Кіріспе

Музыкалық аспаптарды келтіруге арналған эталондық нүкте

Концерттік питч – музыкалық аспаптар тобының өнернамаға дайындалу үшін келтірілетін питч эталоны. Концерттік питч әртүрлі ансамбльдерде өзгеше болуы мүмкін, және тарихта кеңінен өзгеріп келген. ISO халықаралық стандартты питчті A440 деп белгілейді, ортаңғы C-ден жоғары А жиілігін 440 Гц етіп қояды. Басқа ноталардың жиіліктері осы питчқа қатысты анықталады. Транспонирленетін аспаптар үшін жазылған ноталар, транспонирленбейтін аспаптардың ноталарымен сәйкес келмейді. Мысалы, B кларнет немесе трубада жазылған C, транспонирленбейтін аспаптың B нотасы сияқты естіледі. "Концерттік питч" термині транспонирленбейтін аспаптағы питчті көрсету үшін қолданылады, осылайша оны транспонирленетін аспаптың жазылған нотасынан ажыратады. Сондықтан, кларнет немесе трубадағы C нотасы "концерттік B" деп аталады.

Қазіргі заманғы стандартты концерт пішімі

Ортаңғы С-дан жоғары А нотасы көбінесе 440 Гц халықаралық стандарты бойынша реттеледі. Тарихи жағдайда, бұл А әртүрлі дыбыс биіктіктеріне келтірілген.

Батыс музыкасындағы биіктік стандарттарының тарихы

Тарихи түрде, ноталардың белгілі бір жиіліктерін анықтау үшін әртүрлі стандарттар пайдаланылған. Сондай-ақ, әртүрлі музыкалық аспаптарды қосып ойнау жүйелері ноталардың бір-біріне шаққандағы жиілігін анықтауға қолданылған.

Тендік инфляция

Инструментальды музыканың (вокалды музыкаға қарағанда) маңыздылығы артып, биіктік стандарттарының көтерілуі үнемі байқалып келді. Бұл кем дегенде екі рет реформаларға себеп болды. 17-шы ғасырдың басында Михаэль Преториус өзінің энциклопедиялық «Syntagma musicum» еңбегінде әншілердің мойындарының қатты ауырып, лютня мен виола шелектерін тартып ойнаушылардың ішектері үзіліп жатқанын хабарлады. Ол келтірген стандартты дауыс диапазондары оның заманында, кем дегенде ол тұрған Германияның аймағында, қазіргіге қарағанда кем дегенде үлкен терцияға жоғары болғанын көрсетеді. Бұл мәселенің шешімі сирек және жергілікті болды, бірақ көбінесе дауыс және орган (Чортон) үшін, сондай-ақ камералық ансамбльдер (Каммертон) үшін жеке стандарттар белгіленді. Егер екеуі біріктірілсе, мысалы, кантатада, әншілер мен аспапшылар әртүрлі тондарда жазылған музыканы пайдалануы мүмкін. Бұл шамамен екі ғасыр бойы биіктік инфляциясын тежеді. 19-шы ғасырда концерттік биіктік тағы да көтерілді, бұл сол дәуірдегі Франциядағы домбыралармен дәлелденеді. 1795 жылғы Версаль капелласындағы орган домбырасы 390 Гц жиілікте, ал Миланның Ла Скаласындағы ортаңғы C-ден жоғарыдағы A .

19 және 20 ғасырлар стандарттары

Ауыстың жоғарылауы әншілердің дауысына күш түсірді және негізінен олардың наразылықтарына байланысты француз үкіметі 1859 жылғы 16 ақпанда А дыбысын ортаңғы С-дан жоғары 435 Гц-қа орнату туралы заң қабылдады. Бұл дыбысты осындай масштабта стандарттаудың алғашқы әрекеті болды және «диапазондық нормал» деп аталды. Бұл 1919 жылы Версаль шартына «1885 жылғы 16 және 19 қарашадағы концерт биіктігін белгілеу жөніндегі конвенция» ретінде енгізілді, бұл Бірінші дүниежүзілік соғысты ресми түрде аяқтады. Диапазондық нормаль ортаңғы C-ді шамамен бір деңгейде күйге келтірді. «Философиялық немесе ғылыми биіктік» деп аталатын балама биіктік стандарты ортаңғы C-ді (яғни 28 Гц) бекітеді, бұл оның үстіндегі A-ны шамамен тең темпераменттік күйге қояды. Бұл жүйенің тартымдылығы – оның математикалық идеализмі (барлық C жиіліктері екінің дәрежесі). Бұл француздық A = 435 Гц сияқты ресми түрде танылмаған және кеңінен қолданылмаған. Бұл күйді ЛаРуш қозғалысының Шиллер институты Верди күйі деп атады, өйткені итальян композиторы Джузеппе Верди француз күй жүйесін сәл төмендетуді ұсынды. Алайда, Шиллер институтының 432 Гц А үшін ұсынған күйін 27:16 Пифагор қатынасын, тең темперамент күйіндегі логарифмдік қатынас емес, пайдаланады. 19-ғасырда британдық стандарттау әрекеттері ескі филармониялық биіктік стандартын A = 452 Гц (әр түрлі көздер сәл әртүрлі мәндерді келтіреді) 1896 жылы едәуір төмен жаңа филармониялық биіктікпен алмастырды. Биік биіктікті сэр Майкл Коста Хандл фестивалдері үшін сақтады, бұл 1877 жылы бас тенор Симс Ривстің кері кетуіне әкелді, бірақ әншілердің талап етуі бойынша Бирмингем фестивалінің биіктігі төмендетілді және орган сол кезде қайтадан күйленді. Лондондағы Королева залында 1895 жылы «Променад концерттері» үшін диапазондық норманың орнатылуы (және 15 °C (59 °F) температурасында органды A = 435,5 градусқа қайта баптау, қыздырылған залда A = 439 градусқа сәйкес болуы) Корольдік филармониялық қоғамды және басқаларды (Бах хоры, Феликс Моттл және Артур Никиш концерттері) континенттік биіктікті қабылдауға мәжбүр етті. Англияда 1896 жылдан бастап «төмен биіктік» термині Филармониялық қоғамның жаңа стандартты күйге келтіруіне қатысты қолданылды. A = 439 Гц 68 °F, ал «жоғары биіктік» A = 452.4 Гц 60 °F-те. Лондонның ірі оркестрлері жаңа төменгі биіктікке тез бейімделсе де, провинциялық оркестрлер кем дегенде 1920-жылдарға дейін жоғары биіктікті қолдануды жалғастырды, ал көпшілік қола оркестрлер әлі де 1960-жылдардың ортасында жоғары биіктікті қолданады. Highland түтік топтары A = 470–480 Гц шамасында, A440-тан жоғары жарты тонға дейін, одан да өткір күйделуді жалғастыруда. Нәтижесінде, қазылар жиі B күйінде ойнайды деп саналады, бірақ A күйінде (алар D flat аспаптарын көшіріп жатқандай) және екеуі бірге ойнауы қажет болған кезде жиі B қола аспаптарына сәйкес қойылады. 1834 жылы Штутгарт конференциясында Неміс жаратылыстанушылары мен дәрігерлері қоғамы Шейблердің тонометрмен зерттеулеріне негізделген стандартты биіктік ретінде С264 (А440) ұсынды. Осы себепті A440 Штутгарт биіктігі немесе Шейблер биіктігі деп аталады. 1939 жылы халықаралық конференцияда ортаңғы Додан жоғары А дыбысын 440 Гц дыбысына баптауға кеңес берілді. Бұл стандартты 1955 жылы Халықаралық стандарттау ұйымы техникалық стандарт ретінде қабылдады және 1975 жылы ISO 16 ретінде қайта растады. Бұл диапазондық нормадан айырмашылық француз стандартын өлшеу температурасы туралы шатасудан туындаған. Бастапқы стандарт A =, бірақ бұл A = 440 Гц-пен ауыстырылды, мүмкін 439 Гц-ті зертханада қайта жасау қиын болғандықтан, өйткені 439 - алғашқы сан. Пианино сияқты тұрақты биіктігі бар аспаптарда ойнағанда, оркестр әдетте оларға күйлейді. Жалпы алғанда, 20-ғасырдың ортасынан бастап жалпы үрдіс стандартты биіктіктің көтерілуі болды деп есептеледі, бірақ ол бұрынғыға қарағанда әлдеқайда баяу көтерілді. Кейбір оркестрлер, мысалы Берлин филармониясы, бұрынғы ең жоғары стандарттан (445 Гц) сәл төмен (443 Гц) биіктік пайдаланады. Барокко музыкасын орындаумен айналысатын көптеген заманауи ансамбльдер A = 415 Гц стандартына келісті. 440 Гц-тен төмен дәл тең дәлделген жартытон 415.305 Гц болады, бірақ бұл қарапайымдық пен ыңғайлылық үшін ең жақын бүтін санға дөңгелектенеді. Бұл қағидатта, егер олардың бөліктері жарты тонға төмен болса, қазіргі заманғы тұрақты аспаптармен бірге ойнауға мүмкіндік береді. Алайда, кейбір шығармаларды 440 Гц-тен жоғары жарты тонға дейін (мысалы, Бахтың Лейпцигке дейінгі кезеңіндегі кантаталары) Chorton-ға күйлеу, әсіресе неміс барокколық идиомасында, жалпы орындал...

432 Гц-ге қатысты даулы талаптар

Әсіресе 21 ғасырдың басында көптеген веб-сайттар мен онлайн бейнелер 440 Гц-тің орнына 432 Гц көйлеуін қабылдауды қолдайтын материалдар жариялады – бұл көйлеу жиі "Верди биігі" деп аталады. Бұл мәлімдемелерге 432 Гц көйлеуінің емдік қасиеттері туралы негізсіз пікірлермен байланысты қастандық теориялары да кіреді, сондай-ақ 440 Гц көйлеуін қолдаған нацистер туралы айтылатын мәселелер де бар.