Австралия Конституциясы талқыланған маңызды құрылтайлар туралы мақала. Федерация, түзетулер, референдум нәтижелері және тарихи контекст қарастырылған. Конституциялық өзгерістер.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Австралия Конституциясын талқылаған маңызды жиналыстар
Significant meetings debating the Australian Constitution
Австралиядағы Конституциялық конвенциялар – Австралия Конституциясын талқылаған маңызды жиналыстар болып табылады. Алғашқы екі жиын Федерация және қандай формадағы Конституцияны қабылдау мәселелерін талқылады, ал одан кейінгі конвенциялар құжатқа түзетулер енгізуді талқылады. Алғашқы екі конвенцияның соңғы нәтижесі болған Конституция жобасы 1899 және 1900 жылдары өткен референдумда 58% қатысумен 72% «Иә» дауысымен бекітілді. Федерациядан кейін осы сияқты төрт конвенция өтті, бірақ олардың конституциялық ұсыныстары референдумда мақұлданған жоқ. Референдумға ұсынылғандар (1942 және 1998 жылғы конвенциялардың ұсыныстары) мүлдем жеңіліске ұшырады, 90%-дан 96%-ға дейін дауыс берушілердің қатысуымен 46%-дан аспады.
Constitutional Conventions in Australia are significant meetings that have debated the Australian Constitution. The first two gatherings debated Federation and what form of Constitution to adopt, while the following conventions debated amendments to the document. The draft Constitution that was the final product of the first two conventions was approved at referendum in 1899 and 1900 by a 72% "Yes" vote on a 58% turnout. There have been four of the latter conventions post Federation, but no constitutional proposal from these has been approved by referendum, and those put to referendum (proposals from the 1942 and 1998 conventions) were soundly defeated, reaching no more than 46% approval on 90% to 96% turnout.
1891 жылғы конвенция
1891 жылғы Конституциялық конвенция 1891 жылы наурыз айында Сиднейде Австралия мен Жаңа Зеландиядағы британдық колониялардың болашақ федерациясы үшін Үкімет құрылымының жобасын қарастыру мақсатында өткізілді. Конвенцияға жеті колониялық парламенттер сайлаған 46 делегат қатысты. Делегаттардың ішінде "Федерацияның әкесі" деп белгілі сэр Генри Паркс та болды. Конвенция негізінен Тасманиядан Эндрю Инглис Кларк және Квинслендтен Сэмюэл Гриффит жазған жобаны бекітті, бірақ колониялық парламенттер оны қолдану үшін тиісті шаралар қабылдамады.
The 1891 Constitutional Convention was held in Sydney in March 1891 to consider a draft Frame of Government for the proposed federation of the British colonies in Australia and New Zealand. There were 46 delegates at the Convention, chosen by the seven colonial parliaments. Among the delegates was Sir Henry Parkes, known as the "Father of Federation". The Convention approved a draft largely written by Andrew Inglis Clark from Tasmania and Samuel Griffith from Queensland, but the colonial parliaments failed to act to give effect to it.
1897-1898 жылғы конвенция
Келесі конституциялық конвенция – Австралазиялық Федеративтік Конвенциясы – 1897-98 жылдары кезең-кезеңмен өтті. Алғашқы конвенциядан өзгеше, Жаңа Оңтүстік Уэльс, Виктория, Оңтүстік Австралия және Тасмания штаттарынан делегаттар халықтың басымен сайланды. Батыс Австралияның делегаттары оның парламенті тарапынан таңдалып алынды. Ол алғаш рет 1897 жылдың наурыз айында Аделаидада, содан кейін тамыз айында Сиднейде, ал соңында 1898 жылдың қаңтарында Мельбурнда қайта жиналды. Сессиялар арасындағы үзілістер колониялық парламенттердегі белсенді пікірталас пен конституция жобасын талқылауға жұмсалды. 1891 жылдан бері Жаңа Зеландия Австралия колонияларымен бірігуге қызығушылық танытпады, сондықтан ол өкілдіксіз қалды. Квинслендте парламент қажетті заңдарды қабылдамағандықтан, солтүстік колония да өкілдіксіз болды. Қалған бес колонияда әр колониядан он делегат халық сайлап қойды, алайда Батыс Австралиядан қатысушылардың саны сирек болды. Мельбурнда өткен конвенция конституцияның жобасын жасады, ол кейіннен колонияларда өткен референдумдарда халықтың мақұлдауына ие болды.
The next constitutional convention – the Australasian Federal Convention – was held in stages in 1897–98. Unlike the first convention, the delegates from New South Wales, Victoria, South Australia and Tasmania were elected by popular vote. The delegates of Western Australia were chosen by its parliament. It met first in Adelaide in March 1897, then in Sydney in August, before, finally, it met again in Melbourne in January 1898. The intervals between the sessions were used for intense debate in the colonial parliaments and for public discussion of the draft constitution. Since 1891, New Zealand had lost interest in federating with the Australian colonies, and was not represented. In Queensland, the parliament had not passed the necessary legislation, so the northern colony was also unrepresented. In the other five colonies ten delegates from each colony were elected by the people, although Western Australian attendance was sporadic. At Melbourne the convention finally produced a draft constitution which was eventually approved by the people at referendums in the colonies.
1942 жылғы конгресс
1942 жылдың қарашасында Кертин үкіметі Конституциялық конвенцияны бас прокурор Х.В. Эваттың конституцияға 60А бабын қосу туралы ұсынысын талқылау үшін шақырды. Бұл федералды парламенттің өкілеттіктерін дерлік шексіз ететін, «Парламенттің өкілеттігі осы Конституцияның басқа да қағидаларына қарамастан, экономикалық қауіпсіздік пен әлеуметтік әділдікке қол жеткізуге бағытталған, Парламенттің пікірінше, барлық шараларды қамтиды» деп жариялайтын еді. Конвенция Канберрада өтті және 24 мүшеден тұрды – алтауы федералды үкімет, алтауы федералды оппозиция, алтауы штат премьерлері және алтауы штат оппозициясының лидерлері тағайындады. Премьер-министр Джон Кертиннің ашылу сөзінен кейін Эватт бастапқы жобасын қоғамдық сынға байланысты кері тартып алып, оны жұмсақ ұсыныстар сериясымен алмастыратынын хабарлады. Конвенция бірден 24 сағатқа үзіліске түсті. Соңында ол 1944 жылы референдумға ұсынылған «14 өкілеттік» түзетуін дайындаған жобалау комитетін тағайындады. Бұл ұсыныс референдумда сәтсіз аяқталды, дауыс берушілердің 46% ғана қолдау көрсетті және қажетті төрт штаттың екеуінде ғана қабылданды.
In November 1942, the Curtin government convened a constitutional convention for the sole purpose of discussing Attorney General's H. V. Evatt proposed addition to the constitution of section 60A. This would have made the powers of federal parliament virtually unlimited, declaring "the power of the Parliament shall extend to all measures which in the declared opinion of the Parliament will tend to achieve economic security and social justice notwithstanding anything contained elsewhere in this Constitution". The convention was held in Canberra and consisted of 24 members – six nominated by the federal government, six by the federal opposition, the six state premiers, and the six state leaders of the opposition. After an opening speech by Prime Minister John Curtin, Evatt announced that he was withdrawing his original draft due to public criticism and would substitute a watered down series of proposals. The convention was immediately adjourned for 24 hours. It eventually appointed a drafting committee which produced the "14 powers" amendment that was put to a referendum in 1944. That proposal was lost at the referendum, only gaining 46% of the vote and only passing in two out of the four states required.
1973 жылғы конвенция
1973 жылғы Конституциялық конвенция 1973 жылы Уитлэм үкіметі тарапынан халыққа референдумға ұсынылуы мүмкін Конституцияға енгізілетін мүмкін өзгерістерді қарастыру мақсатымен құрылды. Сайланбаған, бірақ федералды және штаттық парламенттер таңдаған делегаттардан тұратын конвенция 1973-1975 жылдары жұмыс істеді, алайда консервативті партиялардың қолдау көрсетпегеніне байланысты ешқандай нәтижеге қол жеткізе алмады.
The 1973 Constitutional Convention was established by the Whitlam government in 1973 to consider possible amendments to the Constitution which could be put to the people for approval at a referendum. The Convention, which was not elected but consisted of delegates chosen by the federal and state Parliaments, met through 1973–75 but achieved nothing as a result of non support by the conservative parties.