Кіріспе

Джесси Фрэнсис "Джефф" Бингаман (1943 жылы туған) – американдық саясаткер. 1983 жылдан 2013 жылға дейін АҚШ Сенатының Нью-Мексико штатынан сенаторы болған. Демократиялық партия мүшесі, ол 1979-1983 жылдары Нью-Мексиконың 25-ші бас прокуроры қызметін атқарған. Сенаттағы қызметі барысында Бингаман Сенат Демократиялық фракциясының комитеттермен байланыс жөніндегі төрағасы және Сенат Энергетика комитетінің көп жылдық төрағасы болды. Бингаман Қарулы Күштер жөніндегі комитет, Энергетика және табиғи ресурстар (төраға), Қаржы, Денсаулық сақтау, Білім, Еңбек және зейнетақы, Бірлескен экономикалық комитет және тағы да басқа комитеттерде жұмыс істеді. Ол таза энергия саясаты және жануарлар дүниесі мен мемлекеттік жерлерді қорғау сияқты экологиялық мәселелерді жақтады. Бингаман шекараны күшейтумен қатар, қонақ жұмысшы бағдарламасын да қолдайтын иммиграциялық реформаны қолдады. Сенаттан кеткеннен кейін ол Стэнфорд құқық мектебіне, өзі бітірген оқу орнына, Стейер-Тейлор Энергетика саясаты және қаржы орталығының ғылыми қызметкері ретінде оралды.

Ерте өмір

Бингаман Техас штатының Эль-Пасо қаласында Франсис Бетия (туған аты Болл) мен Джесси Фрэнсис Бингаманның ұлы болып дүниеге келді. Ол Нью-Мексико штатының Сильвер-Сити қаласында өсті. Оның әкесі Батыс Нью-Мексико университетінде, ал анасы мемлекеттік мектептер жүйесінде сабақ берді. 15 жасында ол «Құсқыран» (Eagle Scout) атағын алды. 1961 жылы Silver орта мектебін бітіргеннен кейін, Бингаман 1965 жылы Гарвард колледжінде үкімет мамандығы бойынша бакалавр дәрежесін алды. Содан кейін Стэнфорд құқық мектебіне оқуға түсіп, 1968 жылы бітірді. Адвокаттық алқаға қабылданғаннан кейін Бингаман әйелімен бірге жеке практикамен айналысатын адвокат ретінде жұмыс істеді. Ол сонымен қатар 1969 жылғы Нью-Мексико Конституциялық конвенциясының кеңесшісі қызметін атқарды. 1968 жылдан 1974 жылға дейін Бингаман АҚШ Армиясының резервінде қызмет етті. Ол Нью-Джерси штатының Форт-Дикс базасында қарапайым сарбаз ретінде негізгі әскери дайындықтан өтті және 1969 жылдың сәуір айында Нью-Джерси штатының Форт-Гамильтон базасындағы Армияның капелландық мектебінде капелланға көмекші техник курсын бітірді.

Мемлекеттік бас прокурор

Бингаман қысқа мерзімге штаттың бас прокурорінің кеңсесінде жұмыс істеді. Одан кейін 1978 жылы осы кеңсе басшылығына кандидат болып түсті және сайланды. Осы қызметте болған кезінде оны ең көп мазалаған мәселелердің қатарында қоршаған орта және монополияға қарсы күрес мәселелері тұрды.

Қызмет мерзімі

Мемлекеттік конституция бойынша басқа штаттық лауазымға үміткер болу құқығы шектеліп, Бингаман 1981 жылдың 14 қаңтарында АҚШ Сенатына үміткерлігін жариялады, бұл бастаманы бірінші болып жасады. 1982 жылы Бингаман Сенатқа сайланды, бір мерзімге сайланған республикашыл Харрисон Шмитті жеңді. Бингаман Шмитті жергілікті мәселелерге жеткілікті назар бөлмегендігін айыптады; оның сайлауалды ұраны: «Жақында ол сіз үшін не істеді?» – Шмиттің бұрынғыда Айға барған астронавт ретіндегі қызметін еске түсірді. Ол төрт рет қайта сайланды. Бингаман Энергетика және табиғи ресурстар комитетінің төрағасы және Қаржы комитетінің, Денсаулық сақтау, білім беру, еңбек және зейнетақы комитетінің, сондай-ақ Экономика жөніндегі бірлескен комитеттің мүшесі болды. Жалпы, Бингаман зейнеткерлікке шыққан кезде Сенаттағы ең тәжірибелі мүшелердің тоғызыншысы болғанына қарамастан, ұлттық деңгейде салыстырмалы түрде жай баяндама жасады. Ол Нью-Мексикода өте танымал болды, тек 1994 жылы бір рет күшті қарсылыққа тап болды. Бингаман мен оның сенатор әріптесі Пит Домениси 110-шы АҚШ Конгресінде (2007–2009) сенаторлар арасында ең ұзақ қызмет еткен екі адамды құрады. Екінші орында Массачусетс штатынан Тед Кеннеди мен Джон Керри тұрды. Нью-Мексико тарихындағы ең ұзақ қызмет еткен сенатор Доменисимен бірге жұмыс істегендіктен, Бингаман 26 жыл бойы Нью-Мексиконың кіші сенаторы болды, бірақ ирониялық түрде ол көптеген әріптестерінен гөрі жоғары дәрежеде болды. Ол 110-шы АҚШ Конгресіндегі ең тәжірибелі кіші сенатор болды. 2008 жылдың 28 сәуірінде Бингаман сенатор Барак Обаманы 2008 жылғы Демократиялық президенттік үміткерлігіне қолдады. 2011 жылдың 18 ақпанында Бингаман 2012 жылы қайта сайлануға түспейтінін мәлімдеді. Ол 2013 жылдың 3 қаңтарында ресми түрде зейнеткерлікке шықты, бұл штат тарихындағы екінші ең ұзақ Сенат өкілеттігін аяқтады, Доменисиден кейін. 2022 жылы жарық көрген «Брейкдаун: Кризистегі Конгресс үшін сабақтар» кітабында Бингаман конгресс нормаларының ыдырауы туралы әңгімелейді, Конгресс мүшелері үшін бес басқару кедергісін көрсетеді, өзінің өкілеттігі кезеңіндегі сегіз маңызды заңнамалық актіге олардың әсерін бағалайды және Конгресс үшін жақсартулар ұсынады.

Иммиграция

Мексикамен шекаралас штаттан шыққан Бингаман заңсыз көші-қон мәселесі бойынша пікірталасқа белсенді қатысты. Ол заңсыз иммигранттардың ағынын тоқтату үшін шекараларды күшейтуге, оның ішінде патрульдік агенттерді көбейтуге және бақылау камераларын пайдалануға сенді. Бірақ, ол АҚШ адал жұмыс іздеген иммигранттардың заңды түрде келуі үшін қонақ жұмысшы бағдарламасын қабылдауы керек деп санды. Бингаман 2006 жылы "Қауіпсіз тосқауыл туралы" заңға қарсы дауыс берді. Ол ағылшын тілін АҚШ үкіметінің ресми тілі деп жариялауға қарсы дауыс берді және өзін-өзі "паналық қалалар" деп жариялаған қалаларға федералдық қаржыландыруды жалғастыруға дауыс берді. 2006 жылдан бастап Бингаман "квоталық сауда" жүйесі арқылы парниктік газдар шығарындыларын азайтатын заң жобасын қабылдауға сәтті болмады. Ол 2030 жылға қарай шығарындыларды 1990 жылғы деңгейге дейін төмендетуді үміттенедін. Оның заң жобасы сондай-ақ жасыл технологияларды зерттеу және дамытуға арналған федералдық қаржыландыруды арттыруды көздеген.

Әлеуметтік мәселелер

Бингаман аборт мәселесінде партиясының көпшілігімен бірге дауыс берді және NARAL ұйымынан 100% рейтинг алды. Ол Әділеттілік доктринасын қайта енгізуді қолдады. 1996 жылы ол Некеге қорғау туралы заңға дауыс бергенімен, гомосексуалдық некеге тыйым салуды көздеген конституциялық түзетуге қарсы дауыс берді және гомосексуалдық құқықтарды қорғаушы топтар тарапынан жақсы бағаланды (мысалы, Адам құқықтары жөніндегі кампаниядан 89%). Ол сондай-ақ, туды қорлауға тыйым салатын түзету ұсынысына екі рет қарсы дауыс берді және белеңді іс-қимылды қолдады.

Ирак соғысы

2002 жылдың 11 қазанында Джефф Бингаман Ирак соғысын бастауға рұқсат беруге қарсы дауыс берген 23 сенатордың қатарында болды.

Қылмыс пен азаптау

Бингаман қылмысты түзетуді жақтады, жастардың қылмысын алдын алуға, орта мектепті тастау көрсеткіштерін төмендетуге және есірткі қолдануды тоқтатуға бағытталған бағдарламаларды қолдады. Бингаман Гуантанамодағы тұтқын лагерінің өткір сынышысы болды. Ол тұтқындарға заңмен қарастырылған процедуралардың қажеттігін айта келе:

Тұтқындарды немесе айыпталушыларды оларға негізгі сот процесі құқықтарын бермей, белгісіз мерзімге ұстаудың қазіргі практикасы елде және әлемде кеңінен сынға түсті. Заң үстемдігін үнемі қолдап келген біздің сияқты ел үшін қазіргі әкімшіліктің саясаты үлкен ұят. Тұтқындармен қалай қарым-қатынас жасасақ, егер біздің азаматтарымыз өздері тұтқынға түссе, оларға да солай қарау мүмкін.

Денсаулық сақтау реформасы

Бингаман президент Барак Обаманың денсаулық сақтау реформасын қолдады; ол 2009 жылдың желтоқсанында «Науқастарды қорғау және қолжетімді сақтандыру туралы» заңға, сондай-ақ 2010 жылғы «Денсаулық сақтау және білім беруді үйлестіру туралы» заңға дауыс берді.

Жеке өмір

Бингаман әйелі Анн Коваковичпен Стэнфорд құқық мектебінде оқып жүргенде танысқан. Олардың Джон есімді бір ұлы бар, ол Нью-Мексико штатының губернаторы Мишель Лужан Гришамның (2019–2020) бас кеңесшісі қызметін атқарды.

Марапаттар мен құрметтер

2008 жылдың 13 желтоқсанында Бингаманға Нью-Мексико штаты университетінің 2008 жылғы күзгі бітіру салтанатында құрметті әдебиет докторы атағы берілді. Ол Американың скауттарынан «Ерекше құрметті скаут» сыйлығын алды.