Кіріспе
1989 жылы Терри Пратчеттің "Диск әлемі" романы. "Күзетшілер! Күзетшілер!" – британдық жазушы Терри Пратчеттің 1989 жылы жарық көрген "Диск әлемі" сериясының сегізінші фантастикалық романы. Бұл Анх-Морпорк қалалық күзеті туралы алғашқы роман. "Диск әлемі" бойынша жасалған алғашқы нұсқаулық ойыны "Күзетшілер! Күзетшілер!" сюжетін көп пайдаланды.
Guards! Guards! is a fantasy novel by British writer Terry Pratchett, the eighth in the Discworld series, first published in 1989. It is the first novel about the Ankh Morpork City Watch. The first Discworld point and click adventure game borrowed heavily from the plot of Guards! Guards!
Сюжет
Құпия монахтар ордені Анк-Морпорк патрициясын құлатып, орденнің бақылауындағы қуыршақ монархты орнатуды жоспарлайды. Олар қаланы дүрліктіру үшін айдаһарды шақырады және қуыршақты айдаһарды "өлтіруге" және жойылған патшалық үйдің жоғалған мұрагері екенін жариялауға ниеттейді. Әдетте жемқор және тиімсіз деп есептелетін "Түнгі күзет" идеалистік жаңа қосылған Карот Темірқұрылғышының келуімен өзгере бастайды – алапаттық ата-анасы тәрбиелеген жетім бала. Көрінбейтін Университеттің кітапханашысы (орангутан) бір сиқыр кітабы ұрланғанын хабарлағанда, Ваймс ұрлықты айдаһардың пайда болуымен байланыстырады. Күзеттің тергеуі Леди Сибил Рамкинмен таныстырады, ол кішкентай батпақты айдаһарларды өсіреді және күзетке талисман ретінде Еррол атты жетілмеген айдаһарды сыйлайды. Әуел басында жоспар мінсіз жұмыс істейді. Патриция жаңа патшаның пайдасына қуғынға ұшыратады, бірақ қуылған айдаһар қайта оралып, өзін патша деп жариялайды, алтын мен таза құрбандықтарды талап етеді және Анк-Морпорк көршілеріне қарсы соғысқа дайындалады. Ваймс өзінің бұрынғы мектептегі сыныптасы, патрицияның хатшысы Люпин Вонсемен бетпе-бет келеді, ол Жоғарғы Бас шебер екенін және айдаһардың пайда болуына жауапты екенін анықтағаннан кейін. Ваймс патрициямен бір камерада түрмеге қамалады. Ваймс кітапханашының көмегімен қашып, алғашқы құрбандық ретінде таңдалған Сибилді құтқаруға жүгіреді. Қалған күзет "бір миллионға бір мүмкіндік" садақпен патшаны өлтіре алмағаннан кейін, Эррол онымен күресіп, аспаннан құлатып жібереді. Жинаған халық патшаны өлтіру үшін жақындасады, ал Сибил айдаһардың өмірі үшін жалбарынады. Карот оны қамауға алады, бірақ Эррол оның қашуына жол береді. Айдаһардың өзі әйел екені және олардың арасындағы шайқас – құдалану салты екені белгілі болады. Ваймс Вонсені тағы бір айдаһарды шақыруға тырысқанда тұтқындайды, Каротқа "оған кітапты лақтыр" дейді. Вонсе, Кароттың Анк-Морпорк заңдары мен жарлықтарының көшірмесімен соққаннан кейін құлайды. Патриция Анк-Морпорктің билеушісі ретінде қайта орнатылады және күзетке олар қалаған нәрсені сыйлық ретінде ұсынады. Олар жалақыны көтеруді, жаңа шайнағышты және дартс тақтасын ғана сұрайды. Алайда, күзеттің бастапқы бекеті айдаһармен қиратылғандықтан, Леди Рамкин Псевдополис ауласындағы балалық шағының үйін жаңа бекет ретінде беруге келіседі.
Қабылдау
1990 жылы Джон Клют кітаптағы маңызды тақырыптар Диск әлемінің комедиялық мүмкіндіктеріне нұқсан келтіруі мүмкін деп жазды: "Пратчетт генийге жақын жазады", және әсіресе Лорд Ветинаридің зұлымдықтың мәні туралы монологын (Клют оны саяси реализм және әлем шаршаңқысы деп сипаттады) сынға алды: ол монологтың шеберлікпен жазылғандығын мойындаса да, оның "басқа бір деңгейдегі әңгімеге ұқсайды" және "Диск әлемінің комедиялық күшіне нүкес келтіруге айналады" деп есептеді. NPR "Құтқарушылар! Күзетшілер!" романын Диск әлеміне кіру үшін "сенімді бастама" деп сипаттады.