Кіріспе

Қаржыда математикалық және есептеу тәжірибелерін қолдану салалары

Қаржылық инженерияның негізгі қолданыс салалары:
Арбитраж
Корпоративтік қаржы
Деривативтерді бағалау
Орындау
Қаржылық реттеу
Портфельді басқару
Тәуекелді басқару
Құрылымдалған өнімдер
Халықаралық қаржы және қаржылық басқару
Опцияларды бағалау

Қаржылық инженерия – қаржы теориясын, инженериялық әдістерді, математика құралдарын және бағдарламалау тәжірибесін қамтитын көп салалы пән. Ол сондай-ақ, қаржы практикасында математикалық қаржы және есептеу қаржысы сияқты техникалық әдістерді қолдану ретінде анықталады. Қаржылық инженерия банктердің клиенттерге бағытталған туынды операцияларында маңызды рөл атқарады – тапсырыс бойынша жасалған OTC келісімшарттары мен «экзотикаларды» ұсыну және әртүрлі құрылымдалған өнімдерді іске асыру, бұл сандық модельдеуді, сандық бағдарламалауды және реттеулерге және Базельдің капиталы/өтімділік талаптарына сәйкес қаржылық өнімдерді тәуекелді басқаруды қамтиды. «Қаржылық инженерия» терминінің бұрынғы қолданылуы, бірақ бүгінде сирек кездесетіні – корпоративтік баланстарды агрессивті түрде қайта құрылымдау. Математикалық қаржы – қаржыға математиканы қолдану. Ең кең мағынасында, қаржы саласында техникалық құралдарды пайдаланатын кез келген адамды қаржы инженері деп атауға болады, мысалы, банктегі кез келген компьютерлік бағдарламашы немесе үкіметтік экономикалық бюродағы кез келген статистик. Дегенмен, көптеген мамандар бұл терминді қазіргі заманғы қаржы құралдарының толық спектрінде білімі бар және жұмысы қаржы теориясымен байланысты адамдарға ғана қолданады. Кейде бұл анықтама одан да шектеледі, жаңа қаржылық өнімдер мен стратегияларды жасаумен айналысатын адамдарды ғана қамтиды. Атауына қарамастан, қаржылық инженерия дәстүрлі кәсіби инженерияның ешбір саласына жатпайды, тіпті көптеген қаржы инженерлері бұрын инженериялық мамандық алған болса да, және осы салада магистратураға түсуге ниеттенгендердің көпшілігі инженерлік білімі болуын талап етеді. АҚШ-та Инженерлік және Технологияны Аккредиттеу Кеңесі (ABET) қаржылық инженерия бағдарламаларын аккредиттемейді. АҚШ-та қаржылық инженерия бағдарламаларын Халықаралық сандық қаржы қауымдастығы аккредиттейді. Сандық талдаушы («Квант») – қаржы инженерлерін қоса алғанда, практикалық мақсаттар үшін математиканы қолданатын кез келген адамды қамтитын кең термин. «Квант» көбінесе «қаржылық квант» деген мағынада қолданылады, бұл жағдайда ол қаржы инженеріне ұқсас. Айырмашылығы – теориялық квант немесе қаржы саласындағы нақты бір мамандыққа ғана қатысты квант болуы мүмкін, ал «қаржы инженері» әдетте кең білімі бар маманды білдіреді. «Ракета ғалымы» (аэроғарыш инженері) – бұл ескі термин, ол алғаш рет Екінші дүниежүзілік соғыста ракеталарды жасау кезінде (Вернер фон Браун) және кейіннен НАСА ғарыш бағдарламасында қолданылды; оны 1970 жылдардың соңы мен 1980 жылдардың басында Уолл-стритке келген қаржылық кванттардың бірінші буыны қабылдады. Бұл термин негізінен қаржы инженерімен синоним болғанымен, ол жаңашылдыққа құштарлықты білдіреді. Қаржылық «ракета ғалымдары» әдетте қолданбалы математика, статистика немесе қаржы саласында оқып, өмірінің қалған бөлігін тәуекелге толы қызметпен өткізеді. Олар математикалық қабілеттері үшін емес, өздері үшін жұмыс істеді немесе дәстүрлі қаржылық жұмыстарға математикалық әдістерді қолданды.

Білім

Қаржылық инженерияның алғашқы магистрлік бағдарламалары 1990 жылдардың басында ашылды. Бағдарламалардың саны мен ауқымы жылдам өсті, тіпті кейбіреулер енді осы мамандық бойынша бітірушілерді "қаржы инженері" деп атайды. Осы бағдарламалардың саны мен түрлері келесі онжылдықтарда артып келеді (қараңыз); және соңғы кезде бакалавриат деңгейіндегі оқу, сондай-ақ сандық қаржы саласындағы сертификаттар да пайда болды.