелей салықтар үшін оның еркін халқына қосылуы керек болды. Қашқан құл туралы ереже (IV бап, 2-тарау, 3-тармақ) бір штаттың заңдары бойынша ұсталған құлдар екінші штатқа қашқан жағдайда бос болмайтынын, құл болып қалатынын қарастырды. Линкольннің Азат ету туралы жарлығының нәтижесінде үш миллион Конфедерация құлы азат болғанымен, соғыстан кейінгі олардың мәртебесі белгісіз болды. Құлдықтың заңдық шағымдардан тыс екенін қамтамасыз ету үшін осы мақсатта Конституцияға түзетулер әзірленді. 1864 жылғы 8 сәуірде Сенат құлдықты жою туралы түзетуді қабылдады. Бір сәтсіз дауыс беруден және Линкольн әкімшілігінің кең көлемді заңнамалық маневрлерінен кейін, Палата 1865 жылғы 31 қаңтарда осыған қосылды. Бұл шара президент Линкольннің қазасына дейін барлық Солтүстік штаттармен және жеткілікті мөлшерде шекаралық штаттармен ратификацияланды. Алайда, мақұлдау оның орнын басушысы, президент Эндрю Джонсон арқылы жүзеге асты, ол "қайта құрылған" Оңтүстік штаттары Алабама, Солтүстік Каролина және Джорджияның келісуіне ынталандырды, бұл 27 штатқа жеткізіп, 1865 жылдың соңына дейін қабылдануына әкелді. Түзету АҚШ-та құлдықты жойғанымен, кейбір афроамерикандықтар, әсіресе Оңтүстікте, қара кодтар, ақ нәсілшілдік зорлық-зомбылық және заңдарды таңдаулы түрде қолдану сияқты еріксіз еңбектің басқа формаларына ұшырады.
Мәтін
1-бөлім. АҚШ-та немесе олардың құзыретіне бағынатын кез келген жерде құлдық және міндетті еңбек болмайды, бірақ қылмыс жасағаны үшін заңды түрде сотталған адамға жаза ретінде тағайындалған жағдайларды қоспағанда. 2-бөлім. Конгресс осы бапты тиісті заңнама арқылы күшіне енгізуге құқылы.
Құрама Штаттардағы құлдық
1776 жылы Америка Құрама Штаттарында құлдық болды және ол заңмен бекітілген. Ол Британдық Американың алғашқы он үш колониясының барлығында еуропалық отарлау арқылы орнатылды. Он үшінші түзетуге дейін АҚШ Конституциясында "құл" немесе "құлдық" деген сөздер тікелей қолданылмаған, бірақ еркін емес адамдарға қатысты бірнеше ережелер енгізілген. Конституцияның I бабының 2-бөлімінің 3-тармағындағы "Үштен екі келісім" Конгресс өкілдерін "еркін адамдардың жалпы саны" және "барлық басқа адамдардың үштен екі бөлігі" негізінде бөліп берді. Бұл бап, құлдыққа түскен африкалық американдықтарды Конгресс өкілдігі үшін "адамдар" ретінде санауды қалаған оңтүстік саясаткерлері мен оңтүстікке тым көп билік беруден қорқып, оған қарсы шыққан солтүстік саясаткерлері арасындағы келісімді білдірді, себебі жаңа Конгресстегі өкілдік халық санына негізделген, бұл бұрынғы Континентальдық Конгресстегі бір штатқа бір дауыс қағидасынан өзгеше болды. "Қашқан құл" ережесіне сәйкес, IV баптың 2-бөлімінің 3-тармағы, "бір штаттан қызмет етуге немесе еңбекке мәжбүрленген ешбір адам" екінші штатқа қашып құтылмауы керек еді. I баптың 9-бөлімінің 1-тармағы Конгресске "адамдарды импорттауды" заңсыз деп жариялауға мүмкіндік берді, бірақ бұл 1808 жылға дейін қабылданбады. Алайда, Бесінші түзетуде "ешбір адам заңмен белгіленген тәртіпсіздіксіз өмірден, бостандықтан немесе мүліктен айырылмауы керек" делінген. Кұлдықты жоюшылар Бесінші түзетуді құлдыққа қарсы аргументтер келтіру үшін пайдаланғанмен, ол Дред Скотт ісінде (1857) құлдарды мүлік ретінде қарастырудың заңдық негізіне айналды. Тәуелсіздік декларациясының философиясымен ынталандырылған 1777 және 1804 жылдар аралығында Солтүстік штаттарының барлығы құлдықты дереу немесе біртіндеп жоюды қамтамасыз етті. (Кұлдық Вермонтта ешқашан заңды болған емес; ол 1777 жылғы конституцияда Вермонтты құруға тыйым салынды, ол он төртінші штат болды.) Мұндай заңдар бойынша бостандыққа шыққан құлдардың көпшілігі үй шаруалары болды. Оңтүстік штаттарында мұндай шаралар қабылданбады, ал Оңтүстікте құлдардың саны өсе берді, 1861 жылы шамамен төрт миллионға жетті. Уильям Ллойд Гаррисон, Теодор Дуайт Велд және Анджелина Гримке сияқты жетекші тұлғалармен басқарылатын құлдықты жою қозғалысы Солтүстікте күшейді, ол елде құлдықты дереу тоқтатуға шақырды және Солтүстік пен Оңтүстік арасындағы шиеленісті күшейтті. Америкалық колонизациялау қоғамы, "расалар" бөлек болуы керек деп ойлаған құлдықты жоюшылар мен бостандық алған қара нәсілділердің болуы құл көтерілісін тудырады деп қорқытқан құл иелері арасындағы одақ, бостандық алған қара нәсілділер мен құлдардың Африкаға көшіп кетуін талап етті, онда олар тәуелсіз колониялар құрады. Оның көзқарастары Генри Клей сияқты саясаткерлермен қолдау тапты, олар американдық құлдықты жою қозғалысы азаматтық соғысқа әкелуі мүмкін деп қорқыды. Кұлдықты жою туралы конституциялық түзетулерді ұсыну 1818 жылы Артур Ливермор және 1839 жылы Джон Куинси Адамс тарапынан жасалды, бірақ олар маңызды қолдау таппады. Ел кеңейген сайын, жаңа аумақтардағы құлдық мәселесі ұлттық мәселеге айналды. Жаңа штаттардың сенаторлық дауыстары сенаттағы құлдық мәселесі бойынша туындаған дауды шеше алатын еді. Оңтүстік позициясы құлдар мүлік екенін және оларды басқа мүліктер сияқты аумақтарға көшіруге болатынын білдірді. 1820 жылғы Миссури келісімі Миссуриді құл мемлекеті ретінде, ал Мэнды еркін мемлекеті ретінде қабылдады, бұл сенаттағы аймақтар арасындағы теңдікті сақтады. 1846 жылы Уилмоттың шарты Мексика-Америка соғысында алынған барлық аумақтарда құлдықты тыйым салу үшін соғысқа қаржы бөлу туралы заң жобасына енгізілді; Шарты бірнеше рет палатадан өтті, бірақ сенатта қабылданбады. Келісімге қарамастан, Солтүстік пен Оңтүстік арасындағы шиеленіс келесі он жыл бойы өсе берді, басқа нәрселермен қатар, 1852 жылы құлдыққа қарсы романның жариялануы "Том құлының қожайыны"; 1854 жылы басталған Канзаста құлдыққа қарсы және құлдықты жою күштерінің арасындағы қақтығыстар; 1857 жылғы Дред Скотт шешімі, ол 1850 жылғы келісімнің ережелерін жойды; 1859 жылы құлдықты жоюшы Джон Браунның Харперс-Ферриде құл көтерілісін бастауға жасаған әрекеті және 1860 жылы құлдықты сынаған Авраам Линкольннің президент болып сайлануы. Оңтүстік штаттары Линкольннің сайлауынан кейінгі айларда Одақтан бөлініп, Америка Конфедерациялық Штаттарын құрып, Америка Азамат соғысын бастады.
Түзетуді дайындау
Президенттік соғыс өкілеттігімен әрекет ете отырып, Линкольн 1862 жылғы 22 қыркүйекте, 1863 жылғы 1 қаңтарда күшіне енетін Азат ету жарияламын шығарды, ол он штаттың құлдарына, әлі де көтеріліс күйінде болғандарына, бостандық жариялады. 1862 жылғы 1 желтоқсанда Конгреске жолдаған үндеуінде Линкольн құлдарды «кезең-кезеңмен азат ету және жер аудару» жоспарын ұсынды. Бұл жоспарда Конституцияға үш түзету енгізу көзделген. Біріншісі штаттардан 1900 жылғы 1 қаңтарға дейін құлдықты жоюды талап ететін еді. Линкольннің Азат ету жарияламы 1863 жылғы қаңтарда құлдарды дереу босатты, бірақ Одаққа адал болған шекаралық штаттардағы құлдардың мәртебесіне әсер етпеді. 1863 жылғы желтоқсан айына қарай Линкольн өзінің соғыс өкілеттігін қайта пайдаланып, «Кешірім және қайта құру туралы жариялама» шығарды, онда Оңтүстік штаттары құлдықты дереу жойып, сайлаушы халықтың 10% -ынан адалдық серттемелерін жинаса, Одаққа бейбіт түрде қайта қосылуға мүмкіндік берді. Оңтүстік штаттары келісімді оңай қабылдамады, ал құлдықтың мәртебесі белгісіз қалды. Азамат соғысының соңғы жылдарында Одақтың заң шығарушылары қайта құру туралы әртүрлі ұсыныстарды талқылады. Олардың кейбіреулері құлдықты ұлттық және тұрақты түрде жою үшін конституциялық түзетуді қажет етті. 1863 жылғы 14 желтоқсанда Огайо штатының өкілі Джеймс Митчелл Эшли мұндай түзетуді ұсынатын заң жобасын ұсынды. Содан кейін Айова штатының өкілі Джеймс Вильсон да ұқсас ұсыныс жасады. 1864 жылғы 11 қаңтарда Миссури штатының сенаторы Джон Б. Хендерсон құлдықты жою туралы конституциялық түзету туралы бірлескен қаулы ұсынды. Иллинойс штатының Лайман Трамбулл төрағалығымен Сенаттың сот комитеті түзету үшін әртүрлі ұсыныстарды біріктіруге қатысты. Массачусетс сенаторы Чарльз Самнер мен Пенсильвания өкілі Таддеус Стивенс басқаратын радикалды республикашылар түзетудің кеңейтілген нұсқасын іздеді. 1864 жылғы 8 ақпанда Самнер конституциялық түзету ұсынды: Барлық адамдар заң алдында тең, сондықтан ешкім басқасын құл ретінде ұстай алмайды; және Конгресс осы жарияламаны барлық жерде жүзеге асыру үшін қажетті және лайықты барлық заңдарды қабылдауға құқылы. Самнер өзінің түзетуін Трамбулл басқаратын сот комитетіне емес, өзінің комитетіне жіберуге тырысты, бірақ Сенат бас тартты. 10 ақпанда Сенаттың сот комитеті Сенатқа Эшли, Вильсон және Хендерсонның жобаларына негізделген түзету ұсынысын ұсынды. Комитет нұсқасы 1787 жылғы Солтүстік-Батыс жарлығының мәтінін пайдаланды, онда былай делінген: «Аталған аумақта құлдыққа және еріксіз еңбекке жол берілмейді, егер қылмыстық іс бойынша айыпталып сотталған жандарды жазалаудан басқа». Хендерсонның ұсынған түзетуін жаңа жобаның негізі ретінде пайдаланғанымен, сот комитеті конституциялық түзетуді Конгрестің әр палатасында көпшілік дауыспен және штаттардың үштен екісінің бекітуімен (тиісінше үштен екісі және төрттен үш бөлігі) қабылдауға мүмкіндік беретін тілді алып тастады.
All persons are equal before the law, so that no person can hold another as a slave; and the Congress shall have power to make all laws necessary and proper to carry this declaration into effect everywhere in the United States. Sumner tried to have his amendment sent to his committee, rather than the Trumbull controlled Judiciary Committee, but the Senate refused. On February 10, the Senate Judiciary Committee presented the Senate with an amendment proposal based on drafts of Ashley, Wilson and Henderson. The committee's version used text from the Northwest Ordinance of 1787, which stipulates, "There shall be neither slavery nor involuntary servitude in the said territory, otherwise than in the punishment of crimes whereof the party shall have been duly convicted." Though using Henderson's proposed amendment as the basis for its new draft, the Judiciary Committee removed language that would have allowed a constitutional amendment to be adopted with only a majority vote in each House of Congress and ratification by two thirds of the states (instead of two thirds and three fourths, respectively).
Конгресс қабылдаған
Сенат 1864 жылғы 8 сәуірде 38-6 дауыспен түзетуді қабылдады; екі демократ, Орегон сенаторлары Бенджамин Ф. Хардинг және Джеймс Несмит түзетуге дауыс берді. Алайда, екі айдан кейін 15 маусымда Палата 93 дауыспен қолдап, 65 қарсы дауыс берді, үштен екінің қажетті дауысынан 13 дауыс кем болды; дауыс беру көбінесе партиялық бағыттар бойынша бөлінді, республикашылдар қолдады, ал демократтар қарсы болды. 1864 жылғы президенттік сайлауда бұрынғы "Еркін топырақ" партиясының үміткері Джон С. Фремонт Линкольнге қарсы үшінші партиядан сайлауға түсу қаупін тудырды, бұл жолы құлдыққа қарсы түзетуді қолдайтын платформада. Республикалық партияның платформасы мұндай қағиданы қамтыған жоқ, бірақ Линкольн өзінің үміткерлігін қабылдаған хатында түзетуді қолдады. Фремонт 1864 жылғы 22 қыркүйекте сайлаудан бас тартып, Линкольнді қолдады. Оңтүстік штаттары өкілдік етілмегендіктен, Конгресс мүшелерінің азы ғана құлдықтың моральдық және діни тұрғыдан дұрыс еместігін қорғады. Түзетуге қарсы болған демократтар көбінесе федерализм мен штаттардың құқықтарына негізделген аргументтер келтірді. Кейбіреулер ұсынылған өзгеріс Конституцияның рухын бұзатынын, сондықтан бұл жарамды "түзету" емес, "революция" болады деп мәлімдеді. Өкіл Чилтон А. Уайт, басқа қарсыластармен бірге, түзету қараларға толық азаматтық құқықтарды беретінін ескертті. Республикашылдар құлдықты өркениетсіздік белгісі деп сипаттап, оны жоюды ұлттық прогрестің қажетті қадамы деп санады. Түзетуді жақтағандар құлдық жүйесінің ақ нәсілділерге де кері әсер ететінін айтты. Оларға мәжбүрлі еңбекпен бәсекелесудің нәтижесінде төменгі жалақы төленуі және Оңтүстіктегі азаттыққа қарсы ақтардың қысым көрсетуі кірді. Жақтаушылар құлдықты жою Бірінші түзетуді және құлдық штаттарында цензура мен қорқыту арқылы бұзылған басқа да конституциялық құқықтарды қайта жаңартатынын мәлімдеді. Уайт, Солтүстік республикашылдары және кейбір демократтар жою туралы түзетуді талқылау үшін жиналыстар өткізіп, қаулылар қабылдады. Алайда, көптеген қара нәсілділер, әсіресе Оңтүстікте, жер мен білім алуды азаттыққа жетудің кілті деп есептеді. Құлдық саяси тұрғыдан тұрақсыз болып көрінгенде, Солтүстік демократтарының көптеген өкілдері, оның ішінде өкіл Джеймс Брукс, сенатор Реверди Джонсон және Таммани Холл деп аталатын Нью-Йорктің қуатты саяси ұйымы түзетуді қолдауын жариялады. Президент Линкольн 1863 жылғы Азат ету туралы жарлық соғыстан кейін сот тарапынан күшін жоюы мүмкін деп алаңдады. Ол конституциялық түзетуді тұрақты шешім деп қарастырды. Ол түзету саяси жағынан тым қауіпті деп санағандықтан, сырттай бейтараптығын сақтады. Дегенмен, Линкольннің 1864 жылғы сайлау платформасында конституциялық түзету арқылы құлдықты жою туралы шешім қабылданды. 1864 жылғы сайлауда қайта сайланғаннан кейін Линкольн он үшінші түзетуді қабылдауды өзінің ең маңызды заңнамалық міндеті деп белгіледі. Ол Конгрестің "қанатын қысқан" сессиясындағы күш-жігерін бастады, онда Конгресс мүшелерінің көпшілігі өздерінің ізбасарларын сайлаған еді; көптеген адамдар жұмыссыздық пен кіріссіздік туралы алаңдады және ешкімге ынтымақтастықтың сайлау салдарынан қорқудың қажеті болмады. Түзетуге қолдау артты және Линкольн 1864 жылғы 6 желтоқсандағы Одақтың жағдайы туралы сөйлеген сөзінде Конгрессті ынталандырды: «Ұсынылған түзету штаттарға олардың қарауына қашан жіберілетіні туралы мәселе уақытқа байланысты. Ал, егер осылай болады десек, неғұрлым ертерек, соғұрлым жақсы емес пе?» Линкольн Мемлекеттік хатшы Уильям Х. Сьюардқа, өкіл Джон Б. Алли және басқаларға кез келген жолмен дауыс жинауға тапсырма берді, олар тарапты ауыстыруға дайын демократтарға үкіметтік лауазымдар мен сайлау қаржысын уәде етті. Сьюардтың тікелей пара беруге арналған үлкен қоры болды. Эшли бұл шараны Палатаға қайта енгізді және бірнеше демократтарды оны қолдауға көндірді. Кейінірек Таддеус Стивенс: «XIX ғасырдың ең маңызды шарасы Америкадағы ең адал адамның көмегімен жасалған жемқорлық арқылы қабылданды» деді; алайда, Линкольннің дауыс алу үшін келісімдер жасасудағы нақты рөлі белгісіз болып қала береді. Конгресстегі республикашылар Сенат пен Палата сайлауларында жеңіске жетіп, оны жоюға мандат алды. 1864 жылғы Демократиялық партияның вице-президенттік үміткері, өкіл Джордж Х. Пендлтон бұл шараға қарсылық көрсетті. Республикашылар түзетуді қолдағандардың коалициясын кеңейту үшін радикалды теңдік туралы сөздерін жұмсартты. Түзету әлеуметтік құрылымды бұзады деп алаңдағандарды сендіру үшін кейбір республикашылар түзету американ қоғамының патриархалдық дәстүрлерін сақтайтынын нақты айтты. 1865 жылдың қаңтар айының ортасында Палата спикері Шуйлер Колфакс түзетуге бес дауыс жетіспейтінін бағалады. Эшли дауыс беруді кейінге шегерді. Осы кезде Линкольн түзетуді қабылдау үшін күшін күшейтті, жеке Конгресс мүшелеріне тікелей эмоционалдық үндеу жасады. 1865 жылғы 31 қаңтарда Палата түзету бойынша тағы бір дауыс беруге кірісті, екі тараптың да нәтижесіне сенімді болмады. Палатаның 183 мүшесінің (Реубен Фентон губернатор болып сайланғаннан кейін бір орын бос болды) 122-сі қаулыны қабылдау үшін «иә» деп дауыс беруі керек еді; алайда, сегіз демократ дауыс беруден бас тартты, бұл санды 117-ге дейін азайтты. Барлық республикашылдар (84), тәуелсіз республикашылдар (2) және шартты одақтастар (16), сондай-ақ он төрт демократ, олардың көпшілігі қанатын қысқандар, және үш одақтас қолдады. Түзету, ақыры, 119-56 дауыспен қабылданды, қажетті үштен екінің көпшілігіне шамалы жетті. Палата мерекеге толы болды, кейбір мүшелері ашықтан-ашық жылады. Конгресс сессияларына өткен жылдан бері қатысуға рұқсат етілген қара нәсілділер галереялардан шу көтерді. Конституция президентке түзету процесінде ешқандай ресми рөл бермесе де, бірлескен қаулы Линкольннің қол қоюы үшін жіберілді. Палата спикері мен Сенат президентінің әдеттегі қолдарынан кейін президент Линкольн «Бесресми» деген сөзді жазып, 1865 жылғы 1 ақпанда бірлескен қаулыға қолы қойды. 1865 жылғы 7 ақпанда Конгресс Президенттің қолының қажетсіз екенін растайтын қаулы қабылдады. Он үшінші түзету президент қол қойған жалғыз ратификацияланған түзету болып табылады, бірақ Джеймс Бьюкенен 1861 жылғы наурызда штаттарға жіберілген және 36-шы Конгресс қабылдаған Корвин түзетуіне қол қойған.
Құлдарды босату
Түзетудің тікелей әсері АҚШ-та соғысқа дейінгі жылдардағы жеке меншік құлдық жүйесін заңсыз етуге әкелді. Құлдықтан құтылудың әсері тез сезілді. Он үшінші түзету күшіне енгеннен кейін, Линкольннің 1863 жылғы Азат ету жариялағысының қолданбасы бүкіл елге дейін кеңейтілді. Кентуккидегі құлдардың көп бөлігі азат етілгенімен, түзету 18 желтоқсанда күшіне енген кезде 65 000–100 000 адамды заңды түрде босату қажет болды. Құлдық жойылғаннан кейін, қашқан құлдар туралы бап күшінде қалды, бірақ маңыздылығын жоғалтты.
Американың жергілікті тұрғындары
Конституцияға қайшы деп танылғанына қарамастан, құлдық АҚШ-тың түпкілікті американдық тайпалардың билігіндегі аумақтарда ратификациядан кейін де жалғасты. 1866 жылы федералдық үкімет "Бес өркениетті тайпа"мен жаңа шарттар жасасты, онда олар құлдықты жоюға келісті.
Сайлау өзгерістері
Түпнұсқалық Конституциядағы Үштен екінің келісімі салықтарды бөлу және Өкілдер палатасындағы орындарды анықтау мақсатымен барлық "еркін адамдарды", "басқа адамдардың" (яғни, құлдардың) үштен екі бөлігін есепке алды, ал салық төлемейтін жергілікті американдықтар есептен шығарылды. Барлық құлдардың босатылуы үштен екі бөлік туралы ережені мәнсіз етті. Соғысқа дейінгі жүйемен салыстырғанда, бұл бұрынғы құлдарды ұстаған штаттардың Өкілдер палатасындағы орын үлесін ұлғайту арқылы саяси қуатын арттырды, нәтижесінде олардың Сайлау коллегиясындағы үлесі де өсті (АҚШ Конституциясының II бабына сәйкес, штаттың сайлау дауыстарының саны оның конгресс делегациясының мөлшерімен байланысты). Он үшінші түзету ратификация процесінен өтіп жатқан кезде, Конгресстегі республикашылар демократтар басымдығын көрсететін оңтүстік штаттарының конгресс өкілдігінің күрт өсуіне қатысты алаңдаушылық білдірді. Өйткені азат етілген құлдардың толық саны үштен екі бөлігі емес, толығымен есепке алынар еді, оңтүстік штаттары халыққа негізделген Өкілдер палатасында өздерінің қуатын күрт арттыратын еді. Республикашылар бұл артықшылықты жаңадан сайлау құқығы алған афроамерикандықтардың дауыстарын тарту және қорғау арқылы теңдестіруді үміттенеді. Олар бұл мәселенің шешімін он төртінші түзетудің 2-тармағында табуға тырысты.
Оңтүстіктегі саяси және экономикалық өзгерістер
Оңтүстік мәдениетінде нәсілшілдік терең тамыр жайып, сол жерде қалған афроамерикалықтар қауіпті жағдайға тап болды. Дж. Грис Қайта құру жөніндегі Бірлескен комитетіне былай деп хабарлады: "Оңтүстіктегі көптеген адамдар құлдықты қандай да бір нысанда қайта жандандыру үмітін сақтап жүр. Олар өз заңдары арқылы бұрынғыдан да нашар құлдық жағдайын жасауға тырысты, себебі азат болған адамдардың бұрынғыдай қорғанысы болмады". W. E. B. Дю Бойс 1935 жылы былай деп жазды:
Он үшінші түзетуге қарамастан, құлдық толығымен жойылған жоқ. Төрт миллион азат болған адам болды, олардың көпшілігі сол плантацияларда, азаттыққа дейін атқарған жұмыстарын істеді, бірақ соғыстың салдарынан жұмыстары тоқтап, өзгерген еді. Олар бұрынғыдай жалақы алып, құлдар туралы заңдар тек аттарымен ғана өзгертілді. Олардың арасында мыңдаған қашқындар әскер лагерлерінде немесе қала көшелерінде, баспанасыз, ауру және кедей болып шарлады. Олар жер мен ақшасыз, көбінесе заңдық мәртебесіз және қорғаныссыз босатылды. Ресми азат ету Оңтүстікте қалған афроамерикалықтардың көпшілігінің экономикалық жағдайын айтарлықтай өзгерте алмады. Штаттарда қылмыстық жаза ретінде еңбекке тартуға рұқсат болғандықтан, тарихшы Дуглас Блэкмон "қаралардың өмірін қылмыстық қылық деп қарастыруға бағытталған өзара байланысты заңдар" деп атаған заңдар қабылданды. Бұл заңдар азат етуден кейін қабылданған немесе жаңартылған және "Қара кодекстер" деп белгіленді. Миссисипи мұндай кодекстерді қабылдаған алғашқы штат болды, 1865 жылы "Азат болғандарға азаматтық құқықтар беру туралы акт" деп аталатын заңмен. Миссисипидегі заң бойынша афроамерикалық жұмысшылар жыл сайын 1 қаңтарға дейін ақ фермерлермен келісімшарт жасауы керек, әйтпесе олар бос жүрушілік үшін жазаға тартылады. Афроамерикалықтар ұсақ ұрлық, сыртқы сөздер айту немесе күн батқаннан кейін мақта сату сияқты қылмыстар үшін мәжбүрлі еңбекке кесілуі мүмкін. Штаттар ақ қорғаушылары жоқ афроамерикалықтарға қатысты таңдамалы түрде қолданылған жаңа, қатаң бос жүрушілік заңдарын қабылдады. Осы сотталғандардың еңбегі фермаларға, фабрикаларға, ағаш кесу лагерлеріне, карьерлерге және шахталарға сатылды. 1865 жылдың қарашасында он үшінші түзетуді ратификациялағаннан кейін Оңтүстік Каролина заң шығарушы органы дереу Қара кодекстерді заңдастыруды бастады. Қара кодекстер кемінде бір қара нәсілді ата-бабасы барлар үшін арнайы заңдар, жазалар және қабылданған мінез-құлықтар жиынтығын құрды. Бұл кодекстерге сәйкес афроамерикалықтар шаруа немесе қызметші ретінде ғана жұмыс істей алатын және Конституциялық құқықтары шектеулі болды. Афроамерикалықтардың жерге ие болуына қойылған шектеулер экономикалық тәуелділікті мәңгілік ету қаупін тудырды. Кейбір заңдар афроамерикалықтарға тікелей бағытталмаған, бірақ көбінесе афроамерикалықтар болған шаруаларға қатысты. Сонымен қатар, көптеген штаттар афроамерикалықтардың мүлікке ие болуына кедергі келтіру үшін заңдар қабылдады.
Slavery was not abolished even after the Thirteenth Amendment. There were four million freedmen and most of them on the same plantation, doing the same work they did before emancipation, except as their work had been interrupted and changed by the upheaval of war. Moreover, they were getting about the same wages and apparently were going to be subject to slave codes modified only in name. There were among them thousands of fugitives in the camps of the soldiers or on the streets of the cities, homeless, sick, and impoverished. They had been freed practically with no land nor money, and, save in exceptional cases, without legal status, and without protection. Official emancipation did not substantially alter the economic situation of most blacks who remained in the south. As the amendment still permitted labor as punishment for convicted criminals, Southern states responded with what historian Douglas A. Blackmon called "an array of interlocking laws essentially intended to criminalize black life". These laws, passed or updated after emancipation, were known as Black Codes. Mississippi was the first state to pass such codes, with an 1865 law titled "An Act to confer Civil Rights on Freedmen". The Mississippi law required black workers to contract with white farmers by January1 of each year or face punishment for vagrancy. Blacks could be sentenced to forced labor for crimes including petty theft, using obscene language, or selling cotton after sunset. States passed new, strict vagrancy laws that were selectively enforced against blacks without white protectors. The labor of these convicts was then sold to farms, factories, lumber camps, quarries, and mines. After its ratification of the Thirteenth Amendment in November 1865, the South Carolina legislature immediately began to legislate Black Codes. The Black Codes created a separate set of laws, punishments, and acceptable behaviors for anyone with more than one black great grandparent. Under these Codes, Blacks could only work as farmers or servants and had few Constitutional rights. Restrictions on black land ownership threatened to make economic subservience permanent. Some laws did not target blacks specifically, but instead affected farm workers, most of whom were black. At the same time, many states passed laws to actively prevent blacks from acquiring property.
Конгресс пен атқарушы билік
Бірінші заң шығару ретінде Конгресс 1866 жылы «Азаматтық құқықтар туралы» заң қабылдады, ол афроамерикандықтарға азаматтық және заң алдында тең қорғалу құқығын кепілдік берді, бірақ дауыс беру құқығын емес. Бұл түзету бірнеше «Бостандық бюросы» заңдарына негіз беру үшін де қолданылды. Президент Эндрю Джонсон бұл заңдарға вето қойды, бірақ Конгресс оның ветоларын жоққа шығарып, «Азаматтық құқықтар туралы» заң мен «Екінші Бостандық бюросы» заңын қабылдады. Заңды қолдаушылар, соның ішінде Трамбулл мен Уилсон, он үшінші түзетудің 2-тармағы федералды үкіметке штаттар үшін азаматтық құқықтарды заңдастыруға өкілеттік береді деп мәлімдеді. Басқалары келіспей, теңсіздік жағдайларының құлдықтан ерекшеленетінін айтты. Керісінше, он үшінші түзету Бюроның Кентуккиде жұмыс істеуінің заңдық негізін қалады. «Азаматтық құқықтар туралы» заң афроамерикандықтарға федералды соттарға жүгінуге мүмкіндік беріп, жергілікті билік органдарындағы нәсілшіліктің алдын алды. 1870–1871 жылдарғы «Атқару актілері» және 1875 жылғы «Азаматтық құқықтар туралы» заң, ақ үстемдігінің зорлық-зомбылығы мен қорқытуына қарсы күресте, Оңтүстіктегі афроамерикандықтар үшін құлдық жағдайларын жоюға бағытталған шаралардың бір бөлігі болды. Алайда, бұл заңдардың күші саяси ынтаның төмендеуімен және федералды үкіметтің Оңтүстікте билігін жоғалтуымен бірге азайды, әсіресе 1877 жылғы келісімнен кейін Қайта құру аяқталды және республикалық президенттікке қол жеткізілді.
Шаруашылық құқық
Оңтүстік штаттарының кәсіп иелері құлдықтың табысты жүйесін "пеонаж" деп аталатын жүйе арқылы қайта жаңғыртуға тырысты. Бұл жүйеде, көбінесе қара нәсілді жұмысшылар қарыздарға қарыздарға түсіп, осы қарыздың салдарынан белгісіз мерзімге жұмыс істеуге мәжбүр болды. Бұл жұмысшылар мүсірленді, қуғынға ұшырады, қауіпті жұмыстарға мәжбүрленіп, Оңтүстікті басқарған нәсілшіл Джим Кроу заңдарымен құқықтық тұрғыдан шектелді. Пеонаж құлдықтан өзгешелігі – ол мұрагерлік емес және адамдарды дәл сол тәсілмен сатуға рұқсат етілмеді. Дегенмен, адамның қарызы – және де факто адам – сатылуы мүмкін еді, ал жүйе соғысқа дейінгі құлдыққа көп жағынан ұқсас болды. Жаңа Мексикада пеонаж түрінде де-факто құлдық жалғасты, бұл 1542 жылғы Жаңа заңдарда мұрагерлік құлдықты тыйым салуды айналып өту үшін испан отаршылдығының дәстүріне айналды. Бұл практика он үшінші түзету арқылы конституцияға қайшы деп танылса да, оның іске асырылуы нашар болды. 1867 жылғы Пеонаж заңында Жаңа Мексика нақты айтылды және "пеонаж" деп белгіленген жүйе бойынша кез келген адамды қызметке немесе еңбекке тартуға тыйым салынды, атап айтқанда, "кәнпеон ретінде кез келген адамның ерікті немесе еріксіз қызметіне немесе еңбегіне тыйым салынды, кез келген қарызды немесе міндеттемені өтеу мақсатында немесе басқаша". 1939 жылы АҚШ Әділет министрлігі Азаматтық құқықтар бөлімін құрды, ол негізінен Бірінші түзету және еңбек құқықтарына бағытталды. Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін тоталитаризмді зерттеудің күшеюі құлдық және еріксіз еңбек мәселелеріне шетелде де, ішкі деңгейде де көбірек назар аударуға әкелді. АҚШ Оңтүстік пеонаж жүйесімен күресу арқылы шетелдік пропагандаға қарсы тұруға және нәсілдік мәселеде өзінің беделін арттыруға тырысты. Бас прокурор Фрэнсис Бидлдің басшылығымен Азаматтық құқықтар бөлімі өз әрекеттерінің негізі ретінде Қайта құру дәуірінің конституциялық түзетулерін және заңнамасын пайдаланды. 1947 жылы Әділет министрлігі Элизабет Ингаллсты үй қызметшісі Дора Л. Джонсты құлдық жағдайда ұстағаны үшін соттады. Сот Джонс "айыпталушының еркіне толығымен бағынған адам; ол әрекет ету еркіндігінен айырылған, оның тұлғасы мен еңбегі айыпталушының бақылауында болған және айыпталушыға мәжбүрлі еңбек көрсетуге мәжбүрленген" деп тапты. Осы кезеңде он үшінші түзетуге қызығушылық артты, бірақ Браун мен Білім беру кеңесіне қарсы (1954) Джонс пен Альфред Х. Майер компаниясына қарсы (1968) іске дейін ол қайтадан он төртінші түзетумен көлеңкеге түсті.
Қылмыстық еңбекке қатысты босату
Он үшінші түзету жазалау еңбегін мәжбүрлеу еңбегінен босатады. Бұл қылмыс жасағаны үшін сотталған тұтқындарға (тек сот күтіп отырғандар емес) еңбек етуді талап етуге немесе қамауда отырғанда жазалау шараларына тап болуға мүмкіндік береді. Он үшінші түзетуді әзірлеу барысында комитет отырыстарының аз ғана жазбалары сақталған, ал Конгресте де, штат заң шығарушы органдарында да осы ереже туралы тым аз талқылау болды. Бұл сол кезде дау тудырмайтын нәрсе деп есептелді, немесе кем дегенде заң шығарушылар оған көп мән берген жоқ. Түзетушілер түзетудің мәтінін 1787 жылғы Солтүстік-Батыс жарлығының тіліне негізделген, онда да осындай ерекшелік қарастырылған. Қылмыстық "қажырлы еңбек" ежелгі заманнан бастау алады және американ тарихының ерте кезеңінде (Еуропадағыдай) көбінесе өлім жазасы немесе дене жазасына орнына қойылды. Әртүрлі сарапшылар штаттарды осы ережені құлдыққа ұқсас жүйелерді қайта орнату үшін немесе осындай еңбекті жергілікті жұмыс күшіне қарағанда әділетсіз пайдалану үшін айыптады. Оңтүстіктегі "Қара кодекстер" бостандыққа шыққан құлдарға қарсы қолданылған "көшпенділік" құқық бұзуын қылмыстық қылмыс деп жариялады. Кейіннен Оңтүстіктегі сотталғандарды жалға беру бағдарламалары жергілікті плантацияларға арзан тұтқындарды жұмысқа алуға мүмкіндік берді. Бұл бағдарламалардың көпшілігі тоқтатылды (сотталғандарды жалға беру 1941 жылы президент Франклин Рузвельт тарапынан тыйым салынды), бірақ түрме еңбегі АҚШ-та әртүрлі негіздемелермен жалғасуда. Түрме еңбегі бағдарламалары әртүрлі: кейбіреулері түрмедегі жөндеу жұмыстарын өтеусіз орындауды қамтиды, ал кейбіреулері жергілікті билік органдарының жөндеу жұмыстарын орындайды, ал кейбіреулері жекеменшік кәсіпорындармен жұмыс істейді, ал басқалары тәжірибелік жұмысқа жақын. Қазіргі заманғы түрме еңбегі бағдарламаларының негізгі мақсаты рецидивті азайту және қоғамға қайта бейімделу болып табылады; мұндай бағдарламалар тұтқынның босатылғаннан кейін жұмыс табуына және қылмыстық жолға қайта оралмауына көмектеседі деп есептеледі. Алайда, бұл мәселе жеткілікті зерттелмеген, ал ұсынылған жұмыстардың көпшілігі жұмысқа орналасу мүмкіндіктерін жақсартуға көмектеспейтіндей қарапайым. 2017 жылғы мәліметтерге сәйкес, түрме еңбегі бағдарламаларының көпшілігі тұтқындарға еңбекақы төлейді, бірақ көбінесе өте төмен жалақымен. Олардың табатын жалақысының көп бөлігі, ең жаман жағдайларда 80% дейін, алынып қойылады. 2018 жылы суретші және әртіс Канье Уэст президент Дональд Трамппен болған кездесуде он үшінші түзетудегі жазалау еңбегіне қатысты ерекшелікті жоюды ұсынды, оны "құпия есік" деп атады. 2020 жылдың соңында сенатор Джефф Меркли (D-OR) және өкіл Уильям Лейси Клей (D-MO) осы кемшілікті жабу үшін жаңа түзету енгізу туралы резолюция ұсынды.
Соттың түсіндірмесі
Басқа "Қайта құру түзетулерінен" өзгеше, он үшінші түзету кейінгі сот практикасында сирек еске алынды. Тарихшы Эми Дрю Стэнли былай қорытындылайды: "бірнеше маңызды шешімдер қарыздық тәуелділікті, ашық-айқын еріксіз құлдықты және нәсілдік зорлық-зомбылықтың және кемсітушіліктің кейбір жағдайларын жойғаннан басқа, он үшінші түзету ешқашан құқықтарды талап етудің қуатты көзі болған емес".
Қара құлдар және олардың ұрпақтары
Родс (1866), бірінші он үшінші түзету істерінің бірі, 1866 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңдағы ережелердің конституциялықтығын тексерді, ол қараларға федералды соттарда өтемақы алу құқығын берді. Кентукки заңы қара нәсілді адамдарға ақ нәсілділерге қарсы куәлік беруге тыйым салған – бұл Нэнси Талботтың («Африкалық нәсілді АҚШ азаматы») өзін тоналаған күдікті ақ нәсілді адамға қарсы сотқа жүгіну мүмкіндігін қиындатқан жағдай. Талбот істі федералды сотта қарауға тырысқаннан кейін, Кентукки Жоғарғы соты бұл федералдық мүмкіндікті конституциялық емес деп шешті. Ноа Суэйн (Кентукки округтік сотында отырған Жоғарғы сот судьясы) Кентукки шешімін жоққа шығарды, Азаматтық құқықтар туралы заңмен қамтамасыз етілген тиімді қолдану болмаса, құлдық толыққанды жойылмайтынын мәлімдеді. In Re Turner (1867) ісінде Бас судья Салмон П. Чейз Мэриленд штатындағы бұрынғы құл Элизабет Тернерге бостандық берді. Бльюге қарсы АҚШ (1872) ісінде Жоғарғы сот Кентуккидегі федералды соттарға қатысты тағы бір Азаматтық құқықтар туралы заң ісін қарады. Джон Блью мен Джордж Кеннард ақ нәсілді адамдар еді, олар қара нәсілді Фостерлер отбасының үйіне келген. Блью 16 жасар Ричард Фостерге ашуланып, оны екі рет балтамен ұрған. Блью мен Кеннард Ричардтың ата-анасы, Салли мен Джек Фостерді, сондай-ақ оның соқыр әжесі Люси Армстронгты өлтірді. Олар Фостерлердің екі кішкентай қызын ауыр жарақаттады. Кентукки соты Фостер балаларына Блью мен Кеннардқа қарсы куәлік беруге рұқсат бермеді. Азаматтық құқықтар туралы заңға сәйкес, федералды соттар Блью мен Кеннардты кісі өлтіргені үшін кінәлі деп тапты. Жоғарғы сот Фостер балаларының федералды сотта заңдық құқығы жоқ екенін шешті, өйткені заңның артықшылығын тек тірі адамдар ғана пайдалана алады. Осылайша, соттар он үшінші түзету кісі өлтіру істерінде федералдық сот ісін қарауға рұқсат бермейтінін анықтады. Суэйн мен Джозеф П. Брэдли бұл шешімге қарсы шығып, он үшінші түзетудің мағыналы нәтиже беруі үшін жүйелі нәсілдік қысымға қарсы тұруы керек екенін мәлімдеді. Блью ісі мемлекеттік және федералды соттардағы сот практикасына әсер етті, бұл Конгрестің он үшінші түзету бойынша өкілеттіктерін әлсіретуге әкелді. Жоғарғы сот Slaughter House істерінде (1873) ақ ет өндірушілердің мемлекеттік монополиясын қолдау арқылы осы бағытта жалғастырды. АҚШ Крюикшанкқа қарсы (1876) ісінде сот Колфакс қырғынының қылмыскерлерін ақтау және 1870 жылғы Атқару туралы заңның күшін жою үшін округтік сот шешімінен он үшінші түзетуді елемеді. Он үшінші түзету тек қана жеке құлдықты тыйым салмайды, сонымен қатар еңбек шарттары мен әлеуметтік құқықтарды жоғалтуды да қамтиды. АҚШ Жоғарғы соты Slaughter House ісінде он төртінші және он бесінші түзетулерге және әсіресе он үшінші түзетуге қатысты түсіндіргендей: Шүбәсіз, он үшінші бапты ұсынған Конгресс қара нәсілді құлдықты ғана ойлаған, бірақ ол қазіргі немесе болашақта құлдықтың кез келген түрін тыйым салады. Егер Мексиканың немесе Қытайдың жұмыс күштерінің жүйесі біздің аумағымызда Мексика немесе Қытай расаларының құлдығын дамытса, бұл түзету оның күшін жояды деп сеніммен айтуға болады. Егер басқа да құқықтарға мемлекет тарапынан шабуыл жасалса, олар осы баптардың қорғауына жатады, тіпті мүдделі тарап африкалық тектес болмаса да. Бірақ біз айтарымыз, және біз түсінуді қалаймыз, бұл түзетулердің кез келген бөліміне немесе сөйлемінің кез келген әділ және дұрыс түсіндіруінде, біз айтқан мақсатқа назар аудару керек, олардың барлығы да осы түзетуге арналған жамандық, және Конституцияға қосымшалар енгізу процесі, осы мақсатқа қол жеткізілгенге дейін, конституциялық заң оны жүзеге асыра алатын болса. Азаматтық құқықтар ісінде (1883) көпшілік пікірде «құлдық туралы аргументті толығымен жою үшін, оны адамның қонақтарды қабылдауына немесе көлігіне немесе таксисіне немесе вагонына кіргізуіне, немесе оның концерттеріне немесе театрларына кіруіне, немесе басқа да қарым-қатынас немесе бизнес мәселелерімен айналысуына қатысты кез келген кемсітушілікке қолдану керек» делінген. Өзінің жеке қарсылығында Джон Маршалл Харлан (ұйымдасқан нәсілшіл зорлық-зомбылыққа куә болғаннан кейін азаматтық құқықтар туралы заң туралы ойын өзгерткен Кентукки штатының заңгері) «корпорациялар мен жеке тұлғалар өздерінің қоғамдық немесе квази-қоғамдық функцияларын орындау кезінде қолданатын мұндай кемсітушілік – құлдықтың белгісі, оның күшін Конгресс өз билігімен тоқтата алады» деп мәлімдеді. Азаматтық құқықтар ісіндегі сот сондай-ақ түзету бойынша тиісті заңнама мемлекет құрған немесе қолдаған құлдықты жоюдан асып түсуі мүмкін екенін шешті, өйткені түзету «сонымен қатар, АҚШ-тың барлық азаматтық және саяси бостандығын орнатып, жариялайды» және осылайша Конгресске «барлық қажетті және дұрыс заңдарды қабылдауға берілді. АҚШ-тағы құлдықтың барлық белгілерін және салдарыларын жою үшін». Сот түзетудің ауқымы туралы былай деді: Бұл түзету, сондай-ақ он төртінші түзету, әрине, қосымша заңнамасыз өзін-өзі орындауға қабілетті, оның шарттары кез келген қазіргі жағдайға қолданылатындығына байланысты. Өзінің күшімен ғана ол құлдықты жойды және жалпы бостандықты орнатты. Дегенмен, оның әсеріне түсетін барлық түрлі жағдайлар мен жағдайларды қамтамасыз ету және оның бұзушылығына дұрыс өтемақы беру үшін заңнама қажет болуы мүмкін. Мұндай заңнама түзетуге тыйым салатын мемлекеттік заңдарды немесе құлдықты қолдайтын заңдарды ғана емес, АҚШ-тың кез келген бөлігінде құлдық немесе ерікті еңбек болмайтынын толыққанды жариялайтын бастапқы және тікелей сипатта болуы мүмкін. Ол нәсілдік сегрегацияның «құлдықпен байланысты қызметтерді сақтауын» қамтитынын, он үшінші түзетуді бұзушылық ретінде қарастырды. Плесси ісі бойынша Жоғарғы сотқа ұсынған өтініште адвокаттар «раса мен кастаның айырмашылығы» конституциялық емес екенін жазды. Жоғарғы сот бұл аргументті қабылдамады және «жеке-жеке тең» доктринасы бойынша сегрегацияны қолдайтын мемлекеттік заңдарды қолдады. (7–1) көпшілік шешімде сот «ақ және түрлі расалар арасындағы заңдық айырмашылықты білдіретін заң – екі расаның түсіне негізделген және ақ нәсілділер басқа расадан түсімен ерекшеленетін болжамда, екі расаның заңдық теңдігін жоймайды немесе ерікті құлдықты қайта орнатпайды» деген қорытынды жасады. Харлан қарсы дауыс берді, «теміржол вагондарындағы жолаушыларға арналған «тең» жағдайлардың жұқа маскировкасы ешкімді жаңылыстырмайды, сондай-ақ бүгін жасалған қателікке өтемақы төлемейді» деп жазды. Робертсонға қарсы Болдуин ісінде сот он үшінші түзетудің ауқымын және ерекшеліктерін баяндады: Он үшінші түзетудегі құлдықты тыйым салу осы мемлекеттерде үкімет құрылғаннан бері осы мемлекеттердің кейбіреулерінде болған жағдайды ескере отырып қабылданғаны белгілі, ал «ерікті құлдық» сөздері Slaughter House ісінде 16 Wall. 36, Мексиканың жұмысшы күштерінің жүйесін және Қытайдың жұмысшы күштерінің саудасын қамтуға арналғаны айтылды, олардың практикалық әрекеті құлдық институтын басқа және аз қоршаулы атаумен қайта жандандыруы мүмкін. Дегенмен, түзету әскери және теңіз қызметтеріне қатысты белгілі бір қызметтерге қатысты жаңа доктринаны енгізуге немесе ата-аналар мен қамқорлардың өзінің кәмелетке толмаған балаларының немесе қамқорлықтарының күтімін бұзуға бағытталмағаны анық. Дегенмен, түзету қоғамдық және жеке қызмет арасында ешқандай айырма жасамайды. Адамдарды...
Undoubtedly while negro slavery alone was in the mind of the Congress which proposed the thirteenth article, it forbids any other kind of slavery, now or hereafter. If Mexican peonage or the Chinese coolie labor system shall develop slavery of the Mexican or Chinese race within our territory, this amendment may safely be trusted to make it void. And so if other rights are assailed by the States which properly and necessarily fall within the protection of these articles, that protection will apply, though the party interested may not be of African descent. But what we do say, and what we wish to be understood is, that in any fair and just construction of any section or phrase of these amendments, it is necessary to look to the purpose which we have said was the pervading spirit of them all, the evil which they were designed to remedy, and the process of continued addition to the Constitution, until that purpose was supposed to be accomplished, as far as constitutional law can accomplish it. In the Civil Rights Cases (1883), The majority opinion held that "it would be running the slavery argument into the ground to make it apply to every act of discrimination which a person may see fit to make as to guests he will entertain, or as to the people he will take into his coach or cab or car; or admit to his concert or theatre, or deal with in other matters of intercourse or business." In his solitary dissent, John Marshall Harlan (a Kentucky lawyer who changed his mind about civil rights law after witnessing organized racist violence) argued that "such discrimination practiced by corporations and individuals in the exercise of their public or quasi public functions is a badge of servitude, the imposition of which congress may prevent under its power." The Court in the Civil Rights Cases also held that appropriate legislation under the amendment could go beyond nullifying state laws establishing or upholding slavery, because the amendment "has a reflex character also, establishing and decreeing universal civil and political freedom throughout the United States" and thus Congress was empowered "to pass all laws necessary and proper for abolishing all badges and incidents of slavery in the United States." The Court stated about the amendment's scope:
This amendment, as well as the Fourteenth, is undoubtedly self executing, without any ancillary legislation, so far as its terms are applicable to any existing state of circumstances. By its own unaided force and effect, it abolished slavery and established universal freedom. Still, legislation may be necessary and proper to meet all the various cases and circumstances to be affected by it, and to prescribe proper modes of redress for its violation in letter or spirit. And such legislation may be primary and direct in its character, for the amendment is not a mere prohibition of State laws establishing or upholding slavery, but an absolute declaration that slavery or involuntary servitude shall not exist in any part of the United States. argued that racial segregation involved "observances of a servile character coincident with the incidents of slavery", in violation of the Thirteenth Amendment. In their brief to the Supreme Court, Plessy's lawyers wrote that "distinction of race and caste" was inherently unconstitutional. The Supreme Court rejected this reasoning and upheld state laws enforcing segregation under the "separate but equal" doctrine. In the (7–1) majority decision, the Court found that "a statute which implies merely a legal distinction between the white and colored races—a distinction which is founded on the color of the two races and which must always exist so long as white men are distinguished from the other race by color—has no tendency to destroy the legal equality of the two races, or reestablish a state of involuntary servitude." Harlan dissented, writing: "The thin disguise of 'equal' accommodations for passengers in railroad coaches will not mislead anyone, nor, atone for the wrong this day done." In Robertson v. Baldwin, the Court laid out the scope and exceptions of the Thirteenth Amendment: The prohibition of slavery in the Thirteenth Amendment is well known to have been adopted with reference to a state of affairs which had existed in certain states of the Union since the foundation of the government, while the addition of the words "involuntary servitude" were said, in the Slaughter House Cases, 16 Wall. 36, to have been intended to cover the system of Mexican peonage and the Chinese coolie trade, the practical operation of which might have been a revival of the institution of slavery under a different and less offensive name. It is clear, however, that the amendment was not intended to introduce any novel doctrine with respect to certain descriptions of service which have always been treated as exceptional, such as military and naval enlistments, or to disturb the right of parents and guardians to the custody of their minor children or wards. The amendment, however, makes no distinction between a public and a private service. To say that persons engaged in a public service are not within the amendment is to admit that there are exceptions to its general language, and the further question is at once presented, where shall the line be drawn? We know of no better answer to make than to say that services which have from time immemorial been treated as exceptional shall not be regarded as within its purview. In Hodges v. United States (1906), the Court struck down a federal statute providing for the punishment of two or more people who "conspire to injure, oppress, threaten or intimidate any citizen in the free exercise or enjoyment of any right or privilege secured to him by the Constitution or laws of the United States". A group of white men in Arkansas conspired to violently prevent eight black workers from performing their jobs at a lumber mill; the group was convicted by a federal grand jury. The Supreme Court ruled that the federal statute, which outlawed conspiracies to deprive citizens of their liberty, was not authorized by the Thirteenth Amendment. It held that "no mere personal assault or trespass or appropriation operates to reduce the individual to a condition of slavery." Harlan dissented, maintaining his opinion that the Thirteenth Amendment should protect freedom beyond "physical restraint". Corrigan v. Buckley (1922) reaffirmed the interpretation from Hodges, finding that the amendment does not apply to restrictive covenants. Enforcement of federal civil rights law in the South created numerous peonage cases, which slowly traveled up through the judiciary. The Supreme Court ruled in Clyatt v. United States (1905) that peonage was involuntary servitude. It held that although employers sometimes described their workers' entry into contract as voluntary, the servitude of peonage was always (by definition) involuntary. In Bailey v. Alabama the U. S. Supreme Court reaffirmed its holding that the Thirteenth Amendment is not solely a ban on chattel slavery, it also covers a much broader array of labor arrangements and social deprivations.
Джонс және одан да көп
Заң тарихында Джонс пен Альфред Х. Мейер компаниясы (1968) ісі Он үшінші түзету заң ғылымының шешімді кезеңі ретінде қарастырылады. Жоғарғы Сот Джонс ісінде Конгресс жеке тұлғалардың "құлдық белгілерін және салдарындарын" орнатуына жол бермеу үшін "ұтымды" әрекет етуге құқылы екенін растады. Джонстар – Миссури штатының Сент-Луис округында тұратын қара нәсілді жұбайлар. Олар үй сатудан бас тартқан жылжымайтын мүлік компаниясын сотқа берді. Сот шешім шығарды:
Конгресс Он үшінші түзету бойынша құлдықтың белгілерін және салдарларын ұтымды түрде анықтауға және осы шешімді тиімді заңнамаға айналдыруға өкілетті. Бұл Сот бұрын құлдықтың белгілері мен салдарлары – оның "ауырлықтары мен шектеулері" – "азаматтық бостандықтың мәнін құрайтын, атап айтқанда, мүлікті мұраға алу, сатып алу, жалға беру, сату және беру құқығындай" негізгі құқықтарды шектеуін мойындаған. Азаматтық құқық істері, 109 АҚШ 3, 109 АҚШ 22. Азамат соғысынан кейін осы құқықтарды еркін пайдалануды шектеу үшін қабылданған "Қара кодекстер" құлдық жүйесінің орнына келгендей, ақ нәсілділер қауымдастығынан шеттету де "Қара кодекстерге" балама болды. Егер нәсілдік кемсітушілік адамдарды геттоларға тығып, мүлікті сатып алу мүмкіндігін терісінің түсіне байланысты болса, онда ол да құлдықтың қалдығы болып табылады. Солтүстік және Оңтүстіктегі афроамерикалық азаматтар Он үшінші түзетуде еркіндікке – "қалауынша барып-келуге" және "қалауынша сатып алу мен сатуға" уәде көрді, егер Конгресс қара нәсілді адамның қолындағы доллар ақ нәсілді адамның қолындағы доллармен бірдей нәрсені сатып алатынына кепілдік бере алмаса, олар "қағазға жазылған ғана кепілдікпен" қалады. Ең болмағанда, Конгресс 13-ші түзету бойынша қамтамасыз ететін бостандық ақ адам сатып ала алатын кез келген нәрсені сатып алу бостандығын және ақ адам тұратын жерде өмір сүру құқығын қамтиды. Егер Конгресс азаттық дегеніміз осы дей алмаса, онда Он үшінші түзету ел орындай алмайтын уәде берген болады. Джонс ісіндегі Сот АҚШ-тағы құлдық тарихымен байланыстыратын заманауи қоғамдағы расизм мәселесін қайта қарады. Джонс прецеденті Конгресстің көшіп-қонушы жұмысшыларды қорғау және сексуалдық құлдықпен күресу бойынша шараларын негіздеуге пайдаланылды. Он үшінші түзетудегі тікелей күшін қолдану құқығы он төртінші түзетуден өзгеше, ол мемлекеттік органдардың институционалдық кемсітушілігіне жауап беруге ғана мүмкіндік береді. Жоғарғы Сот Джонс ісінде Он үшінші түзетудің ауқымына қатысты былай деді: "Он үшінші түзету "құлдықты орнатуға немесе қолдауға бағытталған мемлекеттік заңдарды ғана тыйым салмайды, сонымен қатар АҚШ-тың ешбір бөлігінде құлдық немесе еріксіз еңбек болмайды деп толық мәлімдейді". Азаматтық құқық істері, 109 АҚШ 3, 109 АҚШ 20. Сондықтан, "Конгресске тиісті заңнама арқылы осы бапты іске асыруға берілген өкілеттік", "мемлекеттік заңнамамен санкцияланған немесе санкцияланбаған жеке тұлғалардың әрекеттеріне тікелей және негізгі әсер ететін заңдарды қабылдау құқығын" қамтиды. Id. at 109 U. S. 23."
Ерікті емес құлдықтың басқа жағдайлары
Жоғарғы Сот қара нәсілді (африкалық) құлдардан тарамаған адамдардың еріксіз құлдыққа қатысты талаптарына ерекше тар көзқарас танытты. Робертсон Бальдвинге қарсы (1897) ісінде, саудагер теңізшілерінің тобы теңізшінің келісімшарт бойынша қызмет мерзімін толықтырмауы қылмыс деп жариялайтын федералдық заңдарға наразылық білдірді. Сот теңізшілердің келісімшарттарының ежелден бері ерекше саналғанын және "өзгерістер әрқашан ерекше саналған қызмет түрлеріне қатысты жаңа доктрина енгізуге бағытталмағанын" мәлімдеді. Бұл істе, көптеген "белгілер мен оқиғалар" істеріндегідей, судья Харлан он үшінші түзетудің кеңірек қорғалуын қолдаған қарсы пікір білдірді. Селективті әскерге алу ісінде Жоғарғы Сот әскери шақырудың "еріксіз құлдық" емес екенін шешті. АҚШ-та Козьминскиге қарсы істе Жоғарғы Сот он үшінші түзетутің психологиялық қысым арқылы құлдыққа мәжбүрлеуге тыйым салмайтынын анықтады. Козьминский қылмыстық қудалау үшін еріксіз құлдықты "жәбірленушінің айыпталушы үшін физикалық күш қолдану немесе оған физикалық зиян келтіру қаупі төндіру арқылы, немесе заң немесе сот процесі арқылы қысым көрсету арқылы жұмыс істеуге мәжбүрленген жағдайы" деп анықтады. Бұл анықтама айыпталушының жәбірленушіні осындай физикалық күш, зиян немесе заңдық қысымдан қорқытып, құлдыққа ұстаған жағдайларды қамтиды.
Бұрын ұсынылған он үшінші түзетулер
1804 жылы он екінші түзетуді ратификациялағаннан кейінгі алты онжылдықта Конституцияға түзету енгізу жөніндегі екі ұсыныс Конгресс тарапынан қабылданып, ратификация үшін штаттарға жіберілді. Екеуі де Конституцияның бір бөлігі болу үшін қажетті штаттар санымен ратификацияланбады. Конгресс қабылдаған бірлескен қаулыдағы сәттілікті он үшінші түзету сияқты, әрқайсысы он үшінші бап деп аталады. Асыл атақтар туралы түзету (1810 жылдың 1 мамырынан бері штаттар қарауында) ратификацияланған жағдайда, Конгресс келісімінсіз шетелден атақ немесе құрмет алған кез келген АҚШ азаматының азаматтығын жояды. Корвин түзетуі (1861 жылдың 2 наурызынан бері штаттар қарауында) ратификацияланған жағдайда, штаттардың "ішкі мекемелерін" (1861 жылы бұл құлдықты білдіретін жалпы эвфемизм) конституциялық түзету процесінен және Конгресс тарапынан таратылуынан немесе араласуынан қорғайды.